Lễ Cầu Cho Các Linh Hồn bắt đầu từ đâu?

Tại sao ch�n ngày 2 tháng 11?

Như vừa nói, cha Ôđilon ch�n ngày 2 tháng 11 bởi vì li�n kế ngày 1 tháng 11. Vào ngày này, phụng vụ mừng lễ kính tất cả các thánh, nghĩa là các tín hữu đã lìa đ�i và đang được hưởng hạnh phúc ở bên Chúa. Tuy nhiên, chúng ta biết rằng bên cạnh các phúc nhân, còn có những tín hữu khác đang trải qua cuộc thanh luyện. Vì thế, chúng ta cũng hãy nhớ cầu nguyện cho h�.

�ây là một tư tưởng do cha Ôđilon gợi ra phải không?

Chúng ta cần phân biệt nhi�u khía cạnh: việc dành ngày 2 tháng 11 để cầu cho tất cả những ngư�i qua đ�i là sáng kiến của cha Ôđilon. Nhưng việc cầu nguyện cho những ngư�i đã qua đ�i thì đã có từ lâu rồi, mãi từ cuối th�i Cựu ước, như chúng ta đ�c thấy chứng tích trong sách Macabê, quyển hai, chương 12, khi ông Macabê quyên ti�n gửi v� đ�n th� Giêrusalem để cầu nguyện cho các tử sĩ. Trong Tân ước, ta cũng thấy thánh Phaolô khuyên ông Timôthêô hãy cầu nguyện cho Onêsiphorô, một cộng tác viên với thánh Tông đồ tại Êphêsô (2Tm 1,16-18). Dĩ nhiên, tập tục này được duy trì trong suốt lịch sử của Hội thánh. Còn việc dành một ngày trong năm phụng vụ để cầu cho tất cả các linh hồn thì cũng đã có trước cha Ôđilon từ ba thế kỷ.

Tại sao phải cầu nguyện cho những ngư�i qua đ�i?

Việc tưởng nhớ những ngư�i qua đ�i được gặp thấy nơi nhi�u dân tộc, với nhi�u ý nghĩa khác nhau. Có khi việc tưởng nhớ ngư�i quá cố là dịp để thân quyến gặp gỡ nhau, để ôn lại công đức ti�n nhân, bày t� lòng tri ân ngưỡng mộ, đồng th�i khuyến khích nâng đỡ nhau trên đư�ng đ�i. Có nơi thì tin rằng hương hồn của tổ tiên vẫn còn hiện diện với con cháu, vì thế h� được m�i đến tham dự những biến cố quan tr�ng của gia đình, cũng giống như lúc sinh ti�n. Có nơi tổ chức cúng giỗ để cung cấp lương thực và đồ dùng cho ngư�i quá cố, bởi vì ngư�i ta tin rằng những ngư�i bên kia thế giới cũng có những nhu cầu và sinh hoạt giống như ở đ�i này. Có nơi thì tổ chức lễ cầu siêu, xin cho các linh hồn còn bị giam ở địa ngục được giải thoát. Dĩ nhiên, không phải tất cả các quan niệm này đ�u phù hợp với đức tin Kitô giáo.

Trong việc cầu nguyện cho những ngư�i qua đ�i, có khá nhi�u động lực khác nhau. Trước hết, chúng ta không thể nào b� qua khía cạnh tâm lý: những buổi cầu nguyện bên cạnh quan tài ngư�i chết hoặc vào dịp giỗ giáp tháng giáp năm nhằm bày t� sự thương tiếc ngư�i đã qua đi. Thế nhưng bên cạnh động lực tâm lý, dần dần đức tin Kitô giáo đã mang đến nhi�u động lực mới. Ngay từ những lá thư đầu tiên (tựa như thứ thứ nhất gửi các tín hữu Têxalônica, chương 4, câu 13), thánh Phaolô đã nhắc nhở các tín hữu đừng buồn rầu như những kẻ thiếu ni�m hy v�ng. Thực vậy, đối với ngư�i tín hữu, cái chết không phải là sự tận diệt của cuộc sống, mà chỉ là ngưỡng cửa bước sang cuộc sống vĩnh cửu. Vì thế, các tín hữu tiên khởi g�i ngày qua đ�i là “sinh nhật� ( dies natalis), bởi vì h� được sinh vào cuộc sống mới. �i�u này được áp dụng đặc biệt cho những vị tử đạo. Không lạ gì mà vào ngày giáp năm ngày tử đạo, các tín hữu h�p nhau lại để đ�c hạnh tích của vị tử đạo, không những để khuyến khích nhau bắt chước tấm gương can đảm, nhưng nhất là để tạ ơn Chúa vì đã cho một tín hữu được hoà đồng với �ức Kitô. Nói cách khác, việc mừng các vị tử đạo được liên kết với Thánh lễ, tức là lễ hy sinh của �ức Kitô. Các vị tử đạo là những ngư�i đã đi theo sát với Thầy mình trên đư�ng thập giá, cho nên chắc chắn h� cũng được thông dự vào sự phục sinh với Ngư�i.

�úng rồi. Khi kính nhớ các vị tử đạo, các tín hữu xác tín rằng các ngài đang được hưởng vinh quang với Chúa rồi. �ó là buổi cử hành vui tươi. Thế nhưng không phải tất cả các tín hữu đ�u chết vì đạo. Nói cách khác, không phải tất cả các tín hữu sau khi qua đ�i đ�u nắm chắc sẽ được hưởng vinh quang với Chúa. Vì thế, những ngư�i qua đ�i cần được Hội thánh cầu nguyện để được thanh luyện kh�i tội lỗi, như chúng ta thấy phản ánh nơi đoạn văn trích từ sách Macabê quyển 2 chương 12 đã nhắc đến trên đây. Chúng ta chỉ cần trưng dẫn một chứng tích thì đủ rõ. Trong sách Tuyên xưng (Confessiones hay Tự thuật), thánh Augustinô kể lại l�i trối trăn của thân mẫu Monica rằng: “Các con có thể chôn xác mẹ ở đâu cũng được. Mẹ chỉ xin các con một đi�u là dù các con ở đâu, thì hãy nhớ đến mẹ trước bàn th� Chúa�. Câu nói này phản ánh một tập tục đã có từ lâu đ�i, đó là cầu nguyện cho các ngư�i qua đ�i trong khi dâng Thánh lễ. Thánh lễ là nơi mà các tín hữu sống cao độ tín đi�u v� sự “thông hiệp các thánh�. Thực vậy, không những các tín hữu thông hiệp vào Mình và Máu của Chúa Kitô, nhưng còn thông hiệp với Nhiệm thể của Chúa là Hội thánh. Các Kinh nguyện Thánh Thể đ�u nhắc đến sự thông hiệp với �ức Maria, các thánh, các phúc nhân, và tất cả những ai đã ly trần. Sự tưởng nhớ này không những chỉ tuyên xưng rằng các ngư�i qua đ�i vẫn còn sống (chứ không bị hủy diệt ra tro bụi), nhưng còn cầu xin Chúa nhân lành thương xóa b� những thiếu sót của h�. Dĩ nhiên, không phải chỉ chúng ta (những ngư�i còn sống) chuyển cầu cho các ngư�i qua đ�i, nhưng là cả Hội thánh (nghĩa là kể cả �ức Kitô, �ức Maria và các phúc nhân) đ�u liên đới chuyển cầu cho các linh hồn. Ngoài việc cử hành Thánh lễ, Hội thánh cũng cầu nguyện cho các ngư�i qua đ�i bằng những kinh nguyện khác, cũng như bằng các công tác bác ái.

Trên đây, chúng ta nhắc đến lễ Trung nguyên, một ngày mà tục lệ dân gian ở � đông cầu siêu cho các vong nhân. Ở Rôma th�i cổ, cũng có một ngày cầu siêu như vậy, vào ngày 22 tháng hai dương lịch (nghĩa là vào ngày cuối năm theo lịch cổ Rôma). Không lạ gì mà nhi�u nơi trong Giáo hội công giáo cũng muốn dành ra một ngày để cầu nguyện cho tất cả các ngư�i qua đ�i. Chứng tích cổ nhất là bản luật các đan sĩ của thánh Isiđorô Sevilla bên Tây ban nha (+636), truy�n dâng Thánh lễ cho tất cả các ngư�i qua đ�i vào ngày thứ hai sau lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống. Vào các thế kỷ sau đó, ngư�i ta thấy tại nhi�u đan viện tại �ức, Pháp, �, chỉ định một ngày trong năm để cầu cho hết các linh hồn, tuy không trùng ngày như nhau. Với cha Ôđilon, thì ngày này được ấn định sau lễ kính các thánh. Nh� uy tín của các đan viện Cluny, tục lệ này sớm lan tràn khắp châu Âu từ thế kỷ XI.Tục lệ mỗi linh mục dâng ba thánh lễ nhân ngày kính các linh hồn cũng bắt đầu từ thánh Ođilôn, phải không?