Thứ Bảy tuần XXI TN  ,Mt 25, 14-30
Thiên Chúa cho ta nhiá»u hÆ¡n những gì ta xin. Ngà i cho má»™t cách quảng đại, không xẻn so tÃnh toán. Và Chúa cÅ©ng dạy ta hãy cho Ä‘i như váºy. Dụ ngôn ông chá»§ và những nén bạc má»™t lần nữa minh chứng cho lòng quảng đại cá»§a Thiên Chúa.
Má»i chuyện xảy ra giữa ông chá»§ và các tôi tá»›. Ông chá»§ chuẩn bị Ä‘i xa, đã ký thác công việc quản lý tà i sản ông cho các đầy tá»›. Trong thá»i gian ông Ä‘i vắng, các đầy tá»› nà y phải váºn dụng khả năng mà là m cho số bạc đã nháºn sinh lãi. Như váºy, các tôi tá»› nà y không tá»± do và độc láºp, nhưng hỠở trong má»™t tương quan lệ thuá»™c và phục vụ. Há» thuá»™c vỠông chá»§; những gì được ký thác cho há» là cá»§a cải cá»§a ông chá»§ và những gì há» là m sinh ra từ đó là sở hữu cá»§a ông chá»§. Há» bị rà ng buá»™c vá»›i chá»§ nhiá»u cách.
Trước khi có việc Ä‘i xa, ông chá»§ gá»i các đầy tá»› đến và trao cho há» những nén bạc. Ngưá»i năm nén, ngưá»i hai nén, ngưá»i má»™t nén. Vá»›i số vốn ban đầu, má»—i ngưá»i Ä‘á»u có cách riêng là m cho nén bạc đó sinh lá»i. Thế nhưng trong số há», có ngưá»i không biết sinh lá»i đã Ä‘em chôn nén bạc xuống đất và còn phiá»n trách ông chá»§ hà khắc. Ông chá»§ phán xá» bằng cách “ai đã có, thì được cho thêm và sẽ có dư thừa; còn ai không có, thì ngay cái Ä‘ang có, cÅ©ng sẽ bị lấy Ä‘iâ€. Má»›i nghe qua câu chuyện, ta sẽ cho rằng ông chá»§ nà y tháºt bất công, nhưng có lẽ đó má»›i là ông chá»§ nghiêm minh và công bình.
Thiên Chúa trao cho má»—i ngưá»i số nén bạc không đồng Ä‘á»u, kẻ nhiá»u ngưá»i Ãt. Nhưng Ä‘iá»u đó không quan trá»ng. Quan trá»ng là cách má»—i ngưá»i xá» dụng những nén bạc đó. Bởi thế ngưá»i đã lãnh năm nén và ngưá»i đã lãnh hai nén mà xá» dụng tốt Ä‘á»u được thưởng như nhau, là “và o hưởng sá»± vui mừng cá»§a chá»§â€. Cách xá» dụng tốt những nén bạc là là m cho chúng sinh lá»i. Là m cho chúng sinh lá»i không hệ tại số lượng nén bạc được gia tăng, mà hệ tại tấm lòng cá»§a ngưá»i tôi tá»›: ngưá»i ấy biết chá»§ tÃn nhiệm mình nên để đáp lại anh cÅ©ng hết lòng vá»›i chá»§.
Hai ngưá»i tôi tá»› tốt bắt tay và o việc tức khắc. Há» sá» dụng cá»§a cải đã được giao cho há» theo cách tương ứng vá»›i ý muốn cá»§a ông chá»§. Há» tuân theo các mục tiêu cá»§a ông và bảo vệ cá»§a cải lợi lá»™c cho ông. Cách là m cá»§a hỠđã đưa lại hoa trái dồi dà o.
Ngưá»i quản lý trung thà nh không chỉ biết cất giữ tà i sản cá»§a chá»§, mà còn biết sinh lợi nó theo ý chá»§ mình. Trung thà nh lúc nà y có nghÄ©a là khôn ngoan, tháo vát. Chúa đòi há»i những phẩm tÃnh ấy khi ban cho con ngưá»i những Æ¡n huệ khác nhau trong Ä‘á»i sống cá nhân và xã há»™i. Æ n huệ ấy Chúa lại không ban má»™t lần thay tất cả, nhưng từ Æ¡n huệ nà y, ta trung thà nh sinh lợi sẽ đưa ta đến những Æ¡n huệ khác liên hệ. Vấn đỠkhông phải là chuyện được giao nhiá»u hay Ãt “yến bạc,†mà là tấm lòng yêu mến và trung thà nh cá»§a má»—i ngưá»i đối vá»›i Thiên Chúa, và vá»›i tấm lòng ấy, má»—i ngưá»i sẽ sinh lợi cho Ngà i như thế nà o. Phần thưởng chá»§ dà nh cho tôi tá»› trung tÃn ấy là được Chúa tÃn nhiệm và giao phó nhiá»u tà i sản lá»›n hÆ¡n trong Nước Chúa.
Ngưá»i tôi tá»› thứ ba mang yến bạc đến trả lại cho chá»§, không hÆ¡n không kém. Ngay từ đầu, anh đã có má»™t tương quan sai lạc vá»›i chá»§. Anh ta thấy ông là má»™t con ngưá»i cứng rắn, anh trách ông là gặt chá»— không gieo, và anh sợ ông (25, 24t). Anh nhìn nháºn mình lệ thuá»™c ông, nhưng không quy phục ông vá»›i lòng tin tưởng và cần mẫn. Anh cảm thấy sá»± lệ thuá»™c cá»§a mình gay go và áp bức và tức giáºn vá»›i ông như đối vá»›i má»™t kẻ bóc lá»™t bắt kẻ khác là m việc cho mình và sống nhá» công lao cá»§a những kẻ khác. Do đó, anh từ chối phục vụ và không hà nh động theo ý muốn cá»§a chá»§. Anh không phung phà cá»§a cải được giao và không tiêu xà i cho mình. Anh chỉ để nó ở đấy không sinh lợi và trả lại cho chá»§ y như đã nháºn. Những lá»i nói cá»§a anh chao đảo giữa sá»± nghi ngá», phản đối và sợ hãi. Anh bị kết án không phải bởi vì anh đã không đạt được con số như các đồng nghiệp, nhưng bởi vì anh không váºn dụng má»™t sáng kiến nà o cả, dù là việc dá»… hÆ¡n như bá» số bạc và o ngân hà ng (dá»… hÆ¡n cả việc đà o lá»— chôn giấu nén bạc cá»§a chá»§!), dá»… nhưng phiêu lưu hÆ¡n, nên cÅ©ng nặng trách nhiệm hÆ¡n. Lá»—i cá»§a anh là đã chôn giấu má»™t cá»§a cải tá»± nó phải sinh lá»i.
Cho và nháºn là quy luáºt trong cuá»™c sống. Sống ở Ä‘á»i, ngưá»i ta “có qua có lại má»›i toại lòng nhauâ€. Nhưng con ngưá»i tá»± nhiên thưá»ng thÃch nháºn nhiá»u hÆ¡n là cho Ä‘i, không ai chịu cho không để bị thiệt thòi mất mát.
Hà ng ngà y chúng ta nháºn lãnh từ thiên nhiên vÅ© trụ, từ cuá»™c sống nhiá»u hÆ¡n những gì chúng ta cho Ä‘i. Mặt trá»i cho ta ánh nắng ban mai ấm áp, bầu trá»i cho ta là n gió mát. Cá» cây hoa lá Ä‘em đến cho ta sá»± tươi má»›i. Thá»i tiết tuần hoà n, vÅ© trụ nhịp nhà ng chyển dịch đó chẳng phải là món quà vô giá mà ta nháºn lãnh hà ng ngà y sao. Cha mẹ, gia đình, bạn hữu cho ta mối tương giao đằm thắm gần gÅ©i. Má»—i phút giây ta sống trên Ä‘á»i Ä‘á»u gá»i đến cho ta má»™t lá»i nhắn nhá»§ thiết thân. Má»—i sá»›m mai thức dáºy, ta có biết cám Æ¡n cuá»™c Ä‘á»i cho ta có thêm má»™t ngà y sống để yêu thương không? Vá»›i ý nghÄ©a đó, hóa ra chúng ta là ngưá»i rất già u có, rất nhiá»u cái để cho, nhiá»u Ä‘iá»u để sẻ chia vá»›i tha nhân.
Trong sách Công vụ tông đồ, thánh Phaolô viết “Cho thì có phúc hÆ¡n là nháºn†(Cv 20,35). “Cho†vá»›i má»™t xác quyết rằng chúng ta đã lãnh nháºn rất nhiá»u ân sá»§ng từ Thiên Chúa. Những ân sá»§ng ấy dà nh để phục vụ má»i ngưá»i chứ không phải để Ãch ká»· cho riêng mình. Chúng ta đã lãnh nháºn nhưng không thì hãy cho nhưng không. Cho như thế không là m chúng ta nghèo nà n mất mát nhưng cà ng được già u sang, được lá»›n lên trong tương giao vá»›i ngưá»i khác. Cho và nháºn Ä‘á»u mang tÃnh tuần hoà n. Äiá»u ta cho sẽ không mất Ä‘i nhưng trở lại vá»›i những dạng thức khác má»›i mẻ hÆ¡n, vì rằng “trong cái mất luôn có cái đượcâ€.
Thánh Phanxicô Assisi, vị thánh cá»§a sá»± nghèo khó nhưng lại rất già u có. Gia tà i cá»§a Ngà i là Thiên Chúa, bạn hữu cá»§a Ngà i là thiên nhiên vÅ© trụ, tinh tú trăng sao…Ngà i đã nên thánh bằng cuá»™c sống nghèo nhưng vẫn tá»± do bát ngát, nên thánh vá»›i niá»m xác tÃn rằng “chÃnh lúc cho Ä‘i là khi được nháºn lãnh, chÃnh lúc quên mình là lúc gặp lại bản thânâ€. Như thế, cái chúng ta cho không chỉ là cá»§a cải váºt chất mà là chÃnh con ngưá»i chúng ta. Chúng ta có thể trao cho nhau những Ä‘iá»u rất đơn giản, sá»± chăm sóc yêu thương, má»™t lá»i nói động viên, má»™t cái nhìn thông cảm hay má»™t lá»i cám Æ¡n, xin lá»—i…
Giống như các tôi tá»› trong dụ ngôn, chúng ta, cùng vá»›i những gì chúng ta có, là thá» tạo cá»§a Thiên Chúa. Chúng ta không có gì thuá»™c vá» chúng ta; các khả năng cá»§a chúng ta từ Ngà i mà đến. Tuy nhiên, không phải má»i ngưá»i đã nháºn được như nhau; mức độ các ân ban cá»§a Thiên Chúa cho từng ngưá»i thì khác nhau, và đó là quyá»n cá»§a Ngà i. Các nén bạc đây có thể là các đức tÃnh, các khả năng phải phát triển. Nhưng Ä‘iá»u tác giả dụ ngôn nhấn mạnh là sá»± tin tưởng nÆ¡i ông chá»§, và sá»± tha thiết, quảng đại hy sinh hầu chu toà n ý muốn cá»§a chá»§.
Huệ Minh

