Thứ tư, sau Chúa Nháºt XI Thưá»ng Niên
Mt 6, 1-6. 16-18
1. Chữ và lá»i
Bà i Tin Mừng cá»§a Thánh Lá»… hôm nay, là má»™t phần cá»§a Bà i Giảng Trên Núi theo Tin Mừng cá»§a thánh Mát-thêu (Mt 5-7). Äó là bà i giảng đầu tiên cá»§a Äức Giê-su; và vì thế, có tầm quan trá»ng đặc biệt. Tháºt váºy, trong bà i giảng nà y, Äức Giê-su công bố thân pháºn con ngưá»i như thế đó, là mối phúc (x. Mt 5, 1-12), và Ngưá»i má»i gá»i những ngưá»i Ä‘i theo Ngà i thuá»™c má»i thá»i, trong đó có chúng ta hôm nay, “kiện toà n†Lá» Luáºt (x. Mt 5, 17-48), bằng cách đặt ná»n tảng cho Ä‘á»i sống cá»§a chúng ta, cá nhân cÅ©ng như cá»™ng Ä‘oà n, không phải chỉ trên chữ cá»§a Luáºt, nhưng còn trên lá»i cá»§a Ngà i.
Chữ cá»§a Luáºt, như chúng ta biết, là má»™t nguyên tắc vô tư áp dụng cho má»i ngưá»i và trong má»i hoà n cảnh; vì thế, ai trong chúng ta cÅ©ng có kinh nghiệm vá» sá»± “nặng ná»â€ cá»§a Lá» Luáºt và sá»± “yếu Ä‘uối†cá»§a chÃnh mình. Trong khi đó, lá»i cá»§a Äức Giê-su là tiếng nói sống động cá»§a má»™t Ngôi Vị ngá» vá»›i từng ngưá»i chúng ta, vốn cÅ©ng là má»™t ngôi vị tá»± do. Cùng vá»›i lá»i má»i gá»i lắng nghe và sống theo lá»i cá»§a Ngà i, để cho chúng ta được sống và sống dồi dà o, Ngà i xây dá»±ng tương quan tình yêu vá»›i chúng ta: Ngà i yêu mến chúng ta đến cùng và Ngà i má»i gá»i chúng ta ở lại trong tình thương cá»§a Ngà i (x. Ga 13 và 15). Và tình yêu nà y được láºp lại và là m má»›i lại má»—i ngà y trong Thánh Lá»… và trong má»—i ngà y sống cá»§a chúng ta.
Trong Ä‘á»i sống cầu nguyện, cầu nguyện vá»›i Lá»i Chúa trong thá»i gian phụng vụ vừa qua, bắt đầu từ Tuần Thánh và cầu nguyện vá»›i Ä‘á»i mình dưới ánh sáng cá»§a Lá»i Chúa, chúng ta hãy xin Chúa cho chúng ta hiểu biết và cảm nếm sâu xa hÆ¡n tình yêu cá»§a Chúa dà nh cho chúng ta, để chúng ta yêu mến Ngà i hÆ¡n. Bởi vì, chỉ có tình yêu má»›i là m cho lá»i cá»§a Ngà i trở nên rá»±c sáng và êm ái, má»›i là m cho việc chúng ta lắng nghe và sống lá»i cá»§a Ngà i trở nên nhẹ nhà ng và mang lại cho chúng ta bình an, niá»m vui và hạnh phúc (x. Mt 11, 28-30).
2. “Äừng như những ngưá»i giả hìnhâ€
Bố thÃ, cầu nguyện và ăn chay là ba việc đạo đức căn bản không chỉ cá»§a Do Thái giáo, nhưng trong má»i tôn giáo, trong đó có Kitô giáo cá»§a chúng ta. Trong Năm Phụng Vụ, lá»i giảng dạy cá»§a Äức Giêsu vá» ba việc đạo đức căn bản nà y được công bố cho chúng ta và o thứ tư Lá»… Tro, để định hướng cho toà n bá»™ hà nh trình Mùa Chay.
Trong Ä‘á»i sống đức tin, nhất là trong mùa chay, hiển nhiên là chúng ta sẽ, ở cấp độ cá nhân và cá»™ng Ä‘oà n, bố thÃ, cầu nguyện và ăn chay nhiá»u hÆ¡n bình thưá»ng. Tuy nhiên, lá»i cá»§a Äức Giêsu không nhấn mạnh đến số lượng, nghÄ©a là phải bố thà bao nhiêu, phải cầu nguyện bao lâu và phải ăn chay như thế nà o và bao nhiêu lần (vốn là chức năng cá»§a Lá» Luáºt), nhưng đến cách thức chúng ta thá»±c hà nh ba việc đạo đức căn bản nà y.
- Bố thà diễn tả tương quan của chúng ta với tha nhân.
- Cầu nguyện diễn tả tương quan của chúng ta với Thiên Chúa.
- Ä‚n chay diá»…n tả tương quan cá»§a chúng ta vá»›i chÃnh mình.
Trong cả ba việc đạo đức nà y, Äức Giê-su má»i gá»i chúng ta má»™t cách tháºt mạnh mẽ: “Anh em đừng bố thÃ, cầu nguyện và ăn chay như những ngưá»i giả hình†(c. 2.5.16); giả hình là chỉ có bá» ngoà i thôi, không có bên trong, không có sá»± tháºt. Tháºt váºy, những ngưá»i muốn tá» ra mình là ngưá»i đạo đức, trong má»i tôn giáo và thuá»™c má»i thá»i, thưá»ng thá»±c hà nh những việc nà y má»™t cách phô trương; phô trương là là m vì ngưá»i khác và tìm sá»± chú ý cá»§a ngưá»i khác. Hoà n toà n không có chiá»u kÃch “thiêng liêngâ€, nghÄ©a là vì Thiên Chúa, hướng vá» Thiên Chúa và trong Thiên Chúa.
3. Thiên Chúa là “Äấng kÃn đáoâ€
Thay vì phô trương, Äức Giêsu má»i gá»i chúng ta thá»±c hà nh các việc đạo đức má»™t cách kÃn đáo. Trong bà i Tin Mừng, Äức Giê-su dùng tá»›i sáu lần từ “kÃn đáoâ€, trong đó 5 lần được dùng để nói vá» Thiên Chúa Cha:
Còn anh, khi bố thÃ, đừng cho tay trái biết việc tay phải là m, để việc anh bố thà được kÃn đáo. Và Cha cá»§a anh, Äấng thấu suốt những gì kÃn đáo, sẽ trả lại cho anh.
Còn anh, khi cầu nguyện, hãy và o phòng, đóng cá»a lại, và cầu nguyện cùng Cha cá»§a anh, Äấng hiện diện nÆ¡i kÃn đáo. Và Cha cá»§a anh, Äấng thấu suốt những gì kÃn đáo, sẽ trả lại cho anh.
Còn anh, khi ăn chay, nên rá»a mặt cho sạch, chải đầu cho thÆ¡m, để không ai thấy là anh ăn chay ngoại trừ Cha cá»§a anh, Äấng hiện diện nÆ¡i kÃn đáo. Và Cha cá»§a anh, Äấng thấu suốt những gì kÃn đáo, sẽ trả lại cho anh. (c. 4.6 và 18)
Chúng ta cứ nghiệm lại mà xem: Thiên Chúa hiện diện và hà nh động kÃn đáo biết bao trong sáng tạo, trong lịch sá» loà i ngưá»i, nÆ¡i cuá»™c Ä‘á»i chúng ta, trong má»—i ngà y sống cá»§a chúng ta và nhất là nÆ¡i bà tÃch Thánh Thể, diá»…n tả và được hoà n tất nÆ¡i mầu nhiệm Tháºp Giá cá»§a Äức Giê-su. Chúng ta phải có ngÅ© quan biết chiêm niệm, như các tác giả Thánh Vịnh (x. Tv 8; 19; 139..), má»›i nháºn ra Thiên Chúa hiện diện, lên tiếng và hà nh động được.
*Â *Â *
Như thế, Thiên Chúa, Cha cá»§a Äức Giêsu và cÅ©ng là Cha cá»§a chúng ta, là “Äấng kÃn đáo†và Ngà i má»i gá»i chúng ta cÅ©ng trở nên “những ngưá»i con kÃn đáo†như Cha cá»§a mình. Không phải để thi thố hay chứng tá» thứ báºc khiêm nhưá»ng, nhưng để trở nên giống Cha cá»§a mình là Thiên Chúa, Äấng hiện diện nÆ¡i kÃn đáo và hà nh động má»™t cách kÃn đáo.
Như chúng ta Ä‘á»u biết và có kinh nghiệm, phụ nữ vốn “kÃn đáoâ€. Vì thế, các Ma SÆ¡, các Dì các bà và các cô gần vá»›i Thiên Chúa hÆ¡n và dá»… trở nên giống Thiên Chúa hÆ¡n! Và điá»u nà y hoà n toà n phù hợp vá»›i mặc khải vá» Æ¡n sáng tạo ngưá»i phụ nữ, vốn được tạo thà nh từ “tinh hoa cá»§a tạo váºtâ€, nghÄ©a là từ xương từ thịt con ngưá»i thay vì từ bùn đất! (x. St 2, 21-22)
Lm Giuse Nguyễn Văn Lộc
daminhtamhiep

