“HỌ NÓI MÀ KHÔNG LÀM”.
BÀI ÄỌC I: Ml 1, 14b – 2, 2b. 8-10
“Các ngươi đã Ä‘i sai đưá»ng lối, và là m cho nhiá»u ngưá»i vấp phạm lá» luáºt”.
TrÃch sách Tiên tri Malakhi.
Chúa các đạo binh phán rằng: Ta là Vua cao cả, và danh Ta đáng kÃnh sợ trong các dân tá»™c.Ta sẽ là m cho các ngươi phải túng thiếu.
�Và bây giá», trên các ngươi có án lệnh nà y, hỡi các tư tế: Nếu các ngươi không nghe, và nếu các ngươi không lưu tâm mà tôn vinh danh Ta, Chúa các đạo binh phán, Ta sẽ phóng (sá»±) chúc dữ xuống trên các ngươi; và Ta sẽ chúc dữ cho sá»± chúc là nh cá»§a các ngươi. Các ngươi đã Ä‘i sai đưá»ng lối, là m cho nhiá»u ngưá»i vấp phạm lá» luáºt và huá»· bá» giao ước Lêvi, Chúa các đạo binh phán như váºy. Bởi thế, Ta để cho các ngươi bị khinh rẻ và đốn mạt trước má»i dân tá»™c, vì các ngươi đã không tuân giữ đưá»ng lối cá»§a Ta, và vị nể trong khi thi hà nh lá» luáºt.
Chá»› thì má»—i ngưá»i chúng ta không có má»™t ngưá»i cha sao? Chá»› thì không phải có má»™t Thiên Chúa tạo thà nh chúng ta sao? Váºy tại sao má»—i ngưá»i chúng ta lại khinh rẻ anh em mình mà phản bá»™i giao ước cá»§a tổ phụ chúng ta?
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 130, 1. 2. 3
Äáp: Lạy Chúa, xin giữ linh hồn con trong bình an cá»§a Chúa.
1) Lạy Chúa, lòng con không tá»± đắc, và mắt con chẳng liếc nhìn cao, con cÅ©ng không lo nghÄ© những việc lá»›n lao hay là những Ä‘iá»u quá tầm trà má»n. – Äáp.
2) Nhưng con lo giữ linh hồn cho thinh lặng và thanh thản. Như trẻ thÆ¡ sống trong lòng thân mẫu, linh hồn con cÅ©ng như thế ở trong con. – Äáp.
3) Israel hãy cáºy trông và o Chúa, tá»± bây giá» và cho tá»›i muôn Ä‘á»i. – Äáp.
BÀI ÄỌC II: 1 Tx 2, 7b-9, 13
“Chúng tôi muốn trao phó cho anh em, không những Tin Mừng cá»§a Thiên Chúa, mà còn mạng sống chúng tôi nữa”.
TrÃch thư thứ nhất cá»§a Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Thêxalônica.
Anh em thân mến, chúng tôi đã trở thà nh như những kẻ bé má»n giữa anh em. Như ngưá»i vú nuôi nâng niu con cái mình thế nà o, thì chúng tôi yêu thương anh em đến ná»—i chúng tôi rất vui lòng trao phó cho anh em không những Tin Mừng cá»§a Thiên Chúa, mà còn cả mạng sống chúng tôi nữa: vì anh em đã nên thiết nghÄ©a vá»›i chúng tôi. Anh em vẫn còn nhá»› đến công lao khó nhá»c cá»§a chúng tôi: chúng tôi phải là m việc ngà y đêm để khá»i trở nên gánh nặng cho má»™t ai trong anh em, khi chúng tôi rao giảng Tin Mừng cá»§a Thiên Chúa giữa anh em. Bởi thế chúng tôi không ngừng cảm tạ Thiên Chúa, vì anh em nháºn lãnh lá»i Thiên Chúa do chúng tôi rao giảng, anh em đã nháºn lãnh lá»i ấy không phải như lá»i cá»§a ngưá»i phà m, mà như lá»i Thiên Chúa, và thá»±c sá»± là thế, lá»i đó hoạt động trong anh em là những kẻ đã tin.
Äó là lá»i Chúa.
ALLELUIA: Ep 1, 17-18
Alleluia, alleluia! – Xin Chúa Cha cá»§a Äức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, cho mắt tâm hồn chúng ta được sáng suốt, để chúng ta biết thế nà o là trông cáºy và o Æ¡n Ngưá»i kêu gá»i chúng ta. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Mt 23, 1-12
“Há» nói mà không là m”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng dân chúng và các môn đệ rằng: “Các Luáºt sÄ© và các ngưá»i biệt phái ngồi trên toà Môsê: váºy những gì há» nói vá»›i các ngươi, các ngươi hãy là m và tuân giữ, nhưng đừng noi theo hà nh vi cá»§a há»: vì há» nói mà không là m. Há» buá»™c những bó nặng và chất lên vai ngưá»i ta, còn chÃnh há» lại không muốn giÆ¡ ngón tay lay thá». Má»i công việc há» là m Ä‘á»u có ý cho ngưá»i ta thấy: vì thế há» ná»›i rá»™ng thẻ kinh, may dà i tua áo. Há» muốn được chá»— nhất trong đám tiệc và ghế đầu trong há»™i đưá»ng, ưa được bái chà o nÆ¡i đưá»ng phố và được ngưá»i ta xưng hô là “Thầy”. Phần các ngươi, các ngươi đừng muốn được ngưá»i ta gá»i là Thầy, vì các ngươi chỉ có má»™t Thầy, còn tất cả các ngươi Ä‘á»u là anh em vá»›i nhau. Và các ngươi cÅ©ng đừng gá»i ai dưới đất là cha: vì các ngươi chỉ có má»™t Cha, Ngưá»i ngá»± trên trá»i. Các ngươi cÅ©ng đừng bắt ngưá»i ta gá»i là ngưá»i chỉ đạo: vì các ngươi có má»™t ngưá»i chỉ đạo, đó là Äức Kitô. Trong các ngươi ai quyá»n thế hÆ¡n sẽ là ngưá»i phục vụ các ngươi.
“Há»… ai tá»± nhắc mình lên, sẽ bị hạ xuống, và ai tá»± hạ mình xuống, sẽ được nâng lên”.
Äó là lá»i Chúa.
_______________________________
GIỚI THIỆU CHỦ ÄỀ: ÄỪNG Sá»NG GIẢ HÃŒNH – NÓI MÀ KHÔNG LÀM
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch sách Tiên tri Malakhi. Tiên tri đã cảnh báo lối sống giả hình cá»§a các Tư tế. “Các ngươi đã Ä‘i sai đưá»ng lối, là m cho nhiá»u ngưá»i vấp phạm lá» luáºt và huá»· bá» giao ước Lêvi, vì thế Chúa sẽ chúc dữ trên há».
TRONG BÀI ÄỌC II TrÃch thư thứ nhất cá»§a Thánh Phaolô Tông đồ gá»i tÃn hữu Thêxalônica. Thánh Phao lô khÃch lệ các TÃn hữu hãy can đảm sống theo Tin mừng vì ngà i đã trao phó há» không những Tin Mừng cá»§a Thiên Chúa, mà còn cả mạng sống cá»§a ngà i nữa. Äừng sống giả hình trước mặt Thiên Chúa.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Matthêu, Chúa Giêsu lên án gay gắt các Luáºt sÄ© và Biệt phái giả hình, Chúa Giêsu khuyên má»i ngưá»i “váºy những gì há» nói vá»›i các ngươi, các ngươi hãy là m và tuân giữ, nhưng đừng noi theo hà nh vi cá»§a há»: vì há» nói mà không là mâ€
(theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
Chúng ta bắt đầu bước và o Bà i Tin mừng:
___________________________
BÀI CHIA SẺ (Mt 23, 1-12).
Bá»I CẢNH BÀI TIN MỪNG:
Hôm nay Chúa nháºt XXXI Thưá»ng niên năm A, Phụng vụ đưa chúng ta bước và o Chương 23 Phúc âm Matthêu.
CHÆ¯Æ NG 23:
Như đã nói: Chương 23 là má»™t chương đặc biệt, Matthêu dà nh hẳn má»™t chương để đúc kết các lá»i chúc dữ cá»§a Chúa Giêsu dà nh cho nhóm Biệt Phái và Kinh sư, Matthêu thưá»ng đúc kết các bà i Tin mừng có cùng chá»§ đỠvà o cùng má»™t chương như váºy.
Chúa Giêsu chúc dữ, quở trách há» Ä‘iá»u gì?
Thưa: đó lÃ
SỰ GIẢ HÌNH – CHUỘNG HÌNH THỨC BÊN NGOÀI.
Có má»™t Ä‘iệp khúc mà Matthêu cứ lặp Ä‘i lặp lại nhiá»u lần trong chương 23, đó là :
“KHá»N CHO CÃC NGƯỜI, Há» I CÃC KINH SƯ VÀ NGƯỜI PHA-RI-SÊU GIẢ HÃŒNH!†(Mt 23, 13).
Nếu phân chia chương 23 nà y thà nh các bà i Tin mừng riêng lẻ với cái mốc câu nà y, ta thấy rõ.
Má»—i bà i Tin mừng Ä‘á»u bắt đầu bằng má»™t từ “KHá»Nâ€.
“Khốn†ở đây là KHá»N NẠN, chứ không phải khốn khổ. Äó là lá»i chúc dữ nặng nhất trong Kinh thánh .
VẤN ÄỀ ÄÆ¯á»¢C ÄẶT RA:
Tại sao Matthêu không tấn công và o các nhóm khác như Sađốc, Hêrôđê, Thượng tế, Kỳ lão mà chỉ nhắm và o Nhóm Biệt phái, kinh sư?
Thưa, Matthêu có lý do riêng của ông.
Như ta biết: Và o thá»i kỳ Matthêu viết sách Phúc âm cá»§a ông, cuốn Phúc âm thứ nhất, các cuá»™c tranh luáºn Ä‘ang nổ ra cách bi thảm:
Sau khi Äá»n thá» Giêrusalem bị phá há»§y và o năm 70, Nhóm Pha-ri-sêu đã trở thà nh nhóm duy nhất còn tồn tại có tổ chức, các nhóm khác đã tan rã và biến mất…
Nhóm Pharisiêu còn lại nà y được quy tụ ở Giam-ni-a (Giáp nê), há» chÃnh thức tuyệt thông vá»›i ngưá»i Do Thái theo Kitô giáo, tức Giáo há»™i SÆ¡ khai, há» coi những ngưá»i nà y như những ngưá»i lạc giáo và trục xuất há» ra khá»i Há»™i đưá»ng, coi như bị tuyệt thông, cắt đứt hiệp thông vá»›i ân sá»§ng cá»§a Thiên Chúa. Vì Äá»n thá» không còn nữa, mà há»™i đưá»ng thì các tÃn hữu không được và o, như váºy không còn nÆ¡i nà o dung thân cho các tÃn hữu.
Nhưng trong Kế hoạch khôn ngoan cá»§a Thiên Chúa thì đó lại là điá»u hay, vì Kitô giáo có cÆ¡ há»™i tách ra khá»i Do Thái giáo.
TÃn hữu thuá»™c Giáo há»™i SÆ¡ khai còn non yếu trong đức tin, há» Ä‘ang rÆ¡i và o tâm trạng hoang mang lo sợ. Có nhiá»u ngưá»i trong số hỠđã bá» Äạo vì sợ.
Vì thế Matthêu viết Chương 23 nhằm mục Ä‘Ãch lên án Nhóm Pharisiêu và vá»±c dáºy tinh thần cho các tÃn hữu: ÄỪNG SỢ HÃI MÀ HÃY CAN ÄẢM LÊN.
Chúng ta đừng nghÄ© Chương 23 thuáºt lại các lá»i kết án cá»§a Chúa Giêsu ở má»™t thá»i Ä‘iểm duy nhất. Thá»±c ra Chương 23 là má»™t bản đúc kết, đúc kết lại các lá»i cá»§a Chúa Giêsu dà nh cho Nhóm Biệt Phái, nó nằm rải rác khắp nÆ¡i và ở nhiá»u thá»i Ä‘iểm trong suốt thá»i gian thi hà nh Sứ vụ Loan báo Tin mừng.
Các Thánh sá» khác như: Luca, Marcô, Gioan cÅ©ng có những lá»i kết án nà y. Nhưng vá»›i Matthêu, ông đã gom lại trong Chương 23 để cho các tÃn hữu dá»… chú ý hÆ¡n và có cái nhìn tổng quát hÆ¡n.
Nhưng nếu Ä‘á»c hết Chương 23, ta sẽ nháºn ra má»™t Ä‘iểm đặc biệt, đó là :
VAI TRÃ’ – ẢNH HƯỞNG CỦA NHÓM BIỆT PHÃI VÀ KINH SƯ rất lá»›n trong xã há»™i Do Thái.
Vai trò đó đã được Chúa Giêsu xác nháºn trong bà i tin mừng hôm nay qua cụm từ:
“NGá»’I TRÊN TOÀ ÔNG MÔ-SÊ MÀ GIẢNG DẠYâ€
“NGá»’I TRÊN TOÀ ÔNG MÔ-SÊâ€, Có nghÄ©a há» có quyá»n và trách nhiệm loan báo và giảng dạy Kinh thánh. “TOÀâ€, đó là biểu tượng quyá»n lá»±c. Quyá»n đó đã được Thiên Chúa trao phó cho há».
Ngà y nay ta cÅ©ng thấy, chỉ có Giáo hoà ng, Giám mục, Linh mục hay Phó tế, má»›i được quyá»n đứng trên Toà giảng (giảng đà i) để công bố và giảng lá»i Chúa mà thôi.
Còn giáo dân thì chia sẻ Lá»i Chúa, tức chia sẻ những kinh nghiệm cá»§a mình trước Lá»i Chúa đã nghe. Há» chia sẻ cho ngưá»i khác. Như váºy Lá»i Chúa sẽ được phong phú thêm bởi các kinh nghiệm được chia sẻ nà y.
Nhưng cũng có một cụm từ khác rất ấn tượng trong bà i Tin mừng hôm nay, đó là :
“HỌ NÓI MÀ KHÔNG LÀM†(Mt 23, 3).
Nói mà không là m thì nói là m gì! Nói thì cứ nói vì hỠđược “ngồi trên Toà ông Môsê†nên phải thi hà nh pháºn sá»±. Còn là m hay không thì lại là chuyện khác.
Như váºy: đối vá»›i những ngưá»i nà y: Nói và Là m có má»™t khoảng cách rất xa.
“Nói mà không là mâ€là còn đỡ.
Nhưng trong Bà i Tin mừng, ta thấy rất rõ: “HỌ NÓI NHƯNG LÀM NGƯỢC LẠI NHá»®NG GÃŒ HỌ NÓIâ€.
Vì thế Chúa Giêsu má»›i nói: “Váºy, tất cả những gì há» nói, anh em hãy là m, hãy giữ, còn những việc há» là m, thì đừng có là m theo†(Mt 23, 3).
ChÃnh vì ảnh hưởng cá»§a Biệt phái và Kinh sư rất lá»›n đối vá»›i dân chúng nên Chúa Giêsu sẽ mạnh mẽ lên án và cảnh tỉnh ngưá»i Do Thái. Äừng bắt chước thói giả hình cá»§a há».
Khi chúng ta Ä‘á»c Chương 23 nà y đừng như ngưá»i VÔ CẢM, đừng nghÄ© rằng Chúa Giêsu Ä‘ang nói vá» ngưá»i khác chứ không phải Ä‘ang nói vá»›i tôi.
Vì Biệt phái và Kinh sư Ä‘á»u là con ngưá»i. Nết xấu cá»§a há» xét cho cùng nó sẽ là nết xấu cá»§a con ngưá»i qua má»i thá»i đại. Tôi cÅ©ng là con ngưá»i nên khó mà không mắc phải những nết xấu đó.
Vì thế Chúa Giêsu muốn nói vá»›i các Kitô hữu hôm nay: ÄỪNG GIẢ HÃŒNH – ÄỪNG CHẠY THEO NHá»®NG HÃŒNH THỨC BÊN NGOÀI.
Tôi phải sống trung thá»±c, đừng giả dối, đừng ra vẻ ta là ngưá»i đạo đức mà khÃch bác, chê bai, dạy Ä‘á»i ngưá»i khác trong khi Ä‘á»i sống cá»§a mình chưa ra gì.
Äúng là đồ giả hình!
Äó là điá»u ta phải xét mình luôn nếu không muốn Ä‘i và o vết xe cá»§a ngưá»i Pharisiêu
Äó là bối cảnh Bà i Tin mừng hôm nay.
Chúng ta bắt đầu đi và o Bà i Tin mừng:
_______________________________
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÃN CÙNG DÂN CHÚNG VÀ CÃC MÔN ÄỆ RẰNG:
“CÃC LUẬT SĨ VÀ CÃC NGƯỜI BIỆT PHÃI NGá»’I TRÊN TOÀ MÔSÊ: VẬY NHá»®NG GÃŒ HỌ NÓI VỚI CÃC NGÆ¯Æ I, CÃC NGÆ¯Æ I HÃY LÀM VÀ TUÂN GIá»®, NHƯNG ÄỪNG NOI THEO HÀNH VI CỦA HỌ: VÃŒ HỌ NÓI MÀ KHÔNG LÀMâ€
“NGá»’I TRÊN TOÀ MÔSÊâ€.
Môsê tượng trưng cho Lá» Luáºt Chúa ban cho dân. Váºy “Ngồi trên toà Môsê†là cụm từ biểu thị cho uy quyá»n cá»§a ngưá»i công bố Luáºt, giải thÃch Luáºt, kết án những Ä‘iá»u sai trái, lá»—i luáºt.
Chúa Giêsu xác nháºn các Luáºt sÄ© và Biệt phái là những ngưá»i có quyá»n như thế vì hỠđã được Thiên Chúa uá»· thác cho nhiệm vụ dạy dá»— và giáo huấn dân chúng.
Ngà y nay ta có những cụm từ cÅ©ng mang ý nghÄ©a nà y, như Giáo hoà ng có quyá»n tà i phán khi ngồi trên ngai cá»§a ngà i, như vị thẩm phán có quyá»n kết án khi ngồi và o chiếc ghế chánh án, như vị mục tá» có quyá»n công bố và giải thÃch Lá»i Chúa khi đứng trên giảng đà i trong nhà thá»,…
“NHá»®NG GÃŒ HỌ NÓI VỚI CÃC NGÆ¯Æ I, CÃC NGÆ¯Æ I HÃY LÀM VÀ TUÂN GIá»®, NHƯNG ÄỪNG NOI THEO HÀNH VI CỦA HỌ: VÃŒ HỌ NÓI MÀ KHÔNG LÀMâ€.
Ngưá»i ta thưá»ng dùng 2 cụm từ Ä‘i liá»n vá»›i nhau: DANH Dá»° và TRÃCH NHIỆM.
Có nghÄ©a: Ngưá»i ngồi trên Toà Môsê khi được trao quyá»n cao như váºy, thì đòi há»i há» phải là m gương cho ngưá»i khác, há» phải sống đúng vá»›i những Ä‘iá»u há» nói.
Nhưng thá»±c tế, Luáºt sÄ© và Biệt phái : “NÓI MÀ KHÔNG LÀMâ€. Như váºy chÃnh những lá»i há» nói ra, sẽ quay trở lại kết án há».
Ngà y nay, cÅ©ng có nhiá»u mục tá» biến chất, há» rao giảng vá» Tinh thần khó nghèo, rao giảng vá» sá»± Quan phòng cá»§a Thiên Chúa, nhưng cuá»™c sống cá»§a há» chỉ lo thu vén cho mình, thu quén tiá»n bạc đầy ắp, xe nà y xe kia, để tìm má»™t bảo đảm cho cuá»™c sống khi vá» hưu,… váºy những lá»i há» giảng dạy sẽ quay lại kết án chÃnh há».
Còn vá» phÃa tÃn hữu, Chúa Giêsu dạy: “CÃC NGÆ¯Æ I HÃY LÀM VÀ TUÂN GIá»®, NHƯNG ÄỪNG NOI THEO HÀNH VI CỦA HỌâ€.
Không vì “Há» nói mà không là m†mà ta không nghe lá»i các vị mục tá», vì khi nghe lá»i các vị đó, là ta nghe Chúa, vì các vị mục tá» Ä‘ang nói lá»i Chúa.
Còn các việc là m xấu kia, ta đừng bắt chước.
Như váºy, Chúa Giêsu đã phân biệt hai vấn đỠrất rõ rà ng:
+ “HÃY LÀM VÀ TUÂN GIỮ†các lá»i giảng dạy, vì đó là lá»i Chúa.
+ “ÄỪNG NOI THEO HÀNH VI CỦA HỌâ€, vì há» cÅ©ng chỉ là con ngưá»i yếu Ä‘uối, cÅ©ng mắc nhiá»u sai lầm.
Có nhiá»u ngưá»i đã mắc và o sai lầm tai hại:
Khi chứng kiến các gương mù dịp tá»™i nÆ¡i ngưá»i có trách nhiệm, những vị mục tá» biến chất, há» mất niá»m tin và buông thả mình và o Ä‘iá»u xấu, không còn muốn đến Nhà thá» nữa.
Äây là cÆ¡n cám dá»— rất nguy hiểm.
“HỌ BUỘC NHá»®NG BÓ NẶNG VÀ CHẤT LÊN VAI NGƯỜI TA: CÃ’N CHÃNH HỌ LẠI KHÔNG MUá»N GIÆ NGÓN TAY LAY THỬ.
Chúa Giêsu đã liệt kê ra má»™t số thói xấu nÆ¡i ngưá»i Biệt phái và Luáºt sÄ©. Không những “Há» nói mà không là mâ€, mỉa mai và đáng trách hÆ¡n nữa, há» nói má»™t đà ng là m má»™t nẻo.
Há» là ngưá»i có thẩm quyá»n giải thÃch luáºt, há» nhấn mạnh luáºt lệ từng câu, từng chữ và khắt khe đòi há»i má»i ngưá»i phải tuân giữ, nhưng chÃnh há» thì lại không áp dụng cho mình, đó má»›i là những bó nặng chất lên vai ngưá»i khác, còn há» không muốn giÆ¡ ngón tay lay thá».
Ngà y nay ở Việt Nam, có nhiá»u vị quan chức lãnh đạo đứng trên luáºt pháp, luáºt pháp đặt ra chỉ để cho đám dân Ä‘en tuân giữ, còn các quan chức thì không. Há» là những Pharisiêu thá»i đại má»›i, vì thế má»›i dẫn đến xã há»™i loạn như hôm nay, vì†Thượng bất chÃnh, hạ tắc loạnâ€.
MỌI CÔNG VIỆC HỌ LÀM ÄỀU CÓ à CHO NGƯỜI TA THẤY:
VÃŒ THẾ HỌ NỚI RỘNG THẺ KINH, MAY DÀI TUA ÃO. HỌ MUá»N ÄÆ¯á»¢C CHá»– NHẤT TRONG ÄÃM TIỆC VÀ GHẾ ÄẦU TRONG HỘI ÄÆ¯á»œNG, ƯA ÄÆ¯á»¢C BÃI CHÀO NÆ I ÄÆ¯á»œNG PHá» VÀ ÄÆ¯á»¢C NGƯỜI TA XƯNG HÔ LÀ “THẦY”.
Ngoà i táºt xấu: “nói mà không là mâ€, ngưá»i Pharisiêu còn mắc và o táºt xấu khác cÅ©ng nguy hiểm không kém.
Äó là : “nếu có là m, thì MỌI CÔNG VIỆC HỌ LÀM ÄỀU CÓ à CHO NGƯỜI TA THẤYâ€, có nghÄ©a há» muốn khoe khoang.
HỠkhoe khoang những gì?
Trong Bà i Tin mừng, Chúa Giêsu đưa ra rất nhiá»u Ä‘iểm:
1/. “HỌ NỚI RỘNG THẺ KINHâ€
“Thẻ Kinh†là những há»™p nhá» chứa những bản văn Kinh Thánh mà ngưá»i ta dùng dây cá»™t ở trán và cổ tay: đó là cách để nhá»› lại lá»i Chúa (Xh 13,9-16; Änl 6,8-11,18). Những tua áo ở lai áo cÅ©ng là cách để nhắc ngưá»i ta nhá»› đến những Ä‘iá»u răn cá»§a Thiên Chúa (Ds 15,37; Änl 22,12).
Táºp tục nà y giống vá»›i tục lệ Ä‘eo huy chương, vòng cổ, nhẫn.
Äức Giêsu không lên án những táºp tục nà y tá»± bản thân nó. Nhưng ở đây: há» cố ý ná»›i rá»™ng thẻ kinh để cho má»i ngưá»i thấy: Há» rất yêu mến, tôn trá»ng Lá»i Chúa
2/. “MAY DÀI TUA ÃOâ€:
ChÃnh Äức Giêsu cÅ©ng mang những tua áo (Mt 9,20; 14,36). Nhưng ở đây Äức Giêsu công kÃch thói tá»± kiêu vặt rãnh vá» tôn giáo:
Ngưá»i ta thÃch khoe khoang lòng đạo đức cá»§a mình. Ngưá»i ta tìm cách để được chú ý. Ngưá»i ta đặt mình ra trước, chạy theo vinh hoa, phô trương thói kiêu căng hão huyá»n, tìm kiếm những đặc ân đặc quyá»n. Tất cả Ä‘á»u là khuyết Ä‘iểm mà thá»i nà o cÅ©ng có. Má»—i thá»i đại sẽ có theo cách cá»§a thá»i đại đó.
3/. HỌ MUá»N ÄÆ¯á»¢C CHá»– NHẤT TRONG ÄÃM TIỆC VÀ GHẾ ÄẦU TRONG HỘI ÄÆ¯á»œNG:
Thói háo danh cá»§a Kinh sư và Pharisiêu bị Chúa Giêsu lên án gay gắt: “Há» muốn được chá»— nhất trong đám tiệc và ghế đầu trong há»™i đưá»ng, ưa được bái chà o nÆ¡i đưá»ng phố và được ngưá»i ta xưng hô là “thầy”.
Triong Bà i Tin mừng thứ Bảy tuần XXX, Chúa Giêsu đã nhấn mạnh đến Ä‘iểm nà y. Luca viết: “Ngưá»i nháºn thấy khách dá»± tiệc cứ chá»n cá»— nhất mà ngồi†(Lc 14, 7). Khách dá»± tiệc ở đây là ngưá»i Biệt phái.
4/. ƯA ÄÆ¯á»¢C BÃI CHÀO NÆ I ÄÆ¯á»œNG PHá» VÀ ÄÆ¯á»¢C NGƯỜI TA XƯNG HÔ LÀ “THẦY”.
Ngưá»i ta chỉ bái chà o ngưá»i đáng kÃnh trá»ng, ngưá»i hÆ¡n mình, chứ không buá»™c phải chà o ngưá»i thấp kém hÆ¡n mình. Như váºy ngưá»i Biệt phái “ƯA ÄÆ¯á»¢C BÃI CHÀOâ€, có nghÄ©a há» tá»± cho mình cao trá»ng hÆ¡n ngưá»i khác, muốn được ngưá»i ta gá»i là “THẦYâ€.
“Ưa được bái chà o†nhưng phải bái chà o “NÆ I ÄÆ¯á»œNG PHá»â€ để cho má»i ngưá»i thấy.
Äúng là thói háo danh kệch cỡm và lố bịch!
Sau khi đưa ra má»™t số táºt xấu cá»§a ngưá»i Biệt phái, Chúa Giêsu bắt đầu đưa ra các giáo huấn cho các môn đệ và cho chúng ta.
“PHẦN CÃC NGÆ¯Æ I, CÃC NGÆ¯Æ I ÄỪNG MUá»N ÄÆ¯á»¢C NGƯỜI TA GỌI LÀ “THẦY”, VÃŒ CÃC NGÆ¯Æ I CHỈ CÓ MỘT THẦY, CÃ’N TẤT CẢ CÃC NGÆ¯Æ I ÄỀU LÀ ANH EM VỚI NHAU.
VÀ CÃC NGÆ¯Æ I CŨNG ÄỪNG GỌI AI DƯỚI ÄẤT LÀ “CHA”, VÃŒ CÃC NGÆ¯Æ I CHỈ CÓ MỘT CHA, NGƯỜI NGá»° TRÊN TRỜI.
CÃC NGÆ¯Æ I CŨNG ÄỪNG BẮT NGƯỜI TA GỌI LÀ “NGƯỜI CHỈ ÄẠO”: VÃŒ CÃC NGÆ¯Æ I CÓ MỘT NGƯỜI CHỈ ÄẠO, ÄÓ LÀ ÄỨC KITÔ.
Khi giảng dạy như thế, Ngà i không có ý phá»§ nháºn vai trò cá»§a cha mẹ hay cá»§a thầy dạy hoặc cá»§a ngưá»i lãnh đạo trên trần gian, mà Ngà i chỉ muốn ngưá»i ta đừng tuyệt đối hóa những vai trò đó, đến độ đặt ngang hà ng hoặc cao hÆ¡n Thiên Chúa.
“CÃC NGÆ¯Æ I ÄỪNG MUá»N ÄÆ¯á»¢C NGƯỜI TA GỌI LÀ “THẦY”.
Ngưá»i Biệt phái muốn má»i ngưá»i gá»i há» là Thầy, nhưng vá» phần các môn đệ, Chúa Giêsu dạy, đừng muốn được ngưá»i ta gá»i là “Thầyâ€.
Lý do Chúa Giêsu đưa ra: “VÃŒ CÃC NGÆ¯Æ I CHỈ CÓ MỘT THẦY, CÃ’N TẤT CẢ CÃC NGÆ¯Æ I ÄỀU LÀ ANH EM VỚI NHAUâ€.
Có nghÄ©a giữa các môn đệ không ai là Thầy cá»§a ai cả, vì các ông Ä‘á»u là anh em vá»›i nhau và có chung má»™t ông Thầy là Chúa Giêsu.
Nói như thế Ngà i không có ý nói: các ông không được góp ý và sá»a dạy lẫn nhau. Vì khi góp ý sá»a dạy, ta không được ở trong tư cách là ông thầy mà ở trong tư cách là anh em, nên phải giúp đỡ lẫn nhau, mạnh dạn chỉ ra cái sai để cùng nhau tiến bá»™.
Nhưng khi góp ý như váºy cÅ©ng phải biết cách, chứ không phải cứ băm bổ phỉ báng, hạ nhục ngưá»i khác. Chúa Giêsu đã từng đưa ra phương pháp nà y, Matthêu viết: “Nếu ngưá»i anh em cá»§a anh trót phạm tá»™i, thì anh hãy Ä‘i sá»a lá»—i nó, má»™t mình anh vá»›i nó mà thôi….†(Mt 18, 15).
“CÃC NGÆ¯Æ I CŨNG ÄỪNG GỌI AI DƯỚI ÄẤT LÀ “CHA”
Trong các thể chế Kitô giáo, ngưá»i ta cÅ©ng dùng khá nhiá»u tước hiệu “CHA” dưới má»i hình thức (và dụ: viện phụ, abbé; Äức Thánh Cha, Pape v.v…) theo nghÄ©a linh tông ấy.
Äấy chẳng phải Ä‘i ngược lại Tin Mừng, vì cái quan trá»ng là tinh thần chứ không phải chữ viết.
Nên lưu ý là ở đây cÅ©ng váºy, các câu không nhấn mạnh đến sá»± phá»§ nháºn má»i quyá»n bÃnh trong Giáo Há»™i cho bằng là đến mối nguy, tạo nên do những “đại nhân váºt” chiếm hết danh dá»± dà nh cho Thiên Chúa và Chúa Kitô
Ở giữa ba lá»i khuyến cáo chống Biệt Phái, lý do cá»§a chúng được lặp lại ba lần: CHỈ CÓ MỘT… THẦY, CHA, CHỈ ÄẠO.
Chiếu theo nguyên tắc ấy, nhân cách cá»§a những ngưá»i lãnh đạo Giáo Há»™i vừa bị hạ xuống vừa được đỠcao: nhân cách đó phải nói lên sá»± hiện diện cá»§a Äấng duy nhất và đồng thá»i là tấm mà n trong suốt không ngăn che Ngà i.
CÅ©ng thế, đối vá»›i vị Mục tá» duy nhất, vị Thượng tế duy nhất, Kitô hữu chỉ xem ngưá»i nà o đó như thầy, như cha, như thá»§ lãnh, như mục tá», như linh mục… trong mức độ ngưá»i ấy tham dá»± và o tư cách cá»§a vị Thầy, Cha, Thá»§ lãnh, Mục tá», Linh mục Ä‘Ãch thá»±c là Chúa Giêsu.
“TRONG CÃC NGÆ¯Æ I AI QUYỀN THẾ HÆ N SẼ LÀ NGƯỜI PHỤC VỤ CÃC NGÆ¯Æ I. HỄ AI Tá»° NHẮC MÃŒNH LÊN, SẼ BỊ HẠXUá»NG, VÀ AI Tá»° HẠMÃŒNH XUá»NG, SẼ ÄÆ¯á»¢C NÂNG LÊN”
Thánh sỠMatthêu đang cảnh báo cộng đoà n Kitô giáo sơ khai trong những năm 80.
Những cá»™ng Ä‘oà n ấy Ä‘ang gặp chống đối và bách hại từ phÃa há»™i đưá»ng Do thái, những cá»™ng Ä‘oà n ấy Ä‘ang có nguy cÆ¡ bị lây nhiá»…m virus Biệt phái, và má»™t số ngưá»i có trách nhiệm trong Giáo há»™i sÆ¡ khai đó Ä‘ang mở ra cho thấy má»™t thứ tinh thần kẻ cả.
Ngưá»i lá»›n nhất trong anh em, phải là ngưá»i phục vụ.
Má»i chức vụ trong Há»™i Thánh từ nay Ä‘á»u phải được thi hà nh theo gương Äức Giêsu là Thầy và là Chúa, nhưng lại “hạ mình xuống” và là m đầy tá»› phục vụ các anh em cá»§a Ngưá»i (Rá»a chân các môn đệ).
Hình như Matthêu đang muốn nhắc lại câu chuyện: Hai anh em con ông Dêbêdê là Giacôbê và Gioan tranh già nh nhau chỗ nhất nhì, bên tả bên hữu chúa Giêsu trong Nước Thiên Chúa (Mt 20, 26).
Các môn đệ phải luôn nhá»› bà i há»c nà y: “Trong các ngươi ai quyá»n thế hÆ¡n sẽ là ngưá»i phục vụ các ngươi. Há»… ai tá»± nhắc mình lên, sẽ bị hạ xuống, và ai tá»± hạ mình xuống, sẽ được nâng lên”.
Lạy Chúa Giê-su, xin Chúa cho con sống khiêm nhưá»ng, nhìn nháºn đúng sá»± tháºt vá» mình, theo cái nhìn cá»§a Chúa, chứ không phải theo cách ngưá»i Ä‘á»i đánh giá. Xin cho con luôn thá» phượng Chúa trong tâm tình cá»§a ngưá»i môn đệ khiêm nhu, phục vụ anh chị em trong tinh thần huynh đệ khiêm tốn.
Amen.
______________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

