LỜI CHÚA THỨ NĂM TUẦN IX THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (02/6/2016) – (Mc 12, 28b-34) – THÁNG KÍNH THÁNH TÂM CHÚA GIÊSU

“THIÊN CHÚA CỦA NGƯƠI LÀ THIÊN CHÚA DUY NHẤT VÀ NGƯƠI HÃY KÍNH MẾN NGƯỜI”.

BÀI ĐỌC I: 2 Tm 2, 8-15
“Lời của Thiên Chúa không bị xiềng xích đâu, Nếu chúng ta cùng chết với Người, thì chúng ta sẽ cùng sống lại với Người”.
Trích thư thứ hai của Thánh Phaolô Tông đồ gởi cho Timô-thêu.

Con thân mến, con hãy nhớ rằng Chúa Giêsu Kitô bởi dòng dõi Đavít đã từ cõi chết sống lại, theo như Tin Mừng cha rao giảng. Vì Tin Mừng đó mà cha phải đau khổ đến phải chịu xiềng xích như một kẻ gian ác, nhưng lời của Thiên Chúa đâu có bị xiềng xích. Vì thế, cha cam chịu mọi sự vì những kẻ được tuyển chọn, để họ được hưởng ơn cứu độ cùng với vinh quang trên trời trong Đức Giêsu Kitô.

Đây cha nói thật: Nếu chúng ta cùng chết với Người, thì chúng ta cùng sống lại với Người. Nếu chúng ta kiên tâm chịu đựng, chúng ta sẽ cùng thống trị với Người. Nếu chúng ta chối bỏ Người, thì Người cũng sẽ chối bỏ chúng ta. Nếu chúng ta không tin Người, Người vẫn trung thành, vì Người không thể chối bỏ chính mình Người.

Con hãy ghi nhớ những điều đó khi làm chứng trước mặt Chúa. Con chớ tranh luận: vì cái đó không ích lợi gì cả, chỉ làm hại người nghe mà thôi. Con hãy cố gắng đến trước mặt Chúa như một người đã chịu thử thách, như một công nhân không bị khiển trách, như người ngay thẳng rao giảng lời chân lý.

Đó là lời Chúa.

BÀI TIN MỪNG: Mc 12, 28b-34
“Thiên Chúa của ngươi là Thiên Chúa duy nhất và ngươi hãy kính mến Người”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Marcô.

Khi ấy, có người trong nhóm Luật sĩ tiến đến Chúa Giêsu và hỏi Người rằng: “Trong các giới răn, điều nào trọng nhất?” Chúa Giêsu đáp: “Giới răn trọng nhất chính là: ‘Hỡi Israel, hãy nghe đây: Thiên Chúa, Chúa chúng ta, là Chúa duy nhất, và ngươi hãy yêu mến Chúa, Thiên Chúa ngươi hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức ngươi’. Còn đây là giới răn thứ hai: ‘Ngươi hãy yêu mến tha nhân như chính mình ngươi’. Không có giới răn nào trọng hơn hai giới răn đó”. Luật sĩ thưa Người: “Thưa Thầy, đúng lắm! Thầy dạy phải lẽ khi nói Thiên Chúa là Chúa duy nhất, và ngoài Người, chẳng có Chúa nào khác. Yêu mến Chúa hết lòng, hết trí khôn, hết sức mình, và yêu tha nhân như chính mình thì hơn mọi lễ vật toàn thiêu và mọi lễ vật hy sinh”. Thấy người ấy tỏ ý kiến khôn ngoan, Chúa Giêsu bảo: “Ông không còn xa Nước Thiên Chúa bao nhiêu”. Và không ai dám hỏi Người thêm điều gì nữa.

Đó là lời Chúa.
_________________________
SUY NIỆM & CHIA SẺ:

LƯỚT QUA CÁC BÀI ĐỌC:

Các bài đọc hôm nay nêu bật việc thực hành lời Chúa như điều kiện để được vào Nước Thiên Chúa.

TRONG BÀI ĐỌC I Trích Thư thứ hai của Thánh Phaolô Tông đồ gởi cho Timôthêu, Phaolô nhắc nhở cho Timôthêu, người môn đệ yêu quí, phải trung thành rao giảng Lời Chúa cho dù có bị xiềng xích lao tù, để mưu cầu phần rỗi cho chính mình và cho tha nhân; chứ đừng dùng cái chữ để biện minh cho sự bất trung của mình.

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Marcô, Chúa Giêsu nhận ra một người trong các kinh sư thành tâm tìm sự thật đến hỏi Chúa: “Điều nào quan trọng nhất trong các giới răn?” Ngài bảo ông ấy: Điều răn thứ nhất, Phải yêu mến Thiên Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực ngươi. Điều răn thứ hai, Phải yêu người thân cận như chính mình. Chẳng có điều răn nào khác lớn hơn các điều răn đó.
________________________________
ĐI VÀO BÀI TIN MỪNG:

Chúng ta vẫn đang ở trong Chương 12 của Phúc âm Marcô, là Chương mô tả các cuộc tranh luận giữa Chúa Giêsu với nhiều nhóm trong giới lãnh đạo Do Thái, nói chung họ tìm cách gài bẫy, bắt bẻ Ngài. Khác với các thánh sử khác, Marcô đã đặt các cuộc tranh luận vào gần sát với cuộc Khổ nạn của Chúa Giêsu, Chương 14, để cho thấy rằng: sự phản đối và công kích Chúa Giêsu trong giới lãnh đạo đang đi đến cao điểm, và cái chết của Chúa Giêsu là điều không thể tránh khỏi.

Bài Tin mừng hôm qua (Mc 12, 18-27) là cuộc tranh luận với nhóm Sađốc về vấn đề sống lại. Nhóm Sađốc rất hài lòng với phần trả lời của Chúa Giêsu nên họ không hỏi Ngài gì nữa.

Bài Tin mừng hôm nay (Mc 12, 28b-34), Chúa Giêsu lại đối mặt với Nhóm Luật sĩ, nói đúng hơn Ngài chỉ gặp một người trong nhóm nhưng lại liên quan đến một vấn đề quan trọng về Lề Luật.

“KHI ẤY, CÓ NGƯỜI TRONG NHÓM LUẬT SĨ TIẾN ĐẾN CHÚA GIÊSU VÀ HỎI NGƯỜI RẰNG: “TRONG CÁC GIỚI RĂN, ĐIỀU NÀO TRỌNG NHẤT?”

“TRONG CÁC GIỚI RĂN, ĐIỀU NÀO TRỌNG NHẤT?”

Đây chính là cái bẫy của ông Luật sĩ.

Tại sao ông không hỏi: “TRONG CÁC GIỚI RĂN, GIỚI RĂN NÀO TRỌNG NHẤT?”, mà lại thay vào đó là: “ĐIỀU NÀO TRỌNG NHẤT”.

Như ta biết trong các bộ luật người ta thường phân theo từ lớn xuống nhỏ, từ tổng quát đến chi tiết: Chương (giới răn) – Khoản – Điều. Có nghĩa trong 1 Chương sẽ có rất nhiều Khoản. Trong 1 Khoản có rất nhiều Điều. Tóm lại trong bộ luật sẽ có rất nhiều Điều. Như vậy khi ông Luật sĩ hỏi: “ĐIỀU NÀO TRỌNG NHẤT”, có nghĩa ông đã chẻ Luật Chúa thành một mớ bòng bong, và chắc chắn Chúa Giêsu sẽ bị rối và không thể trả lời: “ĐIỀU NÀO TRỌNG NHẤT”.

Nhưng câu hỏi của Ông Luật sĩ cũng cho ta thấy có 2 khuynh hướng của giới làm luật lúc bấy giờ.

Các nhà luật sĩ trong dân Israel thời Chúa Giêsu thường có hai khuynh hướng như sau:

– KHUYNH HƯỚNG 1: Chia những luật chính yếu thành hàng trăm luật nhỏ, thành những chi tiết tỉ mỉ.

Như ta biết, nền tảng của luật và các truyền thống trong Do Thái giáo nằm trong sách Torah (còn gọi là Ngũ thư Kinh thánh hoặc Ngũ kinh Moses). Có tất cả 613 điều răn trong sách Torah

– KHUYNH HƯỚNG 2: Tổng kết tất cả các luật thành một hai luật hết sức tổng quát.

Như vậy, ông Luật sĩ đang đại diện cho cả 2 khuynh hướng cũng đủ để cho ông đại diện cho cả Nhóm Luật sĩ.

“CHÚA GIÊSU ĐÁP: “GIỚI RĂN TRỌNG NHẤT CHÍNH LÀ: ‘HỠI ISRAEL, HÃY NGHE ĐÂY: THIÊN CHÚA, CHÚA CHÚNG TA, LÀ CHÚA DUY NHẤT, VÀ NGƯƠI HÃY YÊU MẾN CHÚA, THIÊN CHÚA NGƯƠI HẾT LÒNG, HẾT LINH HỒN, HẾT TRÍ KHÔN VÀ HẾT SỨC NGƯƠI’.

“GIỚI RĂN TRỌNG NHẤT”

Chúa Giêsu nhận ra cái bẫy của ông Luật sĩ nên Ngài không nói: ĐIỀU QUAN TRỌNG NHẤT, mà Ngài nói: “GIỚI RĂN TRỌNG NHẤT”, Chúa Giêsu muốn nhắc khéo ông: Không được chẻ Luật Chúa thành vụn vặt như vậy.

“HỠI ISRAEL”

Khi ông luật sĩ hỏi Chúa Giêsu, có thể coi ông là đại diện cho Israel, vì hầu như mọi người Israel đều mang tâm trạng chung, tức bị rối trước một rừng luật. Như vậy Đức Giêsu nói: “Hỡi Israel”, tức Chúa Giêsu muốn trả lời cho tất cả mọi người Israel, chứ không riêng gì cho ông này.

Câu trả lời của Chúa Giêsu không riêng gì cho người Israen mà còn cả cho chúng ta hôm nay, vì có`rất nhiều ngộ nhận đã tồn tại khi người ta nhìn về Đạo Công Giáo:

Có nhiều lương dân nhìn vào đạo Công giáo chúng ta với rất nhiều thành kiến. Họ cho rằng, đạo Công giáo là một hệ thống những giới răn và kinh kệ dài dòng, mà phải mất cả đời mới có thể học thuộc và tuân giữ được.

Quả thực, cách sống đạo của một số Kitô hữu hiện nay có thể làm cho nhiều người ngộ nhận như thế. Thực ra đạo của Chúa rất đơn giản. Đạo dạy cho người ta biết có một Thiên Chúa. Ngài là tình yêu. Ngài yêu thương mọi người. Và vì yêu thương, Ngài đã sai Con Một Ngài xuống trần để mặc khải cho con người về tình yêu của Ngài và mời gọi con người hãy sống yêu thương để được hạnh phúc thật. Tất cả mọi giới răn và lề luật của Chúa được tóm gọn trong hai chữ yêu thương ấy.

GIỚI RĂN TRỌNG NHẤT: “NGƯƠI HÃY YÊU MẾN CHÚA,THIÊN CHÚA NGƯƠI HẾT LÒNG, HẾT LINH HỒN, HẾT TRÍ KHÔN VÀ HẾT SỨC NGƯƠI’

Ông Luật sĩ hỏi Chúa Giêsu: Giới răn nào quan trọng nhất, tức muốn hỏi về một giới răn, nhưng Đức Giêsu đã trả lời tới hai. Giới răn thứ nhất, đó là: thái độ của con người đối với Thiên Chúa.

Chúa Giêsu dùng từ “HẾT” tới 4 lần: yêu Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn, và hết sức. Như vậy, toàn bộ con người của ta phải dành trọn cho Chúa, tất cả phải quy hướng về Chúa. Nếu còn một phần nào đó trong ta chưa quy hướng về, tức ta chưa thực hành trọn giới răn này. Ta quy hướng tất cả cho Chúa đó là điều hợp lý, vì tất cả những gì ta đang có đều do Chúa ban cho: Sự sống của ta, gia đình của ta, sự nghiệp của ta, thành công của ta,… suy cho cùng đều do Chúa ban, ý chí của ta là phần ta công tác vào ơn thánh đó.

“CÒN ĐÂY LÀ GIỚI RĂN THỨ HAI: ‘NGƯƠI HÃY YÊU MẾN THA NHÂN NHƯ CHÍNH MÌNH NGƯƠI’. KHÔNG CÓ GIỚI RĂN NÀO TRỌNG HƠN HAI GIỚI RĂN ĐÓ”.

Giới răn thứ hai: thái độ của con người đối với nhau, Đức Giêsu đã dùng cụm từ ” NHƯ CHÍNH MÌNH NGƯƠI'” để lột tả hết ý nghĩa giới răn này. “yêu mến tha nhân NHƯ CHÍNH MÌNH”.

Nếu bỏ cụm từ “như chính mình”, tức chỉ giữ phần “hãy yêu mến tha nhân” thì giới răn đó sẽ trở thành mông lung, bất định, không biết phải yêu như thế nào mới đủ? Như vậy, khi phát biểu giới răn thứ hai: “Hãy yêu mến tha nhân như chính mình”, tình yêu đó mới tột đỉnh và trọn vẹn. Vì ta yêu bản thân ta như thế nào thì ta phải yêu thương tha nhân như vậy.

Luật Cựu ước cũng là luật của tình yêu, bằng chứng là ở đây Chúa Giêsu trưng dẫn hai câu trong sách Nhị Luật. Nét đặc sắc của sứ điệp Kitô giáo là tình yêu đối với người thân cận là bí tích tình yêu của Thiên Chúa.

“HÃY YÊU MẾN THA NHÂN”

Ngày xưa có vài người giải thích Luật cho rằng điều răn dạy yêu mến người thân cận chỉ giới hạn vào những người Ít-ra-en mà thôi, thì đa số vẫn chủ trương một tình yêu phổ quát. Ở đây cũng như ở bất cứ nơi nào, Chúa Giêsu không phá hủy Luật, Người làm cho Luật nên hoàn hảo.

“KHÔNG CÓ GIỚI RĂN NÀO TRỌNG HƠN HAI GIỚI RĂN ĐÓ”

Ðiều mới mẻ trong giáo huấn của Chúa Giêsu như được ghi lại ở đây không phải là nội dung của giới răn, bởi vì Chúa Giêsu nhắc đến những câu Kinh Thánh thật quen thuộc đối với người Do Thái, từ sách Ðệ Nhị Luật và sách Lêvi. Nhưng điều mới mẻ ở đây là sự liên kết giữa hai giới răn yêu mến Thiên Chúa và yêu thương người lân cận.

Người luật sĩ chỉ hỏi Chúa Giêsu về điều răn nào quan trọng nhất, nhưng khi trả lời, Chúa Giêsu đã nói thêm điều răn thứ hai, được liên kết chặt chẽ với điều răn thứ nhất, đó là yêu thương anh chị em. Ðiều răn này cũng giống như điều răn thứ nhất, hay đúng hơn hai khía cạnh yêu Chúa và yêu người đã được Chúa Giêsu hòa nhập thành một chứ không còn là hai giới răn nữa.

Tại sao hai tình yêu này không thể tách rời ra được? Thử hỏi con người có thể chỉ yêu mến Thiên Chúa và không yêu thương anh chị em của mình không?

Thưa: Không. Vì Thánh Gioan trong Thư thứ I đã viết: “Nếu ai nói: “Tôi yêu mến Thiên Chúa” mà lại ghét anh em mình, người ấy là kẻ nói dối; vì ai không yêu thương người anh em mà họ trông thấy, thì không thể yêu mến Thiên Chúa mà họ không trông thấy. (1Ga 4, 20)

Có nghĩa Chúa Giêsu muốn xác định “YÊU THƯƠNG” là nền tảng của tất cả lề luật. Mọi lề luật dù là luật đời hay luật Đạo được ban ra đều phải đặt trên nền tảng yêu thương, nếu không thì luật đó sẽ không có giá trị và phải hủy bỏ.

Người ta hay nói nhiều về tình yêu, nhưng thực tế giữa người với người vẫn đầy những đố kỵ, ghen ghét, thế giới vẫn còn chiến tranh, hận thù. Phải chăng vì chúng ta vẫn mắc chứng phân liệt thiêng liêng: chia tách tình Chúa ra khỏi tình người?

Có khi người ta cho rằng không cần có Thượng Đế, con người vẫn có thể tạo ra một xã hội tốt đẹp; nhưng kinh nghiệm cho thấy chưa bao giờ người ta thành công về điều đó. Tệ hại hơn có khi người ta nhân danh Thượng Đế để lìa bỏ nhau, thậm chí tiêu diệt nhau. Ta nhớ Chúa dạy tình yêu chỉ có một, Mến Chúa Yêu Người chỉ là một giới răn, giới răn trọng nhất!

“LUẬT SĨ THƯA NGƯỜI: “THƯA THẦY, ĐÚNG LẮM! THẦY DẠY PHẢI LẼ KHI NÓI THIÊN CHÚA LÀ CHÚA DUY NHẤT, VÀ NGOÀI NGƯỜI, CHẲNG CÓ CHÚA NÀO KHÁC. YÊU MẾN CHÚA HẾT LÒNG, HẾT TRÍ KHÔN, HẾT SỨC MÌNH, VÀ YÊU THA NHÂN NHƯ CHÍNH MÌNH THÌ HƠN MỌI LỄ VẬT TOÀN THIÊU VÀ MỌI LỄ VẬT HY SINH”.

“THẦY DẠY PHẢI LẼ”

Lời khen ngợi của ông Luật sĩ không thêm gì cho Chúa Giêsu; nhưng chứng tỏ ông đã nhận ra chân lý của cuộc đời. Ông nhấn mạnh đến con người chỉ có một Thiên Chúa duy nhất và con người phải thờ phượng Ngài hết lòng, hết trí khôn, và hết sức lực; vì Ngài dựng nên con người, quan phòng mọi sự trong trời đất, và quyết định vận mạng đời sau của con người.

Ông cũng nhấn mạnh đến sự cao quí của tình yêu hơn mọi lễ toàn thiêu và hy lễ.

Điều này, các ngôn sứ và Sách Thánh Vịnh cũng đã từng nhắc đi nhắc lại; chẳng hạn: “Máu chiên bò Chúa không ưng, của lễ toàn thiêu Chúa không nhận, thì này con đến để làm theo ý Cha” (Psa 40:6). Hay như lời tiên tri Hosea: “Vì Ta muốn tình yêu chứ không cần hy lễ, thích được các ngươi nhận biết hơn là được của lễ toàn thiêu” (Hos 6:6).

“THẤY NGƯỜI ẤY TỎ Ý KIẾN KHÔN NGOAN, CHÚA GIÊSU BẢO: “ÔNG KHÔNG CÒN XA NƯỚC THIÊN CHÚA BAO NHIÊU”. VÀ KHÔNG AI DÁM HỎI NGƯỜI THÊM ĐIỀU GÌ NỮA.

“ÔNG KHÔNG CÒN XA NƯỚC THIÊN CHÚA BAO NHIÊU”

Vâng, khi một người tìm ra chìa khóa của cuộc đời và dũng cảm sống như thế, thì người đó đã bắt đầu sống trong Nước Trời rồi, dẫu rằng họ vẫn còn ở đời này; vì cuộc sống đời sau chỉ là cuộc nối dài và làm hoàn hảo tình yêu mà người đó đã có với Thiên Chúa và với tha nhân.

Vì thế Đức Giêsu mới nói: “Ông không còn xa Nước Thiên Chúa bao nhiêu”, tức ông đã gần Nước Thiên Chúa rồi, ông chỉ còn cách Nước Thiên Chúa bằng cú thở cuối cùng mà thôi. Khi cú thở đó kết thúc, đó là lúc ông ở trong Nước Thiên Chúa, miễn là ông đã sống điều Đức Giêsu dạy: Mến Chúa – Yêu Người. Đến đây thì mọi người đã rõ và không còn thắc mắc gì nữa. Mến Chúa – Yêu Người là trọn mọi lề luật rồi. Từ nay người ta sẽ giữ luật và hiểu luật một cách rõ ràng, vì một khi khi đã yêu thì người ta sẽ biết mình phải làm những gì và không được làm những gì.

Người Kitô hữu hôm nay cũng có thể hỏi Chúa câu hỏi tương tự: Điều răn nào quan trọng hơn cả chi phối mọi lề luật trong Giáo Hội? Chúa cũng sẽ giữ nguyên câu trả lời như ngày xưa. Ngài vẫn tóm mọi điều răn và giới răn trong một động từ đơn giản: YÊU THƯƠNG.

Xin để tình yêu chiếm lấy trái tim của tôi, chi phối mọi chọn lựa, và biến đời tôi thành tình yêu.

Amen.
_______________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.