|
Truyá»n thuyết vá» cây huyết dụ vá»›i dược tÃnh thần kìHuyết dụ là cây thuốc và cÅ©ng là cây cảnh được nháºp trồng từ lâu Ä‘á»i. Tên gá»i cá»§a nó bắt nguồn từ má»™t truyá»n thuyết xa xưa…
Chuyện kể rằng, ngà y xưa, có má»™t ngưá»i chuyên là m nghá» giết lợn. Nhà anh ta ở cạnh má»™t ngôi chùa. Hằng ngà y, cứ má» sáng, há»… nghe tiếng chuông chùa là anh ta thức dáºy mổ lợn. Má»™t hôm, sư cụ lên chùa nằm má»™ng thấy má»™t ngưá»i đà n bà dắt theo 5 đứa con nhỠđến khẩn thiết xin cứu mạng, xin sư cụ sáng hôm sau hãy đánh chuông và o muá»™n hÆ¡n ngà y thưá»ng. Khi tỉnh giấc, sư cụ cÅ©ng chưa hiểu rõ sá»± tình nhưng cÅ©ng thá»±c hiện đúng lá»i thỉnh cầu, nên ngưá»i đồ tể ngá»§ quên, dáºy muá»™n quá, không kịp thịt lợn nữa. Lỡ mất buổi chợ, anh đồ tể chạy sang chùa trách sư cụ, bèn được kể cho nghe vá» giấc má»™ng trên. Äến khi vá» nhà anh ta thấy con lợn cái mình má»›i mua hôm qua định giết thịt sáng nay đã đẻ được 5 lợn con rồi. Anh mang câu chuyện nà y kể lại cho bà con nghe, ai cÅ©ng nói: “Äúng là linh hồn cá»§a ngưá»i đà n bà ẩn trong con lợn mẹ đã tìm cách cứu những đứa con cá»§a mình khá»i chếtâ€. Anh đồ tể ngẫm nghÄ© rồi bà ng hoà ng hối háºn vì đã giết rất nhiá»u sinh mạng, liá»n chạy vá» nhà cầm con dao bầu rồi sang cắm giữa sân chùa, thá» rằng từ nay xin giải nghệ. Vá» sau, con dao hóa thà nh má»™t loại cây có lá mà u đỠnhư máu, nhá»n như lưỡi dao bầu và được ngưá»i Ä‘á»i đặt tên là cây Huyết dụ. CÅ©ng có chuyện kể rằng không biết anh nà y vá» sau thế nà o, cÅ©ng có chuyện kể rằng anh nà y cố gắng tu hà nh và đắc quả vị Bồ tát. Không rõ thá»±c hư ra sao nhưng trong Pháºt giáo xưa nay vẫn giảng rằng là m ngưá»i phải tu Äức hà nh Thiện, giết ngưá»i hại mệnh sẽ tổn Äức nặng ná». Äức tổn mất nhiá»u rồi thì đến lúc sẽ vô cùng khốn đốn. Huyết dụ (Cordyline terminalis Kunth) thuá»™c há» huyết dụ (Dracaenaceae), có tên khác là huyết dụ lá Ä‘á», thiết thụ, phất dÅ©, ngưá»i Tà y gá»i là chổng Ä‘eng, tên Thái là co trướng láºu, tên Dao là quyá»n diên ái. Theo kinh nghiệm dân gian, lá huyết dụ được dùng là m thuốc cầm máu chữa rong huyết, băng huyết (không được dùng trước khi đẻ hoặc đẻ rồi còn sót nhau), xÃch bạch đới, thổ huyết, lỵ ra máu, đái ra máu, ho ra máu, sốt xuất huyết. Äông y cho rằng, huyết dụ có vị nhạt, tÃnh mát, tác dụng là m mát máu, bổ huyết, cầm máu lại vừa là m tan máu ứ, giảm Ä‘au phong thấp nhức xương trị rong kinh, trị trÄ©, xÃch bạch đới, kiết lỵ, láºu, sốt xuất huyết, thổ huyết, ho ra máu, tiểu tiện ra máu. Liá»u dùng trung bình 20 – 30g lá tươi hoặc 8 – 16g lá khô cho các dạng thuốc sắc, có thể dùng riêng hoặc phối hợp vá»›i các vị thuốc khác. Theo ghi chép trong cuốn “Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam†cá»§a giáo sư Äá»— Tất Lợi, cây huyết dụ có hai loại. Loại lá đỠcả hai mặt và loại má»™t mặt đỠmá»™t mặt xanh. Cả hai Ä‘á»u dùng được nhưng loại toà n đỠtốt hÆ¡n. Không dùng trước khi đẻ hoặc đẻ rồi mà còn sót nhau, như váºy cổ tá» cung sẽ co vÃt lại. Má»™t số bà i thuốc dùng huyết dụ: Chữa chứng sốt xuất huyết (kể cả các xuất huyết dưới da): Lá huyết dụ tươi 30g, trắc bá sao Ä‘en 20g, cá» nhá» nồi 20g. Sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Chữa ho ra máu, chảy máu cam và chảy máu dưới da: Lá huyết dụ tươi 30g, trắc bá diệp sao cháy 20g, cá» nhá» nồi 20g, sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Chữa ho ra máu: Lá huyết dụ 10g, rá»… rẻ quạt 8g, trắc bách diệp sao Ä‘en 4g, lá thà i là i tÃa 4g, tất cả phÆ¡i khô, sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Chữa các loại chảy máu (kể cả xuất huyết tá» cung, tiêu chảy ra máu): Lá huyết dụ tươi 40 – 50g (nếu sá» dụng lá khô, hoa khô lượng chỉ bằng ná»a lá tươi), sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Không dùng cho phụ nữ sau khi nạo thai hoặc đẻ sót nhau. Chữa bạch đới, khà hư, lỵ, rong huyết, viêm dạ dà y, viêm ruá»™t, trÄ© ná»™i, háºu môn lở loét ra máu: Huyết dụ tươi 40g, lá sống Ä‘á»i (lá bá»ng) 20g, xÃch đồng nam (lá băn) 20g, sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Chữa vết thương hay phong thấp Ä‘au nhức: Dùng huyết dụ (cả lá, hoa, rá»…) 30g, huyết giác 15g, sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Chữa rong kinh, băng huyết: Lá huyết dụ tươi 20g, rá»… cá» tranh 10g, đà i tồn tại cá»§a quả mướp 10g, rá»… cá» gừng 8g. Thái nhá» cho 300ml nước sắc còn 100ml, chia 2 lần uống trong ngà y. Hoặc lá huyết dụ tươi 20g, cà nh tá» tô 10g, hoa cau đực 10g, tóc má»™t Ãt đốt thà nh than, thái nhá», trá»™n Ä‘á»u sao và ng rồi sắc uống ngà y 1 thang, chia 2 – 3 lần. Chữa Ä‘i tiểu ra máu: Lá huyết dụ tươi 20g, rá»… cây rang 10g, lá lẩu 10g, lá cây muối 10g, lá tiết dê 10g. Tất cả rá»a sạch để ráo nước, giã nát vắt lấy nước cốt uống. Chữa kiết lỵ: Lá huyết dụ tươi 20g, cá» nhá» nồi 12g, rau má 20g, giã nát cho và o chút nước vắt lấy nước cốt uống ngà y 2 lần. Ngoà i ra, trong dân gian còn sá» dụng huyết dụ trong bà i trà phong thá»§y, trồng ở phòng khách hoặc trong sân nhà , quan niệm rằng cây sẽ lá»c bá»›t Ä‘i những độc tố trong không khÃ. Minh Thà nh |
Sá»± tÃch vá» cây huyết dụ vá»›i dược tÃnh huyá»n diệu
Trang Chủ » Kiến thức vá» Ä‘á»i sống - Y tế » Sá»± tÃch vá» cây huyết dụ vá»›i dược tÃnh huyá»n diệu
Dân gian nhiá»u ngưá»i biết vá» tác dụng chữa bệnh cá»§a cây huyết dụ, cây nà y cÅ©ng gắn vá»›i sá»± tÃch kỳ lạ.


