“TRONG NGÀY SABBAT ÄÆ¯á»¢C CỨU Sá»NG HAY LÀ GIẾT CHẾT?”
BÀI ÄỌC I: (năm I) Dt 7, 1-3. 15-17
“Ngươi là tư tế theo phẩm hà m Menkixêđê tá»›i muôn Ä‘á»i”.
TrÃch thư gá»i tÃn hữu Do-thái.
Anh em thân mến, Menkixêđê nà y là vua Salem, tư tế cá»§a Thiên Chúa Tối Cao, ông đã Ä‘i đón Abraham Ä‘ang trên đưá»ng vá» sau khi đánh bại các vua, ông chúc là nh cho Abraham. Và Abraham dâng cho ông má»™t phần mưá»i các chiến lợi phẩm. Giải nghÄ©a tên ông, trước tiên thấy tên ông mang tên vua công chÃnh, rồi ông lại còn là vua Salem, nghÄ©a là vua hoà bình. Ông không cha không mẹ, không gia phả, không ngà y sinh, không ngà y tá», nhưng ông được so sánh vá»›i Con Thiên Chúa, nên ông là m tư tế muôn Ä‘á»i.
Việc còn hiển nhiên hÆ¡n nữa, nếu má»™t tư tế khác được thiết láºp theo phẩm hà m Menkixêđê, không phải chiếu theo luáºt xác thịt quy định, nhưng chiếu theo quyá»n năng cá»§a sá»± sống bất diệt. Vì đã chứng thá»±c vá» ngà i rằng: “Ngươi là tư tế theo phẩm hà m Menkixêđê tá»›i muôn Ä‘á»i”.
Ãó là lá»i Chúa.
Ãáp Ca: Tv 109, 1. 2. 3. 4
Ãáp: Con là Thượng tế tá»›i muôn Ä‘á»i theo phẩm hà m Menkixêđê (c. 4bc).
Xướng: 1) Thiên Chúa đã tuyên bố cùng Chúa tôi rằng: “Con hãy ngồi bên hữu Ta, cho tá»›i khi Ta bắt quân thù là m bệ kê dưới chân Con”. – Ãáp.
2) Ãức Thiên Chúa từ Sion sẽ phô bà y vương trượng quyá»n bÃnh cá»§a Ngà i, rằng: “Con hãy thống trị giữa quân thù”. – Ãáp.
3) Các thá»§ lãnh cùng hiện diện bên Con, ngà y Con giáng sinh trong thánh thiện huy hoà ng: “Trước rạng đông, tá»±a hồ sương sa, Ta đã sinh hạ ra Con”. – Ãáp.
4) Ãức Thiên Chúa đã thá» và không hối háºn rằng: “Con là Thượng tế tá»›i muôn Ä‘á»i theo phẩm hà m Menkixêđê. – Ãáp.
Alleluia: Ga 6, 64b và 69b
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, lá»i cá»§a Chúa là thần trà và là sá»± sống. Chúa có những lá»i ban sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i. – Alleluia.
BÀI TIN MỪNG: Mc 3, 1-6
“Trong ngà y Sabbat được cứu sống hay là giết chết?”
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Marcô.
Khi ấy, Chúa Giêsu lại và o há»™i đưá»ng và ở đó có má»™t ngưá»i khô bại má»™t tay. Ngưá»i ta để ý quan sát xem Chúa có chữa bệnh trong ngà y Sabbat không, để tố cáo Ngưá»i. Chúa bảo ngưá»i có tay khô bại rằng: “Ngươi hãy đứng ra giữa đây”. Rồi Ngưá»i bảo há»: “Trong ngà y Sabbat được là m sá»± là nh hay sá»± dữ? ÃÆ°á»£c cứu sống hay là giết chết?” Nhưng há» thinh lặng. Bấy giá» Ngưá»i thịnh ná»™ đưa mắt nhìn há» và buồn phiá»n vì lòng há» chai đá, Ngưá»i bảo bệnh nhân rằng: “Hãy giÆ¡ tay ra”. Ngưá»i đó giÆ¡ tay ra và tay anh ta được là nh. Láºp tức, những ngưá»i biệt phái Ä‘i ra bà n tÃnh vá»›i những kẻ thuá»™c phái Hêrôđê chống đối Ngưá»i và tìm cách hại Ngưá»i.
Ãó là lá»i Chúa.
________________________
PHẦN MỞ ÄẦU:
TRONG BÀI ÄỌC I, TrÃch thư gá»i tÃn hữu Do-thái.
Chúng ta thưá»ng nghe câu nói sau đây dà nh cho Äức Kitô và dà nh cho những ngưá»i lãnh nháºn chức thánh: “Con là tư tế muôn Ä‘á»i theo phẩm hà m Menkixêđê.
Äá»™c giả có thể thắc mắc: “Theo phẩm hà m Menkixêđê nghÄ©a là gì? Và ông Menkixêđê là ai?
Trong Sách Sáng Thế có viết: “Sau khi đánh bại vua CÆ¡-Ä‘o-la-ô-me và các vua cùng phe, ông Abraham trở vá». Ông Menkixêđê, vua thà nh Salem, mang bánh và rượu ra; ông là tư tế cá»§a Thiên Chúa Tối Cao. Ông chúc phúc cho ông Abraham và nói: “Xin Thiên Chúa Tối Cao, Äấng dá»±ng nên trá»i đất, chúc phúc cho Abraham! Chúc tụng Thiên Chúa Tối Cao, Äấng đã trao và o tay ông những thù địch cá»§a ông!” Rồi ông Abraham biếu ông Menkixêđê má»™t phần mưá»i tất cả chiến lợi phẩm†(Gen 14, 18 – 20)
Tác-giả thư Do Thái dá»±a và o những gì Sách Sáng Thế trình bà y, và suy diá»…n thêm vá» những gì tuy Kinh Thánh không nói tá»›i, nhưng quan trá»ng vá» vị Thượng Tế nà y như sau: “Trước hết, ông tên là Menkixêđê, nghÄ©a là “Vua công chÃnh;” rồi ông lại là vua Salem, nghÄ©a là “Vua bình an.” Ông không có cha, không có mẹ, không có gia phả, cuá»™c Ä‘á»i không có khởi đầu, cÅ©ng không có kết thúc. Như thế ông giống Con Thiên Chúa: mãi mãi ông vẫn là tư tế.â€
Cuối Bà i Ä‘á»c I, tác giả nói vá» Äức Kitô như sau: “Việc còn hiển nhiên hÆ¡n nữa, nếu má»™t tư tế khác được thiết láºp theo phẩm hà m Menkixêđê, không phải chiếu theo luáºt xác thịt quy định, nhưng chiếu theo quyá»n năng cá»§a sá»± sống bất diệt. Vì đã chứng thá»±c vá» ngà i rằng: “Ngươi là tư tế theo phẩm hà m Menkixêđê tá»›i muôn Ä‘á»iâ€.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Marcô, Chúa Giêsu tức giáºn vì Nhóm Pharisiêu lòng chai dạ đá: trong khi Ngà i muốn chữa là nh con ngưá»i khá»i má»i tá»™i lá»—i và bệnh há»an, táºt nguyá»n, cụ thể hôm nay Chúa Giêsu chữa cho má»™t ngưá»i bị bại tay trong há»™i đưá»ng và o ngà y Sabbat, nhưng há» luôn tìm cách để tố cáo và luáºn tá»™i Ngà i.
Chúng ta bắt đầu đi và o Bà i Tin mừng:
______________________________
BÀI PHÂN TÃCH (Mc 3, 1-6)
“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU LẠI VÀO HỘI ÄÆ¯á»œNG VÀ Ở ÄÓ CÓ MỘT NGƯỜI KHÔ BẠI MỘT TAY. NGƯỜI TA ÄỂ à QUAN SÃT XEM CHÚA CÓ CHá»®A BỆNH TRONG NGÀY SABBAT KHÔNG, ÄỂ Tá» CÃO NGƯỜI.
Bối cảnh Bà i Tin mừng hôm nay vẫn là ngà y Sabbat và cÅ©ng ở há»™i đưá»ng Caphar-naum.
Chúa Giêsu và các môn đệ vừa Ä‘i qua đồng lúa và xảy ra chuyện, các môn đệ vì đói nên đã bứt bông lúa để ăn và đã bị ngưá»i Pharisiêu chất vấn vá» lá»—i luáºt Sabbat. Chúa Giêsu đã cho há» bà i há»c: “”Ngà y Sabbat là m ra vì loà i ngưá»i, chứ không phải loà i ngưá»i vì ngà y Sabbat; cho nên Con Ngưá»i cÅ©ng là m chá»§ cả ngà y Sabbat”.
Các ngà i tiếp tục đến há»™i đưá»ng và tại đây xảy ra má»™t cuá»™c tranh luáºn khác cÅ©ng vá» ngà y Sabbat.
Marcô mô tả rất hay. Ông viết: “Ở ÄÓ CÓ MỘT NGƯỜI KHÔ BẠI MỘT TAYâ€. Như váºy, ngưá»i bệnh đã ở đó trước rồi. Äây là sá»± sắp xếp cá»§a ngưá»i Pharisiêu.
“Ngưá»i khô bại tayâ€, má»™t ngưá»i bất hạnh, giỠđã trở thà nh mồi nhỠđể ngưá»i Pharisiêu đưa Chúa Giêsu và o bẫy, vì Marcô viết: “NGƯỜI TA ÄỂ à QUAN SÃT XEM CHÚA CÓ CHá»®A BỆNH TRONG NGÀY SABBAT KHÔNG, ÄỂ Tá» CÃO NGƯỜIâ€, có nghÄ©a má»i con mắt Ä‘ang chú ý và đang rình xem Chúa Giêsu.
Như váºy, ngay phần mở đầu Bà i Tin mừng đã xuất hiện má»™t bầu khà căng thẳng, nó báo hiệu má»™t cuá»™c chiến, má»™t cuá»™c tranh luáºn nảy lá»a sắp bùng nổ xung quanh vấn đỠ“NGÀY SABBATâ€.
Nếu ai theo dõi Tin mừng theo Thánh Marcô trong mấy ngà y qua, có thể nháºn ra các cuá»™c tranh luáºn giữa Äức Giêsu vá»›i ngưá»i Biệt phái và kinh sư, nhắm và o 05 chá»§ đỠchÃnh:
+ Quyá»n tha tá»™i.
+ Chuyện Äức Giêsu ăn uống vá»›i ngưá»i thu thuế và tá»™i lá»—i.
+ Chuyện môn đệ Äức Giêsu không ăn chay.
+ Chuyện các môn đệ Äức Giêsu bứt lúa trong ngà y Sabbat.
+ Chuyện Äức Giêsu chữa bệnh trong ngà y Sabbat.
Sá»± kiện Äức Giêsu chữa bệnh trong ngà y Sabbat, sẽ là đỉnh cao cá»§a các cuá»™c tranh luáºn, vì nó đã chạm đến tình thương cá»§a Thiên Chúa đối vá»›i ngưá»i bất hạnh.
“CHÚA BẢO NGƯỜI CÓ TAY KHÔ BẠI RẰNG: “NGÆ¯Æ I HÃY ÄỨNG RA GIá»®A ÄÂY”. Rá»’I NGƯỜI BẢO HỌ: “TRONG NGÀY SABBAT ÄÆ¯á»¢C LÀM Sá»° LÀNH HAY Sá»° Dá»®? ÃÆ¯á»¢C CỨU Sá»NG HAY LÀ GIẾT CHẾT?”
“NGÆ¯Æ I HÃY ÄỨNG RA GIá»®A ÄÂY”
Chúa Giêsu dưá»ng như không chú ý ngưá»i Pharisiêu và đám đông mà chỉ chú ý đến ngưá»i bất hạnh.
Như váºy trong há»™i đưá»ng lúc nà y tất cả má»i ngưá»i Ä‘á»u chú ý đến anh ta. Ngưá»i Pharisiêu chú ý vì đó là con mồi hữu hiệu nhất mà há» dùng để tố cáo Chúa Giêsu. Còn Chúa chú ý đến anh vá»›i má»™t lòng thương xót. Như váºy có nhiá»u cái nhìn khác nhau vá» ngưá»i khô bại tay nà y.
“HÃY ÄỨNG RA GIá»®A ÄÂYâ€.
Äức Giêsu muốn tách anh ra khá»i đám đông để hiện diện trước mặt Ngà i và cả ngưá»i Biệt phái. Äây là con ngưá»i đáng thương, đối vá»›i anh, ngưá»i ta chỉ có thể là m má»™t trong 02 việc: Hoặc chữa bệnh nếu mình có khả năng. Hai là giúp đỡ trong Ä‘iá»u kiện cho phép. Tuyệt đối không được là m hại, không được dá»ng dưng và nhất là không được phép dùng con ngưá»i khốn khổ nà y để là m má»™t phép thỠđối vá»›i Chúa Giêsu.
Chúa Giêsu bắt đầu bằng má»™t câu há»i cho đối phương: “TRONG NGÀY SABBAT ÄÆ¯á»¢C LÀM Sá»° LÀNH HAY Sá»° Dá»®? ÃÆ¯á»¢C CỨU Sá»NG HAY LÀ GIẾT CHẾT?â€.
Nếu ngưá»i Pharisiêu có 39 qui định không được phép là m trong ngà y Sabbat. Hôm nay Chúa Giêsu muốn mở rá»™ng ra những qui định đó:
Không phải trong ngà y Sabbat không được là m gì mà là NÊN LÀM GÃŒ, đó má»›i là khÃa cạnh tÃch cá»±c cho Luáºt Sabbat.
Vì ngưá»i ta không thể nên công chÃnh bởi những Ä‘iá»u “không được là m†(tiêu cá»±c), mà là nên công chÃnh bởi những việc “nên là m†(TÃch cá»±c).
Câu há»i cá»§a Chúa Giêsu rất khó trả lá»i, vì trả lá»i thế nà o thì ngưá»i Pharisiêu cÅ©ng mắc kẹt.
+ Nếu trả lá»i: trong ngà y Sabbat â€œÄÆ¯á»¢C LÀM Sá»° LÀNH,… ÃÆ¯á»¢C CỨU Sá»NGâ€. Thì há» không còn lý do gì để bắt bẻ Chúa Giêsu và há» phải đồng tình vá»›i việc là m cá»§a Ngà i.
+ Còn nếu trả lá»i: “TRONG NGÀY SABBAT ÄÆ¯á»¢C LÀM Sá»° Dá»®? GIẾT CHẾT?â€, ngưá»i Pharisiêu sẽ bị dân chúng lên án và phản đối.
Như váºy, cái bẫy ngưá»i Pharisiêu đã giăng ra cho Chúa Giêsu thì bây giá» nó lại là cái bẫy dà nh cho chÃnh há».
Nhưng nếu suy nghÄ© má»™t chút, độc giả có thể đặt ra vấn đỠkhác mà ngưá»i Pharisiêu có thể gỡ bÃ.
“NGÀY SABBAT KHÔNG LÀM GÃŒ HẾT, KHÔNG LÀM LÀNH CŨNG KHÔNG LÀM Dá»®; KHÔNG CỨU Sá»NG VÀ CŨNG KHÔNG GIẾT CHẾTâ€. Như váºy tránh lá»—i luáºt Sabbat và cÅ©ng không mang tiếng bất nhân.
Câu trả lá»i nà y thoạt nghe cÅ©ng có lý, vì chÃnh ông Trưởng há»™i đưá»ng sau nà y cÅ©ng trả lá»i vá»›i dân chúng.
Luca viết: “Ông trưởng há»™i đưá»ng tức tối vì Äức Giê-su đã chữa bệnh và o ngà y sa-bát. Ông lên tiếng nói vá»›i đám đông rằng: “Äã có sáu ngà y để là m việc, thì đến mà xin chữa bệnh những ngà y đó, đừng có đến và o ngà y sa-bát! ” (Lc 13, 14).
Vâng, rất có lý, vì những căn bệnh há» chịu đựng đâu phải chỉ má»™t hay hai ngà y mà là má»™t thá»i gian dà i, nên cố chịu đựng thêm má»™t ngà y nữa cÅ©ng chẳng chết, để qua ngà y Sabbat hãy đến.
Nhưng Chúa Giêsu không đồng ý vá»›i ý kiến nà y, Ngà i cá»±c lá»±c phản đối. Luca viết: “Chúa đáp: “Những kẻ đạo đức giả kia! Thế ngà y sa-bát, ai trong các ngưá»i lại không cởi dây, dắt bò lừa rá»i máng cá» Ä‘i uống nước? Còn bà nà y, là con cháu ông Ãp-ra-ham, bị Xa-tan trói buá»™c đã mưá»i tám năm nay, thì chẳng lẽ lại không được cởi xiá»ng xÃch đó trong ngà y sa-bát sao? ” (Lc 13, 15 – 16).
Như váºy quan Ä‘iểm cá»§a Chúa Giêsu rất rõ rà ng vá» ngà y Sabbat: “TRONG NGÀY SABBAT ÄÆ¯á»¢C LÀM Sá»° LÀNH; ÃÆ¯á»¢C CỨU Sá»NGâ€.
Không phải, trong ngà y Sabbat không được là m gì như 39 Ä‘iá»u đã qui định mà là phải là m việc là nh, phải cứu ngưá»i. Äó má»›i là ý nghÄ©a tÃch cá»±c cá»§a Luáºt Sabbat.
“NHƯNG HỌ THINH LẶNG. BẤY GIỜ NGƯỜI THỊNH NỘ ÄÆ¯A MẮT NHÃŒN HỌ VÀ BUá»’N PHIỀN VÃŒ LÃ’NG HỌ CHAI ÄÃâ€.
“NHƯNG HỌ THINH LẶNGâ€
Há» là m thinh vì không thể trả lá»i chứ không phải không biết trả lá»i.
“BẤY GIỜ NGƯỜI THỊNH NỘ ÄÆ¯A MẮT NHÃŒN HỌ VÀ BUá»’N PHIỀN VÃŒ LÃ’NG HỌ CHAI ÄÃâ€
Các kinh sư, luáºt sÄ©, và nhóm Pha-ri-sêu đã nhiá»u lần xúc phạm đến cá nhân Chúa Giê-su, nhưng có vẻ như Ngà i không quan tâm. Tuy nhiên, khi há» xúc phạm đến quyá»n tối thượng cá»§a Thiên Chúa và thiện Ãch cá»§a những kẻ bé má»n, thì Ngà i thẳng thắn, mạnh mẽ lên án.
Thánh sá» Mác-cô không chỉ thuáºt lại những lá»i Chúa Giê-su quở trách há», mà còn diá»…n tả cả nét mặt cá»§a Ngà i: má»™t bá»™ mặt giáºn dữ pha lẫn ná»—i u buồn, thất vá»ng, vì há» cứ khư khư nại và o luáºt Mô-sê để từ chối việc bác ái lẽ ra cần phải được là m ngay.
Má»™t Thiên Chúa là m ngưá»i “hiá»n là nh và khiêm nhượng trong lòng†lắm khi phải bà y tá» sá»± giáºn dữ, buồn bá»±c trước sá»± cứng lòng cá»§a con ngưá»i, cho thấy Ngà i đã phải chịu đựng há» như thế nà o, cÅ©ng như cái giá mà sá»± tá»± do phải trả vì Thiên Chúa tôn trá»ng tá»± do ấy cá»§a con ngưá»i.
â€œÄÆ¯A MẮT NHÃŒN HỌ VÀ BUá»’N PHIỀNâ€.
Hình như Äức Giêsu Ä‘ang cố nÃu kéo Ä‘iá»u gì đó. Ngà i không nhìn Ä‘i nÆ¡i khác, không nhìn xuống đất như ngưá»i thất vá»ng, nhưng Ngà i rảo mắt nhìn hỠđể mong há» thay đổi và trở vá». Cái nhìn cá»§a Ngà i vừa giáºn dữ vừa yêu thương, vì Ngà i đến trần gian để cứu chuá»™c má»i ngưá»i trong đó có há». Nhưng “vì lòng há» chai đá†nên Ngà i buồn phiá»n.
“ NGƯỜI BẢO BỆNH NHÂN RẰNG: “HÃY GIÆ TAY RA. NGƯỜI ÄÓ GIÆ TAY RA VÀ TAY ANH TA ÄÆ¯á»¢C LÀNH “.
Äức Giêsu nói: “Anh giÆ¡ tay ra!†Ngưá»i ấy giÆ¡ ra, và tay liá»n trở lại bình thưá»ng. Ngà i chữa cho anh bằng lá»i cá»§a Ngà i, bằng quyá»n năng cá»§a Thiên Chúa. Ngưá»i bị bại tay đã nghe lá»i Äức Giêsu và giÆ¡ tay ra, anh tin và o lá»i cá»§a Ngà i, và đã cố hết sức giÆ¡ ra và đã được chữa là nh.
Phải giÆ¡ tay anh má»›i được chữa. Từ đây, anh không còn khép tay mình lại trước anh em đồng loại, và luôn giÆ¡ tay, vì anh đã khép bao năm nay, từ giá» trở Ä‘i, anh không cho phép mình sống như anh đã sống. Äức Giêsu chữa bệnh cho anh phần xác, nhưng Ngà i cÅ©ng Ä‘ang chữa cho anh phần hồn.
“RA KHỎI ÄÓ, NHÓM PHA-RI-SÊU LẬP TỨC BÀN TÃNH VỚI PHE HÊ-RÔ-ÄÊ, ÄỂ TÃŒM CÃCH GIẾT ÄỨC GIÊ-SU.â€
Trước việc là m cá»§a Äức Giêsu, chữa cho ngưá»i bị bại tay, và trước sá»± im lặng cá»§a ngưá»i Pharisêu vá»›i câu há»i cá»§a Ngà i, thay vì đánh động được há», ngưá»i Pharisêu đã đẩy cÆ¡n giáºn cá»§a mình lên cao hÆ¡n. Ngưá»i Pharisêu biết rằng, há» không phải là đối thá»§ cá»§a Äức Giêsu, nên đã rút lui và ngay sau đó hợp tác vá»›i phe Hêrôđê để tìm cách giết Äức Giêsu.
Ta để ý từ “GIẾTâ€, có nghÄ©a tình trạng đã Ä‘i xa hÆ¡n, bây giá» không còn là chuyện gà i bẫy, bắt bẻ như trước, mà là giết để hả giáºn. Há» phải hợp tác vá»›i phe Hêrôđê, là phe có thế lá»±c, có quyá»n lá»±c là m Ä‘iá»u đó.
Nhóm Pharisêu và phe Hêrôđê trên thá»±c tế không ưa gì nhau, vì nhóm Pharisiêu được mệnh danh là nhóm ái quốc, há» không ưa gì đế quốc Rôma Ä‘ang cai trị ngưá»i Do Thái và há» cÅ©ng ghét luôn những kẻ tiếp tay, là m tay sai cho Rôma để đè đầu cưỡi cổ dân tá»™c há», cụ thể ở đây là phe Hêrođê.
Nhưng cả hai (phe Hêrôđê và Pharisiêu) Ä‘ang ghét cay ghét đắng Äức Giêsu, chÃnh vì cùng chung kẻ thù nên hỠđã trở thà nh bạn cá»§a nhau, bạn trong Ä‘iá»u ác. “Kẻ thù cá»§a kẻ thù tôi chÃnh là bạn tôiâ€.
Lạy Chúa, xin cho con thay đổi cách thức sống đạo cá»§a con bằng cách thay đổi táºn con tim. Xin cho con đừng quá nệ và o hình thức mà bắt ngưá»i khác phải chịu Ä‘au khổ vì những luáºt lệ. Nhưng cho con biết hướng đến tình yêu để giúp ngưá»i khác có thể chạy đến vá»›i lòng thương xót cá»§a Chúa.
Lạy Chúa, xin cho con biết hiểu rõ ý nghÄ©a cá»§a lá» luáºt để con biết đối xá» và là m những Ä‘iếu tốt đẹp cho tha nhân.
Amen.
__________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

