PHÂN TÍCH BÀI TIN MỪNG CHÚA NHẬT II PHỤC SINH - LỄ KÍNH LÒNG THƯƠNG XÓT CHÚA (23/4/2017)

“TÁM NGÀY SAU CHÚA GIÊSU HIỆN ĐẾN”.

BÀI ĐỌC I: Cv 2, 42-47
“Tất cả mọi kẻ tin, đều sống hoà hợp với nhau và để mọi sự làm của chung”.
Trích sách Tông đồ Công vụ.

Khi ấy, các anh em bền bỉ tham dự những buổi giáo lý của các Tông đồ, việc thông hiệp huynh đệ, việc bẻ bánh và cầu nguyện. Mọi người đều có lòng kính sợ. Vì các Tông đồ làm nhiều việc phi thường và nhiều phép lạ tại Giêrusalem, nên mọi người đều sợ hãi. Tất cả mọi kẻ tin đều sống hoà hợp với nhau và để mọi sự làm của chung.

Họ bán tài sản gia nghiệp, rồi phân phát cho mọi người tuỳnhu cầu từng người.
Hằng ngày họ hợp nhất một lòng một ý cùng nhau ở trong đền thờ, bẻ bánh ở nhà, họ dùng bữa cách vui vẻ đơn sơ; họ ca tụng Thiên Chúa và được toàn dân mến chuộng. Hằng ngày Chúa cho gia tăng số người được cứu rỗi.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 117, 2-4. 13-15. 22-24
Đáp: Hãy cảm tạ Chúa, vì Chúa hảo tâm, vì đức từ bi của Người muôn thuở (c. 1).
Hoặc đọc: Alleluia.

1) Hỡi nhà Israel, hãy xướng lên: “Đức từ bi của Người muôn thuở”. Hỡi nhà Aaron, hãy xướng lên: “Đức từ bi của Người muôn thuở”. Hỡi những người tôn sợ Chúa, hãy xướng lên: “Đức từ bi của Người muôn thuở”. – Đáp.
2) Tôi đã bị đẩy, bị xô cho ngã xuống, nhưng Chúa đã phù trợ tôi. Chúa là sức mạnh, là dũng lực của tôi, và Người trở nên Đấng cứu độ tôi. Tiếng reo mừng và chiến thắng vang lên trong cư xá những kẻ hiền nhân. Tay hữu Chúa đã hành động mãnh liệt.- Đáp.

3) Phiến đá mà những người thợ xây loại bỏ, đã biến nên tảng đá góc tường. Việc đó đã do Chúa làm ra, việc đó kỳ diệu trước mắt chúng ta. Đây là ngày Chúa đã thực hiện, chúng ta hãy mừng rỡ hân hoan về ngày đó. – Đáp.

BÀI ĐỌC II: 1 Pr 1, 3-9
“Nhờ việc Đức Giêsu Kitô từ cõi chết sống lại, Người đã tái sinh chúng ta để chúng ta hy vọng được sống”.
Trích thư thứ nhất của Thánh Phêrô Tông đồ.

Chúc tụng Thiên Chúa là Cha Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, vì lòng từ bi cao cả, nhờ việc Đức Giêsu Kitô từ cõi chết sống lại, Người đã tái sinh chúng ta để chúng ta hy vọng được sống, được hưởng gia nghiệp không hư nát, tinh tuyền, không suy tàn, dành để cho anh em trên trời. Anh em được bảo vệ trong quyền năng của Thiên Chúa, nhờ tin vào sự cứu độ đã được mạc khải trong thời sau hết. Lúc đó anh em sẽ vui mừng, tuy bây giờ anh em phải sầu khổ một ít lâu giữa trăm chiều thử thách, để đức tin anh em được tôi luyện, nên quý hơn vàng được thử lửa bội phần, nhờ đó, anh em được ngợi khen, vinh quang và vinh dự khi Đức Giêsu Kitô hiện đến. Anh em yêu mến Ngài, dù không thấy Ngài, và anh em tin Ngài, dù bây giờ anh em cũng không thấy Ngài; bởi anh em tin, anh em sẽ được vui mừng vinh quang khôn tả, vì chắc rằng anh em đạt tới cứu cánh của đức tin là phần rỗi linh hồn.

Đó là lời Chúa.

ALLELUIA: Ga 20, 29
Alleluia, alleluia! – Chúa phán: “Tôma, vì con đã xem thấy Thầy nên con đã tin. Phúc cho những ai đã không thấy mà tin”. – Alleluia.

BÀI TIN MỪNG: Ga 20, 19-31
“Tám ngày sau Chúa Giêsu hiện đến”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Gioan.

Vào buổi chiều ngày thứ nhất trong tuần, những cửa nhà các môn đệ họp đều đóng kín, vì sợ người Do-thái, Chúa Giêsu hiện đến, đứng giữa các ông và nói rằng: “Bình an cho các con”. Khi nói điều đó, Người cho các ông xem tay và cạnh sườn Người. Bấy giờ các môn đệ vui mừng vì xem thấy Chúa. Chúa Giêsu lại phán bảo các ông rằng: “Bình an cho các con. Như Cha đã sai Thầy, Thầy cũng sai các con”. Nói thế rồi, Người thổi hơi và phán bảo các ông: “Các con hãy nhận lấy Thánh Thần, các con tha tội ai, thì tội người ấy được tha. Các con cầm tội ai, thì tội người ấy bị cầm lại”. Bấy giờ trong Mười hai Tông đồ, có ông Tôma gọi là Điđymô, không cùng ở với các ông khi Chúa Giêsu hiện đến. Các môn đệ khác đã nói với ông rằng: “Chúng tôi đã xem thấy Chúa”. Nhưng ông đã nói với các ông kia rằng: “Nếu tôi không nhìn thấy vết đinh ở tay Người, nếu tôi không thọc ngón tay vào lỗ đinh, nếu tôi không thọc bàn tay vào cạnh sườn Người, thì tôi không tin”.

Tám ngày sau, các môn đệ lại họp nhau trong nhà và có Tôma ở với các ông. Trong khi các cửa vẫn đóng kín, Chúa Giêsu hiện đến đứng giữa mà phán: “Bình an cho các con”. Đoạn Người nói với Tôma: “Hãy xỏ ngón tay con vào đây, và hãy xem tay Thầy; hãy đưa bàn tay con ra và xỏ vào cạnh sườn Thầy; chớ cứng lòng, nhưng hãy tin”. Tôma thưa rằng: “Lạy Chúa con, lạy Thiên Chúa của con!” Chúa Giêsu nói với ông: “Tôma, vì con đã xem thấy Thầy, nên con đã tin. Phúc cho những ai đã không thấy mà tin”.

Chúa Giêsu còn làm nhiều phép lạ khác trước mặt các môn đệ, và không có ghi chép trong sách này. Nhưng các điều này đã được ghi chép để anh em tin rằng Chúa Giêsu là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa, và để anh em tin mà được sống nhờ danh Người.

Đó là lời Chúa.
________________________

PHẦN MỞ ĐẦU:

Nguồn gốc:

LỄ KÍNH LÒNG THƯƠNG XÓT CHÚA – CHÚA NHẬT II PHỤC SINH

Năm 1931, Chúa hiện ra với thánh nữ Faustina trong một thị kiến. Thánh nữ nhìn thấy Chúa Giêsu mặc một chiếc áo trắng với cánh tay phải giơ lên như đang chúc lành. Tay trái của Ngài đụng vào áo nơi trái tim, nơi mà hai ánh sáng chiếu tỏa ra, một tia màu đó và một tia màu trắng lạt. Thánh nữ nhìn không chớp mắt thẳng vào Chúa trong thinh lặng, linh hồn thánh nữ tràn ngập lòng kính sợ, nhưng cũng tràn đầy niềm vui khôn tả.

Chúa Giêsu nói với thánh nữ:

Hãy vẽ một bức ảnh theo mẫu thức mà con nhìn thấy, kèm theo dòng chữ: Lạy Chúa Giêsu, con tín thác nơi Chúa. Cha mong ước bức ảnh này được tôn kính, trước hết, tại nguyện đường của con, sau đó, ở khắp nơi trên thế giới. Cha hứa là, linh hồn nào tôn kính bức ảnh này sẽ không bị hư mất. Cha cũng hứa cho linh hồn thắng được các kẻ thù ngay khi còn sống trên thế gian, nhất là trong giờ lâm tử. Chính Cha sẽ bảo vệ linh hồn ấy như là bảo vệ vinh quang của riêng Cha.

Khi con nói điều này với cha giải tội của con, con nhận được câu trả lời thế này: “Điều ấy có ý chỉ về linh hồn của con”. Người bảo con là: “Đúng đấy, hãy vẽ hình ảnh Thiên Chúa trong linh hồn của con”. Ra khỏi toà giải tội, con lại nghe thấy những lời như sau: Hình ảnh của Cha đã sẵn có nơi linh hồn con rồi.

Cha mong có một LỄ KÍNH LÒNG THƯƠNG XÓT. Cha muốn bức ảnh mà con vẽ bằng cây cọ này phải được long trọng làm phép vào ngày Chúa Nhật Thứ Nhất sau Lễ Phục Sinh. Ngày Chúa Nhật này phải là ngày Lễ Kính Lòng Thương Xót. Cha ước mong các linh mục loan truyền tình thương vĩ đại này của Cha cho các linh hồn những tội nhân. Để tội nhân đừng sợ tiến đến với Cha. Những ngọn lửa tình thương đang nung nấu Cha – bừng bừng muốn toé ra, Cha muốn tuôn đổ những ngọn lửa tình thương này xuống trên các linh hồn ấy. Cha muốn bức ảnh này phải được trưng bày nơi công cộng vào ngày Chúa Nhật thứ nhất sau Lễ Phục Sinh. Chúa Nhật này là Lễ Kính Lòng Thương Xót.

Khi Ðức Cha Karol Wojtila (Ðức Gioan Phaolô II tương lai) trở thành Tổng Giám mục Krakow năm 1964, ngài đứng trước một tình trạng tế nhị. Dầu sao đi nữa, ngài rất quen thuộc với sứ điệp nữ tu Faustina phổ biến vì lúc còn là chủng sinh “chui” trong thời Ðệ Nhị Thế chiến khi Ðức Quốc Xã cai trị Ba Lan, ngài đã thường xuyên viếng thăm Ðền Lòng Thương Xót Chúa ở đồi Lagiewniki, Krakow, nơi nữ tu Faustina từng cư ngụ và qua đời.

Ðức Tổng Giám mục Karol Wojtila cho điều tra sự việc và sau đó cho dịch lại một bản mới nhật ký của sơ Faustina để gửi cho Toà Thánh. Nhờ đó, vào năm 1978 Toà Thánh đã rút lại lệnh cấm cuốn nhật ký của Faustina, chỉ sáu tháng trước khi Ðức Tổng Giám mục Karol được bầu làm Giáo hoàng.

Ngày 18/04/1993, Ðức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã phong Chân phước cho Nữ tu Faustina Kowalska sau khi một người phụ nữ tên Maureen Digan được chữa lành khỏi một bệnh di truyền về máu nhờ lời cầu bầu của nữ tu Faustina. Và cuộc phong thánh vào ngày 30/04/2000 với rất nhiều người tham dự là kết quả của một phép lạ chữa lành cha Ronald P. Pytel (Baltimore, Hoa Kỳ) khỏi bệnh tim.

Ðức Thánh Cha Gioan Phaolô II gọi Thánh nữ Maria Faustina là “món quà của Thiên Chúa ban cho thời đại chúng ta”.

Trong bài giảng của buổi lễ phong thánh, Ðức Thánh Cha nói: “Tương lai của nhân loại trên mặt đất này sẽ ra sao?

Chúng ta không được biết. Tuy nhiên, con người có thêm tiến bộ thì không may cũng không thiếu kinh nghiệm đớn đau. Nhưng ánh sáng của lòng thương xót Chúa. sẽ chiếu sáng đường đi cho con người trong thiên niên kỷ thứ ba. Ðức Thánh Cha cũng đã chính thức công bố từ nay về sau Chúa nhật II Phục sinh sẽ được gọi là Chúa nhật kính Lòng Thương Xót Chúa.

Trong bài giảng, Ðức Thánh Cha cho rằng chỉ khi nào con người cảm nhận được lòng thương xót vô biên của Thiên Chúa dành cho nhân loại thì con người mới có thể “nhìn vào anh chị em của mình với đôi mắt mới, với thái độ vị tha và liên đới, đại lượng và tha thứ”.

Việc tôn sùng Lòng Thương Xót Chúa hiện nay được phổ biến trong nhiều quốc gia khắp thế giới qua sự cổ võ hoạt động của khoảng 2 triệu thành viên trong tổ chức “Tông đồ Lòng Thương Xót Chúa” gồm các linh mục, tu sĩ và giáo dân.

(nguồn: banthothienchua.com)

GIỚI THIỆU CÁC BÀI ĐỌC:

Các Bài Đọc hôm nay cho thấy sự quan trọng của niềm tin vào sự sống lại của Đức Kitô.

TRONG BÀI ĐỌC I, trích Sách Tông đồ Công vụ, nhấn mạnh đến niềm tin vào Chúa phục sinh giúp các tín hữu đầu tiên biết yêu thương nhau; họ bỏ mọi sự làm của chung, để không ai phải thiếu thốn gì cả. Chính niềm tin này đã xây dựng Giáo hội Sơ khai với những đặc điểm sau đây:

1/. Một lòng một ý:
2/. Mọi sự đều là của chung:
3/. Không ai phải thiếu thốn.
4/. Mỗi người đều được phân phát tùy theo nhu cầu.
5/. Giáo hội sơ khai đã thất bại:

Vì mô hình này chỉ áp dụng cho MỘT CỘNG ĐOÀN NHỎ BÉ mà thôi chứ không thể áp dụng cho toàn thể nhân loại. Chính cái số ít đó mới có thể giúp con người một lòng một ý, không thể nhân rộng nó lên thành toàn thể xã hội của loài người.

TRONG BÀI ĐỌC II Trích thư thứ nhất của Thánh Phêrô Tông đồ, Thánh Phêrô khuyên nhủ các tín hữu: Nhờ việc Đức Giêsu Kitô từ cõi chết sống lại, Người đã tái sinh chúng ta để chúng ta hy vọng được sống.

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Gioan, tác giả tường thuật hai lần Chúa Giêsu hiện ra với các môn đệ:

+ Lần đầu không có sự hiện diện của Tôma, Chúa ban bình an và sai các ông đi rao giảng Tin Mừng cho mọi người.
+ Lần thứ hai, Chúa hiện đến với các tông đồ và có sự hiện diện của Tôma. Ngài thách thức ông hãy xỏ ngón tay ông vào các lỗ đinh đóng của Ngài, để ông tin Chúa vẫn sống.

Chúng ta bắt đầu bước vào bài Tin mừng:
____________________________

BÀI PHÂN TÍCH (Ga 20, 19-31)

“VÀO BUỔI CHIỀU NGÀY THỨ NHẤT TRONG TUẦN, NHỮNG CỬA NHÀ CÁC MÔN ĐỆ HỌP ĐỀU ĐÓNG KÍN, VÌ SỢ NGƯỜI DO-THÁI, CHÚA GIÊSU HIỆN ĐẾN, ĐỨNG GIỮA CÁC ÔNG VÀ NÓI RẰNG: “BÌNH AN CHO CÁC CON”.

“VÀO BUỔI CHIỀU NGÀY THỨ NHẤT TRONG TUẦN”.

Gioan lại đề cập đến Ngày thứ nhất trong tuần. Như vậy theo Gioan Ngày thứ nhất trong tuần đã xảy ra các sự kiện sau đây:

+ Bà Maria Madalena ra thăm mộ thấy cửa mộ đã được mở toang.
+ Sau đó bà Maria chạy về báo tin cho Phêrô và Gioan. Hai ông này và cả bà Maria đã ra mộ Chúa nhưng chỉ gặp ngôi mộ trống, không có xác Chúa, nhưng các khăn liệm và quấn xác đã được xếp lại ngay ngắn.
+ Sau khi hai ông trở về, bà Maria ở lại và được gặp Chúa hiện ra dưới bộ dạng người làm vườn.

Nhưng ở đây Gioan đề cập đến “BUỔI CHIỀU”. Nếu dựa theo thánh sử Luca thì lúc này Chúa Giêsu phục sinh đang ở cùng hai môn đệ trên đường Emmaus để giải thích Kinh thánh cho họ.

Ta có thể khẳng định đây là một đặc tính của thân xác Chúa phục sinh: Ngài có thể hiện diện hai nơi cùng một lúc, vừa ở Emmaus, vừa ở Giêrusalem, tức đã vượt ra ngoài sự ràng buộc không gian và thời gian.

“CỬA NHÀ CÁC MÔN ĐỆ HỌP ĐỀU ĐÓNG KÍN”.

Gioan mô tả tâm trạng của các môn đệ lúc ấy, các ông rất hoang mang lo sợ người Do Thái nên các cửa đều đóng kín.

Đó cũng là tâm trạng sợ hãi của người Việt trong ngày Giải phóng 30 – 4 – 1975.

Họ sợ hãi điều gì?

Thưa sợ hãi vì bị trả thù. Các môn đệ sợ người Do Thái sẽ tìm giết các ông vì chính trị phải như vậy. Đã nhổ cỏ thì phải nhổ tận gốc. Họ đã giết Chúa Giêsu thì các môn đệ của Ngài cũng không thoát khỏi số phận đó.

“BÌNH AN CHO CÁC CON”.

Trong cơn sợ hãi hoang mang như vậy, Chúa Giêsu lại hiện đến và đứng giữa các môn đệ. Cho dù là cửa đóng then cài, nhưng điều đó không ngăn cản được Chúa đến với các ông.

Lời nói đầu tiên của Chúa Giêsu bao giờ cũng là lời ban bình an. Đó là món quà quý nhất cho các môn đệ lúc này. Vì chỉ có bình an, các ông mới có thể đón nhận Tin mừng Phục sinh.

“KHI NÓI ĐIỀU ĐÓ, NGƯỜI CHO CÁC ÔNG XEM TAY VÀ CẠNH SƯỜN NGƯỜI. BẤY GIỜ CÁC MÔN ĐỆ VUI MỪNG VÌ XEM THẤY CHÚA. CHÚA GIÊSU LẠI PHÁN BẢO CÁC ÔNG RẰNG: “BÌNH AN CHO CÁC CON. NHƯ CHA ĐÃ SAI THẦY, THẦY CŨNG SAI CÁC CON”.

Sau khi ban bình an, Chúa Giêsu muốn chứng minh cho các môn đệ biết Ngài đã sống lại, bằng chứng: “NGƯỜI CHO CÁC ÔNG XEM TAY VÀ CẠNH SƯỜN NGƯỜI”.

Xem tay chân và cạnh sườn để xem cái gì?

Thưa: đó là những lằn roi và các dấu danh. Gioan muốn chứng minh cho người Do Thái biết: Không có chuyện các môn đệ đã lấy trộm xác Chúa như luận điệu họ đã rêu rao.

Cái thân xác bị đánh bầm dập treo trên thập giá, cái thân xác được an táng trong mộ và cái thân xác đang hiện diện tại đây chỉ là một, chứ không phải là cái xác khác.

Nhưng có một đặc điểm, Gioan còn thêm một chi tiết quan trọng: “CẠNH SƯỜN NGƯỜI”. Có nghĩa, đó là vết tích tên lính đã lấy lưỡi đòng đâm vào cạnh sườn Chúa Giêsu khiến cho máu và nước chảy ra.

Chi tiết này làm nổi bật ý nghĩa LỄ KÍNH LÒNG THƯƠNG XÓT CHÚA” hôm nay. Chúa Giêsu đã yêu nhân loại đến giọt máu và giọt nước cuối cùng. Dòng máu đó là nguồn mạch lòng thương xót của Thiên Chúa đã tuôn chảy cho nhân loại.

Trong khi đó Luca chỉ cho xem tay chân thôi (Lc 24, 39)

“CHÚA GIÊSU LẠI PHÁN BẢO CÁC ÔNG RẰNG: “BÌNH AN CHO CÁC CON.”

Sau khi đã khẳng định Ngài đã phục sinh, Chúa Giêsu lại ban bình an cho các môn đệ lần thứ hai.

Lần ban bình an thứ nhất để các ông đừng xao xuyến đón mừng Tin vui Phục sinh.

Lần ban bình an thứ hai để các ông không được vui mừng quá mức mà phải để lòng mình lắng lại đón nhận sứ mệnh Ngài sắp giao phó.

Quả đúng như vậy, con người thường bị bấn loạn vì đau buồn quá mức và vui mừng cũng quá mức. Nỗi buồn có sức huỷ diệt con người thế nào thì niềm vui quá mức cũng huỷ diệt con người như vậy. Nói chung, con người dễ bị chết không những trong nỗi buồn và cũng chết trong cả niềm vui, nếu họ không biết kiềm chế và làm chủ.

Như vậy lần ban bình bình an thứ hai này cũng không kém tầm quan trọng của lần ban bình an thứ nhất.

“NHƯ CHA ĐÃ SAI THẦY, THẦY CŨNG SAI CÁC CON”.

Bây giờ Chúa Giêsu cũng sai các môn đệ đi loan báo Tin mừng cũng như Chúa Cha đã sai Ngài vậy. Các ông phải là người nối tiếp sứ vụ của Chúa.

Như vậy ta thấy rõ ràng có một sự liên tục: Chúa Cha đã sai Chúa Giêsu, đến lượt Chúa Giêsu cũng sai các môn đệ và cả chúng ta.

Như vậy, sứ mệnh Truyền giáo là một đặc tính của Giáo hội, Giáo hội là Giáo hội truyền giáo. Không ai được lấy bất cứ lý do nào, vì tôi không phải là các tông đồ, mà thoái thác sứ mệnh đó.

Sau khi đã đón nhận Tin mừng Phục Sinh, các môn đệ phải có bổn phận loan báo Tin mừng đó.

“NÓI THẾ RỒI, NGƯỜI THỔI HƠI VÀ PHÁN BẢO CÁC ÔNG: “CÁC CON HÃY NHẬN LẤY THÁNH THẦN, CÁC CON THA TỘI AI, THÌ TỘI NGƯỜI ẤY ĐƯỢC THA. CÁC CON CẦM TỘI AI, THÌ TỘI NGƯỜI ẤY BỊ CẦM LẠI”

Nhưng trước khi được sai đi, các môn đệ cần được lãnh Thánh Thần, là Đấng ban sức mạnh và Thánh hoá. Chúa Giêsu ban Thánh thần cho các môn đệ qua hành động: “THỔI HƠI”. Chúa Thánh Thần là Thần Khí Thiên Chúa. Như vậy khi Chúa Giêsu “thổi hơi”, tức Ngài ban Thần khí Chúa.

Qua đoạn này ta thấy những điểm cần chú ý như sau:

1/. Ngay trong Ngày thứ nhất trong tuần, ta có đến 3 Mầu nhiệm cùng lúc: Chúa Phục Sinh – Chúa lên trời – Chúa Thánh Thần ngự xuống. Ba biến cố này là Một duy nhất vì Chúa Giêsu đã được tôn vinh.

Trong khi Giáo hội lại cử hành riêng biệt 3 Mầu nhiệm này. Ta có Lễ Chúa lên trời, Lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống như để hữu hình 3 Mầu nhiệm này. Nhưng điều này không hề làm giảm đi ý nghĩa Tin mừng Chúa Giêsu phục sinh.

2/. Chúa Giêsu Phục sinh, và lên trời để bắt đầu thời điểm khai sinh Giáo hội với Chúa Thánh Thần, đó là thời điểm bùng nổ dữ dội dưới sức mạnh Thánh Thần.

3/. Chúa Giêsu cũng ban cho các môn đệ QUYỀN CẦM BUỘC – THÁO CỞI cho các môn đệ. Quyền đó chỉ được thực thi với Chúa Thánh Thần.

Như vậy, Gioan đã chứng minh cho thấy tầm quan trọng của Chúa Thánh Thần. Không có Ngài, cũng không thể có Giáo hội.

“BẤY GIỜ TRONG MƯỜI HAI TÔNG ĐỒ, CÓ ÔNG TÔMA GỌI LÀ ĐIĐYMÔ, KHÔNG CÙNG Ở VỚI CÁC ÔNG KHI CHÚA GIÊSU HIỆN ĐẾN

“ÔNG TÔMA GỌI LÀ ĐIĐYMÔ (sinh đôi)”.

Tại sao Gioan lại viết câu này?

Thưa, vì vào thế kỷ thứ ba và thứ tư, người ta thấy xuất hiện một ngụy thư mang tên Tông Đồ Công Vụ của Tôma (Acts of Thomas) và gọi Tôma là Giuđa Tôma và cho rằng Tôma là anh em sinh đôi với Chúa Giêsu.

Có người còn cho rằng: Tôma là anh em sinh đôi với Matthêu.

Tất cả đều sai lầm.

Vì Tôma trong tiếng Aram có nghĩa là “sinh đôi” (Twin).

Phúc Âm Thánh Gioan, dịch từ “Sinh đôi” sang tiếng Hy Lạp là Didymus để nói với các Cộng Đoàn người biết tiếng Hy Lạp, Tôma có nghĩa là “Sinh đôi”. Như vậy ngay bản thân từ “Tôma” có nghĩa là “Sinh đôi” rồi, chứ không phải dựa vào từ Đyđimô mà nói này nói nọ. Gioan chỉ dịch từ “Tôma” thành Dyđimô mà thôi.

“KHÔNG CÙNG Ở VỚI CÁC ÔNG KHI CHÚA GIÊSU HIỆN ĐẾN”

Tôma là một trong những nhân vật chính của Phúc âm thứ tư. Người ta không hiểu tại sao ông lại vắng mặt trong lần hiện ra này, ông đi đâu, Gioan không nói. Chắc chắn ông không cố tình vì không ai biết Đức Giêsu sẽ đến lúc nào, nhưng sự vắng mặt của ông lại là một điều hay, vì nó đem lại cho Giáo hội một bài học quý báu.

“CÁC MÔN ĐỆ KHÁC ĐÃ NÓI VỚI ÔNG RẰNG: “CHÚNG TÔI ĐÃ XEM THẤY CHÚA”. NHƯNG ÔNG ĐÃ NÓI VỚI CÁC ÔNG KIA RẰNG:

“NẾU TÔI KHÔNG NHÌN THấY VẾT ĐINH Ở TAY NGƯỜI, NẾU TÔI KHÔNG THỌC NGÓN TAY VÀO LỔ ĐINH, NẾU TÔI KHÔNG THỌC BÀN TAY VÀO CẠNH SƯỜN NGƯỜI, THÌ TÔI KHÔNG TIN”.

“CÁC MÔN ĐỆ KHÁC ĐÃ NÓI VỚI ÔNG RẰNG: “CHÚNG TÔI ĐÃ XEM THẤY CHÚA”.

Điều đó hoàn toàn đúng vì các ông đã thấy Chúa, nhưng nó không có giá trị gì đối với Tôma vì trải nghiệm về Đấng Phục sinh không có tính lan truyền, có nghĩa sự trải nghiệm của người này không phải là của người kia.

Cho dù đây là lời chứng của số đông (10 người), đã vượt quá con số 2 mà lề luật đòi hỏi. Lề luật quy định lời chứng của hai người là lời chứng đáng tin.

“NẾU ……. NẾU……NẾU….”

Cho dù có số đông người làm chứng như vậy, Gioan nói: Tôma vẫn không tin.

Trái lại ông đã đặt ra quá nhiều điều kiện: “Nếu…. nếu …. Nếu…” Chỉ khi nào làm thoả mãn tất cả các chữ “nếu” này thì ông mới tin. Ở đây có đến 3 chữ “nếu”, điều kiện nhiều quá như để nói lên sự chắc chắn loại bỏ tất cả sự hoài nghi

Niềm tin của Tôma còn thấp hơn mức thấp nhất. Ở cấp độ thấp nhất, đó là “THẤY RỒI MỚI TIN”, còn ở Tôma: ĐỨC TIN PHẢI CÓ ĐIỀU KIỆN. Như vậy, niềm tin của Tôma còn ở dưới mức thấp nhất.

Đối với Tôma, ông không tin dễ dàng như vậy, vì từ xưa đến nay, ông chưa hề nghe nói có một ai tự mình sống lại từ cõi chết bao giờ. Cứ bình thường mà xét, phải nói rằng Tôma khôn ngoan và thận trọng hơn các tông đồ khác.

Không phải ông cứng lòng tin, nhưng ông không chấp nhận có bất kỳ sai sót nào trong niềm tin của mình. Một con người không dễ tin, đó là một đức tính cao quý, vì phải gạt bỏ tất cả những sự hoài nghi, nó dễ dẫn đến sai lầm và mê tín. Một con người không dễ tin, nhưng một khi đã tin, niềm tin đó sẽ trở nên chắc chắn không gì có thể lay chuyển.

Độc giả có thể chê trách thái độ của Tôma ư? Hãy khoan, vì đây chính là điểm son của ông.

Ngày nay, con người đã bước vào kỷ nguyên của khoa học kỹ thuật, nên con người chịu ảnh hưởng của tinh thần khoa học thực nghiệm rất nhiều.

Tinh thần khoa học thực nghiệm chính là tinh thần của Descartes (1596-1650): “Chỉ tin sau khi đã chứng minh”. Tinh thần ấy chính là tinh thần của Tôma, chính vì thế, các nhà khoa học Công giáo đã nhận thánh Tôma làm bổn mạng của các nhà khoa học.

“TÁM NGÀY SAU, CÁC MÔN ĐỆ LẠI HỌP NHAU TRONG NHÀ VÀ CÓ TÔMA Ở VỚI CÁC ÔNG. TRONG KHI CÁC CỬA VẪN ĐÓNG KÍN, CHÚA GIÊSU HIỆN ĐẾN ĐỨNG GIỮA MÀ PHÁN: “BÌNH AN CHO CÁC CON”.

“TÁM NGÀY SAU”

Nó cũng rơi vào Ngày thứ nhất trong tuần, nhưng là tuần lễ kế tiếp, tức cũng ngày Chúa nhật. Các môn đệ lại họp nhau. Như vậy, ngay từ buổi ban đầu, các môn đệ đã có thói quen quý trọng ngày Chúa nhật, đó là ngày thờ phượng Chúa và kịch bản đã xảy ra đúng như tuần trước, Chúa Giêsu phục sinh lại hiện ra với các môn đệ và ban bình an cho các ông. Nhưng lần này đặc biệt có sự hiện diện của Tôma.

“ĐOẠN NGƯỜI NÓI VỚI TÔMA: “HÃY XỎ NGÓN TAY CON VÀO ĐÂY, VÀ HÃY XEM TAY THẦY; HÃY ĐƯA BÀN TAY CON RA VÀ XỎ VÀO CẠNH SƯỜN THẦY; CHỚ CỨNG LÒNG, NHƯNG HÃY TIN”.

Đây là phần Chúa Giêsu dành riêng cho Tôma. Nếu lần trước ông dám ra điều kiện “nếu…. nếu…. nếu….” chỉ khi nào thoả mãn cả 3 chữ “nếu” thì ông mới tin.

Chúa Giêsu sẵn sàng chiều theo ý ông, Ngài sẽ đáp ứng đủ 3 chữ “nếu” đó. Ngài mời ông xỏ tay vào lỗ đinh nơi Ngài và xỏ tay vào cạng sườn Ngài. Đến nước này thì không còn gì mà Tôma phải nghi ngờ nữa.

Có nghĩa Chúa Giêsu muốn đáp ứng đòi hỏi của ông, vì ông đòi: Phải thấy dấu đinh ở tay; Đòi xỏ ngón tay vào lỗ đinh và đặt bàn tay vào cạnh sườn Đức Giêsu. Có nghĩa ông muốn dùng thị giác – mắt, và xúc giác – tay để kiểm tra. Bây giờ các đòi hỏi của ông đã được Đức Giêsu đáp ứng.

Ngài cho phép Tôma có toàn quyền kiểm tra như ông muốn.

Gioan viết: “Chớ cứng lòng nhưng hãy tin”.

“TÔMA THƯA RẰNG: “LẠY CHÚA CON, LẠY THIÊN CHÚA CỦA CON!” CHÚA GIÊSU NÓI VỚI ÔNG: “TÔMA, VÌ CON ĐÃ XEM THẤY THầY, NÊN CON ĐÃ TIN. PHÚC CHO NHỮNG AI ĐÃ KHÔNG THẤY MÀ TIN!”

Nhưng độc giả thấy Tôma thế nào? Ông có kiểm tra như ông đòi hỏi không?

Thưa KHÔNG. Vì đứng trước Đức Giêsu phục sinh, mọi nghi ngờ của ông đã biến mất, sự hoài nghi đã bị chặn đứng, chỉ cần thấy, tức chỉ cần thị giác đã đủ đưa ông đến thái độ tin tưởng hoàn toàn. (Không cần dùng đến xúc giác – tay)

Ngày nay có nhiều tấm hình mô tả Tôma đã thọc ngón tay vào cạnh sườn Đức Giêsu hoàn toàn sai với Tin mừng Gioan. Không biết tác giả của những bức hình này có ý gì khác chăng?

“LẠY CHÚA CON, LẠY THIÊN CHÚA CỦA CON!”

Tôma đã biều lộ niềm tin của mình trong câu tuyên xưng: “Lạy Chúa của con, lạy Thiên Chúa của con!”

Đây là lời tuyên xưng đức tin vào Đức Giêsu Phục Sinh một cách đầy đủ và trực tiếp nhất, vì ông tuyên xưng đức tin vào Đấng Đã Sống Lại và vào thiên tính của Ngài.

“VÌ CON ĐÃ XEM THẤY THẦY, NÊN CON ĐÃ TIN. PHÚC CHO NHỮNG AI ĐÃ KHÔNG THẤY MÀ TIN!”

Đức Giêsu không hề trách Tôma, nhưng Ngài nói với ông: “Vì đã thấy Thầy, nên anh tin. Phúc thay những người không thấy mà tin!” Có nghĩa ông thuộc loại người THẤY RỒI MỚI TIN, ông vẫn có phúc, nhưng không có phúc bằng người: TIN RỒI SẼ THẤY.

“Phúc cho người không thấy mà tin”, Đức Giêsu đang nói về chúng ta, là những người không thấy Ngài bằng con mắt xác thịt như thời các tông đồ, nhưng ta đã tin Ngài, vì đức tin không phải là nỗ lực cá nhân, không là ý chí con người, đức tin trước hết và trên hết là hồng ân Thiên Chúa ban.

Vâng Thiên Chúa đã ban cho ta niềm tin vào Ngài, và từ niềm tin ấy ta đã nhìn thấy Ngài trong từng biến cố đời mình.

Người ta cứ đòi phải thấy Thiên Chúa thì mới tin có Ngài, đó là thái độ của người cố chấp, ươn hèn trong thú tính của mình, họ muốn ở lì trong tình trạng thấp hèn và dùng những luận điệu rẻ tiền để biện minh.

Nếu họ vẫn cố chấp như vậy cho đến hết cuộc đời, họ sẽ không bao giờ thấy Thiên Chúa, vì Thiên Chúa không bao giờ là đối tượng của khoa học thực nghiệm, Ngài không phải cái gì đó con người có thể sờ mó được, nắm bắt được.

Bài học Đức Giêsu dạy hôm nay: “Phúc thay những người không thấy mà tin”, Ngài muốn dạy ta: CỨ TIN ĐI RỒI SẼ THẤY. Mà ta đã nói, đức tin là một hồng ân Chúa ban, đó không phải là nỗ lực con người.

Như vậy, nếu muốn thấy Thiên Chúa trong cuộc đời mình, ta phải loại bỏ sự cố chấp, loại bỏ thành kiến và nài xin Chúa ban thêm đức tin cho mình. Và khi đã có đức tin, ta sẽ thấy Ngài, vì CỨ TIN ĐI RỒI SẼ THẤY.

“CHÚA GIÊSU CÒN LÀM NHIỀU PHÉP LẠ KHÁC TRƯỚC MẶT CÁC MÔN ĐỆ, VÀ KHÔNG CÓ GHI CHÉP TRONG SÁCH NÀY. NHƯNG CÁC ĐIỀU NÀY ĐÃ ĐƯỢC GHI CHÉP ĐỂ ANH EM TIN RẰNG CHÚA GIÊSU LÀ ĐẤNG KITÔ, CON THIÊN CHÚA, VÀ ĐỂ ANH EM TIN MÀ ĐƯỢC SỐNG NHỜ DANH NGƯỜI.”

Đây là những dòng sau cùng của Sách Tin mừng thứ tư của Gioan, kết thúc Chương 20 (sau này ông viết thêm Chương 21, là phần Phụ chương). Ông viết: “Đức Giê-su đã làm nhiều dấu lạ khác nữa trước mặt các môn đệ; nhưng những dấu lạ đó không được ghi chép trong sách này”, có nghĩa còn rất nhiều dấu lạ khác nữa mà ông không ghi vào Sách Tin mừng của ông.

Trong phần Phụ chương, Chương 21, dòng cuối cùng Gioan viết như sau: “Còn có nhiều điều khác Đức Giê-su đã làm. Nếu viết lại từng điều một, thì tôi thiết nghĩ: cả thế giới cũng không đủ chỗ chứa các sách viết ra.” (Ga 21, 25) Có nghĩa còn nhiều, còn nhiều điều mà ông đã bỏ qua không viết.

Nhưng Gioan nói: “Còn những điều đã được chép ở đây là để anh em tin rằng Đức Giê-su là Đấng Ki-tô, Con Thiên Chúa, và để anh em tin mà được sự sống nhờ danh Người.”

Vâng chỉ với những điều Gioan đã viết ra cũng đủ cho ta tin Đức Giêsu là Con Thiên Chúa, và niềm tin đó đã đưa ta đến sự sống đời đời.

Lạy Chúa Giêsu, Chúa nói với chúng con: “Phúc thay những ai không thấy mà tin”. Xin cho chúng con tin, dù không thấy Chúa, và vì tin, nên nhìn thấy Chúa đang hiện diện, đang thi ân giáng phúc cho chúng con.

Amen.
__________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

PHÂN TÍCH BÀI TIN MỪNG CHÚA NHẬT II PHỤC SINH – LỄ KÍNH LÒNG THƯƠNG XÓT CHÚA (23/4/2017) – (Ga 20, 19-31)