Äây là năm thứ ba, ban tuyên úy nhà tù Saint-Quentin-Fallavier (Isère) tổ chức chuyến Ä‘i năm ngà y cho má»™t nhóm nhá» các tù nhân dà i hạn. Sau đây là lá»i chứng cá»§a má»™t cá»±u tù nhân đã tham dá»± chuyến Ä‘i đầu tiên.
“Từ tám năm nay, tôi chưa ra khá»i nhà tù trừ má»™t lần tôi Ä‘i luyện táºp. Sáng 24 tháng 10-2014, chúng tôi là bốn tù nhân cùng vá»›i năm ngưá»i tháp tùng lên chiếc xe buýt nhá». Chúng tôi trá»±c chỉ Le Puy-en-Velay. Äó là ban ngà y, nhưng chúng tôi phải mất ná»a giá» má»›i nháºn ra mình Ä‘ang ở đâu. Chúng tôi nhìn nhau như trong má»™t giấc mÆ¡. Chúng tôi đã bà n vá»›i nhau trước cả tháng vá» chuyến Ä‘i nà y. Nhưng từ trong giấc mÆ¡ đến sá»± tháºt lại là má»™t chuyện khác… Nó là m thay đổi “cái nhìn từ đưá»ng hầm†cá»§a bốn bức tưá»ng. Tôi còn nhá»› xe cá»™: hồi đó có quá nhiá»u kiểu má»›i. Và rồi chúng tôi bị bắt…
Trên Con ÄÆ°á»ng Ä‘i, má»i giác quan Ä‘á»u thức dáºy
Trá»i rất đẹp. ÄÆ°á»£c Ä‘i ra ngoà i, buồng phổi được hÃt thở không khà trong là nh, mÅ©i được ngá»i mùi rÆ¡m rạ khô, tai được nghe tiếng chim hót, mắt được nhìn bầu trá»i trong xanh, cây cối vá»›i hoa cỠđồng dại muôn mà u. Rồi vác ba lô trên vai, nghe nằng nặng trên lưng, cảm thấy cần phải cố gắng khi lên dốc: tất cả má»i giác quan Ä‘á»u được thức dáºy, ôi sảng khoái biết bao!
Tôi ở hai nhà tù. Nhà tù đầu tiên, ngưá»i ta nói tôi là “tù nhân gương mẫuâ€, nhà tù thứ nhì, tôi là tù nhân “không chê và o đâu được.†Theo các tâm lý gia và các quan tòa, có vẻ như tôi “quá thÃch ứngâ€, há» trách là tôi không bao giá» xin Ä‘i ra ngoà i. Nhưng vì hỠđã từ chối không cho tôi vá» dá»± tang lá»… mẹ tôi…
Trước khi và o tù, dù là em bé giúp lá»…, tôi cÅ©ng đã đánh mất đức tin. Tôi láºp gia đình, tôi có con, tôi là m việc rất nhiá»u, quá nhiá»u là đà ng khác, tôi và o là m việc ở nghiệp Ä‘oà n, phần còn lại chẳng có gì đáng nói. Hôn nhân lần đầu không thà nh công, lần thứ nhì cÅ©ng không và từ đó là xuống dốc…
Trong nhóm tù nhân, tôi là ngưá»i duy nhất Ä‘i lá»… má»—i chúa nháºt hoặc Ä‘i dá»± các buổi há»p ngà y chúa nháºt. Ngay láºp tức, tôi thÃch bầu khà nhân loại thân tình ấm cúng trong các buổi há»p nà y; có ngưá»i công giáo, tin là nh, báp-tÃt. Và rồi tôi được phát má»™t quyển Thánh Kinh và tôi Ä‘á»c, tôi cÅ©ng có má»™t quyển sách cầu nguyện, các tạp chà đạo, tôi xem các chương trình tôn giáo trên đà i RCF, tôi nghe Ä‘á»c kinh cầu nguyện. Tôi táºp yoga. CÅ©ng có ngưá»i hồi giáo trong nhóm, tôi trao đổi thân tình vá»›i há», chúng tôi tôn trá»ng lẫn nhau.
Buổi chiá»u, tôi cám Æ¡n các cuá»™c trao đổi, cám Æ¡n đã nháºn được những gì tốt đẹp…
Chúng tôi Ä‘i năm ngà y. Tôi nghÄ© Chúa Giêsu đã nói: “Ta lÃ ÄÆ°á»ng!†Äôi khi tôi cảm thấy cái ba lô quá nặng, tôi nghÄ© Chúa Giêsu đã mang thánh giá, để Ä‘i đến cùng con đưá»ng cá»§a mình. Và tôi quên cái Ä‘au cá»§a tôi.
Má»—i buổi chiá»u, cha tuyên úy là m má»™t bản tổng kết, má»—i ngưá»i nói cái gì đã đánh động há» nhưng đây không phải là lá»i cầu nguyện. Trên giưá»ng ngá»§, tôi cố gắng là m như các sư huynh Phanxicô Salê dạy tôi khi còn nhá»: tôi cám Æ¡n cho những gì đẹp, cho các trao đổi, cho sá»± bình đẳng giữa chúng tôi. Má»™t buổi sáng, khi thức dáºy, tôi thấy bên phải tôi là cha tuyên úy Ä‘ang mặc quần ngắn, cha Ä‘ang thay áo quần. Tôi quay lưng lại: tướng tá gì cÅ©ng ăn mặc giống nhau. Tôi cưá»i trong lòng, đó là khiêm tốn, đó là bình đẳng. Và tôi vui.
Giai Ä‘oạn cuối cùng cá»§a tôi là ở Conques. Nhóm đỠnghị vá»›i chúng tôi Ä‘á»c kinh và xem lá»… buổi sáng. 7 giá» sáng, các Ä‘an sÄ© sắp hà ng và o nhà thá». Trong số há» có các tuyên úy cá»§a chúng tôi. Gương mặt cá»§a há» tá»a sáng đã là m tôi phải khóc. Tôi nghÄ©, tôi đã thấy sá»± Hiển Linh. Ba tù nhân khác cÅ©ng dá»± thánh lá»…, há» ngồi bên cạnh tôi. Và tôi nghÄ©, ngưá»i ta không rao giảng Tin Mừng bằng các bà i diá»…n văn nhưng băng gương sống.â€
Tác giả cá»§a lá»i chứng nà y được trả tá»± do từ má»™t năm nay. Bây giỠông đã 75 tuổi và đã vá» hưu, ông vẫn giữ liên lạc vá»›i các cha tuyên úy và Há»™i Ãi Hữu Thánh Giacôbê.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm chuyển dịch

