LỜI CHÚA THỨ TƯ TUẦN III MÙA CHAY NĂM LẺ (27/3/2019) – (Mt 5, 17-19)

“AI GIỮ VÀ DẠY NGƯỜI TA GIỮ, SẼ ĐƯỢC KỂ LÀ NGƯỜI CAO CẢ TRONG NƯỚC TRỜI”.

BÀI ĐỌC I: Đnl 4, 1. 5-9
“Các ngươi hãy tuân giữ các giới răn và đem thực hành bằng việc làm”.
Trích sách Đệ Nhị Luật.

Môi-sen nói với dân chúng rằng: “Hỡi Israel, giờ đây hãy nghe các lề luật và huấn lệnh mà tôi dạy bảo các ngươi phải thực hành, để được sống và được vào chiếm hữu phần đất mà Chúa là Thiên Chúa cha ông các ngươi sẽ ban cho các ngươi. Các ngươi nên biết, tôi thừa lệnh Chúa là Thiên Chúa tôi mà truyền dạy cho các ngươi biết lề luật và huấn lệnh của Chúa, để các ngươi thi hành các điều ấy trong phần đất mà các ngươi chiếm hữu; các ngươi phải tuân giữ và thực hành, vì đó là sự khôn ngoan và sáng suốt của các ngươi trước mặt muôn dân, để khi nghe nói đến tất cả các lề luật ấy, họ nói: ‘Thật, dân tộc vĩ đại này là một dân khôn ngoan và sáng suốt’. Không một dân tộc vĩ đại nào được các thần ở bên cạnh mình, như Chúa là Thiên Chúa chúng ta ở bên cạnh chúng ta khi chúng ta kêu cầu Người. Có dân tộc thời danh nào khác có lễ nghi, huấn lệnh công chính, và bộ luật như tôi trình bày trước mặt các ngươi hôm nay không?

“Vậy các ngươi hãy ý tứ và giữ mình. Trong suốt đời các ngươi, đừng quên và đừng để lòng xao lãng những điều các ngươi đã thấy. Hãy dạy cho con cháu các ngươi biết các điều ấy”.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 147, 12-13. 15-16. 19-20
Đáp: Giêrusalem hỡi, hãy ngợi khen Chúa (c. 12a).

Xướng:
1) Giêrusalem hỡi, hãy ngợi khen Chúa. Hãy ngợi khen Thiên Chúa của ngươi, hỡi Sion! vì Người giữ chặt các chốt cửa thành ngươi; Người đã chúc phúc cho con cái ngươi trong thành nội. – Đáp.
2) Người đã sai lời Người xuống cõi trần ai, và lời Người lanh chai chạy rảo. Người khiến tuyết rơi như thể lông cừu, Người gieo rắc sương đông như tro bụi trắng. – Đáp.
3) Người đã loan truyền lời Người cho Giacóp, những thánh chỉ và huấn lệnh Người cho Israel. Người đã không làm cho dân tộc nào như thế, Người đã không công bố cho họ các huấn lệnh của Người. – Đáp.

CÂU XƯỚNG TRƯỚC PHÚC ÂM: Xh 33, 11
Chúa phán: “Ta không muốn kẻ gian ác phải chết, nhưng muốn nó ăn năn sám hối và được sống”.

PHÚC ÂM: Mt 5, 17-19
“Ai giữ và dạy người ta giữ, sẽ được kể là người cao cả trong Nước Trời”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ rằng: “Các con đừng tưởng Ta đến để huỷ bỏ lề luật hay các tiên tri: Ta không đến để huỷ bỏ, nhưng để kiện toàn. Vì Ta bảo thật các con: Cho dù trời đất có qua đi, thì một chấm, một phẩy trong bộ luật cũng không bỏ sót, cho đến khi mọi sự hoàn thành. Bởi vậy, ai huỷ bỏ một trong những điều luật nhỏ mọn nhất, và dạy người khác làm như vậy, sẽ kể là người nhỏ nhất trong Nước Trời; trái lại, ai giữ và dạy người ta giữ những điều đó, sẽ được kể là người cao cả trong Nước Trời”.

Đó là lời Chúa.
_________________________________

I/. BÀI SUY NIỆM (Mt 5, 17-19)

“AI GIỮ VÀ DẠY NGƯỜI TA GIỮ, SẼ ĐƯỢC KỂ LÀ NGƯỜI CAO CẢ TRONG NƯỚC TRỜI”.

Có 2 từ được nhấn mạnh trong Bài Tin mừng hôm nay đối với luật Chúa, đó là GIỮ – DẠY NGƯỜI TA GIỮ.

Hai từ “GIỮ – DẠY” luôn gắn kết và không thể tách rời nhau.

+ Nếu CHỈ DẠY NGƯỜI TA GIỮ, MÀ MÌNH KHÔNG GIỮ, đó là THÁI ĐỘ GIẢ HÌNH, là lối sống của người Pharisiêu và các kinh sư.

Sự giả hình này đã bị Chúa khiển trách rất mạnh trong Chương 23, Phúc âm Matthêu:

“Bấy giờ, Đức Giê-su nói với dân chúng và các môn đệ Người rằng: “Các kinh sư và các người Pha-ri-sêu ngồi trên toà ông Mô-sê mà giảng dạy. Vậy, tất cả những gì họ nói, anh em hãy làm, hãy giữ, còn những việc họ làm, thì đừng có làm theo, VÌ HỌ NÓI MÀ KHÔNG LÀM. Họ bó những gánh nặng mà chất lên vai người ta, nhưng chính họ thì lại không buồn động ngón tay vào. Họ làm mọi việc cốt để cho thiên hạ thấy” (Mt 23, 1 – 5).

Thái độ sống giả hình của người Biệt phái ngày xưa (nói mà không làm) cũng là lối sống giả hình của con người thời nay.

Nó được thể hiện nơi những người có trách nhiệm hướng dẫn người khác, như cha mẹ trong gia đình, các thầy cô nơi học đường, các vị mục tử trong giáo xứ.

Họ dạy dỗ người khác rất hay, có khi dùng đến cả lời Chúa, nhưng chính họ lại không tuân giữ và thi hành những điều đó.

+ NẾU CHỈ GIỮ MÀ KHÔNG DẠY NGƯỜI TA GIỮ, thì đó là CON NGƯỜI ÍCH KỶ, họ chỉ chăm chăm chú chú cho phần rỗi của mình mà không mảy may quan tâm đến người khác.

Các nhà tu đức thường nói: “không ai vào thiên đàng một mình, cũng như không ai xuống hỏa ngục một mình”, có nghĩa luôn có sự liên đới nhau.

Như vậy, nếu ta chỉ quan tâm đến phần rỗi của ta mà không biết mở miệng dạy bảo người khác, nhất là với người mình có trách nhiệm như con cái trong gia đình, như học trò, như con chiên,… thì ta sẽ bị Chúa kết án mạnh mẽ và như thế ta cũng chẳng vào được Nước Trời.

TRONG BÀI ĐỌC I trích sách Đệ Nhị Luật, ông Môsê nói với dân:

“Hãy dạy cho con cháu các ngươi biết các điều ấy”,

Như để nhấn mạnh giáo huấn của Chúa hôm nay.

“”AI GIỮ VÀ DẠY NGƯỜI TA GIỮ, SẼ ĐƯỢC KỂ LÀ NGƯỜI CAO CẢ TRONG NƯỚC TRỜI”.

Kitô hữu chúng ta phải ý thức tình liên đới, cuộc sống xã hội, vì không ai là một hòn đảo, không ai sống một mình, mà là SỐNG CÙNG, SỐNG VỚI người khác.

Chính vì thế không những Kitô hữu phải tuân giữ luật Chúa mà còn phải dạy người ta tuân giữ nữa.

Bài Tin mừng hôm nay, Chúa Giêsu nhấn mạnh đến lề luật và sự kiện toàn lề luật.

Các lề luật được Chúa kiện toàn trong Chương 5 này là các luật trong Cựu ước, luật Môsê.

Cụ thể:

+ Đừng giận ghét (Mt 5, 21 – 26).
+ Chớ ngoại tình (Mt 5, 27 – 30).
+ Đừng ly dị (Mt 5, 31 – 32)
+ Đừng thề thốt (Mt 5, 33 – 37)
+ Chớ trả thù (Mt 5, 38 – 42).
+ Phải yêu kẻ thù (Mt 5, 43 – 48).

Như vậy ta thấy các luật Môsê được Chúa kiện toàn, bao gồm cả luật TIÊU CỰC (đừng, chớ,…) Luật TÍCH CỰC (phải).

Cả luật tiêu cực và tích cực cũng cần được kiện toàn, vì cho dù là tích cực đi nữa thì nó vẫn chỉ là luật trong Cựu ước, mà muốn Luật Môisê phù hợp với Luật yêu thương của Tân ước thì chúng phải được kiện toàn, có nghĩa khoác cho nó tấm áo mới cả về hình thức lẫn nội dung.

Chính vì quá nhiều luật được kiện toàn, nó sẽ cho các môn đệ có cảm giác: Chúa đến để hủy bỏ luật cũ, luật Môsê, Mười Điều răn và thay vào đó là Luật mới (Tám mối phúc).

Vì thế trước khi kiện toàn Luật, Chúa phải lên tiếng cảnh giác các môn đệ và Kitô hữu chúng ta:

“Các con đừng tưởng Ta đến để huỷ bỏ lề luật hay các tiên tri: Ta không đến để huỷ bỏ, nhưng để kiện toàn” (Mt 5, 17).

Chúa không đển để hủy bỏ bất cứ luật nào ngay cả các lời dạy bảo của các tiên tri, vì tất cả các luật đó đều là luật của Chúa mà Thiên Chúa đã ban cho con người qua trung gian ông Môsê. Ngài chỉ kiện toàn thôi, tức làm cho nó nên hoàn thiện, phù hợp với thời đại mới, thời Tân ước.

Không những không hủy bỏ, mà Chúa còn nhấn mạnh đến tính bất biến, vĩnh cửu của nó.

“Vì Ta bảo thật các con: Cho dù trời đất có qua đi, thì một chấm, một phẩy trong bộ luật cũng không bỏ sót, cho đến khi mọi sự hoàn thành”.

Thiên Chúa là Đấng tuyệt đối, nên Luật của Chúa cũng tuyệt đối, nó tuyệt đối và vĩnh cửu cho đến ngày “MỌI SỰ HOÀN THÀNH”, tức vĩnh cửu cho đến tận thế.

Nhưng cho dù tất cả là luật Chúa, nhưng nó lại được Chúa ban trong những thời điểm và hoàn cảnh khác nhau. Vì thế bước sang thời đại mới, Luật Chúa không còn phù hợp nữa mà phải được kiện toàn cho dù nó vĩnh vửu và tuyệt đối.

Giá trị của Luật Chúa đã được Bài đọc I, trích sách Trích sách Đệ Nhị Luật nhấn mạnh.

“Môi-sen nói với dân chúng rằng: “Hỡi Israel, giờ đây hãy nghe các lề luật và huấn lệnh mà tôi dạy bảo các ngươi phải thực hành, để được sống và được vào chiếm hữu phần đất mà Chúa là Thiên Chúa cha ông các ngươi sẽ ban cho các ngươi”.

Ông Môsê đoan chắc với dân: Nếu dân tuân giữ Luật Chúa thì họ sẽ được đất hứa làm gia nghiệp.

Sang đến thời Tân ước Chúa Giêsu cũng đoan chắc với các môn đệ và Kitô hữu:

“”AI GIỮ VÀ DẠY NGƯỜI TA GIỮ, SẼ ĐƯỢC KỂ LÀ NGƯỜI CAO CẢ TRONG NƯỚC TRỜI”.

Có nghĩa nếu chúng ta tuân giữ và dạy người khác tuân giữ, ta cũng được Nước Trời làm gia nghiệp.

Không những luật Chúa vĩnh cửu, mà ngay cả dấu chấm, dấu phẩy trong luật đó cũng vĩnh cửu.

“Vì Ta bảo thật các con: Cho dù trời đất có qua đi, thì một chấm, một phẩy trong bộ luật cũng không bỏ sót, cho đến khi mọi sự hoàn thành”.

Như vậy con người không có quyền sửa đổi hoặc hủy bỏ luật Chúa.

Kitô hữu khi sống trong xã hội, trong một quốc gia, thì ngoài luật Chúa ra, họ còn phải tuân giữ luật pháp của quốc gia đó.

Nhưng nếu có luật nào của quốc gia đi ngược lại với luật Chúa, xung khắc với luật Chúa, thì luật cần phải hủy bỏ chính là luật của con người, chứ không phải luật Chúa, ta không được bóp méo luật Chúa để cho phù hợp với luật đời.

Bài Tin mừng hôm nay giúp cho mỗi Kitô hữu ý thức giá trị cao quý của luật Chúa,

Ý thức – yêu mến – tuân giữ – dạy người ta tuân giữ.

Giáo huấn của Chúa sẽ được nhấn mạnh một lần nữa:

“”AI GIỮ VÀ DẠY NGƯỜI TA GIỮ, SẼ ĐƯỢC KỂ LÀ NGƯỜI CAO CẢ TRONG NƯỚC TRỜI”.

Đó cũng là tinh thần sống Mùa Chay Thánh 2019.

Với một vài suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước vào Bài Tin mừng:
___________________________________

II/. BÀI CHIA SẺ (Mt 5, 17-19)

“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÁN CÙNG CÁC MÔN ĐỆ RẰNG: “CÁC CON ĐỪNG TƯỞNG TA ĐẾN ĐỂ HUỶ BỎ LỀ LUẬT HAY CÁC TIÊN TRI: TA KHÔNG ĐẾN ĐỂ HUỶ BỎ, NHƯNG ĐỂ KIỆN TOÀN”

“CÁC CON ĐỪNG TƯỞNG”:

Như vậy, giữa các môn đệ đang có sự ngộ nhận mà hôm nay Chúa Giêsu phải lên tiếng cảnh giác. Bài Tin mừng hôm nay (Mt 5, 17-19), chỉ có 3 câu, nhưng mỗi câu là một lời xác quyết mạnh mẽ.

Các môn đệ ngộ nhận điều gì?

NGỘ NHẬN THỨ NHẤT:

Như ta thấy Chương 5 của Phúc âm Matthêu, được bắt đầu bằng Bài giảng: “TÁM MỐI PHÚC” (Mt 5, 1-12) Matthêu tường thuật cùng với Thánh sử Luca (Lc 6, 20-23)

Với Bài giảng Tám mối phúc: Chúa Giêsu đã vạch ra Tám cách thức, tám con đường mà con người có thể chiếm hữu Nước Trời: “Phúc cho những ai có tâm hồn nghèo khó, Phúc cho ai hiền lành, Phúc cho ai sầu khổ, Phúc cho ai khao khát điều công chính”, ……

Như vậy hoá ra “Mười Điều răn” mà Thiên Chúa ban cho dân Do Thái qua trung gian Môsê, và lời dạy của các ngôn sứ, các Tiên tri chẳng còn ý nghĩa gì nữa, ta chỉ cần theo Tám Mối phúc là đủ vào Nước Trời rồi.

Nhưng thực ra Mười Điều răn là lề luật trong Cựu Ước, đó là cách dẫn ta đến cửa Nước Trời, nhưng chưa đưa ta vào trong Nước đó, còn Tám Mối phúc, Luật của Tân Ước mới thật sự dẫn ta vào Nước Trời. Nói cách khách, Mười Điều răn chính là hình bóng của Tám mối phúc.

Như vậy, trước khi đặt ra vấn đề “vào Nước Trời”, thì việc đầu tiên ta phải đến được “cửa Nước Trời”. Vì thế Mười Điều răn cũng vô cùng quan trọng mà con người phải tuân giữ để trở thành người đạo đức thật sự.

Chính Chúa Giêsu đã xác nhận: “CÁC CON ĐỪNG TƯỞNG TA ĐẾN ĐỂ HUỶ BỎ LỀ LUẬT HAY CÁC TIÊN TRI: TA KHÔNG ĐẾN ĐỂ HUỶ BỎ, NHƯNG ĐỂ KIỆN TOÀN”.

Chúa Giêsu không hề huỷ bỏ “LỀ LUẬT HAY CÁC TIÊN TRI”, mà Ngài xác định rõ, Sứ mệnh của Ngài là “ĐỂ KIỆN TOÀN”.

NGỘ NHẬN THỨ HAI:

Các môn đệ có thể nghĩ: Các cuộc tranh luận của Chúa Giêsu và người Do-thái, cụ thể là nhóm Pharisiêu và Kinh sư thường xoay quanh các vấn đề của Lề Luật như: thanh tẩy, giữ ngày Sabbath, ăn chay, cầu nguyện, và làm các việc lành phúc đức. Nhiều người nghĩ Chúa đến để bãi bỏ Lề Luật và dạy dân chúng khinh thường Lề Luật.

Không phải vậy. Chúa Giêsu khẳng định: Ngài đến không phải để huỷ bỏ lề luật hay các tiên tri, nhưng là để kiện toàn.

HUỶ BỎ – KIỆN TOÀN là 2 vấn đề khác nhau.

Khi nói đến “kiện toàn” thì ta phải hiểu KIỆN TOÀN CÁI GÌ, như vậy phải chấp nhận cái đã có mà bây giờ nó sẽ được nâng lên tầm cao mới. Còn HUỶ BỎ, tức xoá bỏ cái đã có.

Vì như lời của ông Môsê nói với dân Do Thái trong Bài đọc I: “Vậy các ngươi hãy ý tứ và giữ mình. Trong suốt đời các ngươi, đừng quên và đừng để lòng xao lãng những điều các ngươi đã thấy. Hãy dạy cho con cháu các ngươi biết các điều ấy”.

“Trong suốt đời các ngươi”

như muốn khẳng định mạnh mẽ: Tất cả Lề luật và các lời Tiên tri có giá trị vĩnh cửu, không chỉ trong thời Cựu Ước mà còn ngay cả thời Tân ước, là thời của Chúa Giêsu.

“VÌ TA BẢO THẬT CÁC CON: CHO DÙ TRỜI ĐẤT CÓ QUA ĐI, THÌ MỘT CHẤM, MỘT PHẨY TRONG BỘ LUẬT CŨNG KHÔNG BỘ SÓT, CHO ĐẾN KHI MỌI SỰ HOÀN THÀNH”

“MỘT CHẤM, MỘT PHẨY”

Ai trong chúng ta cũng biết: dấu chấm, dấu phẩy, chấm than,….là những dấu ngắt câu trong một đoạn văn. Chúng không tham dự vào nội dung, ý nghĩa của đoạn văn đó, nhưng nhờ có chúng mà câu văn mới rõ nghĩa, người đọc mới không bị nhầm lẫn ý của tác giả.

Nếu bỏ những dấu ngắt câu này đi thì đoạn văn sẽ rất tối nghĩa và ai cũng có thể hiểu sai ý nghĩa.

Như vậy, mặc dù dấu chấm, dấu phẩy chiếm một vị trí rất khiêm nhường, rất nhỏ bé trong câu văn, nhưng không ai được quyền bỏ chúng.

Cũng vậy, Chúa Giêsu khẳng định: “Cho dù trời đất có qua đi, thì một chấm, một phẩy trong bộ luật cũng không bỏ sót”.

Cho dù có xảy ra tận thế, có xảy ra chiến tranh hạt nhân và huỷ diệt toàn bộ, thì những dấu chấm, dấu phẩy trong lề luật cũng không được bỏ sót.

Dấu chấm, dấu phẩy trong lề luật không được quyền bỏ thì huống chi lề luật đó. Như vậy Chúa Giêsu càng khẳng định mạnh mẽ: các lề luật và lời của các Tiên tri phải tuân giữ. Cựu ước luôn có giá trị trong thời Tân Ước.

“CHO ĐẾN KHI MỌI SỰ HOÀN THÀNH”

Có nghĩa các Lề luật cả Cựu ước và Tân Ước chỉ tồn tại cho đến khi mọi sự được hoàn thành, tất cả đều quy về một mối, đó là Thiên Chúa. Ý nói về ngày Cánh chung, tận thế.

Thánh Phaolô dạy rằng:

“Lúc ấy đức trông cậy không còn cần thiết nữa, đức tin cũng không cần nữa, mà chỉ còn đức ái mà thôi “Đức mến tha thứ tất cả, tin tưởng tất cả, hy vọng tất cả, chịu đựng tất cả. Đức mến không bao giờ mất được. Ơn nói tiên tri ư? Cũng chỉ nhất thời. Nói các tiếng lạ chăng? Có ngày sẽ hết. Ơn hiểu biết ư? Rồi cũng chẳng còn. Vì chưng sự hiểu biết thì có ngần, ơn nói tiên tri cũng có hạn.

Khi cái hoàn hảo tới, thì cái có ngần có hạn sẽ biến đi (1Cor 13, 7-10) vì người ta đã nhìn thấy Thiên Chúa diện đối diện thì cần gì đến đức tin và đức cậy, lúc ấy tất cả các Lề luật cũng không còn cần thiết nữa.

“CHO ĐẾN KHI MỌI SỰ HOÀN THÀNH”, lúc đó lề luật không còn cần thiết nữa có thể hủy bỏ, còn bây giờ phải tuân giữ.

“BỞI VẬY, AI HUỶ BỎ MỘT TRONG NHỮNG ĐIỀU LUẬT NHỎ MỌN NHẤT, VÀ DẠY NGƯỜI KHÁC LÀM NHƯ VẬY, SẼ KỂ LÀ NGƯỜI NHỎ NHẤT TRONG NƯỚC TRỜI; TRÁI LẠI, AI GIỮ VÀ DẠY NGƯỜI TA GIỮ NHỮNG ĐIỀU ĐÓ, SẼ ĐƯỢC KỂ LÀ NGƯỜI CAO CẢ TRONG NƯỚC TRỜI”

“GIỮ” – “DẠY”

Đức Giêsu nhấn mạnh những động từ” Giữ” và “dạy”. Nếu ta chỉ biết dạy người khác phải yêu thương, mà chính bản thân mình không giữ, trong ta toàn sự thù hận, ghen ghét thì ta chẳng có giá trị gì trước mặt Chúa.

Ngược lại nếu ta chỉ biết giữ mà không dạy người người khác thì ta chỉ bo bo cho mình mà không đoái hoài đến sự cứu rỗi của người khác thì cũng chẳng ích lợi gì cho ta trong Nước Trời.

Như vậy, Chúa Giêsu đòi buộc chúng ta cả hai: Giữ Luật và dạy người khác giữ luật. Cả hai việc phải đi song hành với nhau.

ĐIỀU LUẬT NHỎ MỌN NHẤT

Và Chúa cũng muốn đả phá quan niệm có sự phân biệt giữa các lề luật:

Luật quan trọng hay không quan trọng, vì ngay như một điều luật nhỏ nhất nếu ta không giữ và dạy ngươi khác, thì coi như ta là người nhỏ nhất trong Nước Trời. Đừng khinh thường bất kỳ một luật Chúa nào.

Trong Nước Trời sẽ có những bậc thang giá trị lớn nhỏ khác nhau: Lớn nhất, nhỏ nhất… Những nấc thang giá trị đó tùy thuộc vào tình yêu của ta đối với Thiên Chúa và tha nhân. Càng yêu mến nhiều ta càng ở những bậc thang giá trị cao trong Nước Trời. Chúa Giêsu khẳng định: “ai giữ và dạy người ta giữ những điều đó, sẽ được kể là người cao cả trong Nước Trời”.

Lạy Chúa, trước một thế giới luôn thay đổi, xin cho con nhận ra sự hiện diện của Chúa. Xin cho con chọn Chúa và theo Chúa qua việc sống đúng giới luật Chúa truyền ban để mỗi ngày con sống đẹp lòng Chúa. Xin Chúa giúp con luôn chu toàn bổn phận đối với Chúa, với tha nhân và với bản thân mình trong suốt Mùa Chay Thánh 2019 này.

Amen.
________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

LỜI CHÚA THỨ TƯ TUẦN III MÙA CHAY NĂM LẺ (27/3/2019) – (Mt 5, 17-19) – MÙA CHAY THÁNH 2019