“HÊRÔÄÊ SAI NGƯỜI ÄI CHẶT ÄẦU GIOAN, VÀ CÃC MÔN ÄỆ CỦA GIOAN ÄI BÃO TIN CHO CHÚA GIÊSU”.
BÀI ÄỌC I: Gr 26, 11-16. 24
“Tháºt Chúa đã sai tôi đến nói vá»›i các ngươi những lá»i đó”.
TrÃch sách Tiên tri Giêrêmia.
Trong những ngà y ấy, các tư tế và các tiên tri nói cùng các đầu mục và toà n dân rằng: “Ngưá»i nà y đáng xá» tá», vì nó đã nói tiên tri chống lại thà nh nà y, như tai các ngươi đã nghe”. Giêrêmia nói cùng tất cả các đầu mục và toà n dân rằng: “Chúa đã sai tôi đến nói tiên tri vá» Ä‘á»n thá» nà y và vá» thà nh nà y tất cả những lá»i các ngươi đã nghe. Váºy giỠđây, các ngươi hãy cải thiện Ä‘á»i sống và những Ä‘iá»u các ngươi ưa thÃch, hãy nghe tiếng Chúa là Thiên Chúa các ngươi, thì Chúa sẽ hối tiếc tai hoạ Ngưá»i đã phán chống lại các ngươi. Phần tôi đây, tôi ở trong tay các ngươi, các ngươi cứ đối xá» vá»›i tôi Ä‘iá»u mà các ngươi cho là tốt là phải. Nhưng các ngươi hãy hiểu biết rằng: nếu các ngươi giết tôi, thì các ngươi sẽ đổ máu vô tá»™i lên chÃnh các ngươi, lên thà nh nà y và dân cư cá»§a nó. Vì tháºt Chúa đã sai tôi đến vá»›i các ngươi để nói và o tai các ngươi tất cả những lá»i đó”.
Những đầu mục và toà n dân nói cùng các tư tế và các tiên tri rằng: “Không được xá» tá» ngưá»i nà y, vì ông đã nhân danh Chúa là Thiên Chúa chúng ta mà nói vá»›i chúng ta”. Váºy Ahica con cá»§a Sapha ra tay bảo vệ Giêrêmia, để ông khá»i bị ná»™p và o tay dân chúng định giết ông.
Äó là lá»i Chúa.
ÄÃP CA: Tv 68, 15-16. 30-31. 33-34
Äáp: Ôi Thiên Chúa, đây là lúc biểu lá»™ tình thương, xin nháºm lá»i con (c. 14).
Xướng: 1) Nguyện cứu con thoát nÆ¡i bùn nhÆ¡ kẻo bị chìm; xin giải thoát con khá»i tay những ngưá»i ghen ghét, và thoát khá»i những đầm nước thẳm sâu. Xin đừng để cho ba đà o lôi cuốn; xin đừng để cho vá»±c thẳm nuốt trá»ng, cÅ©ng đừng để cho giếng ngáºm miệng nhốt con. – Äáp.
2) Phần con, con Ä‘au khổ cÆ¡ hà n, lạy Chúa, xin gia ân phù trợ, bảo toà n con. Con sẽ xướng bà i ca ngợi khen danh Chúa, và con sẽ chúc tụng Ngà i vá»›i bà i tri ân. – Äáp.
3) Các bạn khiêm cung, hãy nhìn coi và hoan hỉ; các bạn tìm kiếm Chúa, lòng các bạn hãy hồi sinh: vì Chúa nghe những ngưá»i cÆ¡ khổ, và không chê bá» con dân cá»§a Ngưá»i bị bắt cầm tù. – Äáp.
ALLELUIA: Tv 94, 8ab
Alleluia, alleluia! – Ước chi hôm nay các bạn nghe tiếng Chúa, và đừng cứng lòng. – Alleluia.
PHÚC ÂM: Mt 14, 1-12
“Hêrôđê sai ngưá»i Ä‘i chặt đầu Gioan, và các môn đệ cá»§a Gioan Ä‘i báo tin cho Chúa Giêsu”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy quáºn vương Hêrôđê nghe danh tiếng Chúa Giêsu, thì nói vá»›i những kẻ hầu cáºn rằng: “Ngưá»i nà y là Gioan Tẩy Giả, ông từ cõi chết sống lại, nên má»›i là m được các phép lạ như váºy”. Tại vì Hêrôđia vợ cá»§a anh mình mà vua Hêrôđê đã bắt trói Gioan tống ngục, bởi Gioan đã nói vá»›i vua rằng: “Nhà vua không được lấy bà ấy là m vợ”. Vua muốn giết Gioan, nhưng lại sợ dân chúng, vì há» coi Gioan như má»™t tiên tri. Nhân ngà y sinh nháºt cá»§a Hêrôđê, con gái Hêrôđia nhảy múa trước mặt má»i ngưá»i, và đã là m cho Hêrôđê vui thÃch. Bởi đấy vua thá» hứa sẽ ban cho nó bất cứ Ä‘iá»u gì nó xin. ÄÆ°á»£c mẹ nó dặn trước, nên nó nói: “Xin vua đặt đầu Gioan Tẩy Giả trên đĩa nà y cho con”. Vua lo buồn, nhưng vì đã trót thá» rồi, và vì các ngưá»i Ä‘ang dá»± tiệc, nên đã truyá»n là m như váºy. Ông sai ngưá»i Ä‘i chặt đầu Gioan trong ngục, và để đầu Gioan trên đĩa Ä‘em trao cho cô gái, và nó Ä‘em cho mẹ nó. Các môn đồ cá»§a Gioan đến lấy xác thầy và chôn cất, rồi Ä‘i báo tin cho Chúa Giêsu.
Äó là lá»i Chúa.
__________________________________________
I/. GIỚI THIỆU CÃC BÀI ÄỌC:
Äứng trước sá»± tháºt, con ngưá»i có thể có hai thái độ chÃnh: (1) Há» chấp nháºn sá»± tháºt và tìm cách sá»a đổi sai lầm há» gây ra để cuá»™c Ä‘á»i cá»§a há» sẽ tốt đẹp hÆ¡n. (2) Há» từ chối sá»± tháºt vì nhiá»u lý do: tá»± ái, kiêu ngạo, sợ mất lợi nhuáºn… Vì thế, há» sẽ phá»›t lá», bóp méo, và tìm cách tiêu diệt sá»± tháºt.
Hai bà i Ä‘á»c hôm nay thuáºt lại hai thái độ chÃnh khi con ngưá»i phải đương đầu vá»›i sá»± tháºt.
TRONG BÀI ÄỌC I TrÃch sách Tiên tri Giêrêmia, thuáºt lại phiên xá» cá»§a Giêrêmia và kết quả là ông đã trắng án. Các nhà lãnh đạo và dân chúng nháºn ra ngôn sứ Giêrêmia chỉ lặp lại những gì Thiên Chúa tuyên sấm. Vì thế, truy tố Giêrêmia không là m cho những lá»i tuyên sấm cá»§a Thiên Chúa ra vô hiệu, mà còn là m cÆ¡n giáºn cá»§a Thiên Chúa mau đến, vì há» dám là m đổ máu ngưá»i vô tá»™i.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Matthêu, thánh Matthêu thuáºt lại việc tiểu vương Herode đã bắt bá» tù và chém đầu ông Gioan Tẩy Giả, vì ông đã ngăn cản việc tiểu vương muốn lấy bà Herodia, vợ cá»§a Philip, anh cá»§a tiểu vương, là m vợ.
(theo Lm. Anthony Äinh Minh Tiên, OP)
________________________________
II/. BÀI CHIA SẺ (Mt 14, 1-12)
Hôm nay thứ Bảy tuần XVII Thưá»ng niên, chúng ta chÃnh thức bước và o Chương 14 Phúc âm Matthêu và vẫn tiếp tục ở trong phần Kà THUẬT.
Bà i Tin mừng hôm nay, Matthêu thuáºt lại sá»± kiện thánh Gioan Tảy giả bị trảm quyết (chặt đầu).
Äây không phải là sá»± kiện Ä‘ang xảy ra mà là sá»± hồi tưởng cá»§a vua Herôđê.
Bà i Tin mừng hôm nay chỉ có 2 thánh sá» tưá»ng thuáºt cách chi tiết, đó là :
+ Matthêu: Mt 14. 1 – 12;
+ Marcô: Mc 6, 17 – 29.
Cả 2 thánh sá» Ä‘á»u đặt Bà i Tin mừng ngay sau sá»± kiện Chúa Giêsu vá» thăm quê Nadaret. Bối cảnh: Chúa đã sai Nhóm Mưá»i Hai Ä‘i rao giảng Tin mừng (Mc 6, 7 – 13).
Như váºy lúc nà y Chúa Giêsu Ä‘ang ở má»™t mình, không có các môn đệ chung quanh, nên các thánh sá» tạm gác lại hoạt động cá»§a Chúa và kể cho chúng ta nghe vá» sá»± kiện Gioan Tảy giả bị trảm quyết.
Cái lý do Gioan bị trảm quyết thì Tin mừng có nói rõ và chúng ta cÅ©ng đã được nghe Ä‘i nghe lại nhiá»u lần.
Äó là Gioan bị trảm quyết vì dám ngăn cản vua Hêrôđê không được lấy bà Hêrôđia là m vợ mình, bà Hêrôdia là chị dâu cá»§a ông, vợ cá»§a vua Hêrôđê Philip (anh cả). Hiện vua Philip vẫn còn Ä‘ang sống.
Váºy đâu là động lá»±c để cho Gioan dám khẳng khái và can đảm quyết ngăn cản vua Hêrôđê cho bằng được?
Äể Ä‘i sâu và o vấn Ä‘á», chúng ta cần tìm hiểu đôi chút vá» dòng há» Hêrôđê nổi tiếng nà y.
Nổi tiếng không phải vì những việc là m tốt đẹp, vì nhân cách mà nổi tiếng vì những sự gian ác mà dòng hỠnà y đã gây ra trong lịch sỠDo-thái.
Như ta biết:
– Vua Hêrôđê cai trị từ năm 37 trước CN cho đến năm 4 sau CN được gá»i là Hêrôđê Cả. Äây là vị cua đầu tiên cá»§a dòng há» Hêrôđê.
ChÃnh vị vua nà y đã tìm cách giết Hà i nhi Giêsu khi ra lệnh tà n sát các trẻ em ở Bê-lem (Mt 2,1-18).
Nói thêm vỠdòng hỠHêrôđê:
– Hêrôđê PhilÃp I, hay tên chÃnh xác là Hêrôđê Boethos, là con cá»§a Vua Hêrôđê Cả (vá»›i bà Mariamne II), Vua Philip là chồng bà Hêrôđia (x. Mt 14,3; Mc 6,17), ông cÅ©ng là con cả
– Ãckhêlaô, con cá»§a Hêrôđê Cả (vá»›i bà Manthakhê), anh cá»§a Hêrôđê Antipas, cai trị miá»n Giuđê, Samari (x. Mt 2,22).
– Hêrôđê PhilÃp II, con cá»§a Hêrôđê Cả (vá»›i bà Cléopâtre), chồng cá»§a bà Salômê, tiểu vương miá»n Iturê và TrakhônÃt (x. Lc 3,1).
– Hêrôđê Agrippa I, cháu cá»§a Hêrôđê Cả, đã bách hại cá»™ng Ä‘oà n Kitô hữu đầu tiên (x. Cv 12,10-23).
– Hêrôđê Agrippa II, con cá»§a Hêrôđê Agrippa I, đã gặp thánh Phaolô (x. Cv 26,1tt).
– Còn vua Hêrôđê đã gặp Äức Giêsu khi Ngưá»i bị Ä‘iệu Ä‘i xá» (Lc 23,8-12) là con cá»§a Hêrôđê Cả, cÅ©ng được gá»i là Hêrôđê Antipas, là tiểu vương miá»n Galilê và Pêrê (Lc 3,1). ChÃnh ông nà y đã cướp vợ anh mình là bà Hêrôđia (Mt 14,1.3-6; Mc 6,14tt), đã chém đầu Gioan Tẩy Giả.
Như váºy, Vua Hêrôđê trong Bà i Tin mừng hôm nay là Hêrôđê Antipas, tiểu vương miá»n Galilê và Pêrê.
Theo tà i liệu, bà Hêrôđia, vợ vua Herôđê Philip, lai là cháu vợ vua Hêrôđê Antipas.
(sưu tầm)
Hôn phối giữa vua Philip và bà Hêrôđia không có bất kỳ vướng mắc gì.
Nhưng khi vua Hêrôđê Antipas quyết định lấy bà Hêrôđia thì ông đã phạm 2 tội loạn luân cùng lúc:
+ Lấy vợ của anh mình.
+ Lấy cháu của vợ mình.
2 Tá»™i loạn luáºn nà y quá rõ rà ng và rất trầm trá»ng nên Gioan Tẩy giả cương quyết lên tiếng ngăn cản, vì đó sẽ là gương mù dịp tá»™i cho dân Do Thái.
Trong khi cả triá»u đình không má»™t ai dám lên tiếng, ngay cả các nhóm Pharisiêu, các kinh sư , tư tế, thượng tế thá»i đó. Có lẽ vì há» sợ nguy hiểm và muốn tìm sá»± an toà n cho bản thân, Vả lại từ xưa đến nay cái quan niệm vua “năm thê bảy thiếp†là chuyện bình thưá»ng.
Ngay cả các vua đạo đức cá»§a Do Thái ngà y xưa cÅ©ng váºy, như vua Äavit, vua Salômon,… (vua Salômon có đến 900 bà vợ).
Có lẽ bắt nguồn từ những lý do đó mà không một ai dám lên tiếng ngăn cản.
Nhưng vá»›i Gioan Tẩy Giả thì không thể như váºy. Ông phải lên tiếng ngăn cản bất chấp nguy hiểm sẽ đến vá»›i mình, vì Gioan là má»™t con ngưá»i khẳng khái và can đảm.
Và cái kết đắng đã đến vá»›i Gioan, ông bị chÃnh vua Hêrôđê chém đầu.
Hôm nay Ä‘á»c lại Bà i Tin mừng nà y, má»™t lần nữa ta có dịp ôn lai gương anh dÅ©ng và can đảm vì chân lý cá»§a Gioan.
Nó sẽ là má»™t động lá»±c to lá»›n giúp ta dám sống hiên ngang vì chân lý và vì Tin mừng trong xã há»™i hôm nay. Má»™t xã há»™i vá»›i quá nhiá»u thá»§ Ä‘oạn, đòn thù dã man là m cho ngưá»i yêu chân lý, yêu công lý cÅ©ng có lúc phải chùn bước.
Mỗi Kitô hũu phải lên tiếng trước những bất công, áp bức, phải lên tiếng mà không được im lặng trước những sự gian dối và thủ đoạn.
Có như váºy thì chân lý và công lý má»›i có đất sống.
Amen.
Với một và i suy niệm trên chúng ta cùng nhau bước và o Bà i Tin mừng:
_________________________________
“KHI ẤY QUẬN VÆ¯Æ NG HÊRÔÄÊ NGHE DANH TIẾNG CHÚA GIÊSU, THÃŒ NÓI VỚI NHá»®NG KẺ HẦU CẬN RẰNG: “NGƯỜI NÀY LÀ GIOAN TẨY GIẢ, ÔNG TỪ CÕI CHẾT Sá»NG LẠI, NÊN MỚI LÀM ÄÆ¯á»¢C CÃC PHÉP LẠNHƯ VẬY”.
“QUẬN VÆ¯Æ NG HÊRÔÄÊâ€.
Matthêu gá»i Hêrôđê là “Quáºn vươngâ€, chứ không gá»i là “vuaâ€.
Cách gá»i nà y rất chÃnh xác, vì thá»i đó nước Do Thái Ä‘ang bị Rôma cai trị, nên Rôma chỉ xem nước Do Thái là má»™t quáºn cá»§a La Mã thôi, nên gá»i Hêrôđê là quáºn vương Hêrôđê.
Vả lại nước Do Thái thá»i đó bị Rôma chia thà nh nhiá»u miá»n và má»—i miá»n hỠđặt má»™t ngưá»i trong dòng há» Hêrôđê lên là m vua cai trị. Những ông vua nà y thá»±c chất chỉ là bù nhìn vì quyá»n quyết định vẫn nằm trong tay quan Tổng trấn Philatô. ngưá»i cá»§a Rôma.
“QUẬN VÆ¯Æ NG HÊRÔÄÊ NGHE DANH TIẾNG CHÚA GIÊSU, THÃŒ NÓI VỚI NHá»®NG KẺ HẦU CẬN RẰNGâ€
Khi Chúa Giêsu xuất hiện, Ngà i đã là m cho Quáºn vương Hêrôđê liên tưởng Ngà i là Gioan Tảy Giả mà vua đã chém đầu nay sống lại.
Nhưng cái lý do Hêrôđê đưa ra là m ông liên tưởng như váºy tháºt vô lý.
Nó vô lý ở chỗ, Hêrôđê nói:
“NGƯỜI NÀY LÀ GIOAN TẨY GIẢ, ÔNG TỪ CÕI CHẾT Sá»NG LẠI, NÊN MỚI LÀM ÄÆ¯á»¢C CÃC PHÉP LẠNHƯ VẬYâ€.
Rõ rà ng trong Kinh thánh không há» ghi lại má»™t phép lạ nà o cá»§a Gioan Tảy Giả, có nghÄ©a Gioan không há» là m phép lạ nà o, mặc dù cuá»™c Ä‘á»i cá»§a ông đã là má»™t phép lạ rồi.
Trong khi Chúa Giêsu thá»±c hiện vô số phép lạ mà ai cÅ©ng biết, như váºy không thể nói: Vua Hêrôđê khi suy nghÄ© vá» Chúa Giêsu thì lại cho rằng đó là Gioan Tẩy giả sống lại.
Khi Hêrôđê Antipas nghe nói vá» danh tiếng cá»§a Äức Giêsu, ông đã chá»™t dạ, chợt nhá»› đến việc chém đầu Gioan.
Trong thâm tâm ông hoà i nghi, hoà i nghi Äức Giêsu chÃnh là Gioan mà ông đã chém đầu, vì chỉ có Gioan má»›i có quyá»n năng là m phép lạ như váºy.
Mặc dù vô lý, nhưng vua Hêrôđê vẫn mong cho Ä‘iá»u đó đúng, vì nếu đúng, ông sẽ trút được sá»± dằn dặt trong lương tâm. Mặc dù Ä‘iá»u ông nghÄ© không có gì là m căn cứ, nhưng ông vẫn tuyên bố: “Äó chÃnh là ông Gio-an Tẩy Giả; ông đã từ cõi chết trá»—i dáºy, nên má»›i có quyá»n năng là m phép lạ.â€
Má»™t sá»± hy vá»ng rất mong manh cá»§a kẻ là m Ä‘iá»u gian ác nhưng lại muốn chối bá» trách nhiệm việc mình là m.
Phần sau cá»§a Bà i Tin mừng, Matthêu tưá»ng thuáºt lại cái chết cá»§a Gioan Tảy Giả
“TẠI VÃŒ HÊRÔÄIA VỢ CỦA ANH MÃŒNH MÀ VUA HÊRÔÄÊ Äà BẮT TRÓI GIOAN Tá»NG NGỤC, BỞI GIOAN Äà NÓI VỚI VUA RẰNG: “NHÀ VUA KHÔNG ÄÆ¯á»¢C LẤY BÀ ẤY LÀM VỢ”. VUA MUá»N GIẾT GIOAN, NHƯNG LẠI SỢ DÂN CHÚNG, VÃŒ HỌ COI GIOAN NHƯ MỘT TIÊN TRI.â€
“NHÀ VUA KHÔNG ÄÆ¯á»¢C LẤY BÀ ẤY LÀM VỢ”
Äiá»u nà y tháºt chÃnh xác vì bà HêroÄ‘ia là vợ cá»§a vua Hêrôđê Philip, anh vua, mà vua Philip hiện còn Ä‘ang sống.
Gioan đã can đảm không há» sợ hãi nói vá»›i nhà vua: “Nhà vua không được lấy bà ấy là m vợ”.
Con ngưá»i cá»§a vua Hêrôđê Antipas:
– Má»™t con ngưá»i dám là m tất cả để thá»a mãn những ước muốn xấu xa cá»§a mình.
– nhưng trong thâm tâm, con ngưá»i nà y có nhiá»u ná»—i sợ: sợ lương tâm (nên tưởng Chúa Giêsu là Gioan sống lại), sợ dư luáºn, sợ vợ.
“NHÂN NGÀY SINH NHẬT CỦA HÊRÔÄÊ, CON GÃI HÊRÔÄIA NHẢY MÚA TRƯỚC MẶT MỌI NGƯỜI, VÀ Äà LÀM CHO HÊRÔÄÊ VUI THÃCH. BỞI ÄẤY VUA THỀ HỨA SẼ BAN CHO NÓ BẤT CỨ ÄIỀU GÃŒ NÓ XIN.
ÄÆ¯á»¢C MẸ NÓ DẶN TRƯỚC, NÊN NÓ NÓI: “XIN VUA ÄẶT ÄẦU GIOAN TẨY GIẢ TRÊN ÄĨA NÀY CHO CON”.
VUA LO BUá»’N, NHƯNG VÃŒ Äà TRÓT THỀ Rá»’I, VÀ VÃŒ CÃC NGƯỜI ÄANG Dá»° TIỆC, NÊN Äà TRUYỀN LÀM NHƯ VẬY. ÔNG SAI NGƯỜI ÄI CHẶT ÄẦU GIOAN TRONG NGỤC, VÀ ÄỂ ÄẦU GIOAN TRÊN ÄĨA ÄEM TRAO CHO CÔ GÃI, VÀ NÓ ÄEM CHO MẸ NÓ.â€
Theo các sách Tin Mừng, Gioan bị giết trong khung cảnh má»™t bữa tiệc. Äó là tiệc mừng Sinh nháºt vua Hêrôđê.
Nếu thế, bữa tiệc nà y hầu chắc diá»…n ra ở Tiberias, má»™t thà nh gần hồ Galilê, nÆ¡i Hêrôđê đặt trung tâm quyá»n lá»±c cá»§a mình.
DÄ© nhiên tiệc mừng sinh nháºt cá»§a nhà vua phải là bữa tiệc linh đình, các khách má»i phải là những báºc vị vá»ng trong dân, phải có nhảy múa, đà n hát.
Bà Hêrôđia muốn nhân cÆ¡ há»™i nà y để giết Gioan, vì ông là ngưá»i duy nhất dám đứng lên chống lại cuá»™c hôn nhân bất hợp pháp giữa bà vá»›i vua Hêrôđê. Bà đã chuẩn bị sẵn má»™t vở kịch và chỠđúng lúc Hêrôđê không còn tỉnh táo vì men rượu má»›i dám ra tay.
Việc gì đến nó sẽ đến.
Nhân ngà y sinh nháºt cá»§a vua Hê-rô-đê, con gái bà Hêrôđia là Salômê đã biểu diá»…n má»™t Ä‘iệu vÅ© trước mặt quan khách, là m cho nhà vua vui thÃch. Bởi đó, vua thá» là há»… cô xin gì, vua cÅ©ng ban cho. Nghe lá»i mẹ xui bảo, cô thưa rằng: “Xin Ngà i ban cho con, ngay tại chá»—, cái đầu ông Gio-an Tẩy-Giả đặt trên mâmâ€. Nhà vua lấy là m buồn, nhưng vì đã trót thá», lại thá» trước khách dá»± tiệc, nên truyá»n lệnh ban cho cô. Vua sai ngưá»i và o ngục chặt đầu ông Gio-an.
“VUA MUá»N GIẾT GIOAN, NHƯNG LẠI SỢ DÂN CHÚNG, VÃŒ HỌ COI GIOAN NHƯ MỘT TIÊN TRIâ€
Ta thấy trình thuáºt cá»§a thánh sá» Matthêu có má»™t số Ä‘iểm khác vá»›i Thánh sá» Marcô (Mc 6, 17 – 29), mà ta sẽ liệt kê ra sau đây:
(1) Äiểm khác biệt thứ nhất:
VUA HÊRÔÄÊ CÓ THá»°C TÂM MUá»N GIẾT GIOAN KHÔNG?
– Ở Thánh sá» Matthêu:
Vua Hêrôđê muốn giết Gioan, nhưng lại sợ dân chúng, nên vua đã giam Gioan và o một chỗ, chỉ để ngăn chặn việc phản đối của ông đối với cuộc hôn nhân bất hợp pháp của nhà vua.
– Ở Thánh sá» Marcô:
vua Hê-rô-đê biết ông Gio-an là ngưá»i công chÃnh thánh thiện, nên sợ ông, và còn che chở ông. Nghe ông nói, tức phản đối cuá»™c hôn nhân bất hợp pháp, nhà vua rất phân vân, nhưng lại cứ thÃch nghe. (Mc 6, 20).
Như váºy, Thánh sá» Marcô không kết án Hêrôđê nặng như ở Matthêu.
Theo Marcô, Hêrôđê vẫn còn chút gì đó là con ngưá»i, chưa hoà n toà n mất hết nhân tÃnh.
Bằng chứng, vua biết cuá»™c hôn nhân cá»§a mình là bất hợp pháp, nghe Gioan nói ông rất phân vân, mặc dù đó là những lá»i nghịch nhÄ© nhưng vẫn thÃch nghe. Ông còn che chở cho Gioan, có lẽ bà Hêrôđia đã tìm má»i cách để giết Gioan cho bằng được, nhưng nhá» Hêrôđê che chở nên Gioan vẫn bằng an vô sá»±.
Ở Matthêu, Hêrôđê không giết Gioan vì sợ dân chứng. Còn ở Marcô, Hêrôđê không giết Gioan vì khâm phục tư cách và hà nh động cá»§a ông. Äây chÃnh là má»™t Ä‘iểm son còn sót lại trong con ngưá»i cá»§a Hêrôđê.
ChÃnh Ä‘iểm khác biệt nà y mà câu chuyện sẽ còn nhiá»u Ä‘iểm khác nhau giữa hai thánh sá».
Äiểm chung nhất giữa hai Thánh sá» là Gioan không được tá»± do mà bị giam trong tù, mục Ä‘Ãch là để hạn chế sá»± chống đối cá»§a ông vá» cuá»™c hôn nhân bất hợp pháp.
(2) Äiểm khác biệt thứ hai:
BÀ HÊRÔÄIA CÓ MẶT TRONG BUá»”I TIỆC MỪNG SINH NHẬT NÀY KHÔNG?
Việc bà có hoặc không có mặt, sẽ đánh giá cao hay hạ thấp vua Hêrôđê.
– Theo Thánh sá» Matthêu:
Sau khi cô con gái bà Hêrôđia (tên là Salômê) nhảy múa xong, Hêrôđê có hứa ban cho cô bất cứ Ä‘iá»u gì cô xin. Nghe lá»i mẹ xúi bảo, cô thưa rằng: “Xin Ngà i ban cho con, ngay tại chá»—, cái đầu ông Gio-an Tẩy-Giả đặt trên mâm.
Như váºy, theo Matthêu, bà Hêrôđia đã có mặt trong buổi tiệc nà y.
Việc bà có mặt, chứng tá» Hêrôđê và bà đã sống công khai là vợ chồng trước mặt các vị thượng khách. Tức vua Hêrôđê đã chà đạp lên luáºt Do Thái, ngang nhiên ăn ở vá»›i ngưá»i chị dâu cá»§a mình.
– Theo Thánh sá» Marcô:
Sau khi Hêrôđê hứa vá»›i cô con gái bà Hêrôđia sẽ cho cô bất cứ Ä‘iá»u gì cô xin. Cô gái Ä‘i ra há»i mẹ: “Con nên xin gì đây? ” Mẹ cô nói: “Äầu Gio-an Tẩy Giả.” Láºp tức cô vá»™i trở và o đến bên nhà vua và xin rằng: “Con muốn ngà i ban ngay cho con cái đầu ông Gio-an Tẩy Giả, đặt trên mâm.” (Mc 6, 24 – 25).
Như váºy, theo Marcô, bà Hêrôđia không có mặt trong bữa tiệc nà y, mà chỉ ở sau háºu trưá»ng.
Ta không biết vua Hêrôđê đã ăn ở vá»›i bà chưa, nhưng sá»± kiện bà không có mặt trong bữa tiệc, chứng tá» vua Hêrôđê còn tôn trá»ng các vị khách má»i, không muốn cho má»i ngưá»i thấy Ä‘iá»u chướng tai gai mắt.
Vâng đây cÅ©ng là má»™t Ä‘iểm son nữa cá»§a Hêrôđê. Thánh sá» Marcô đã dà nh cho nhà vua má»™t chút sá»± tôn trá»ng cần thiết trong bữa tiệc sinh nháºt nà y.
Phần còn lại cá»§a câu chuyện, ở hai thánh sá» hoà n toà n giống nhau, Vua Hêrôđê rất buồn, nhưng vì đã trót thá», lại có mặt các vị thượng khách nên nhà vua đã sai chém đầu Gioan theo lá»i yêu cầu cá»§a cô gái.
Qua câu chuyện nà y, chúng ta rút ra được má»™t số bà i há»c sau đây:
(1) BÀI HỌC THỨ NHẤT: Sự can đảm, anh dũng của Thánh Gioan Tẩy Giả.
Gioan đã dùng chÃnh cái chết cá»§a mình, để ngăn cản nhà vua trước má»™t việc trái vá»›i luân thưá»ng đạo lý. Cái chết cá»§a ông đã dạy cho con ngưá»i qua má»i thá»i đại má»™t bà i há»c, đó là phải can đảm lên tiếng trước Ä‘iá»u xấu, Ä‘iá»u bất công, Ä‘iá»u lá»—i luáºt Chúa, cho dù đó là ngưá»i thế nà o.
Nếu ta im lặng, lo cho bản thân mình, tức ta cũng mang tội đồng lõa.
Khi má»™t Ä‘iá»u xấu bị nhiá»u ngưá»i lên tiếng, kẻ thá»§ ác cÅ©ng phải chùn tay, nếu không nói há» không dám thá»±c hiện, thì chà Ãt há» cÅ©ng chưa dám thá»±c hiện. Khi lên tiếng trước má»™t việc trái lương tâm, má»™t việc trái vá»›i luáºt Chúa, đó cÅ©ng là má»™t cách TỠđạo rồi.
(2) BÀI HỌC THỨ HAI: Sá»± quan trá»ng cá»§a lá»i hứa, lá»i thá».
Vua Hêrôđê thá»±c tâm không muốn giết Gioan, trái lại còn che chở cho ông, nhưng vì má»™t lá»i thá» trong lúc cao hứng đã giết chết Gioan, giết chết má»™t mạng ngưá»i, nói đúng hÆ¡n giết chết má»™t vị thánh.
Äáng lý ra, chức vụ cà ng cao thì lá»i nói cà ng phải cẩn trá»ng, và lá»i nói cá»§a má»™t vị vua cà ng phải cẩn trá»ng hÆ¡n nữa. Hêrôđê đã dại dá»™t tá»± đưa mình và o “thế kẹtâ€, ông đã không lưá»ng trước được háºu quả cá»§a nó.
Ông lấy là m Ä‘au buồn vì đây là chuyện không ngá». Ông bị đặt trước má»™t chá»n lá»±a: giết hay không giết Gioan.
Äám đông quan khách đã tạo ra má»™t áp lá»±c vô hình trên ông. Vì đã lỡ thá» hứa trước mặt há», nên ông không dám rút lại. Ông sợ rút lại sẽ bị mang tiếng là nuốt lá»i, và sẽ bị mất uy tÃn.
Hêrôđê đã chá»n mình, chá»n danh dá»± và cái ghế cá»§a mình hÆ¡n. Ông hy sinh Gioan để giữ được tiếng tăm và địa vị cá»§a mình.
Chúng ta có can đảm nháºn ra mình sai lầm và dám dừng lại không?
Là m sao chúng ta không bị cuốn từ tội nà y sang tội khác?
Rút lại má»™t lá»i hứa có khi còn khó hÆ¡n giữ lá»i hứa ấy.
Hêrôđê là ngưá»i bị nô lệ bởi ná»—i sợ, sợ Gioan, sợ dân, sợ quan khách… Äúng hÆ¡n là ông sợ chÃnh mình, sợ ngưá»i ta nghÄ© xấu vá» mình.
(3) BÀI HỌC THỨ BA: Liá»u mình sống trong tá»™i, ắt phải Ä‘i đến cùng.
Bà Hêrôđia quyết tâm theo Ä‘uổi cuá»™c hôn nhân bất hợp pháp vá»›i Hêrôđê vì sá»± già u sang, quyá»n lá»±c lôi cuốn bà .
Nói thá»±c ra đây không phải lý do chÃnh, vì trên thá»±c tế bà Hêrôđia Ä‘ang là vợ cá»§a vua Hêrôđê Philip, bà đã có những thứ ấy rồi.
Có lẽ lý do chÃnh là sá»± Ä‘am mê nhục dục xác thịt lôi cuốn bà thì đúng hÆ¡n. Vả lại miá»n mà Hêrôđê Antipas Ä‘ang cai trị là miá»n Galilê và Pêrê to lá»›n hÆ¡n và hấp dẫn hÆ¡n miá»n cá»§a vua Philip Ä‘ang cai trị.
Tiến trình Ä‘i và o con đưá»ng đó như sau:
(1) Ly dị (bá») ngưá»i chồng mình Ä‘ang sống, đó là Phlip anh vua Hêrôđê.
(2) Giết Gioan cho bằng được vì ông là rà o cản lớn nhất, không cho bà đến với vua Hêrôđê.
(3) Xúi con gái mình (Salômê) tham gia và o tá»™i giết ngưá»i. Äáng lý bà là ngưá»i mẹ, trước nhất phải sống là m gương cho con, sau đó dùng những lá»i hay lẽ phải dạy dá»— con, nhưng vì mục Ä‘Ãch nhÆ¡ bẩn, nên bà đã đưa con gái mình và o đà ng tá»™i lá»—i, dùng chÃnh con gái mình để thá»±c hiện hà nh vi giết ngưá»i.
(4) Cuối cùng bà lấy Hêrôđê. Ta nên nhớ, bà Hêrôđia mang tội loạn luân đến hai lần: Bà vừa là chị dâu, vừa là cháu vợ của Hêrôđê.
Như váºy, khi đã liá»u mình dấn sâu và o tá»™i, bà Hêrôđia không thể dừng lại ở bất kỳ chặng nà o mà đã Ä‘i đến cùng, tá»™i chồng lên tá»™i.
Äây cÅ©ng là bà i há»c cho má»—i ngưá»i chúng ta, nếu chẳng may vì yếu Ä‘uối, vì lý do nà o đó đưa con ngưá»i cá»§a ta và o má»™t Ä‘iá»u xấu, ta nên dừng lại má»™t chút để suy nghÄ© và phải có sá»± can đảm dừng lại kịp lúc trước khi quá muá»™n.
“CÃC MÔN Äá»’ CỦA GIOAN ÄẾN LẤY XÃC THẦY VÀ CHÔN CẤT, Rá»’I ÄI BÃO TIN CHO CHÚA GIÊSU.â€
Khi báo tin cho Chúa Giêsu, các môn đệ của Gioan cũng nhắc cho Chúa biết để đỠphòng.
Chi tiết nà y nói lên mối liên hệ thân tình giữa Gioan Tẩy giả và Chúa Giêsu, đồng thá»i nhấn mạnh vai trò cá»§a Gioan Tẩy giả là hướng vá» Chúa Giêsu. Gioan Tẩy giả không phải là Chúa Giêsu, nhưng là ngưá»i giúp anh em mình đến vá»›i Ngà i. ChÃnh Gioan Tẩy giả đã tuyên bố: “Tôi không phải là ánh sáng, nhưng tôi đến để là m chứng cho ánh sáng”.
Trang Tin Mừng kể vá» cái chết cá»§a Gioan đã cáºt vấn lương tâm thế giá»›i ngà y nay:
cái chết cá»§a bao con ngưá»i vô tá»™i có do thái độ im lặng đồng lõa cá»§a chúng ta hay không ?
Äừng sợ kẻ có thể giết chết phần xác, nhưng hãy canh chừng kẻ có thể là m cho chúng ta chết phần linh hồn. Ta hãy noi gương Gioan tẩy Giả, can đảm là m chứng cho Sá»± Tháºt và chân lý!
Lạy Chúa! xin ban cho chúng con Æ¡n can đảm để chúng con dám nói lên sá»± tháºt giữa bao bất công chung quanh chúng con. Xin cho chúng con biết sống theo sá»± tháºt dù phải gặp khó khăn chống đối. Xin cho chúng con khi gặp thá» thách gian nan giữa cuá»™c Ä‘á»i biết nhìn lên tháºp giá Chúa là điểm tá»±a cá»§a cuá»™c Ä‘á»i chúng con.
Amen.
_____________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

