LỜI CHÚA THỨ BA TUẦN XXX THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (30/10/2018) – (Lc 13, 18-21) – THÁNG MÂN CÔI KÍNH ĐỨC MẸ

“HẠT CẢI MỌC LÊN VÀ TRỞ THÀNH MỘT CÂY TO”.

BÀI ĐỌC I: Ep 5, 21-33
“Mầu nhiệm này thật lớn lao; trong Đức Kitô và trong Hội Thánh”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Êphêxô.

Anh em thân mến, anh em hãy phục tùng nhau trong sự kính sợ Đức Kitô. Người vợ hãy phục tùng chồng mình, như đối với Chúa: vì chồng là đầu người vợ, như Đức Kitô là đầu Hội Thánh: chính Người là Đấng Cứu Chuộc thân thể mình. Nhưng như Hội Thánh phục tùng Đức Kitô thể nào, thì người vợ cũng phục tùng chồng mình trong mọi sự như vậy.

Hỡi những người làm chồng, hãy yêu thương vợ mình, như Đức Kitô yêu thương Hội Thánh và phó mình vì Hội Thánh để thánh hoá Hội Thánh, khi Người dùng nước và lời hằng sống rửa sạch Hội Thánh, ngõ hầu bày tỏ cho mình một Hội Thánh vinh quang, không vết nhơ, không nhăn nheo, hay phải điều gì khác tương tự, nhưng thánh thiện và vẹn tuyền.

Cũng thế, người chồng phải yêu thương vợ mình như chính thân mình. Ai yêu thương vợ mình, là yêu thương chính mình. Vì không ai ghét thân xác mình bao giờ, nhưng nuôi dưỡng và nâng niu nó, như Đức Kitô đối với Hội Thánh: vì chúng ta là chi thể của thân xác Người, do xương thịt Người. “Bởi thế, người ta lìa bỏ cha mẹ mình mà kết hợp với vợ mình: và cả hai nên một thân xác”. Mầu nhiệm này thật lớn lao, tôi muốn nói về Đức Kitô và Hội Thánh. Dù sao, mỗi người trong anh em hãy yêu vợ như bản thân mình, còn vợ thì hãy kính sợ chồng.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 127, 1-2. 3. 4-5
A+B=Phúc thay những bạn nào tôn sợ Thiên Chúa (c. 1a).

A=Phúc thay những bạn nào tôn sợ Thiên Chúa, bạn nào ăn ở theo đường lối của Người. Công quả tay bạn làm ra, bạn được an hưởng, bạn được hạnh phúc và sẽ gặp may.
B=Hiền thê bạn như cây nho đầy hoa trái, trong gia thấy nội cung nhà bạn, con cái bạn như những chồi non của khóm ô liu, ở chung quanh bàn ăn của bạn.
A=Đó là phúc lộc dành để cho người biết tôn sợ Thiên Chúa. Nguyện Thiên Chúa từ Sion chúc phúc cho bạn, để bạn nhìn thấy cảnh thịnh đạt của Giêrusalem, hết mọi ngày trong đời sống của bạn.
A+B=Phúc thay những bạn nào tôn sợ Thiên Chúa (c. 1a).

ALLELUIA: Tv 118, 34
-Lạy Chúa, xin giáo huấn con, để con tuân cứ luật pháp của Chúa và để con hết lòng vâng theo luật đó. – Alleluia.

PHÚC ÂM: Lc 13, 18-21
“Hạt cải mọc lên và trở thành một cây to”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán rằng: “Nước Thiên Chúa giống như cái gì? Và Ta sẽ so sánh nước đó với cái gì? Nước đó giống như hạt cải mà người kia lấy gieo trong vườn mình. Nó mọc lên và trở thành một cây to, và chim trời đến nương náu trên ngành nó”.

Người lại phán rằng: “Ta sẽ so sánh Nước Thiên Chúa với cái gì? Nước đó giống như tấm men mà người đàn bà kia lấy bỏ vào ba đấu bột, cho tới khi tất cả khối đều dậy men”.

Đó là lời Chúa.
__________________________________

I/. GIỚI THIỆU CÁC BÀI ĐỌC:

Quà tặng là con dao hai lưỡi: nó có thể sinh lợi cho chủ nhân và giúp ích cho tha nhân, nhưng nó có thể giết chết chủ nhân và làm hại tha nhân. Điều quan trọng là phải biết nhận ra tiềm năng và xử dụng món quà đó cách thích hợp.

TRONG BÀI ĐỌC I Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Êphêsô: Thánh Phaolô ví liên hệ vợ chồng như mối liên hệ giữa Hội Thánh và Đức Kitô. Ngài dùng hình ảnh đầu và thân thể để nói lên mối liên hệ mật thiết này. Như thân thể không thể sống thiếu đầu và đầu cũng không thể sống thiếu thân thể, Hội Thánh không thể tồn tại nếu thiếu Đức Kitô và vợ chồng cũng không thể tồn tại nếu sống thiếu nhau.

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, Chúa Giêsu dùng 2 hình ảnh, hạt cải và nắm men, để nói lên tiềm năng của Nước Trời. Nếu con người biết nhận ra và xử dụng những quà tặng Thiên Chúa ban, họ sẽ không những đạt được Nước Trời mà còn giúp cho Nước Trời được mở rộng đến mọi người.

(theo Lm. Anthony Đinh Minh Tiên, OP)
__________________________

II/. BÀI CHIA SẺ (Lc 13, 18-21)

Hôm nay thứ Ba tuần XXX Thường niên năm chẵn, chúng ta vẫn tiếp tục ở trong Chương 13 Phúc âm Luca để được nghe 2 dụ ngôn nhỏ về Nước Trời, đó là: DỤ NGÔN HẠT CẢI – DỤ NGÔN NẮM MEN TRONG BỘT.

Cảm giác đầu tiên mà ta có được khi nghe 2 dụ ngôn này, đó là: NÓ THẬT LẠC LÕNG vì chúng không liên quan gì đến toàn bộ Chương 13.

Nhưng chính nhờ có Luca mà ta biết được 2 dụ ngôn này đã được Chúa phát biểu trên hành trình tiến về Giêrusalem để chịu khổ nạn.

Đó cũng là hình ảnh diễn tả Nước Thiên Chúa đang vận chuyển để đi tới viên mãn.

Trong khi ở Phúc âm Matthêu, cũng ở Chương 13, Matthêu đã liệt kê một loạt các dụ ngôn Nước trời, trong đó có cả 2 dụ ngôn trên.

Matthêu làm vậy để cho độc giả dễ nắm bắt và có một cái nhìn tổng quát về các dụ ngôn Nước Trời.

Còn với Luca, văn phong của ông có tính cách của một nhà viết sử, Luca cứ tường thuật các dụ ngôn, các sự kiện tuần tự theo đúng như thời gian nó xuất hiện.

Đọc bài Tin mừng, ta thấy cứ lặp đi lặp lại câu nói của Chúa trước mỗi dụ ngôn:

“NƯỚC THIÊN CHÚA GIỐNG NHƯ CÁI GÌ? VÀ TA SẼ SO SÁNH NƯỚC ĐÓ VỚI CÁI GÌ?” (Lc 13, 18).

Ta thấy rõ muốn diễn tả Nước Thiên Chúa không hề là điều dễ dàng vì Nước Thiên Chúa là một thực tại siêu việt, vượt quá trí hiểu của con người.

Nhưng Chúa muốn dùng chính ngôn ngữ của con người để diễn tả thực tại siêu việt đó.

Vì thế Chúa phải gạn lọc để chọn ra những hình ảnh thật đặc biệt và ấn tượng để cho mọi người hiểu.

Ta không ngờ Chúa lại chọn 2 hình ảnh: HẠT CẢI – NẮM MEN.

2 hình ảnh này diễn tả thật sống động sự phát triển Nước Thiên Chúa theo chiều rộng và chiều sâu.

+ HẠT CẢI:

Luca viết: “Nước đó giống như hạt cải mà người kia lấy gieo trong vườn mình. Nó mọc lên và trở thành một cây to, và chim trời đến nương náu trên ngành nó” (Lc 13, 19).

“TRONG VƯỜN MÌNH”

Thiên Chúa đã gieo hạt cải đó trong vườn của Ngài, tức xác định một vị trí cụ thể. Vị trí đó, vườn của Ngài, chính là nước Israel, dân Chúa chọn mà Ngài đã ký kết với các tổ phụ bằng giao ước, và hạt cải đó được ví với Chúa Giêsu. Chúa Giêsu đã nhập thể và nhập thế ở một vị trí xác định, chứ không mơ hồ bất định.

Và khởi đi từ Israel mà Nước Thiên Chúa đã lan rộng ra khắp nơi.

Hạt cải là loại hạt giống nhỏ bé nhất trong các loại hạt, nhưng khi mọc lên nó sẽ thành một cây to chim trời có thể đến trú ngụ trên nghành nó.

Nước Thiên Chúa cũng vậy, khởi đi từ 12 tông đồ, một con số rất khiêm tốn. Nhưng Tin mừng đã được rao giảng khắp nơi, đến từng ngõ ngách trên mặt đất và bây giờ đã trở thành Giáo hội Công giáo toàn cầu.

+ NẮM MEN:

Luca viết: “Nước đó giống như tấm men mà người đàn bà kia lấy bỏ vào ba đấu bột, cho tới khi tất cả khối đều dậy men” (Lc 13, 20).

Một tấm men, một nắm men, chẳng đáng gì, lại còn phải chia ra làm 3 để vùi vào 3 đấu bột.

Nhưng chính cái nhỏ nhoi đó có một sức mạnh nội tại mạnh mẽ, để làm cho tất cả khối bột dậy men.

Tin mừng của Chúa có một sức mạnh biến đổi cả thế giới. Không gì có thể cưỡng lại, không có sự ù lì nào làm trì trệ.

Tin mừng rao giảng đến đâu, ở đó không còn sự bình an nữa, một sự bình an giả tạo và im lìm, mà sẽ gây ra chia rẽ, tức có một sự khuấy động để phân con người ra làm 2: người chấp nhận – người từ chối.

Con người không thể dùng dằng, bình chân như vại, mà phải tỏ rõ một thái độ chọn lựa dứt khoát.

Hình ảnh nắm men đã diễn tả cách hùng hồn Nước Thiên Chúa phát triển theo chiều sâu.

Cho dù phát triển theo chiều rộng (Hạt cải) hay chiều sâu (Nắm men), thì sức mạnh của Nước Thiên Chúa xuất phát và dựa trên chính Thiên Chúa. Còn công việc của con người là cộng tác phần của mình để làm cho nước đó phát triển.

Sự cộng tác của con người cũng rất nhỏ nhoi.

Nhưng chính sự nhỏ nhoi đó, chính những cố gắng nhỏ nhoi và âm thầm của mỗi Kitô hữu đã tác động đến môi trường chung quanh họ.

Mọi người sẽ nhìn vào cách sống của mỗi Kitô hữu mà nhận ra khuôn mặt của Chúa Giêsu và lôi cuốn họ vào một tiến trình thay đổi. Họ cũng phải thay đổi chứ không được dửng dưng, vì tất cả đang thay đổi, không ai cho phép mình được đứng im, ù lì, bất động. Đúng như nắm men đang tác động để làm dậy cả khối bột.

Với một vài suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước vào Bài Tin mừng:
____________________________________

A/. DỤ NGÔN HẠT CẢI:

“KHI ẦY, CHÚA GIÊSU PHÁN RẰNG: “NƯỚC THIÊN CHÚA GIỐNG NHƯ CÁI GÌ? VÀ TA SẼ SO SÁNH NƯỚC ĐÓ VỚI CÁI GÌ? NƯỚC ĐÓ GIỐNG NHƯ HẠT CẢI MÀ NGƯỜI KIA LẤY GIEO TRONG VƯỜN MÌNH. NÓ MỌC LÊN VÀ TRỞ THÀNH MỘT CÂY TO, VÀ CHIM TRỜI ĐẾN NƯƠNG NÁU TRÊN NGÀNH NÓ”.

“NƯỚC THIÊN CHÚA GIỐNG NHƯ CÁI GÌ?”

Nước Thiên Chúa là một THỰC TẠI SIÊU HÌNH:

+ “Siêu hình”: Có nghĩa ta không thể thấy nó bằng mắt thường, nó ở đâu và thế nào? Rộng lớn bao nhiêu? Không ai biết.

+ “Thực tại”: Nghĩa là nó có thực. Mặc dù ta không thấy nhưng với con mắt đức tin, chúng ta vẫn xác tín Nước đó đang hiện diện, không ở đâu xa mà là ở ngay đây, trong tâm hồn của mỗi người chúng ta.

Vì Thiên Chúa là Tình yêu, nên Nước Thiên Chúa cũng là Nước tình yêu. Vậy bất cứ nơi nào có tình yêu ngự trị, thì ở đó có Nước Thiên Chúa.

Vì Nước Thiên Chúa là một thực tại siêu hình, nên để diễn tả cho dân chúng hiểu, Chúa Giêsu phải dùng một hình ảnh đời thường để so sánh, vì thế Ngài nói: “Nước Thiên Chúa giống như cái gì? Và Ta sẽ so sánh nước đó với cái gì?

Cái gì đó phải nói lên được đặc tính cốt lõi của Nước Thiên Chúa. Chúa Giêsu nói tiếp:

“NƯỚC ĐÓ GIỐNG NHƯ HẠT CẢI”

Chúa Giêsu mô tả thêm: “Nước đó giống như hạt cải mà người kia lấy gieo trong vườn mình. Nó mọc lên và trở thành một cây to, và chim trời đến nương náu trên ngành nó”.

Khi ta cầm hạt cải trong tay, ta chỉ thấy nó là một hạt rất nhỏ có màu nâu, nhưng trong hạt đó đã được lập trình, đã chứa bao chiếc lá, cành và rễ, mà ta không thấy, không nghĩ tới. Hạt cải bên Palestine không phải là hạt sinh rau cải như ở Việt Nam, nhưng có thể trở thành cây lớn.

Hạt cải bé nhỏ nhưng có tiềm năng thành cây lớn: Giống như một hạt cải bé nhỏ nhưng Thiên Chúa đã cho nó một tiềm năng để trở thành cây lớn;

Nước Thiên Chúa cũng vậy, khởi đi từ một nhóm người Do-Thái bé nhỏ, Nhóm Mười Hai, nay đã chiếm khoảng 1/5 dân số thế giới và vẫn còn đang tiếp tục lan rộng cho đến tận cùng trái đất.

HẠT CẢI TRƯỚC KHI THÀNH CÂY PHẢI MỤC NÁT ĐI; NẾU KHÔNG NÓ SẼ TRƠ TRỌI MỘT MÌNH.

Nước Thiên Chúa cũng thế: Để có thể lan rộng, cần có những người sẵn sàng chấp nhận đau khổ, phải chịu mục nát để cho Nước Chúa được mau đến.

Như thánh sử Gioan đã viết: “Thật, Thầy bảo thật anh em, nếu hạt lúa gieo vào lòng đất mà không chết đi, thì nó vẫn trơ trọi một mình; còn nếu chết đi, nó mới sinh được nhiều hạt khác.” (Ga 12, 24)

KHI THÀNH CÂY, CHIM TRỜI LÀM TỔ TRÊN CÀNH ĐƯỢC:

Tiềm năng được ban cho để sinh lợi cho Thiên Chúa, chứ không ích kỷ giữ cho mình. Như cây cải cung cấp chỗ ở cho chim trời, con người cũng phải dùng ơn thánh Chúa ban để bảo vệ những người yếu ớt bé nhỏ, chứ không chỉ biết lo lắng cho mình. Nếu ai cũng chỉ biết vun xới cho mình thì Nước Thiên Chúa lan rộng thế nào được?

Ý NGHĨA DỤ NGÔN HẠT CẢI:

Dụ ngôn nêu bật lên 2 ý nghĩa:

a/ Nhỏ trở thành lớn;
b/ quá trình phát triển tuy âm thầm nhưng chắc chắn.

B/. DỤ NGÔN NẮM MEN:

“NGƯỜI LẠI PHÁN RẰNG: “TA SẼ SO SÁNH NƯỚC THIÊN CHÚA VỚI CÁI GÌ? NƯỚC ĐÓ GIỐNG NHƯ TẤM MEN MÀ NGƯỜI ĐÀN BÀ KIA LẤY BỎ VÀO BA ĐẤU BỘT, CHO TỚI KHI TẤT CẢ KHỐI ĐỀU DẬY MEN”.

NƯỚC ĐÓ GIỐNG NHƯ TẤM MEN MÀ NGƯỜI ĐÀN BÀ KIA LẤY BỎ VÀO BA ĐẤU BỘT.

“BA ĐẤU BỘT”.

Nắm men đã nhỏ rồi chỉ nằm gọn trong lòng bàn tay mà bây giờ còn phải chia làm 3 để vùi vào 3 đấu bột, đủ cho thấy sức mạnh nội tại của men làm dậy bột, nó mạnh thế nào.

Đức Giêsu dùng dụ ngôn thứ hai cũng nói về nước Thiên Chúa, DỤ NGÔN NẮM BỘT LÀM DẬY THÚNG BỘ DIỄN TẢ NƯỚC THIÊN CHÚA THEO CHIỀU SÂU. (Sự biến đổi bên trong).

Men là một tác nhân, chất lên men, được cho vào khối bột để gây nên sự nở cho bột. Với chỉ một nắm men, nhưng được vùi trong cả ba thúng bột, chứ không phải một thúng, và cả ba đều dậy men.

Như vậy có một sự biến đổi sâu xa, biến đổi tận căn, trước đó bột vẫn là bột, nhưng khi được ủ men, bột sẽ trở thành men.

Nắm men tuy bé nhỏ nhưng lại có tiềm năng làm nổi ba thúng bột: Giống như hạt cải bé nhỏ, Thiên Chúa cũng cho men một tiềm năng để làm dậy những khối bột lớn. Và cũng tương tự như thế về Nước Thiên Chúa.

Như vậy, những ai ở trong Nước Thiên Chúa cũng phải ý thức: Mình phải là men để biến đổi môi trường mình sống.

Phải là men, có nghĩa phải làm chứng nhân cho người xung quanh bằng đời sống của mình. Nếu ai cũng ý thức được như vậy, người này làm men cho người kia, cứ tiếp tục như thế Nước Thiên Chúa sẽ được rộng mở và biến đổi thế giới này.

CHÍNH THIÊN CHÚA LÀ TÁC NHÂN BÊN TRONG:

Ta phải nhớ hạt cải không tự nảy mầm, nắm men không tự làm bột dậy lên. Muốn sinh hiệu quả, hạt cải phải được “gieo xuống” lòng đất và nắm men phải được “vùi vào” thúng bột.

Thiên Chúa mới là tác nhân chính làm cho hạt nảy mầm và làm dậy thúng bột, còn nỗ lực của chúng ta là cộng tác vào Công trình của Ngài. Thiên Chúa luôn cần đến sự cộng tác của mỗi chúng ta để làm cho Nước Thiên Chúa phát triển và lớn mạnh để cả nhân loại được đón nhận Tin mừng hầu biến đổi thế giới này.

Như Thánh Phaolô trong Thư thứ I Côrintô đã viết: “Tôi trồng. Apollo tưới. Nhưng Thiên Chúa mới làm cho lớn lên” (1 Cr 3, 6).

Amen.
_______________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.