LỜI CHÚA THỨ BA TUẦN XI THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN 2020 (16/6/2020) – (Mt 5, 43 - 48) – THÁNG THÁNH TÂM CHÚA GIÊSU "CÁC NGƯƠI HÃY YÊU THƯƠNG THÙ ĐỊCH".

BÀI ĐỌC I: 1 V 21, 17-29
“Ngươi đã làm cho Israel phạm tội”.
Trích sách Các Vua quyển thứ nhất.

(Sau khi Naboth chết), có lời Chúa phán cùng ông Êlia, người miền Thesbê rằng: “Ngươi hãy chỗi dậy, xuống gặp Acáp, vua Israel, ở thành Samaria: này Acáp đang xuống vườn nho của Naboth để chiếm lấy. Ngươi sẽ nói với ông ấy rằng: ‘Đây lời Chúa phán: Ngươi đã giết, lại còn chiếm đoạt’. Sau đó ngươi nói tiếp: ‘Đây là lời Chúa phán: Những con chó đã liếm máu Naboth tại đâu, thì cũng sẽ liếm máu ngươi tại đó’. Acáp liền nói với Êlia: “Ông coi tôi là thù địch của ông sao?” Êlia đáp: “Đúng thế, vì vua đã liều mình làm điều gian ác trước mặt Chúa. Này Ta sẽ giáng hoạ trên ngươi, sẽ làm cho ngươi tuyệt tự; Ta sẽ giết tất cả con trai của nhà Acáp, bất kể sang hèn trong dân Israel. Ta sẽ cho dòng dõi ngươi ra giống như dòng dõi Giêroboam, con của Nabat, và như dòng dõi của Baasa con của Ahia, vì ngươi đã hành động để chọc giận Ta, và làm cho Israel phạm tội”. Còn về Giêzabel, Chúa phán rằng: “Chó sẽ ăn thịt Giêzabel ở cánh đồng Giêzrơel. Acáp chết trong thành, sẽ bị chó ăn thịt; nếu chết ngoài đồng, thì sẽ bị chim trời rỉa ăn”. Chẳng có ai giống như Acáp, đã liều mình làm điều gian ác trước mặt Chúa, bởi vì Giêzabel, vợ vua đã xúi giục. Vua đã trở nên quái gở, đến nỗi chạy theo các tà thần mà người Amorrhe đã làm ra, họ là những người Chúa đã tiêu diệt trước mặt con cái Israel.

Khi Acáp nghe những lời này, mặc áo nhặm, ăn chay, vấn bao bố mà ngủ và ăn ở khiêm nhường. Có lời Chúa phán với Êlia người Thesbê rằng: “Ngươi có thấy Acáp hạ mình trước mặt Ta không? Vì Acáp đã hạ mình trước mặt Ta, Ta sẽ không giáng hoạ xuống trong đời ông ta, nhưng trong đời con ông ta, Ta sẽ giáng hoạ trên nhà ông ấy”.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 50, 3-4. 5-6a. 11 và 16
Đáp: Xin xót thương, lạy Chúa, vì chúng con đã phạm tội.

Hoặc đọc: Lạy Chúa, nguyện thương con theo lòng nhân hậu Chúa (x. c. 3a).
Xướng:
1) Lạy Chúa, nguyện thương con theo lòng nhân hậu Chúa, xoá tội con theo lượng cả đức từ bi; xin rửa con tuyệt gốc lỗi lầm, và tẩy con sạch lâng tội ác. – Đáp.
2) Vì sự lỗi con, chính con đã biết, và tội con ở trước mặt con luôn; con phạm tội phản nghịch cùng một Chúa. – Đáp.
3) Xin ngoảnh mặt đi, đừng nhìn tội lỗi, và tẩy xoá mọi điều gian ác của con. Xin cứu gỡ con khỏi đền nợ máu, ôi lạy Chúa là Chúa cứu độ con, lưỡi con sẽ ca ngợi đức công minh Chúa. – Đáp.

ALLELUIA: Tv 24, 4c và 5a
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, xin dạy bảo con về lối bước của Chúa, và xin hướng dẫn con trong chân lý của Ngài. – Alleluia.

PHÚC ÂM: Mt 5, 43-48
“Các ngươi hãy yêu thương thù địch”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa phán cùng các môn đệ rằng: “Các con đã nghe dạy: ‘Ngươi hãy yêu thân nhân, và hãy thù ghét địch thù’. Còn Ta, Ta bảo các con: Hãy yêu thương thù địch và làm ơn cho những kẻ ghét các con, hãy cầu nguyện cho những ai bắt bớ và nguyền rủa các con: để như vậy các con nên con cái Cha các con, Đấng ngự trên trời: Người khiến mặt trời mọc lên cho người lành kẻ dữ, và cho mưa xuống trên người liêm khiết và kẻ bất lương. Vì nếu các con yêu thương những ai mến trọng các con, thì các con được công phúc gì? Các người thu thuế không làm thế ư? Nếu các con chỉ chào hỏi anh em các con thôi, thì các con đâu có làm chi hơn? Những người ngoại giáo không làm như thế ư? Vậy các con hãy nên hoàn hảo như Cha các con trên trời là Đấng hoàn hảo”.

Đó là lời Chúa.
___________________________________________

I/. BÀI SUY NIỆM (Mt 5, 43-48)

“CÁC NGƯƠI HÃY YÊU THƯƠNG THÙ ĐỊCH.

Hôm nay thứ Ba tuần XI Thường niên, Phụng vụ đưa chúng ta đến phần kết Chương 5 Phúc âm Matthêu và cũng là Luật Môsê cuối cùng mà Chúa Giêsu muốn kiện toàn. Đó là luật: “PHẢI YÊU KẺ THÙ”.

Ngày hôm qua, thứ Hai, Chúa Giêsu kiện toàn luật: “CHỚ TRẢ THÙ”. Sang ngày hôm nay, Chúa kiện toàn luật: “PHẢI YÊU KẺ THÙ”.

Như vậy ta thấy có một bước tiến rõ rệt.

Vì “CHỚ TRẢ THÙ”, được hiểu chỉ là một bước tiêu cực. Sang đến “PHẢI YÊU KẺ THÙ”, thì nó đã chuyển sang lãnh vực TÍCH CỰC.

Nói đến “KẺ THÙ”, cũng như chuyện oán thù, nó cũng là vấn đề phổ biến trong xã hội, vì sống ở đời ai cũng có kinh nghiệm, dù mình có sống tốt thế nào thì cũng có người thương và người ghét. Điều đó không thể tránh được.

Vì thế ông bà ta mới có câu:

“Ở sao cho vừa lòng người,
Ở rộng người cười, ở hẹp người chê,
Cao chê ngỏng, thấp chê lùn,
Béo chê béo trục béo tròn,
Gầy chê xương sống xương sườn phơi ra!!!!…”.

(ca dao tục ngữ).

Đó mới chỉ nói đến tình cảm yêu thương giận ghét bình thường của con người.

Nhưng nếu tình cảm đó được đẩy lên mức cao hơn, thì nó sẽ phát sinh kẻ thù, nhất là khi ta có một khả năng, một tài năng gì đó mà người khác không có, thì chắc chắn sẽ có nhiều người ghen ghét.

Hoặc trong công việc làm ăn , nếu ta may mắn, thành công, thì chắc chắn sẽ có nhiều ghét và tìm cách hãm hại bằng mọi thủ đoạn.

Từ sự ghen ghét đó sẽ dẫn đến việc hãm hại, ném đá giấu tay, làm đủ mọi trò bẩn và kết quả tất yếu sẽ dẫn đến KẺ THÙ.

Kẻ thù thì cũng có nhiều loại:

+ Trên bình diện cá nhân, đó là những người gây thiệt hại cho ta và gia đình ta cả về vật chất lẫn tinh thần.

+ Trên bình diện to lớn hơn như quốc gia, dòng tộc, thì ta sẽ có kẻ thù là quân xâm lược giết hại đồng bào, giết hại người trong dòng tộc,…

Nói chung, chỉ vì lòng GHEN GHÉT, GANH TỊ, mà con người sẵn sàng ra tay triệt hạ người khác và từ đó phát sinh ra muôn loại kẻ thù.

Như vậy, vấn đề KẺ THÙ, là vấn đề muôn thưở của con người, cả xưa và nay.

Chính vì thế ngay Luật Môsê ngày xưa cũng có những điều khoản nói về cách cư xử với kẻ thù.

Mở đầu bài Tin mừng, thánh sử Matthêu viết:

“Khi ấy, Chúa phán cùng các môn đệ rằng: “Các con đã nghe dạy: ‘Ngươi hãy yêu thân nhân, và hãy thù ghét địch thù’

“’NGƯƠI HÃY YÊU THÂN NHÂN, VÀ HÃY THÙ GHÉT ĐỊCH THÙ”.

Như vậy Luật Môsê cũng đã phân định rạch ròi: ai là thân nhân và ai là kẻ thù, không thể nhầm lẫn.

Luật Môsê dạy: “HÃY YÊU THÂN NHÂN, VÀ HÃY THÙ GHÉT ĐỊCH THÙ”.

Luật này đã thỏa mãn BẢN NĂNG TỰ NHIÊN CỦA CON NGƯỜI.

Thực tế Luật này cũng dễ phù hợp với xã hội hôm nay: Người ta ai cũng dễ yêu thân nhân mình và tự nhiên ai cũng dễ ghét địch thù mình.

Luật Môsê không đòi buộc người Israen phải yêu địch thù như yêu người thân thích. Luôn có sự phân biệt rõ ràng.

Như vậy ta thấy Luật Môsê chỉ có giá trị trên phạm vi tự nhiên.

Có một vấn đề được đặt ra:

Ai cũng muốn mình sống mà không có kẻ thù, vì một cuộc sống không có bất kỳ kẻ thù nào đang ẩn núp đâu đó, sẵn sàng hãm hại mình bất ngờ, không thể đỡ được, thì cuộc sống đó mới thật dễ chịu, thanh thản, an toàn và hạnh phúc.

Đó cũng là điều ao ước của con người qua mọi thời đại.

NHƯNG NẾU TA ĐÃ CÓ KẺ THÙ THÌ TA PHẢI LÀM GÌ BÂY GIỜ ?

Tự nhiên người ta thường nghĩ đến việc phải giết, hoặc phải tiêu diệt kẻ thù để không còn gây cho mình mối bận tâm nữa.

Nhưng làm vậy là quá hạ sách, cả xã hội và tôn giáo đều không chấp nhận.

CÒN MỘT CÁCH KHÁC HAY HƠN, HỮU HIỆU HƠN,

ĐÓ LÀ BIẾN KẺ THÙ THÀNH NGƯỜI THÂN THÍCH, BẠN HỮU VỚI MÌNH.

Đó mới là thượng sách.

Và đây cũng là ý Chúa Giêsu muốn kiện toàn Luật Môsê hôm nay.

Thánh Matthêu viết:

“Còn Ta, Ta bảo các con: Hãy yêu thương thù địch và làm ơn cho những kẻ ghét các con, hãy cầu nguyện cho những ai bắt bớ và nguyền rủa các con”.

Chúa đã đưa ra 3 bước để biến kẻ thù thành bạn hữu:

+ HÃY YÊU THƯƠNG THÙ ĐỊCH
+ LÀM ƠN CHO NHỮNG KẺ GHÉT CÁC CON
+ CẦU NGUYỆN CHO NHỮNG AI BẮT BỚ VÀ NGUYỀN RỦA CÁC CON.

3 việc làm này ta có thể làm trong mọi trường hợp:

“CẦU NGUYỆN CHO NHỮNG AI BẮT BỚ VÀ NGUYỀN RỦA CÁC CON”,

Việc dễ nhất, đó là việc ta làm trong âm thầm và trong bóng tối mà ngay chính kẻ thù không biết. Ta làm việc này vì ta tin rằng chỉ có Chúa mới có quyền năng hóa giải oán thù của con người, trong khi ta đã bất lực.

Và cầu nguyện cho kẻ thù như vậy, chính là bắt chước mẫu gương của Chúa Giêsu trên thánh giá: “Lạy Cha xin tha cho chúng vì chúng không biết việc chúng làm”.

“LÀM ƠN CHO NHỮNG KẺ GHÉT CÁC CON”.

Đó là việc ta làm công khai mà chính kẻ thù ta cũng nhận biết. Việc này khó hơn việc trước.

Thông thường việc làm này rất có hiệu quả, vì ta từng chứng kiến có những mối thù giữa các dòng tộc kéo dài hàng nhiều năm, từ đời này đến đời kia, không thể hóa giải được.

Nay có một người trong dòng tộc này là ân nhân cứu mạng cho một người trong dòng tộc kia, Chính vì cái ân nghĩa này mà mối thù giữa 2 dòng tộc đã được hóa giải. Tình nghĩa được nối lại còn hơn xưa.

Như vậy, nếu ta biết kết hợp 3 bước Chúa Giêsu dạy thì nó đã có sức mạnh hóa giải mọi oán thù.

Khi đưa ra những giải pháp như vậy, người ta có thể cho Chúa Giêsu là con người hoang tưởng.

Nhưng thật không hoang tưởng chút nào khi Chúa đưa ra những lý lẽ rất thuyết phục sau đây:

“để như vậy các con nên con cái Cha các con, Đấng ngự trên trời: Người khiến mặt trời mọc lên cho người lành kẻ dữ, và cho mưa xuống trên người liêm khiết và kẻ bất lương. Vì nếu các con yêu thương những ai mến trọng các con, thì các con được công phúc gì? Các người thu thuế không làm thế ư? Nếu các con chỉ chào hỏi anh em các con thôi, thì các con đâu có làm chi hơn? Những người ngoại giáo không làm như thế ư?”

“ĐỂ NHƯ VẬY CÁC CON NÊN CON CÁI CHA CÁC CON, ĐẤNG NGỰ TRÊN TRỜI: NGƯỜI KHIẾN MẶT TRỜI MỌC LÊN CHO NGƯỜI LÀNH KẺ DỮ, VÀ CHO MƯA XUỐNG TRÊN NGƯỜI LIÊM KHIẾT VÀ KẺ BẤT LƯƠNG”.

Chúa dạy Kitô hữu chúng ta phải yêu thương kẻ thù, vì làm như vậy ta mới là con cái Cha trên trời.

Thiên Chúa là Đấng yêu thương vô cùng, Ngài không bao giờ phân biệt người lành kẻ dữ, người tốt kẻ xấu, bằng chứng Chúa vẫn ban cho mọi người mưa, nắng để nuôi sống tất cả, không phân biệt một ai.

Nếu chúng ta cứ theo Luật Môsê: “hãy yêu thân nhân, và hãy thù ghét địch thù”, có nghĩa ta đã có sự phân biệt và phân loại con người, thì làm sao ta có thể trở nên con cái Cha trên trời được, và người ta thường nói: “con nhà tông, không giống lông cũng giống cánh. Thiên Chúa không hề phàn biệt người lành kẻ dữ.

Kitô hữu chúng ta là con cái Chúa cũng không được phân biệt như vậy.

Nói tóm lại ta phải xem tất cả mọi người là bạn hữu của mình.

“VÌ NẾU CÁC CON YÊU THƯƠNG NHỮNG AI MẾN TRỌNG CÁC CON, THÌ CÁC CON ĐƯỢC CÔNG PHÚC GÌ? CÁC NGƯỜI THU THUẾ KHÔNG LÀM THẾ Ư? NẾU CÁC CON CHỈ CHÀO HỎI ANH EM CÁC CON THÔI, THÌ CÁC CON ĐÂU CÓ LÀM CHI HƠN? NHỮNG NGƯỜI NGOẠI GIÁO KHÔNG LÀM NHƯ THẾ Ư?.

Chúa Giêsu đã đưa ra các loại người để Kitô hữu chúng ta suy nghĩ:

+ người thu thuế
+ người ngoại giáo.

Ta cũng hiểu: Người thu thuế – gái điếm – người ngoại giáo, dưới quan niệm của Do Thái giáo, họ là những con người tội lỗi, không xứng đáng vào Nước Thiên Chúa. Nhưng họ lại sống với nhau rất tình người và rất nhân bản.

Ta cứ lấy kinh nghiệm trong khu xóm của ta, mỗi khi có chuyện hữu sự lúc đêm khuya, thì ta thấy người bên lương, người ngoài Công giáo họ nhiệt tình nhất, “lăng xăng” nhất, có khi còn hơn cả người Công giáo trong khu xóm đó. Tại sao vậy ?

Vì họ sống rất tình người, thật thà, không hoa hòe hoa sói, còn người Công giáo, đôi khi vì suy nghĩ, đắn do nhiều quá nên không được như họ.

“VÌ NẾU CÁC CON YÊU THƯƠNG NHỮNG AI MẾN TRỌNG CÁC CON, THÌ CÁC CON ĐƯỢC CÔNG PHÚC GÌ?”.

Chúa nói câu này rất chí lý và sâu sắc, vì khi ta chỉ biết yêu người thân của mình, như yêu cha mẹ, yêu vợ, yêu chồng, yêu con cái, thì đó chỉ là lẽ tự nhiên, tình yêu theo bản năng, ta không cần phải cố gắng. Như vậy, xét về mặt công đức, thì ta chẳng có công đức gì hết.

Trái lại khi phải yêu thương kẻ thù, hay yêu người mà ta không ưa, thì đó mới là cả ý chí và lý trí, phải cố gắng rất nhiều, vượt lên trên tình cảm tự nhiên, ta mới có công đức trước mặt Chúa.

Chúa nói ra câu này, Ngài cũng dựa vào kinh nghiệm sống thực tế.

Vì thế khi đưa ra Luật Môsê: Hãy yêu thân nhân và ghét thù định. Chúa đưa ra mẫu gương người thu thuế, người ngoại giáo như để muốn kiện toàn Luật Môsê:

“NẾU CÁC CON YÊU THƯƠNG NHỮNG AI MẾN TRỌNG CÁC CON, THÌ CÁC CON ĐƯỢC CÔNG PHÚC GÌ? CÁC NGƯỜI THU THUẾ KHÔNG LÀM THẾ Ư?

Như vậy nếu chúng ta cứ sống theo luật Môsê phân biệt thân nhân và kẻ thù, thì ta còn thua người thu thuế rất xa.

Kết thúc Bài Tin mừng, Chúa Giêsu đã đưa ra cho các Kitô hữu một lời khuyên:

“VẬY CÁC CON HÃY NÊN HOÀN HẢO NHƯ CHA CÁC CON TRÊN TRỜI LÀ ĐẤNG HOÀN HẢO”.

Ta hãy chú ý kỹ những cụm từ trong câu nói này:

“CHA CÁC CON TRÊN TRỜI LÀ ĐẤNG HOÀN HẢO”.

Điều này không có gì phải bàn cãi. Thiên Chúa là Đấng tuyệt đối và hoàn hảo. Ngài hoàn hảo trong yêu thương.

“CÁC CON HÃY NÊN HOÀN HẢO”.

Còn Kitô hữu chúng ta luôn là những con người không hoàn hảo, đầy khiếm khuyết, bao lâu ta vẫn còn sống trong thân phận con người mong manh yếu đuối này.

Nhưng không vì thế mà chúng ta tuyệt vọng, không thể sống tốt hơn.

Mỗi ngày, chúng ta vẫn được Chúa mời gọi: “HÃY NÊN HOÀN HẢO”.

Ngài không kêu gọi ta HOÀN HẢO, nhưng là HÃY NÊN HOÀN HẢO”. Có nghĩa “hoàn hảo vẫn luôn là cái đích, là lý tưởng mà ta phải tiến tới. Mà đã là lý tưởng thì ta không thể đạt được ngay đời này. Ta hãy tiến tới lý tưởng đó.

Tiến tới bằng cách: “Ngày hôm nay hãy hoàn hảo hơn ngày hôm qua, và ngày mai hãy hoàn hảo hơn ngày hôm nay.

Nếu ta cứ sống trong tiến trình đó, thì sẽ đến lúc ta trở thành con cái Cha trên trời.

TRONG BÀI ĐỌC I, trích sách Các vua quyển thứ nhất, chúng ta được chứng kiến phần cuối của việc cua Acáp và hoàng hậu đã giết và chiếm đoạt vườn nho của Naboth.

Bài đọc I hôm nay, thuật lại việc trừng phạt của Thiên Chúa trước tội ác này.

+ Về phần vua Acap, tiên tri Êlia đã tiên báo:

“Êlia đáp: “Đúng thế, vì vua đã liều mình làm điều gian ác trước mặt Chúa. Này Ta sẽ giáng hoạ trên ngươi, sẽ làm cho ngươi tuyệt tự; Ta sẽ giết tất cả con trai của nhà Acáp, bất kể sang hèn trong dân Israel. Ta sẽ cho dòng dõi ngươi ra giống như dòng dõi Giêroboam, con của Nabat, và như dòng dõi của Baasa con của Ahia, vì ngươi đã hành động để chọc giận Ta, và làm cho Israel phạm tội”.

“Ta sẽ giết tất cả con trai của nhà Acáp, bất kể sang hèn trong dân Israel”. Đây là sự trừng phạt kinh khủng nhất. Acap chỉ giết 1 mạng người, nay ông sẽ phải đền mạng bằng tất cả các con trai của ông..

+ Về phần hoàng hậu Giêzabel, tiên tri Êlia loan báo:

“Chó sẽ ăn thịt Giêzabel ở cánh đồng Giêzrơel. Acáp chết trong thành, sẽ bị chó ăn thịt; nếu chết ngoài đồng, thì sẽ bị chim trời rỉa ăn”.

Một vị hoàng hậu danh gá như vậy, mà phải chết như một con chó hoang ngoài đồng

Như vậy với tội ác mà vua Acap và hoàng hậu Giêzabel đã gây ra giết Naboth và chiếm đoạt vườn nho, đã bị Thiên Chúa trừng phạt kinh khủng.

Nhưng Thiên Chúa là Đấng nhân từ. Khi thấy vua Acap ăn năn sám hối, Chúa đã giảm bớt hình phạt xuống trên nhà vua.

Sách viết:

“Khi Acáp nghe những lời này, mặc áo nhặm, ăn chay, vấn bao bố mà ngủ và ăn ở khiêm nhường. Có lời Chúa phán với Êlia người Thesbê rằng: “Ngươi có thấy Acáp hạ mình trước mặt Ta không? Vì Acáp đã hạ mình trước mặt Ta, Ta sẽ không giáng hoạ xuống trong đời ông ta, nhưng trong đời con ông ta, Ta sẽ giáng hoạ trên nhà ông ấy”.

“Ta sẽ không giáng hoạ xuống trong đời ông ta, nhưng trong đời con ông ta”. Cái tội giết người vẫn phải đền bù, nếu không đền bù trong đời nhà vua thì sẽ đền bù trên con cái vua.

Bài học của vua Acap và hoàng hậu Giêzabel đáng cho con người mọi thời suy gẫm.

Lạy Chúa, chúng con vẫn còn đó “tham-sân-si” của kiếp thụ tạo. Cho nên việc yêu người không thích, cầu nguyện cho kẻ mình ghét, quả thật rất khó khăn. Xin Chúa ban thêm ân sủng cho chúng con để có thể yêu cách triệt để như Chúa muốn.

Amen.
_________________________________________
Giuse Vĩnh Tâm.

LỜI CHÚA THỨ BA TUẦN XI THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN 2020 (16/6/2020) – (Mt 5, 43 – 48) – THÁNG THÁNH TÂM CHÚA GIÊSU “CÁC NGƯƠI HÃY YÊU THƯƠNG THÙ ĐỊCH”.