Äón nháºn và loan báo lòng thương xót
Bà i giảng cá»§a Äức cha Giuse VÅ© Văn Thiên
trong Thánh lá»… tại Äá»n Thá» Thánh Phaolô ngoại thà nh ngà y 06/03/2018
Các Bà i Ä‘á»c: Än 3,25.34-43; Mt 18, 21-35 (Thứ Ba tuần III Mùa Chay)
“Thưa Thà y, nếu anh em con cứ xúc phạm đến con, thì con phải tha đến mấy lần? có phải bảy lần bảy không?â€
KÃnh thưa Cá»™ng Ä‘oà n phụng vụ,
Nhân câu há»i cá»§a Thánh Phêrô, Chúa Giêsu đã kể má»™t câu chuyện dụ ngôn. Ná»™i dung cá»§a câu chuyện vừa bao gồm giáo huấn vá» lòng thương xót cá»§a Chúa Cha, vừa là lá»i má»i gá»i con ngưá»i hãy tha thứ cho nhau. Nếu theo quan niệm cá»§a con ngưá»i, sá»± tha thứ dừng lại ở con số bảy, thì đối vá»›i Chúa Giêsu, sá»± tha thứ không có giá»›i hạn: “Thà y không bảo là đến bảy lần, nhưng là đến bảy mươi lần bảyâ€. Äá»c câu chuyện dụ ngôn nà y, chúng ta thấy má»™t chuá»—i những Ä‘iá»u chênh lệch và cách biệt.
Sá»± chênh lệch thứ nhất là con số 7 và 70 lần 7 (tức là 490 lần). Con số 7 là cách nghÄ© hẹp hòi tÃnh toán cá»§a con ngưá»i. Con số 70 lần 7 nói lên sá»± tha thứ không giá»›i hạn cá»§a Thiên Chúa.
Sá»± chênh lệch thứ hai là giá trị cá»§a hai món nợ: Món nợ cá»§a ngưá»i đầy tá»› đối vá»›i ông chá»§ là mưá»i ngà n yến và ng, trong khi ngưá»i bạn kia nợ anh ta chỉ có má»™t trăm quan tiá»n. Các nhà nghiên cứu lịch sá» cho biết, đối vá»›i món nợ thứ nhất, má»™t ngưá»i có thu nháºp bình thưá»ng phải lao động cáºt lá»±c trong suốt má»™t trăm năm má»›i kiếm đủ, trong khi đó, món nợ thứ hai, ngưá»i ta có thể kiếm trong 3 tháng. Sá»± khác biệt nà y như má»™t Ä‘iểm nhấn để nói lên lòng bao dung cá»§a ông chá»§ rất lá»›n.
Sá»± cách biệt thứ ba, đó là sá»± bao dung cá»§a ông chá»§ và sá»± hẹp hòi cá»§a ngưá»i đầy tá»› vừa được tha nợ. Ngưá»i đầy tá»› vừa được tha má»™t món nợ rất lá»›n, nhưng lại cố chấp và đòi bằng được má»™t món nợ nhá» cá»§a ngưá»i anh em. Ông chá»§ trong dụ ngôn vừa được gá»i là vua, vừa là tôn chá»§ và kết thúc dụ ngôn, Chúa Giêsu kết luáºn: đó là hình ảnh cá»§a Chúa Cha. Nếu Thiên Chúa là Äấng nhân háºu và sẵn sà ng tha thứ, thì con ngưá»i lại Ãch ká»· và giữ mãi háºn thù.
Bà i há»c được rút ra từ câu chuyện dụ ngôn do chÃnh Chúa Giêsu công bố: “Ấy váºy, Cha cá»§a Thà y ở trên trá»i cÅ©ng sẽ đối xá» vá»›i anh em như thế, nếu má»—i ngưá»i trong anh em không hết lòng tha thứ cho nhauâ€Â (c 35). Äây cÅ©ng là lá»i cầu nguyện mà Chúa Giêsu đã dạy chúng ta trong kinh Lạy Cha, kinh mà chúng ta Ä‘á»c hà ng ngà y: “Xin tha nợ chúng con, như chúng con cÅ©ng tha kẻ có nợ chúng conâ€. Cảm nháºn lòng thương xót cá»§a Chúa, ngưá»i tÃn hữu phải thá»±c thi lòng thương xót đối vá»›i anh chị em mình. Lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa đã san bằng những cách biệt, nối liá»n những khoảng cách. Mùa Chay chÃnh là thá»i Ä‘iểm giúp chúng ta nháºn ra khoảng cách ấy, để khiêm nhưá»ng sám hối và canh tân đổi Ä‘á»i. Má»™t khi nháºn ra lòng thương xót cá»§a Chúa, chúng ta sẽ đối xá» nhân háºu vá»›i anh chị em mình.
Bà i sách thánh trÃch từ sách ngôn sứ Äanien cÅ©ng cùng chung tư tưởng, diá»…n ta sá»± cách biệt giữa Thiên Chúa chà thánh và con ngưá»i tá»™i lá»—i. Äó là lá»i cầu nguyện cá»§a ông Adaria giữa lò lá»a (Bà i Ä‘á»c I). Ông đã ca ngợi tình thương vô bá» cá»§a Thiên Chúa, mặc dù dân Do Thái đã nhiá»u lần phản nghịch và phạm tá»™i chống lại Ngà i. Thiên Chúa luôn thương xót thứ tha, dân Israen luôn bất trung phản nghịch. Lá»i cầu nguyện nà y vừa là lá»i tôn vinh Chúa qua những Ä‘iá»u kỳ diệu Ngà i thá»±c hiện trong lịch sá» cá»§a dân Do Thái, vừa là lá»i cầu nguyện cá»§a niá»m hy vá»ng cáºy trông. Vì những ai tin và o Chúa sẽ không bao giá» phải hổ thẹn. Lòng thà nh tâm sám hối là cá»§a lá»… đẹp lòng Chúa và nhỠđó, Chúa sẽ ban Æ¡n tha thứ.
KÃnh thưa Cá»™ng Ä‘oà n,
Chuyến viếng thăm Ad Limina cá»§a Há»™i đồng Giám mục Việt Nam được thá»±c hiện trong thá»i Ä‘iểm Mùa Chay. Mùa Chay là mùa trở vá». Chuyến hà nh hương Ad Limina cÅ©ng là má»™t cuá»™c trở vá». Nếu lá»i má»i gá»i cá»§a Mùa Chay là trở vá» vá»›i Chúa, thì chuyến Ad Limina là cuá»™c trở vá» vá»›i cá»™i nguồn đức tin. Nếu Mùa Chay nhắc ta ý thức bổn pháºn cá»§a ngưá»i đã được lãnh nháºn bà tÃch Thánh Tẩy, thì cuá»™c hà nh hương nhắc ta trách nhiệm cá»§a sứ vụ tông đồ. Dừng chân suy niệm bên má»™ Thánh Phêrô và má»™ Thánh Phaolô tông đồ, chúng ta, các Giám mục, như được liên kết hÆ¡n bao giá» hết vá»›i các vị thá»§ lãnh đầu tiên cá»§a Giáo Há»™i, đồng thá»i cảm nháºn tÃnh liên tục cá»§a Giáo Há»™i qua má»i thá»i đại, bất chấp những bão tố phong ba. Giáo Há»™i do Chúa Giêsu thiết láºp, đặt ná»n móng trên Phêrô và có cá»™t trụ vững chắc là Phaolô. Nhá» có ná»n móng và cá»™t trụ vững chắc đó, quyá»n lá»±c trần thế cÅ©ng không thể phá há»§y. Lịch sá» Giáo Há»™i hoà n vÅ© và cách riêng lịch sá» Giáo Há»™i tại Việt Nam đã chứng minh Ä‘iá»u đó. Nghi thức viếng má»™ hai Thánh Tông đồ mang đầy cảm xúc. Lá»i kinh nối liá»n Giáo Há»™i qua má»i thế hệ, đã hÆ¡n hai mươi thế ká»·. Lá»i kinh nà y không thay đổi, trong khi bao thế lá»±c hùng mạnh cá»§a trần gian, đã có thá»i xưng hùng xưng bá, nhưng đã suy tà n và bị xóa sổ. Há»™i đồng Giám mục Việt Nam đến nÆ¡i linh thiêng nà y, để khẳng định lòng trung thà nh vá»›i đức tin đã được tuyên xưng từ thá»i các thánh Tông đồ, được thể hiện trong má»™t Giáo Há»™i Duy nhất, Thánh thiện, Công giáo và Tông truyá»n. Cuá»™c viếng thăm Ad Limina cÅ©ng là dịp để các Giám mục, vá»›i tư cách là những ngưá»i kế vị các thánh Tông đồ, thể hiện tình hiệp thông vá»›i Äức Thánh Cha, vị Äại diện Chúa Kitô ở trần gian và là Äấng kế vị Thánh Phêrô. Ngà i là mối dây hữu hình liên kết má»i thà nh phần Dân Chúa trên toà n thế giá»›i, và là m thà nh gia đình cá»§a Thiên Chúa.
Vá»›i tinh thần cá»§a Mùa Chay, là những giám mục, chúng ta được má»i gá»i cảm nháºn lòng thương xót cá»§a Chúa. Nếu chuyến viếng thăm Ad Limina là cuá»™c trở vỠđể được tiếp thêm nghị lá»±c tông đồ, thì Mùa Chay lại là mùa trở vỠđể đón nháºn Æ¡n tha thứ. Như bao tÃn hữu khác, chúng ta cÅ©ng cần sám hối vì những thiếu sót trong bổn pháºn, để rồi nhá» Æ¡n Chúa, chúng ta thá»±c thi sứ mạng loan báo lòng thương xót cá»§a Ngà i má»™t cách có hiệu quả. Có thể chúng ta mắc nợ Chúa những món nợ rất lá»›n. Chúa sẵn sà ng tha cho chúng ta, trong khi đó chúng ta không sẵn sà ng tha thứ cho anh chị em mình những món nợ rất nhá».
Chúng ta Ä‘ang dâng thánh lá»… tại Äá»n thá» mang tên vị Tông đồ dân ngoại là Thánh Phaolô. Cuá»™c Ä‘á»i và ơn gá»i cá»§a Thánh Phaolô diá»…n tả lòng thương xót cá»§a Chúa. Từ má»™t ngưá»i Ä‘ang bừng bừng căm giáºn và hung hăng tìm giết các Kitô hữu, Chúa đã biến đổi ông nên má»™t tông đồ. Trước khi gặp Chúa Giêsu trên đưá»ng Ä‘i Damas, Phaolô cho rằng mình Ä‘ang chiến đấu vì danh Chúa. Tuy váºy, lòng nhiệt thà nh chiến đấu cá»§a ông đặt không đúng chá»—. Chúa đã biến đổi cuá»™c Ä‘á»i ông và đã Ä‘iá»u chỉnh để lòng căm thù cá»§a ông trở thà nh lòng nhiệt thà nh tông đồ. Phaolô đã mắc nợ Chúa má»™t món nợ rất lá»›n, nhưng Chúa đã tha thứ. Không những thế, Ngà i còn đặt ông là m tông đồ cá»§a muôn dân.
Äến nÆ¡i linh thiêng nà y trong chuyến Ad Limina, chúng ta cùng ôn lại cuá»™c Ä‘á»i và giáo huấn cá»§a Thánh Phaolô. Cùng vá»›i thánh nhân, chúng ta cảm nháºn rằng Chúa đã thương “dà nh riêng và gá»i chúng ta từ trong lòng mẹâ€Â (x. Gl 1,15), để góp phần loan truyá»n Lá»i Chúa và dá»±ng xây Giáo Há»™i vá»›i tư cách là ngưá»i kế vị các tông đồ. Thánh Phaolô đã khiêm tốn nhìn nháºn rằng: “là ngưá»i hèn má»n nhất trong số các Tông Äồ, tôi không đáng được gá»i là Tông Äồ, vì đã ngược đãi Há»™i Thánh cá»§a Thiên Chúaâ€Â (1Cr 15,9). Chúng ta cÅ©ng váºy, Chúa chá»n chúng ta là m Giám mục không phải vì những công đức hay tà i ba cá»§a chúng ta, nhưng do lòng nhân từ thương xót cá»§a Chúa.Truyá»n giáo là má»™t sứ mạng đầy gian nan thá» thách, Phaolô đã nhiá»u lần muốn chùn bước, nhưng Chúa khÃch lệ ông:Â â€œÆ n ta đủ cho conâ€Â (2Cr 12,9). Phaolô coi truyá»n giáo là má»™t Ä‘am mê, tháºm chà là má»™t món nợ phải hoà n trả, vì váºy Ông tâm niệm: “Khốn cho tôi nếu tôi không rao giảng Tin Mừngâ€Â (1Cr 9,16). Trải qua những thăng trầm gian khổ, Phaolô vẫn miệt mà i kiên định trong các hà nh trình truyá»n giáo. Cảm nháºn sâu xa vá» niá»m vui trong sứ mạng tông đồ, Thánh nhân đã xác tÃn: “Ước chi tôi chẳng hãnh diện vá» Ä‘iá»u gì, ngoà i tháºp giá Äức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta! Nhá» tháºp giá Ngưá»i, thế gian đã bị đóng Ä‘inh và o tháºp giá đối vá»›i tôi, và tôi đối vá»›i thế gianâ€(Gl 6,14). Trong cảnh tù đà y và xiá»ng xÃch, ông vẫn vững và ng và quả quyết: “Tôi biết tôi đã tin và o aiâ€Â (2Tm 1,12). Niá»m xác tÃn nà y đã giúp ông vượt qua tất cả. Ông còn lạc quan tin tưởng và chỠđợi triá»u thiên công chÃnh Chúa ban cho mình như phần thưởng cá»§a lòng trung thà nh.
KÃnh thưa Cá»™ng Ä‘oà n,
Sứ mạng loan báo Tin Mừng được trao phó cho má»i tÃn hữu, qua bà tÃch Thánh Tẩy. Má»™t cách đặc biệt, các Giám mục chúng ta được Chúa đặt là m mục tá» mặc dù chúng ta bất xứng. Chúng ta “được tuyển chá»n giữa loà i ngưá»i và được đặt lên vì loà i ngưá»i mà lo việc thuá»™c vá» Thiên Chúaâ€. Cuá»™c hà nh hương nà y cÅ©ng nhắc nhở chúng ta vá» bổn pháºn quan tâm chăm sóc Ä‘oà n chiên được trao phó. Äã lãnh nháºn nhưng không, chúng ta hãy trao ban nhưng không. Xin Thánh Phaolô tông đồ dạy chúng ta kinh nghiệm truyá»n giáo, để “trở nên tất cả cho má»i ngưá»i, để bằng má»i cách cứu được má»™t số ngưá»i, vì Tin Mừng tôi là m tất cả những Ä‘iá»u đó để cùng được thông chia phần phúc cá»§a Tin Mừngâ€Â (1 Cr 9,23). Và o lúc cuối cá»§a cuá»™c Ä‘á»i, ước gì chúng ta được nghe những lá»i ngá»t ngà o cá»§a Chúa: “Hỡi đầy tá»› tốt là nh và trung tÃn, vì ngươi đã trung tÃn trong việc nhá», ta sẽ đặt ngươi là m những việc lá»›n, ngươi hãy và o hưởng sá»± vui mừng cá»§a chá»§ ngươiâ€Â (Mt 25, 23).
Â
Gm Giuse Vũ Văn Thiên
WHÄ

