�ể sống sự độc thân được ý nghĩa

Trước những thách đố đe doạ đ�i sống khiết tịnh, làm sao để có thể chu toàn được l�i khấn này luôn là một mối bận tâm sâu sắc. Ngư�i tu sĩ tự đặt câu h�i này để hoàn thiện bản thân, nhưng cũng để tìm ra một phương thế đúng đắn nhằm áp dụng cho việc đào luyện các tu sĩ trẻ, vốn là những ngư�i phải đối diện với nhữn thách đố này cách mạnh mẽ hơn. Dựa trên những nghiên cứu v� tâm lý và kinh nghiệm của những bậc ti�n bối trong lãnh vực thiêng liêng, chúng ta có thể rút tỉa ra một vài trợ giúp như sau.

�ể có thể sống đ�i độc thân vì Nước Tr�i thật ý nghĩa, trước hết ngư�i tu sĩ phải ý thức và có trách nhiệm trong ch�n lựa này của mình. Không thể ép buộc ai sống đ�i độc thân khi h� không muốn. Một ngư�i không có hiểu biết gì v� sự độc thân và độc thân vì Nước Tr�i thì cũng khó có thể đảm đương cuộc sống này trong một th�i gian dài. Bởi vậy, đương sự cần có một sự trưởng thành tâm lý và tâm cảm, có những hiểu biết đúng đắn và ch�n lựa nó với tất cả tự do. Sự trưởng thành tâm cảm cũng bao gồm một sự chấp nhận thân xác và phái tính của mình như một món quà quý giá của Thiên Chúa. H� có thể sống tự lập, chứ không nương tựa vào ngư�i khác. Quả vậy, chỉ có những ngư�i có sự quân bình tâm linh tốt đẹp, thể hiện qua khả năng yêu mến và hoàn thành một công việc hữu ích, mới thích hợp để ch�n lựa và sống độc thân cách tích cực. Ngoài ra, ngư�i đó cũng cần có một kinh nghiệm cá vị, đúng đắn và thích đáng v� Thiên Chúa, cảm nghiệm được tình yêu và l�i m�i g�i của Ngài bằng trái tim mình, chứ không chỉ qua sách vở hay qua những chia sẻ mang tính áp đặt của ngư�i khác.

��i độc thân sẽ được củng cố và nâng đỡ rất nhi�u bằng đ�i sống cộng đoàn. Thông thư�ng, nếu đ�i sống cộng đoàn diễn ra tốt đẹp. Anh chị em thương yêu nhau, hoà hợp với nhau thì ta sẽ ít có xu hướng bị chuyện tính dục cám dỗ. Tương quan với anh chị em trong cộng đoàn giúp mình mở ra, chứ không đóng kín trong chính mình. Chính yếu tố này giúp cho mình không thu hẹp mình lại nơi góc riêng hay đi đâu đó để tìm sự bù đắp cho nỗi trống vắng của mình. Rồi khi rơi vào cám dỗ, có một ngư�i nào đó để mình chia sẻ, lắng nghe mình, cho mình l�i khuyên sẽ giúp mình không loay hoay giữa một mớ những tư tưởng chằng chịt. Ta sẽ được bảo vệ, được che chở và cảm thấy có thêm sức mạnh để vượt qua. Bởi thế, ngư�i nào càng có khả năng hội nhất đ�i sống mình với đ�i sống chung của cộng đoàn thì sẽ ít có nguy cơ rơi vào khủng hoảng khiết tịnh hơn.

��i sống đức tin cũng đóng một vai trò quan tr�ng trong việc sống khiết tịnh đ�i tu. Trước hết, đó là một kinh nghiệm sâu xa, cá vị và không ngừng giữa mình với Chúa. �ể có được đi�u này, ngư�i tu sĩ nên chu toàn những bổn phận thiêng liêng, năng đ�c sách thiêng liêng, suy niệm L�i Chúa, chu toàn các gi� kinh, gi� cầu nguyện, lần chuỗi, luôn nỗ lực tìm kiếm và nhìn thấy Thiên Chúa trong m�i việc mình làm và trong m�i biến cố của cuộc sống. Dĩ nhiên, không nên xem việc cầu nguyện như một phương tiện đơn thuần để giữ độc thân và các bí tích như những phương dược đặc loại cho các vấn đ� tính dục, như thể những đi�u này là các phép ma thuật. Cầu nguyện là xây dựng tương quan với Chúa. Chính tương quan này mới bảo vệ ngư�i tu sĩ, chứ không phải bất cứ đi�u gì khác. Khi đức tin bị mai một và không kết hợp với Chúa, ngư�i tu sĩ sẽ dẫn đến ích kỷ và huỷ hoại mình.

Ngư�i tu sĩ phải luôn sống trong sự hiện diện của Chúa, như thể mình đã là các Thiên Thần, ngày đêm chiêm ngắm Chúa. �ây không phải là một kiểu tưởng tượng bâng quơ. Nhưng là một lối sống đưa Thiên Chúa tiếp tục nhập thể trong cuộc sống của mình, ngang qua chính bản thân mình. �ể được như thế, ngư�i tu sĩ cần một sự thinh lặng nội tâm. Thinh lặng để nghe tiếng Chúa nói, để luôn thức tỉnh, cảnh giác, biết mình đang ở đâu, đang ở trong tình trạng nào, cần chỉnh sửa đi�u gì… Sự hiện diện của Chúa giúp ngư�i tu sĩ ý thức được lý do vì sao mình ch�n đ�i sống này và vì ai mà mình dâng hiến tất cả. �ó là cách để tình yêu và ân sủng của Chúa thấm vào mình, làm cho nó thêm tươi mới, thêm mặn nồng và tràn tr� sức sống. Ngay cả khi phải đối diện với những khó khăn, với ơn Chúa, ngư�i tu sĩ không cần phải gồng mình, dồn quá nhi�u sức đến độ làm mình căng thẳng, lo sợ, mất phương hướng. Trước những thách đố, thay vì nghĩ đến sự chiến đấu (nghe có vẻ hơi căng thẳng, kịch tính và cam go), ngư�i tu sĩ sẽ đối diện với nó, nhìn thẳng vào nó và coi đó như một con đư�ng dẫn mình đến với Chúa cách hữu hiệu hơn.

V� phương diện cá nhân, các tu sĩ cần phải tuân giữ những kỷ luật khổ chế. Dù không phải là quá nhiệm nhặt hay biến mình trở nên quá khắc khổ, nhưng xưa cũng như nay, một đ�i sống kỷ luật đúng mức luôn là một đi�u cần thiết. Không nên để mình có quá nhi�u tự do, không nên buông thả mình quá đáng. Phải biết “gi� nào việc đó�, biết cách ăn nói sao cho chừng mực, biết nói đi�u cần nói và biết cách giữ im lặng. �ừng để những cuộc vui lôi kéo mình đi quá xa. �ừng cố thể hiện bản thân, chứng t� mình sành điệu, hợp th�i, chịu chơi… Tất cả những đi�u này chẳng cần thiết lắm cho đ�i tu, dù ở bất cứ hình thức nào. Biết khi nào cần đi ra ngoài, khi nào nên ở nhà với cộng đoàn. Biết nói “không� đúng lúc. Biết cách sắp xếp ngày sống của mình sao cho thật quân bình, có gi� làm việc, gi� thiêng liêng, gi� giải trí, gi� thể thao, gi� theo đuổi những đam mê… Quan tr�ng hơn hết, h� phải biết chấp nhận những giới hạn của mình và kiên nhẫn với chính mình. Có thể sẽ có những sa ngã, nhưng không bao gi� nản chí, quá tự ti v� bản thân để rồi vội vàng đánh mất đi lý tưởng đ�i dâng hiến.

Tu sĩ vẫn là con ngư�i. L�i khấn không làm cho h� mất đi bản năng của con ngư�i. H� sống đ�i độc thân vì Nước Tr�i không phải như những con rô-bốt hay như gỗ đá trơ trơ ra đó, chẳng có chút động lòng. Sống đ�i độc thân vì Chúa chẳng phải là đi�u dễ dàng, nhưng khi Chúa đã khởi sự đi�u gì, Ngài cũng đồng th�i ban ơn để đưa đi�u đó đến sự hoàn tất. Cần có một ni�m tin vào Chúa và một nỗ lực cộng tác hết mình với Chúa. Khi hai yếu tố này kết hợp với nhau, kỳ tích sẽ xuất hiện.

Pr. Lê Hoàng Nam, SJ

dongten