Thứ hai tuần XX TN  ,Mt 19, 16-22
Trang Tin Mừng hôm nay là má»™t câu chuyện thá»±c tế vá» Nước Trá»i và được và như Triá»u Äại Thiên Chúa Ä‘ang đến gần, đó là ná»™i dung chÃnh cá»§a công cuá»™c rao giảng Tin Mừng cá»§a Chúa Giêsu. Chúng ta cÅ©ng thấy những thái độ đáp trả khác nhau cá»§a má»—i ngưá»i khi nghe Tin Mừng nà y. Ngưá»i thanh niên trong Tin Mừng cÅ©ng là hình ảnh cá»§a chúng ta trong Ä‘á»i sống thưá»ng ngà y hôm nay.
Ưu tư cá»§a chà ng thanh niên trong Tin Mừng có vẻ xa vá»i đối vá»›i những báºn tâm cá»§a chúng ta ngà y nay. Vì chưng, xã há»™i nhìn nháºn giá trị con ngưá»i qua tiá»n cá»§a, sang già u hÆ¡n bất cứ cái gì khác. Cho nên, ngưá»i ta phải lo tranh dà nh, tranh đấu, tranh Ä‘ua và tranh chấp để chiếm cho được nhiá»u tiá»n cá»§a, dù phải dùng các phương tiện bất nhân, bất nghÄ©a hay bất lương.
Thế nhưng, được tiá»n được cá»§a mà mất tha nhân và mất Chúa thì nà o Ãch gì! (Mt 16, 26). Chúa Giêsu nhắc nhở chà ng thanh niên và cả chúng ta rằng thá»±c thi Ä‘iá»u răn mến Chúa yêu ngưá»i là kiến tạo má»™t xã há»™i đầy tình Chúa và tình ngưá»i lâu bá»n và vững chắc. Äó cÅ©ng là điá»u kiện cần thiết để được sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i là m gia nghiệp.
Trong xã há»™i, nhất là trong xã há»™i hiện tại. giá trị con ngưá»i được đánh giá qua Ä‘ia vị, danh vá»ng. Nói đúng hÆ¡n, lương bá»—ng ai cao, ngưá»i đó có giá trị. Há» trở thà nh đại gia và được má»i ngưá»i kÃnh nể. Ngưá»i thanh niên mà thánh sá» Matthêu nói đến hôm nay cÅ©ng thuá»™c hạng ngưá»i “đại gia†nà y. Anh ta có nhiá»u cá»§a cải và thà nh đạt trong cuá»™c sống Ä‘á»i nà y.  Chúng ta hãy nghe cuá»™c đối thoại giữa Chúa Giêsu và anh ta, xem anh ta Ä‘i tìm Ä‘iá»u gì? Anh đã có những gì? Và anh ta là gì?
Hẳn anh ấy là má»™t ngưá»i có thiện chÃ, khi anh đến gặp Äức Giêsu để há»i vá» chuyện phải là m Ä‘iá»u tốt nà o để có sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i (c. 16). Như thế sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i là điá»u anh quan tâm, và anh thá»±c sá»± muốn biết cách hà nh động để đạt đến sá»± sống ấy. Thầy Giêsu đã cho anh má»™t câu trả lá»i đơn giản: hãy giữ các Ä‘iá»u răn. Thầy đã kể cho anh sáu Ä‘iá»u răn (cc. 18-19), bốn Ä‘iá»u cấm là m và hai Ä‘iá»u phải là m, tất cả Ä‘á»u liên quan đến tha nhân. Anh cho biết mình đã sống má»i Ä‘iá»u răn đó. Dù váºy, anh vẫn mang trong mình má»™t thao thức. ChÃnh thao thức ấy đã đưa anh đến vá»›i Thầy Giêsu để há»i: “Tôi còn thiếu Ä‘iá»u gì?†(c. 20).
Thưa Thầy, tôi phải là m Ä‘iá»u gì tốt để được hưởng sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i?â€. Má»™t câu há»i xuất sắc, có giá trị đã nói lên Ä‘iá»u anh thao thức Ä‘i tìm, đó là “ sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»iâ€. Anh đã há»i vá» Ä‘iá»u tốt, Ä‘iá»u là nh không phải thêm già u sang, phú quÃ, nhưng để có sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i. Sống trên Ä‘á»i nà y mà lòng anh đã mÆ¡ ước, nghÄ© vá» Ä‘á»i sau. Nhưng Chúa Giêsu đã đưa anh tá»›i cốt lõi vấn Ä‘á»: “ Sao anh lại há»i tôi vá» Ä‘iá»u là nh, Ä‘iá»u tốt ? Chỉ có má»™t Äấng tốt là nh mà thôi.†( c.17).
Nói đến đây, Ngà i bá» lá»ng. Ngà i chẳng chỉ rõ ai là Äấng tốt là nh hoặc giải thÃch thêm Äấng Tốt là nh ở Ä‘iểm nà o. Chúng ta có thể nghÄ© như váºy. Nhưng thá»±c ra, ngưá»i Do Thái nà o cÅ©ng biết chỉ có Thiên Chúa là Äấng Tốt là nh và điá»u tốt là nh là nh là chỉ được tìm kiếm nÆ¡i má»™t mình Ngà i mà thôi. Anh Ä‘ang há»i vá» Ä‘iá»u tốt, váºy anh nghÄ© gì vế Ngà i. Ngà i đặt vấn đỠvà gợi ý cho anh suy nghÄ©. Sau đó Ngà i giúp anh trở vá» các giá»›i luáºt mà theo đạo Do Thái là đủ tiêu chuẫn và o Nước Trá»i: “Nếu anh muốn và o cõi sống hãy giữ các Ä‘iá»u rănâ€. Và Ngà i dẫn chứng má»™t “lô†luáºt Môsê, những Ä‘iá»u phải là m và những Ä‘iá»u cấm là m, đã trÃch trong sách Xuất Hà nh chương 20 và Äệ Nhị Luáºt chương 5.
Khi nghe Chúa Giêsu nói vá» luáºt, anh nhanh nhảu đáp : Tưởng gì, chứ những Ä‘iá»u ấy tôi đã giữ tốt, giữ trá»n vẹn từ khi có trà khôn. Tháºt là má»™t con ngưá»i toà n vẹn cả đạo lẫn Ä‘á»i. Äây là mẫu gương mà nhiá»u ngưá»i trong chúng ta mong ước. Xem như anh ta được cả phần xác lẫn phần hồn. Có lẽ khi trả lá»i Chúa Giêsu như váºy, lòng anh đã dâng trà o niá»m tá»± hãnh diện. Má»™t báºc Thầy trong Israel đã nói lên những Ä‘iá»u cẩn giữ, cần theo  vẻ luáºt, anh ta không sai sót Ä‘iá»u nà o. Anh ta vẫn bám sát tư tưởng cá»§a Chúa Giêsu, đòi nằng nặc  xem có còn Ä‘iá»u gì mà anh thiếu sót không . “ … tôi còn thiếu Ä‘iá»u gì ?†( c. 20b).
Anh thanh niên già u có đã phấn khởi đến vá»›i Thầy Giêsu (c. 22). bây giá» anh lại buồn rầu bá» Ä‘i. Anh buồn vì không muốn mất má»™t chá»— dá»±a vững chắc là cá»§a cải. Thá»±c ra anh buồn vì không đủ tá»± do để đáp lại má»™t tiếng gá»i đẹp quá. Anh muốn sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i, nhưng không dám chá»n con đưá»ng tốt nhất. Anh muốn là m môn đệ Thầy Giêsu, nhưng tình yêu cá»§a cải lại mạnh hÆ¡n. Nếu anh chịu tá»± giải phóng mình khá»i trói buá»™c cá»§a váºt chất, khi trở lại gặp Thầy, anh sẽ thấy mình nhẹ hÆ¡n và già u có hÆ¡n nhiá»u.
Cuá»™c đối thoại đã đạt đến đỉnh Ä‘iểm. Cái nút cần được tháo gỡ. Chúa Giêsu dẫn anh đến luáºt Môsê, đến các Ä‘iá»u răn, má»™t phần Ngà i muốn khÃch lệ anh, phần khác Ngà i muốn anh hiểu rằng: đó là điá»u căn bản anh đã giữ, bây giá» anh cần bước cao hÆ¡n, ngước lên cao má»›i Ä‘i tá»›i cuá»™c sống Ä‘Ãch thá»±c. Sông luáºt là điá»u căn bản, nhưng để nên kiện toà n cần phải có lòng tin : “ Nếu anh muốn hoà n thiện, hãy bán tà i sản Ä‘em cho ngưá»i nghèo. Anh sẽ có kho tà ng trên trá»i. Äến theo tôi†(c.21) . Äây là lệnh lên đưá»ng, lệnh dứt khoát triệt để. Äã đến lúc Chúa Giêsu muốn anh ta cắt bá» má»i dây tÆ¡ vướng lòng.
HÆ¡n nữa, có thể khi anh bán cá»§a cải là phần dư thừa và không cần thiết cho Ä‘á»i sống mai háºu, anh sẽ giúp má»™t số ngưá»i nghèo thoát cảnh bần cùng đói khổ; như thế anh góp phần xây dá»±ng sá»± bình đẳng , lấp đầy hố ngăn cách giữa ngưá»i già u và nghèo trong xã há»™i. Công việc cá»§a anh khiến cho nhiá»u thế giá»›i nà y thêm vui tươi, con ngưá»i xÃch lại gần nhau hÆ¡n, vÅ© trụ nở hoa tình đại đồng ấm áp. Và chúng ta nghe thánh sá» Matthêu kết luáºn : “ Nghe lá»i đó, anh ta buồn rầu bá» Ä‘i, vì anh ta có nhiá»u cá»§a cải†(c.22). Má»™t câu kết luáºn ngắn gá»n nhưng nói lên quan Ä‘iểm cá»§a việc chá»n lá»±a cá»§a anh thanh niên “ không thể là m tôi Thiên Chúa lẫn tiá»n tà i†(Lc 16,13).
Vá»›i Thiên Chúa anh có má»™t khoảng cách. Anh chỉ Ä‘i đến đó và không muốn tiến xa hÆ¡n, không muốn nên hoà n thiện khi phải từ bá» cá»§a cải mà anh Ä‘ang bám vÃu, mà anh xem như là cứu cánh Ä‘á»i mình. GiỠđây cá»§a cải là “ cái anh cóâ€, anh Ä‘ang biến nó thà nh “ cái là †cá»§a anh. Anh sẵn sằng khước từ lá»i má»i cá»™ng tác cá»§a Thiên Chúa, chỉ vì anh đã là ná»™ lệ cho cá»§a cải Ä‘á»i nà y.
Câu chuyện Ä‘ang diá»…n tiến tốt đẹp, ná»™i dung Ä‘ang có chiá»u hướng tốt đẹp, hẳn chúng ta không thể ngá» kết luáºn lại là má»™t cuá»™c thất bại, ngã gục trước sức mạnh cá»§a đồng tiá»n, cá»§a cải thế gian nà y. Buồn và tiếc thay cho anh, nhưng chúng ta cÅ©ng cần khóc thương cho số pháºn má»—i ngưá»i. má»—i ngưá»i chúng ta ai cÅ©ng có những cục đá ngăn cản hà nh trình tiến vá» quê trá»i, ai cÅ©ng mang thân pháºn yếu đưới khi bị cá»™t trói bằng những sợi chỉ vô hình: sợi chỉ danh vá»ng, tiá»n bạc, Ä‘am mê xác thịt.
Thưá»ng, chúng ta đã đặt lầm báºc thang giá trị : đặt Thiên Chúa dưới những Ä‘am mê vô bổ và độc hại đó. Thiên Chúa dưng nên má»i sá»± dể chúng ta cai trị và là m bá chá»§ chúng, nhưng chúng ta lại tá»± nguyện là m nô lệ cho những ảo ảnh, phù phiếm.
Huệ Minh.

