�C VƯƠNG HÊ-RÔ-�Ê LÀ AI ?

Có thể lầm lẫn vì có nhi�u Hê-rô-đê khác nhau cai trị mi�n Giu-đê. Hê-rô-đê là tên thư�ng được biết đến có liên quan vụ “sát hại các trẻ em vô tội� xảy ra sau khi Chúa Giê-su giáng sinh. Tuy nhiên, Hê-rô-đê được sau đó được nhắc lại trong các Phúc Âm và các thư của Tân Ước.

Hê-rô-đê thứ nhất trong cuộc đ�i Chúa Giê-su được các h�c giả coi là “Hê-rô-đê Cả� cai trị những năm 37–4 trước Công Nguyên. �a số các sử gia xác định Chúa Giê-su giáng sinh trong khoảng năm 6 và năm 4 trước Công Nguyên, trùng khớp với th�i gian cai trị của Hê-rô-đê này.

Chính Hê-rô-đê này đã ra lệnh giết các trẻ em vô tội được đ� cập trong Mt 2:16, và là lý do mà �ức Thánh Giu-se được thiên thần báo tin đưa Hài Nhi và �ức Mẹ trốn sang Ai Cập.

Sau khi Hê-rô-đê này chết, một Hê-rô-đê mới lên ngôi cai trị trong th�i thơ ấu của Chúa Giêsu, các sử gia xác định đó là Hê-rô-đê �c-khê-lao. Lúc đó �ức Thánh Giu-se được tin trở lại �t-ra-en, nhưng Hê-rô-đê này không tốt lắm nên �ức Thánh Giu-se được báo tin là đi tới Giu-đê. (Mt 2:22)

Từ đó trở đi, có các Hê-rô-đê khác được đ� cập trong Tân Ước. Hội Khảo Cổ Kinh Thánh (Biblical Archeological Society) có gia phả dòng dõi Hê-rô-đê giúp chúng ta xác định Hê-rô-đê nào được đ� cập trong Kinh Thánh.

�ây là một số đi�u thú vị đáng lưu ý và cần biết:

1. Hê-rô-đê Cả, khởi đầu vương tri�u, đã muốn giết Hài Nhi Giê-su bằng cách sát hại các trẻ thơ tại Bê-lem.

2. Hê-rô-đê Phi-líp-phê, chồng trước của Hê-rô-đi-a, không là ngư�i cai trị.

3. Hê-rô-đi-a b� Hê-rô-đê Phi-líp-phê để lấy Hê-rô-đê An-ti-pát, thuộc vùng Tứ �ầu Chế (có bốn ngư�i cùng cai quản) của Ga-li-lê và Pê-rê-a.

4. Gio-an Tẩy Giả “sửa lưng� An-ti-pát v� việc lăng nhăng và lấy luôn chị dâu Hê-rô-đi-a, trong khi anh mình còn sống – trái luật Mô-sê.

5. Sa-lô-mê múa cho Hê-rô-đê An-ti-pát xem, Hê-rô-đi-a đạo diễn và bảo xin cái đầu của Gio-an Tẩy Giả. Sau đó, ả lấy luôn ông chú Phi-líp-phê.

6. Hê-rô-đê An-ti-pát, Tứ �ầu Chế của Ga-li-lê và Pê-rê-a (khoảng năm 4 trước Công Nguyên tới năm 39 sau Công Nguyên), là chú và chồng thứ hai của Hê-rô-đi-a. Sau khi xem vũ điệu của Sa-lô-mê và l�i hứa ngông cuồng, ông ta cho chém đầu Gio-an Tẩy Giả. Và rồi sau đó, chính ông ta lại xét xử Chúa Giê-su.

7. Hê-rô-đê �c-khê-lao, tổng trấn Giu-đê, Sa-ma-ri-a và I-đu-mê-a (khoảng năm 4 trước Công Nguyên tới năm 6 sau Công Nguyên), được thay thế bằng các quan tổng trấn Rô-ma, trong đó có Phong-xi-ô Phi-la-tô (khoảng năm 26–36 Công Nguyên).

8. Phi-líp-phê là ngư�i Tứ �ầu Chế của các lãnh địa mi�n Bắc (khoảng năm 4 trước Công Nguyên tới năm 34 sau Công Nguyên) và lấy Sa-lô-mê, con gái của Hê-rô-đi-a, và cũng là cháu của ông.

9. Vua Hê-rô-đê A-gríp-pa I (khoảng năm 37–44 sau Công Nguyên) xử tử Gia-cô-bê, con trai của Dê-bê-đê, và b� tù Phê-rô, rồi Phê-rô được thiên thần đưa ra kh�i ngục.

10. Sau hai lần góa chồng, Bê-rê-ni-xê b� ngư�i chồng thứ ba để ở với ngư�i anh là A-gríp-pa II (ngư�i ta đồn là yêu nhau) khi Phao-lô bị xét xử.

11. Vua Hê-rô-đê A-gríp-pa II (khoảng năm 50 tới năm 93 sau Công Nguyên) được bổ nhiệm để nghe l�i biện hộ của Phao-lô.

12. An-tô-ni-ô Phê-lích, ngư�i đại diện Rô-ma kiểm soát vùng Giu-đê (khoảng năm 52 tới năm 59 sau Công Nguyên), Phao-lô xét xử và bị tù 2 năm, tới khi có ngư�i đại diện mới là Póc-xi-ô Phét-tô (khoảng năm 60 tới năm 62 sau Công Nguyên), và Phao-lô kháng án lên Xê-da.

13. Dru-si-la b� ngư�i chồng thứ nhất để lấy Phê-lích, tổng trấn Rô-ma.

TRẦM THIÊN THU (theo CatholicExchange.com và BiblicalArchaeology.org)

Mi�n Giáng Sinh – 2019