10 sá»± khác biệt giữa Äạo Công Giáo và Äạo Tin Là nh.
Nhiá»u bạn Äạo Công Giáo chúng ta luôn thắc mắc vá» sá»± khác biệt vá» Äạo Công Giáo và Äạo Tin Là nh, và đâu là sá»± khác biệt. Äôi khi bạn Ä‘i xa gặp 2 Nhà Thá» Công Giáo và Nhà Thá» Tin Là nh thì là m sao để nháºn biết và ứng xá» ra sao. Bà i viết nà y sẽ chỉ ra 10 sá»± khác biệt giữa Äạo Công Giáo và Äạo Tin Là nh.
Bà i viết nà y sẽ không nói sâu vá» Äạo Công Giáo chúng ta vì chúng ta đã biết mà chỉ nêu ra má»™t số Ä‘iểm cÆ¡ bản vá» sá»± khác nhau giữa Äạo Công Giáo và Äạo Tin Là nh để má»i ngưá»i hiểu thêm.
Äạo Tin Là nh có rất nhiá»u tổ chức và hệ phái khác nhau, nhưng nhìn chung, há» Ä‘á»u có sá»± thống nhứt vá» ná»™i dung và các nguyên tắc chÃnh.
Nếu so sánh Äạo Tin Là nh và Công giáo vá» các phương diện như : Giáo lý, Luáºt pháp, Lá»… nghi, và Tổ chức thì chúng ta thấy có những Ä‘iểm tương đồng và những Ä‘iểm dị biệt kể ra sau đây :
1. Kinh Thánh.
Hai đạo Ä‘á»u lấy Kinh Thánh gồm Cá»±u Ước và Tân Ước là m ná»n tảng Giáo lý.
Äạo Tin Là nh không tin tưởng những Ä‘iá»u nà o ngoà i Kinh Thánh.
Công giáo cho rằng, ngoà i Kinh Thánh còn có các văn bản khác không kém phần quan trá»ng là các Nghị quyết cá»§a các Công Äồng Chung, các Thông Ä‘iệp và Sắc chỉ cá»§a Äức Giáo Hoà ng.
2. VỠphương diện tổ chức
Äạo Tin Là nh không láºp ra má»™t Tổ chức Giáo Há»™i Trung Ương như Công giáo, mà lại xây dá»±ng nhiá»u Giáo há»™i riêng rẽ, độc láºp và tá»± trị. Dưới Giáo Há»™i là các Chi Há»™i. Äại Há»™i các cấp cá»§a Giáo Há»™i Tin Là nh được gá»i là Äại Há»™i Äồng, có toà n quyá»n quyết định các công việc cá»§a toà n Giáo Há»™i.
3. Äức Mẹ Maria.
Äạo Tin Là nh chỉ xem Mẹ Maria đồng trinh cho đến khi sinh Chúa Giê-su và chỉ coi bà là mẹ trần thế cá»§a Chúa Kitô, nên chỉ tôn trá»ng chứ không tôn kÃnh Mẹ Maria như Công giáo.
4. Các Tông Äồ, Thiên sứ
Äạo Tin Là nh tin có Thiên sứ, có Thánh Tông đồ, các Thánh TỠđạo, và các Thánh khác, nhưng không tôn kÃnh há» như Äạo Công Giáo.
Äạo Tin Là nh không thá» các tranh ảnh, hình tượng, không tôn sùng và thá»±c hiện việc hà nh hương đến Thánh địa Jérusalem, Núi Sinai, Äá»n Thánh Phêrô và Phaolô.
5. Linh Mục
Giáo sÄ© cá»§a Äạo Tin Là nh chỉ có 2 báºc : Mục Sư và Truyá»n Äạo (cÅ©ng gá»i là Giảng Sư). Giáo sÄ© Tin Là nh được phép có vợ và con cái, xây dá»±ng hạnh phúc gia đình bình thưá»ng như bao nhiêu ngưá»i khác, không buá»™c phải giữ độc thân như các Linh Mục Công giáo.
TÃn đồ Äạo Tin Là nh, muốn lên là m Mục Sư, thì phải há»c đạo, qua thá»i gian táºp sá»± rồi má»›i được bổ nhiệm chức Truyá»n Äạo. Má»™t thá»i gian sau, nếu xét thấy có nhiá»u khả năng thì má»›i phong lên hà ng Mục Sư.
Việc phong chức và bổ nhiệm 2 chức Truyá»n Äạo và Mục Sư do má»™t Há»™i Äồng đặc biệt cá»§a Giáo Há»™i quyết định.
Các Mục Sư Tin Là nh không có quyá»n thay mặt Thiên Chúa ban phước hay tha tá»™i cho tÃn đồ, không phải là cầu nối trung gian giữa Thiên Chúa và tÃn đồ. Äiá»u nà y hoà n toà n trái hẳn vá»›i các Linh Mục Công giáo La Mã.
6. Luáºt lệ và Lá»… nghi
Luáºt lệ và Lá»… nghi cá»§a Äạo Tin Là nh rất đơn giản so vá»›i Công giáo.
Äạo Tin Là nh là má»™t tôn giáo đỠcao lý trà trong Äức Tin, cho rằng sá»± siêu rá»—i chỉ đến bởi Äức Tin và không quan trá»ng nghi lá»….
7. Phép Bà tÃch
Trong 7 Phép Bà tÃch cá»§a Công giáo, Äạo Tin Là nh chỉ thừa nháºn 2 Bà tÃch sau đây :
– Bà tÃch Rá»a tá»™i (Baptême)
– Bà tÃch Thánh thể.
vì há» cho rằng, trong Kinh Thánh Tân Ước chỉ có ghi 2 Bà tÃch đó mà thôi.
Nghi lá»… Baptême cá»§a Äạo Tin là nh được tiến hà nh theo lối cổ như Thánh Gioan rá»a tá»™i cho Chúa Jésus trên sông Jordan bằng cách dìm cả ngưá»i xuống nước, chá»› không cải biến dá»™i má»™t Ãt nước lên đầu má»™t cách tượng trưng như Äạo Công giáo.
Äạo Công Giáo nháºn phép biến thể trong lá»… Thánh thể (bánh mì, rượu nho biến thà nh Mình Chúa và Máu Chúa), Äạo Tin Là nh không công nháºn thuyết biến thể trong phép Tiệc Thánh và cho rằng đó là ká»· niệm vá» cái chết cá»§a Chúa Kitô, bánh và rượu chỉ tượng trưng cho Mình Chúa và Máu Chúa.
8. Chuá»™c tá»™i
Äạo Công giáo cho rằng, con ngưá»i không những phải là m việc thiện mà còn phải hãm mình để chuá»™c tá»™i.
Äạo Tin Là nh quan niệm việc chuá»™c tá»™i cho loà i ngưá»i đã có Chúa Jésus là m trá»n rồi, nên con ngưá»i là m việc thiện là để tá» ra xứng đáng vá»›i Thiên Chúa và được Thiên Chúa cứu vá»›t.
9. Xưng tội:
TÃn đồ Công giáo xưng tá»™i trong phòng kÃn vá»›i Linh Mục, là hình thức chá»§ yếu; còn Äạo Tin Là nh thì tÃn đồ chỉ xưng tá»™i trá»±c tiếp vá»›i Thiên Chúa mà thôi.
10. Sá»± khác biệt vá» Nhà Thá» Äạo Công Giáo và Äạo tin Là nh:
Nhà Thá» Công Giáo được xây dá»±ng qui mô và rất tốn kém, kiến trúc theo lối cổ, bà i trà công phu và cho rằng đây là nÆ¡i Chúa ngá»± má»™t cách linh thiêng, đặc biệt, trong và ngoà i Nhà Thá» Ä‘á»u treo nhiá»u ảnh tượng, Chúa Giesu có nói đây là nhà cá»§a Cha ta.
Nhưng trái lại, Nhà Thá» Tin Là nh thưá»ng theo kiến trúc hiện đại, đơn giản, không treo tượng ảnh. Bên trong nhà Thá» chỉ có đặt má»™t cây Tháºp tá»± giá biểu tượng Chúa chịu nạn.
Sự giống nhau là :
Hai đạo Ä‘á»u tôn thá» Thiên Chúa (Äức Chúa Trá»i), tin thuyết Chúa 3 Ngôi :
Ngôi 1 là CHA,
Ngôi 2 là CON,
Ngôi 3 là Thánh Thần.
Tin Chúa tạo dá»±ng ra Trá»i Äất, VÅ© trụ và vạn váºt, tin con ngưá»i do Thiên Chúa tạo ra, có Tá»™i Tổ Tông, tin có Ngôi Hai là Äức Chúa Jésus Christ giáng trần chịu nạn chết trên Thánh giá để chuá»™c tá»™i cho loà i ngưá»i, tin có ngà y Phục Sinh và Ngà y Phán Xét cuối cùng.
Vì đây là má»™t vấn đỠkhá rá»™ng nên những Ä‘iá»u nêu trên đây là má»™t số Ä‘iểm cÆ¡ bản sá»± Khác nhau giữa Äạo Công Giáo và Tin Là nh. Bà i viết có gì sai xót xin quà độc giả thông cảm!
LM Nguyễn Xuân Sang

