Ngà i lý luáºn như sau: Thánh Kinh cho ta hay Bà Êlisabét thụ thai Thánh Gioan Tẩy Giả sau khi chồng bà là ông Giacaria thi hà nh nhiệm vụ tư tế trong Ngà y Xá Tá»™i. Ngà y đó thưá»ng rÆ¡i và o cuối tháng ChÃn hay đầu tháng Mưá»i. Thánh Kinh cÅ©ng nói rằng sau khi thiên thần truyá»n tin cho Äức Maria rằng ngà i sẽ thụ thai Chúa Giêsu, thì ngà i Ä‘i thăm bà Êlisabét, lúc đó đã mang thai được sáu tháng. Äiá»u nà y có nghÄ©a Äức Maria thụ thai Chúa Giêsu và o cuối tháng Ba. ChÃn tháng sau là cuối tháng Mưá»i Hai.
Dù Giáo Há»™i Công Giáo Rôma chỉ chÃnh thức cho mừng Lá»… Giáng Sinh và o ngà y 25 tháng Mưá»i Hai kể từ thế ká»· thứ tư, sau khi Äạo được Hoà ng Äế Constantinô cho tá»± do hoà n toà n, nhưng Thánh Irênê (130-202) vốn đã cho rằng Chúa Giêsu được thụ thai và o tháng Ba, do đó, ngà y sinh cá»§a Ngưá»i là ngà y 25 tháng Mưá»i Hai. Thánh Hippôlitô thà nh Rôma (170-235) cÅ©ng cùng má»™t chá»§ trương như thế. Sextus Julius Africanus (160-240) cho rằng Chúa Giêsu được thụ thai và o ngà y xuân phân tức ngà y 25 tháng Ba cá»§a Lịch Rôma, do đó, ngà y 25 tháng Mưá»i Hai là ngà y Chúa Giêsu sinh ra Ä‘á»i.
Äạo Công Giáo không bị ám ảnh bởi ngoại giáo
Tìm hiểu sâu xa hÆ¡n, có tác giả như Mark P. Sea cho rằng Äạo Công Giáo, ngay từ đầu, không quan tâm bao nhiêu tá»›i ngoại giáo, mà quan tâm hÆ¡n tá»›i Cá»±u Ước, chìm đắm trong các hình ảnh, lá»i lẽ, ý niệm cá»§a Cá»±u Ước. Ông cho rằng Ä‘á»c Tân Ước vá»›i hy vá»ng khám phá ra thứ ngoại giáo bà máºt coi nó như gốc gác thá»±c sá»± cá»§a Kitô giáo thì cÅ©ng giống như ngưá»i Ä‘á»c Shakespeare để mong tìm thấy dấu vết văn chương Äại Hà n.
Thá»±c sá»±, Tân Ước tắm mình trong tư tưởng, hình tượng, thi ca, lá»i tiên tri, luáºt lệ và đức khôn ngoan cá»§a Do Thái. Các Kitô hữu tiên khởi không lưu tâm bao nhiêu tá»›i ngoại giáo, coi nó đại loại như a) má»™t dấu ấn má» nhạt cá»§a những gì ngưá»i Do Thái Giáo và Kitô Giáo biết rõ nhá» mạc khải cá»§a Thiên Chúa; b) má»™t thứ dối trá cá»§a ma qá»§y; c) má»™t nguồn khôn ngoan nhân bản, chứ không phải mạc khải cá»§a Thiên Chúa. Bởi thế, há» say mê đến ám ảnh đối vá»›i Ä‘iá»u Thánh Phaolô gá»i là “lá»i sấm cá»§a Thiên Chúa†(Rm 3: các Kitô hữu tiên khởi hướng vá» nó để soi sáng bất cứ Ä‘iểm mù má» nà o, như khi Thánh Phaolô trÃch dẫn các thi sÄ© Hy Lạp để tá» sá»± liên hệ vá»›i các ngưá»i Hy Lạp địa phương, giống như má»™t diá»…n giả Ä‘i váºn động hẳn phải nhắc tá»›i đội banh địa phương để tìm cách nối kết vá»›i thÃnh giả nÆ¡i đó). Cả ngà y nay nữa, các Kitô hữu hiện đại cÅ©ng thưá»ng sá» dụng các ngôn từ cá»§a ná»n văn hóa bình dân như “Chúa Giêsu: Ngưá»i là Hà ng Tháºt†(Jesus: He’s the Real Thing), “Chúa Kitô: Äừng Rá»i Trái Äất Mà Không Có Ngưá»i†(Christ: Don’t Leave Earth Without Him)…
Nhưng Ä‘iá»u các Kitô hữu đó là m là không bao giá» lấy má»™t câu chỉ vá» Chúa Giêsu mà áp dụng và o thần Apollo hay má»™t thần minh ngoại giáo nà o khác. Há» cÅ©ng không dùng bất cứ thần minh ngoại giáo nà o để nói vá» Chúa Giêsu; há» hoà n toà n biết rằng Chúa Giêsu có thể được diá»…n tả như Mặt Trá»i Công ChÃnh và Ãnh Sáng Thế Gian trước cả khi Aurelian sáng chế ra ngà y lá»… ngoại giáo nà y.
Äặc biệt đối vá»›i câu truyện Ba Nhà Chiêm Tinh, Mark Shea cho rằng đây không phải là má»™t má»› dã sá» hay huyá»n thoại được Thánh Máthhêu Ä‘em và o chương hai Tin Mừng cá»§a ngà i, mà dá»±a và o nhiá»u cÆ¡ sở lịch sá» và lá»i tiên tri cá»§a Cá»±u Ước.
Äiá»u trước nhất, và là điá»u thưá»ng bị nhiá»u ngưá»i hiện đại, nhất là những ngưá»i có thiên kiến vô lý đối vá»›i Thánh Kinh, là m ngÆ¡, chÃnh là chương hai Tin Mừng Mátthêu. Chương nà y nói tá»›i “các hiá»n triết (tiếng Hy Lạp: magoi) từ Äông Phươngâ€, má»™t ngà y kia, xuất hiện ở Giêrusalem, trên đưá»ng Ä‘i tìm “vị sinh ra là m vua ngưá»i Do Tháiâ€. Há» cho rằng mình đã “nhìn thấy ngôi sao cá»§a Ngưá»i ở Äông Phương†và tá»›i để thá» lạy Ngưá»i. Thánh Mátthêu cho ta hay: há» mang tá»›i và ng bạc, nhÅ© hương và má»™c dược là m lá»… váºt và cuá»™c viếng thăm cá»§a há» khiến Vua Hêrốt đầy hoang tưởng sát hại má»i bé trai dưới hai tuổi tại Bêlem. Thánh Mátthêu cÅ©ng cho biết các nhà hiá»n triết nà y bà máºt rá»i Bêlem sau khi được báo má»™ng đừng trở lại gặp Hêrốt.
Không má»™t Ä‘iá»u gì trên đây cho thấy dấu chỉ má»™t huyá»n thoại. Thánh Mátthêu không cho biết có bao nhiêu nhà hiá»n triết cÅ©ng như dấu chỉ nà o há» là vua cả. Như váºy thì tại sao há» có vương miện và con số ba?
Con số là điá»u dá»… hiểu: ba lá»… phẩm, tất nhiên ba nhà hiá»n triết. Vả lại, khi suy niệm ý nghÄ©a việc dân ngoại tá»›i thá» lạy Chúa Giêsu, tá»± nhiên các Kitô hữu nối kết các nhà hiá»n triết vá»›i ba chá»§ng loại ngưá»i trong Thánh Kinh vốn là háºu duệ các con trai cá»§a Nôê là Shem, Ham và Japheth, và do đó, là đại biểu cho toà n thể nhân loại.
Còn tư cách vua chúa cá»§a há», thì có hÆ¡i phức tạp hÆ¡n má»™t chút. Ngoà i các ghi chép trong Thánh Kinh ra, ta còn chứng cá»› khác nữa. Các nhà hiá»n triết nà y xem ra là đẳng cấp tư tế tại các lãnh thổ Äông Phương. Sá» gia Hy Lạp Herodotus cho ta hay: các nhà hiá»n triết (magoi) là đẳng cấp thánh cá»§a ngưá»i Medes. Và Tiên Tri Giêrêmia có nhắc tá»›i má»™t trong các tư tế Äông Phương nà y, Nergal Sharezar, như là  Rab-Mag, “Trưởng Hiá»n Triết†(Gr 39:3, 13; bản CGKPV dịch là quan chiêm tinh). Các Hiá»n Triết Magoi nà y vốn có liên hệ vá»›i nhiá»u cuá»™c tranh chấp tôn giáo và chÃnh trị cá»§a Ba Tư và ảnh hưởng cá»§a há» vẫn tiếp diá»…n qua các thá»i đế quốc Assyri, Babylon, Ba Tư và Parthia. Tá»›i thá»i Chúa Giêsu, há» cung cấp các tư tế cho Ba Tư và gây ảnh hưởng tôn giáo lá»›n trên các nước trong vùng. Má»™t nhà văn cổ tên là Strabo cho hay: các tư tế hiá»n triết tạo nên má»™t trong hai há»™i đồng cá»§a Äế Quốc Parthia.
Magoi, lẽ dÄ© nhiên, được liên kết vá»›i từ tiếng Anh “magic†(ảo thuáºt) nhưng nếu coi há» là các ảo thuáºt gia thì thá»±c sá»± không chÃnh xác. Há» sống và o má»™t thá»i đại ngưá»i ta chưa phân biệt được giữa cố gắng hiểu biết và kiểm soát thiên nhiên bằng Ä‘iá»u ta gá»i là “khoa há»c†vá»›i cố gắng hiểu biết và kiểm soát thiên nhiên bằng Ä‘iá»u ta gá»i là “ảo thuáºtâ€. Nên có thể nói các nhà hiá»n triết Magoi thá»±c hà nh những Ä‘iá»u sÆ¡ đẳng cá»§a cả khoa thiên văn lẫn khoa chiêm tinh.
ChÃnh xác há» thấy ngôi sao nà o, hay việc thá»±c ra đó là má»™t biến cố tá»± nhiên hay má»™t biến cố siêu nhiên, là điá»u ta không biết. Nhưng ta biết rằng Sao Má»™c (Jupiter) tá»›i gần Sao Thổ (Saturn) ba lần trong 7 tháng cá»§a năm thứ 7 trước CN. Ta cÅ©ng biết Sao Há»a (Mars) tá»›i gần hai sao vừa kể và tạo ra má»™t hình tượng hết sức lạ lùng cÅ©ng và o khoảng thá»i gian vừa kể. Ngoà i ra, có suy Ä‘oán cho rằng Sao Bêlem rất có thể là hiện tượng mặt trăng che khuất Sao Má»™c và o năm thứ 6 trước CN, và Sao Má»™c tái hiện đà ng sau mặt trăng. Ta còn có biên niên sá» Trung Hoa xưa gá»i là Ch’ien-han-shu, nhắc tá»›i má»™t váºt, có thể là tân tinh (nova) hay sao má»›i, xuất hiện và o tháng Ba năm thứ 5 trước CN và kéo dà i trong 70 ngà y.
Những ai cho rằng bất cứ tiếp xúc nà o giữa các niá»m tin cá»§a Thánh Kinh và các niá»m tin cá»§a ngoại giáo Ä‘á»u chỉ dẫn tá»›i việc ngoại giáo hóa giáo huấn cá»§a Thánh Kinh, thì há» nên nhá»› rằng ta có đủ lý lẽ để nghÄ© rằng các niá»m tin cá»§a các Nhà Hiá»n Triết magoi là má»™t tổng hợp khoa chiêm tinh cá»§a Ba Tư vá»›i các ý niệm vá» Äấng Mêxia (messianic) rất phổ biến lúc đó tại đấy, nhá» sá»± hiện diện cá»§a khá nhiá»u ngưá»i Do Thái sống tại đó từ thá»i Nêbucađônôxa (Nebuchadnezzar), trước đó 5 thế ká»·. Má»™t thá»i gian dà i như thế đủ là m cho câu truyện thánh thiêng cá»§a ngưá»i Do Thái được giá»›i ưu tú cá»§a xã há»™i Ba Tư biết đến. HÆ¡n nữa, kiến thức cá»§a các hiá»n triết magoi đối vá»›i các bản văn thánh Do Thái cÅ©ng khá ăn khá»›p vá»›i tác phong cá»§a Hêrốt trong việc hạ sát các trẻ thÆ¡ vô tá»™i cá»§a Bêlem.
Má»™t số nhà phê bình coi câu truyện dã man cá»§a Hêrốt là điá»u phi lý. Nhưng nhá» các nguồn không phải Thánh Kinh, ta biết Hêrốt thá»±c sá»± là con ngưá»i hoang tưởng sâu xa đối vá»›i các địch thá»§ muốn tranh ngôi báu cá»§a ông ta. Ông ta sẵn sà ng giết cả con mình để bảo vệ ngôi báu đó, đến ná»—i Augustus, ngưá»i vốn trao vương quyá»n bù nhìn cho ông ta, từng nháºn xét rằng vì Hêrốt tuân giữ luáºt kosher (không ăn thịt heo) để là m vui lòng thần dân Do Thái cá»§a ông ta, “nên thà là m heo cá»§a Hêrốt còn hÆ¡n là m con cá»§a ông taâ€. Nhưng ngoà i chứng cá»› tâm lý há»c nà y, trong Thánh Kinh, còn có gợi ý rất khả tÃn cho thấy tại sao Hêrốt đã phản ứng má»™t cách dữ dằn đến thế trước tin má»™t vị vua má»›i cá»§a Do Thái vừa hạ sinh, má»™t lý do rất tương hợp vá»›i những gì ta biết vá» các hiá»n triết magoi.
Ta biết Hêrốt, “vua dân Do Tháiâ€, thá»±c ra không phải là ngưá»i Do Thái. Ông ta là ngưá»i Ê-đôm hay I-Ä‘u-mê như ai cÅ©ng biết và o thá»i Chúa Kitô. Ngưá»i Ê-đôm vốn thuá»™c dòng dõi Êsau, anh trai Giacóp. Như ai cÅ©ng biết, Giacóp nháºn được sá»± chúc là nh và quyá»n trưởng nam từ cha ông là Ixaác, mà đáng lẽ ra phải là cá»§a Êsau (St 27). Từ đó trở Ä‘i, háºn thù xuất hiện giữa hai anh em và dòng dõi cá»§a há». Nhiá»u thế ká»· sau Giacóp và Êsau, khi ngưá»i Do Thái thoát khá»i Ai Cáºp và đang trên hà nh trình tá»›i Äất Hứa, Môsê từng yêu cầu được băng qua lãnh thổ Môáp, má»™t sắc dân có quan hệ gần gÅ©i vá»›i ngưá»i Ê-đôm, nhưng bị từ khước. Trên thá»±c tế, ngưá»i Môáp còn tìm cách tiêu diệt Dân Do Thái. Má»™t phần trong kế hoạch cá»§a há» là Balắc, vua ngưá»i Môáp, thuê tiên tri Balaam nguyá»n rá»§a ngưá»i Do Thái (Ds 22-24). Tuy nhiên, cà ng cố gắng bao nhiêu, Balaam cà ng chúc là nh cho dân Chúa Chá»n.
Äiá»u đáng lưu ý là trong lá»i chúc thứ ba, Balaam tuyên bố má»™t Ä‘iá»u vẫn được coi là lá»i tiên tri vá» Äấng Mêxia, được thể hiện và o thá»i Hêrốt:
“Tôi thấy nó, nhưng bây giỠchưa phải lúc,
tôi nhìn, nhưng chưa thấy nó kỠbên;
một vì sao xuất hiện từ Gia-cóp,
má»™t vương trượng trá»—i dáºy từ Ãt-ra-en
sẽ Ä‘áºp và o mà ng tang Mô-áp, đánh vỡ sá» tất cả con cái Sết,
và xâm chiếm Ê-đôm,
cả Xê-ia cũng bị xâm chiếm nữa.
Ãt-ra-en sẽ biểu dương sức mạnh,
Gia-cóp sẽ thống trị quân thù,
và tiêu diệt kẻ trốn khá»i thà nh phố.” (Ds 24:17-19).
“Má»™t vì sao…từ nhà Giacóp†sẽ “xâm chiếm Ê-đômâ€. Liệu má»™t ông vua Ê-đôm nà o vá»›i thà nh tÃch tâm lý hoang tưởng như Hêrốt mà không bồn chồn lo âu trước thông tin cá»§a các nhà hiá»n triết vá» ngôi sao và câu há»i cá»§a hỠ“vua dân Do Thái má»›i sinh ra ở đâu?â€. Liệu có ông vua nà o như thế, ngưá»i từng chứng tá» sẵn sà ng sát hại con mình để giữ vững ngôi báu mà còn do dá»± không dám giết những đứa con cá»§a nông dân vô danh tại căn là ng cÅ©ng vô danh không kém nếu ông ta cho rằng là m thế đủ để giữ vững ngôi báu. Nói theo Augustus, thì trong hoà n cảnh ấy, thà là m heo cá»§a Hêrốt hÆ¡n là m thần dân cá»§a ông ta. Cho nên có đủ lý do, cả Thánh Kinh lẫn không, để nghÄ© rằng các chiêm tinh gia Ba Tư có thể đã thấy các dấu hiệu và điá»m báo như thế trong các vì sao và các sách thánh cá»§a ngưá»i Do Thái và Hêrốt chắc chắn hà nh động như ông ta đã hà nh động.
Còn việc sinh hạ đồng trinh?
Kimberly Winston cá»§a Sở Tin Tức Tôn Giáo thì cho rằng việc má»™t thiếu nữ “chưa cưới xin†mang bầu, nhưng cha đứa nhá» không phải là má»™t ngưá»i đà n ông mà là chÃnh Thiên Chúa là điá»u “khá khó bánâ€. Lại còn chuyện nà y nữa, thiếu nữ ấy là má»™t ngưá»i đồng trinh, và không thiếu ngưá»i tin rằng, cô vẫn còn đồng trinh sau khi hạ sinh bé trai kháu khỉnh.
Nhưng đó chÃnh là câu truyện Hạ Sinh Äồng Trinh, má»™t trong các tÃn Ä‘iá»u chÃnh cá»§a 2 tá»· Kitô Hữu khắp thế giá»›i. Câu truyện nà y được tôn kÃnh bởi má»i hệ phái Kitô Giáo, từ ChÃnh Thống Äông Phương tá»›i Äạo Mormon, Äạo Công Giáo và Thệ Phản.
Tuy nhiên, không thiếu thần há»c gia, mục tá» và Kitô hữu cho rằng việc Hạ Sinh Äồng Trinh Ãt được ai chú ý và o dịp Lá»… Giáng Sinh. Thá»±c váºy, thấy ý niệm ấy “khó nháâ€, phần đông tÃn hữu lưu ý tá»›i bé trai kháu khỉnh nằm trong máng cá» chứ không lưu ý tá»›i cách Ngưá»i được hạ sinh ra sao.
Còn đối vá»›i phần đông Kitô hữu, việc Hạ Sinh Äồng Trinh là điá»u không thể bá» qua. Bạn có thể lưỡng lá»± đối vá»›i má»™t số phép lạ trong Thánh Kinh, nhưng việc Hạ Sinh Äồng Trinh thì phải được chấp nháºn là Tin Mừng. Há» cho rằng không có nó, Kitô Giáo sẽ tan tà nh.
Gary Burge, giáo sư Tân Ước tại Wheaton College, cho rằng “loại bá» phép lạ khá»i Lá»… Giáng Sinh là loại bá» câu truyện chÃnh cá»§a Kitô Giáo. Việc nà y sẽ há»§y diệt chÃnh tâm Ä‘iểm cá»§a tư tưởng Kitô Giáo và lấy Ä‘i viên đá chÃnh cá»§a tòa nhà thần há»c Kitô Giáoâ€.
Tại sao việc Hạ Sinh Äồng Trinh lại là cá»™t trụ cá»§a Kitô Giáo? Nó là má»™t phép lạ hay chỉ là má»™t phúng dụ? Và bạn có thể vẫn là Kitô hữu dù không chấp nháºn ý niệm nà y được không?
Äối vá»›i Burge, má»™t ngưá»i tin là nh và tác giả cuốn “Các Câu Há»i Thần Há»c Mà Ai CÅ©ng Há»iâ€, thì việc Hạ Sinh Äồng Trinh là điá»u chá»§ yếu. Ông lý luáºn như sau: Nếu không sinh hạ đồng trình, Chúa Giêsu không phải là Con Thiên Chúa; nếu Ngưá»i không phải là Con Thiên Chúa, thì Ngưá»i chỉ là má»™t ngưá»i chịu đóng Ä‘Ãnh nữa mà thôi chứ không phải là hy lá»… có thể chuá»™c tá»™i thế giá»›iâ€.
Ông bảo: “NÆ¡i Chúa Giêsu, ta không có vị tiên tri chỉ nói vá» Thiên Chúa như má»™t con ngưá»i. Ta có Con Thiên Chúa Ä‘em Chúa Cha tá»›i cho ta. Có sá»± khác biệt rất lá»›n ở đây, tuyệt đối rất lá»›n. Äặt việc Hạ Sinh Äồng Trinh và o thế hiểm nghèo… thì Kitô Giáo chỉ còn là má»™t việc phà m nhân, chứ không phải má»™t mạc khải cá»§a Thiên Chúaâ€.
Suy nghÄ© cá»§a Burge được nhiá»u ngưá»i theo. Cuá»™c thăm dò cá»§a Trung Tâm Nghiên Cứu Pew cho thấy: gần 3/4 ngưá»i Mỹ cho rằng việc Hạ Sinh Äồng Trinh chÃnh xác vá» lịch sá». NÆ¡i ngưá»i Tin Là nh, tá»· số nà y còn cao hÆ¡n, lên tá»›i 96%.
Nhưng việc Hạ Sinh Äồng Trinh chỉ tìm thấy trong hai sách Tin Mừng. Trong Tin Mừng theo Thánh Mátthêu, thiên thần nói vá»›i Thánh Giuse “đừng sợ nháºn Maria là m vợ, vì con trẻ được thụ thai trong bà là do Chúa Thánh Thầnâ€. Trong Tin Mừng theo Thánh Luca, thiên thần nói vá»›i Äức Maria: “Chúa Thánh Thần sẽ đến vá»›i bà , và quyá»n năng Äấng Tối Cao sẽ bao phá»§ bà ; nên con trẻ sinh ra sẽ được gá»i là thánh, Con Thiên Chúaâ€.
Câu trả lá»i thá»i danh cá»§a Äức Maria: “điá»u ấy xẩy ra thế nà o được?†đã được cả kẻ hoà i nghi lẫn ngưá»i tin lặp lại từ đó. Má»™t số bản dịch đã dịch lá»i Äức Maria nói tá»›i đức đồng trinh cá»§a mình trong tư cách má»™t thiếu nữ độc thân, hay, má»™t cách bà ẩn, “tôi không biết tá»›i đà n ôngâ€.
Má»™t số há»c giả coi việc không nhắc tá»›i sá»± Sinh Hạ Äồng Trinh trong hai Tin Mừng Máccô và Gioan như là chứng cá»› cho thấy câu truyện nà y có nguồn gốc sau khi Chúa Giêsu qua Ä‘á»i, để biến Ngưá»i thà nh má»™t ngưá»i đặc biệt, để minh chứng rằng Ngưá»i là Äấng Ngưá»i nói Ngưá»i là vá»›i má»™t thế giá»›i hoà i nghi.
Nhưng Ben Witherington, má»™t giáo sư Tân Ước tại Chá»§ng Viện Thần Há»c Asbury, tìm được chứng cá»› cho việc Hạ Sinh Äồng Trinh vá» phương diện siêu nhiên. Ông bảo thánh Mátthêu và thánh Luca cảm thấy bó buá»™c phải kể lại câu truyện vì các ngà i hoà n toà n xác tÃn Ä‘iá»u thá»±c sá»± đã xẩy ra. Không ai tin các ngà i nếu không có chứng cá»› rõ rà ng, thuyết phục cho thấy việc ấy thá»±c sá»± xẩy ra.
Nhiá»u há»c giả khác dá»±a và o các trước tác cá»§a Thánh Phaolô. Thánh Phaolô sống gần cùng thá»i vá»›i Chúa Giêsu, tuy chưa bao giá» gặp Ngưá»i, ấy thế mà không bao giá» Thánh Nhân nhắc tá»›i việc Hạ Sinh Äồng Trinh cả, chỉ nói rằng Chúa Giêsu “sinh ra từ má»™t ngưá»i đà n bà †và Ngưá»i sinh ra “dưới lá» luáºtâ€. Căn cứ và o đó, má»™t số há»c giả cho rằng ngà i không nói tá»›i việc nà y có nghÄ©a là nó không có. Nhưng nhiá»u vị khác cho hay lá»i cá»§a ngà i ám chỉ Chúa Giêsu không có cha phà m trần.
Dù câu truyện nà y phát xuất từ đâu Ä‘i nữa, thì tá»›i năm 381, niá»m tin và o nó đã được chÃnh thức hóa trong Kinh Tin KÃnh Nixêa, tức hình thức tuyên xưng đức tin được má»i ngà nh Kitô Giáo sá» dụng, trừ Äạo Mormon.
Dù có nhiá»u bản văn khác nhau đôi chút, nhưng kinh tin kÃnh nà y nói rõ rằng Chúa Giêsu “từ trá»i xuống thế, và nháºp thể bởi Chúa Thánh Thần từ Trinh Nữ Maria, và đã là m ngưá»iâ€.
Má»™t số Kitô hữu hiện đại coi đó là má»™t phúng dụ, chứ không phải là má»™t phép lạ. Äối vá»›i John Shelby Spong, má»™t giám mục Tin Là nh đã vá» hưu và là tác giả cuốn “Sinh bởi má»™t Ngưá»i Äà n Bà â€, câu truyện sẽ trở nên mạnh mẽ hÆ¡n nếu loại bá» các yếu tố siêu nhiên.
Spong cho rằng việc hạ sinh đồng trinh “bôi lá» nhân tÃnh cá»§a ta. Sinh há»c là má»™t thứ kỳ Ä‘iệu: má»™t ngưá»i đà n ông và má»™t ngưá»i đà n bà yêu nhau rồi tạo ra má»™t đứa con tượng trưng cho cả hai; theo tôi đó là má»™t biểu tượng mạnh mẽ và là má»™t biểu tượng kỳ diệuâ€.
Nhưng đối vá»›i Christian Smith, má»™t nhà xã há»™i há»c vá» tôn giáo cá»§a ÄH Notre-Dame, nghÄ© vá» Äức Maria kiểu đó là đi quá xa. Ông bảo: “Nếu Thiên Chúa không có khả năng thá»±c hiện má»™t phép lạ như việc Hạ Sinh Äồng Trinh, thì Ngưá»i là thứ Thiên Chúa gì đây? Nếu bạn bác bá» tÃn lý Chúa Giêsu là Thiên Chúa trá»n vẹn và là con ngưá»i trá»n vẹn, thì Ngưá»i chỉ còn là má»™t vÄ© nhân. Nhưng nếu thế đâu là trá»ng Ä‘iểm cá»§a cái chết trên thánh giá nếu nó không được liên kết vá»›i vị Thiên Chúa nháºp thể, vị Thiên Chúa ở vá»›i chúng ta?â€
Gay Byron, má»™t mục sư cá»§a phái Trưởng Lão và là giáo sư Tân Ước tại ÄH Howard, nói rằng má»™t lý do khiến má»™t số Kitô hữu tra vấn việc Hạ Sinh Äồng Trinh là vì Giáo Há»™i nói chung rất nghèo nà n trong việc giải thÃch vá» nó.
Nói như thế chỉ có thể đúng đối vá»›i các Giáo Há»™i Tin Là nh và Thệ Phản. Các Giáo Há»™i nà y không thÃch nói tá»›i bất cứ Ä‘iá»u gì có thể nâng Äức Maria lên khá»i hà ng tạo váºt, nên dù tÃn lý Hạ Sinh Äồng Trinh là cá»™t trụ cá»§a Kitô Giáo, há» vẫn sợ không dám nhấn mạnh. Chứ các Giáo Há»™i ChÃnh Thống và Công Giáo thì lúc nà o cÅ©ng nhấn mạnh tá»›i tÃn Ä‘iá»u nà y như Kinh Tin KÃnh Nixêa đã xác nháºn, dá»±a và o chÃnh Thánh Kinh. Do đó, đối vá»›i hai Giáo Há»™i nà y, khó có thể là Kitô hữu mà lại không tin và o việc Hạ Sinh Äồng Trinh. Không những thế, hai Giáo Há»™i nà y còn nhấn mạnh tá»›i mầu nhiệm Äức Mẹ đồng trinh trước, trong khi và sau khi sinh con.
Vũ Văn An

