Chứng Tích Ngư�i Từ H�a Ngục Hiện V�

Hiện nay nhà xứ Cái MÆ¡n còn lÆ°u giữ má»™t miếng ván có kích thÆ°á»›c: 2,05 x 0,82 mét, dầy hÆ¡n 4,5 cm. Trên miếng ván có má»™t chá»— bị cháy Ä‘en và khuyết xuống giống như “phần mông” của má»™t ngÆ°á»�i ngồi để lại. Miếng ván này được lÆ°u giữ nhÆ° là má»™t chứng tích của việc có há»�a ngục và sá»± thưởng phạt Ä‘á»�i Ä‘á»�i.

Bà Tám (vợ của ông Biện Nguyễn Văn Nhung) và tấm ván hiện gi�.
Ảnh chụp ngày 8 / 10 / 2011, tại khuôn viên nhà th� Cái Mơn.

Bài viết này được ngư�i trực nhà xứ, th�i Cha Sở Gs Thích còn sống, ghi lại theo l�i tư�ng thuật của ông biện Nguyễn Văn Nhung, cháu cố của ông biện �ài và của ông Nguyễn Văn Thật. Nay xin mạn phép tóm lại như sau:

Khoảng đầu thế kỷ 18, tại Cái Mơn, có một bà lão n� là ngư�i tu xuất đã ngoài bảy mươi. ��i sống của bà không tốt lắm. Bà bệnh nặng và liệt giư�ng khoảng ba tháng, không ăn uống. Gia đình giữ linh hồn cho bà suốt th�i gian ấy đã mệt m�i. Hôm ấy, ông Biện Nguyễn Văn �ài (sau là Trùm H�) đến đ�c kinh giữ linh hồn cho bà. Ông bảo gia đình đi ngủ để ông giữ thay cho một hôm.

Khi ông biện �ài đang sốt sắng nhìn sách đ�c kinh, thình lình bệnh nhân ngồi phắt dậy, thổi tắt đèn, rồi ôm lấy cổ ông và đeo cứng ngư�i ông. Ông bình tĩnh không la lên sợ làm rối gia đình, và ông cứ mang bà lão trên mình để đi đốt đèn. �ốt đèn xong, ông trở lại giư�ng, gỡ hai tay bà ra kh�i cổ ông và để bà nằm xuống. Bà nằm trong tư thế như thư�ng lệ: hai chân duỗi thẳng, hai tay để lên ngực và vẫn im lặng như ngư�i đang hấp hối.

 
Tấm ván khi mới được đưa v� nhà xứ Cái Mơn
(không rõ năm nào). Dấu bị cháy khuyết xuống do mông của ngư�i chết hiện v� để lại trên tấm ván.

Cũng nên biết, vào th�i điểm này chưa có dầu lửa và đá lửa. Ngư�i ta dùng dao đánh vào hòn đá đen cho lửa xẹt vào bông gòn trong ống tre. Khi bông gòn bén lửa, ngư�i ta thổi lên cho có lửa ng�n rồi mới dùng cây r�i lấy lửa mồi vào đèn. Cây r�i là mảnh vải bằng hai ngón tay, nhúng dầu mù u, xe xoắn lại phơi khô. �èn dầu mù u thì không bắt lửa nhanh như đèn dầu ngày nay. Nhắc chuyện này để hiểu rằng th�i gian ông biện mang bệnh nhân trên cổ là khá lâu.

Ngày hôm sau bà này chết. Việc an táng theo nghi thức đạo như thư�ng lệ. Sau khi an táng, gia đình và hàng xóm tập trung để cầu lễ cho bà. Theo như tập tục thư�ng kéo dài một tuần, lâu hơn hay ít hơn là tùy hoàn cảnh gia đình.

Má»™t tối noÌ£, khi má»�i ngÆ°á»�i Ä‘ang sốt sắng cầu lá»…, bá»—ng dÆ°ng đèn tắt hết. NgÆ°á»�i chết xuất hiện, mình đầy lá»­a, mang dây xích, đến ngồi trên bá»™ ván, nói lá»›n tiếng: “Các ngÆ°á»�i đừng cầu nguyện cho tôi nữa, bởi vì đã lá»—i đức công bằng, tôi xuống Há»�a ngục rồi”. Nói bây nhiêu lá»�i rồi biến mất. Má»�i ngÆ°á»�i có mặt chết Ä‘iếng ngÆ°á»�i, lặng thinh và ngÆ°ng Ä‘á»�c kinh nhÆ°ng không dám Ä‘i má»™t mình vá»� nhà.

Ông chủ nhà nói: “Tôi không dám để bá»™ ván này trong nhà nữa, Ä‘em ra sông cái liệng cho nó trôi khuất cho rồi”. Nói vậy nhÆ°ng có lẽ do quá sợ, ông không dám chở Ä‘i nên đã liệng xuống rạch bên hông nhà. Nhà ông ở trên ngá»�n, nhà ông biện Ä�ài ở cuối nguồn, nên nÆ°á»›c ròng ông biện đã vá»›t được tấm ván ghi dấu cái mông của linh hồn sa há»�a ngục, tấm kia trôi mất (bá»™ ván gồm hai miếng).

Ông biện �ài cố ý giữ tấm ván lại trong nhà để nhắc nhở con cháu và ngư�i đ�i sau nhớ rằng có H�a Ngục. Ông dặn con cháu sau này không được nói tên ngư�i bất hạnh cho ai biết, để giữ thanh danh cho h�.

Bộ ván này dài gần 3 mét, dầy khoảng 8 cm, bằng gỗ sao gồm hai tấm. Linh hồn hiện v� ngồi bên tấm ván này, chống hai chân và hai tay qua tấm ván bên kia. Tấm ván bên này để lại dấu mông, và tấm ván kia là dấu hai bàn chân và hai bàn tay úp xuống. Dấu lửa cháy ăn sâu xuống cả hai tấm ván. Không biết ngày xưa gìn giữ thế nào nhưng mấy mươi năm sau này, gia đình ông Nguyễn Văn Nhung b� phế ngoài vư�n cây. Th�i chiến tranh Ông Nhung đã dùng để làm hầm núp bom đạn. Chiến tranh chấm dứt, ông lại quăng tấm ván ra b� mương. Một hôm có ngư�i đến ng� ý xin miếng ván, gia đình mới cạo rửa và định tống khứ nó đi. Khi hay được sự việc, cha sở Gs Thích đã ng� ý xin và đã đem v� lưu giữ tại nhà xứ. Theo l�i ông Thật thì có ai đó đã cưa tấm ván mất mấy tấc. Có lẽ vì nó dài và nặng n�, khó di chuyển, nên đã vô tình cưa bớt đi.

Ông biện Nguyễn Văn Nhung thuật lại theo truy�n khẩu của gia đình. Phần ông Nguyễn Văn Thật thì nói theo l�i kể của ông Isiđôrô Võ Văn Vạn, thư�ng g�i là Sáu Vạn, thầy tuồng của Cái Mơn ngày xưa. Ông là con đỡ đầu của �ức Cha Isiđôrô �ượm, tên Pháp là Dumortier, cha sở Cái Mơn, sau là Giám Mục �ịa Phận Sài Gòn. Ông Vạn mất hơn 30 năm nay, th� 90 tuổi.

Theo một số thông đáng tin cậy, thì ngư�i đã chết hiện v� này có thể cùng th�i với Thánh Philipphê Phan Văn Minh. Thánh nhân sinh năm 1815, như vậy, câu chuyện xảy ra cũng khoảng gần 200 năm có rồi.

�ối chiếu với gia phả của ông biện Nguyễn Văn �ài thì th�i gian như vậy là đúng.

Ông biện �ài, sau thăng chức là Trùm �ài, không biết tuổi.

Con của ông Trùm �ài là ông Trùm Thiệu, sống 92 tuổi.

Con ông Biện Thiệu là ông biện Gioang, sống 72 tuổi.

Con ông Biện Gioang là ông Biện Nguyễn Văn Nhung đã mất, còn bà Nhung hiện nay trên 80 tuổi và đã có cháu cố.

Lm Phêrô Phạm Bá Trung