PHÂN TÍCH BÀI TIN MỪNG THỨ BẢY TUẦN XXX THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (29/10/2016) – (Lc 14, 1. 7-11) – THÁNG MÂN CÔI KÍNH ĐỨC MẸ

“HỄ AI NHẮC MÌNH LÊN, SẼ PHẢI HẠ XUỐNG, VÀ AI HẠ MÌNH XUỐNG, SẼ ĐƯỢC NHẮC LÊN”.

BÀI ĐỌC I: Pl 1, 18b-26
“Đối với tôi, sống là Đức Kitô, còn chết là một mối lợi”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Philípphê.

Anh em thân mến, miễn là Đức Kitô vẫn được rao giảng, đó là điều làm tôi vui mừng, và tôi sẽ còn vui mừng mãi. Vì chưng tôi biết rằng nhờ lời cầu nguyện của anh em, và nhờ ơn Thánh Thần của Đức Giêsu Kitô giúp sức, điều đó sẽ đưa tôi đến ơn cứu độ, theo sự tôi chờ đợi và hy vọng, tôi sẽ không hổ thẹn chút nào, trái lại tôi vẫn hoàn toàn tin tưởng như mọi khi, và giờ đây, dù tôi sống hay tôi chết, Đức Kitô sẽ được vẻ vang trong thân xác tôi.

Vì đối với tôi, sống là Đức Kitô, còn chết là một mối lợi. Nhưng nếu sống trong xác thịt này đem lại cho tôi kết quả trong việc làm, thì tôi không biết phải chọn đàng nào. Tôi đang lúng túng trong hai điều này: là ước ao chết để được ở với Đức Kitô thì tốt hơn bội phần, nhưng cứ ở lại trong xác thịt thì cần thiết cho anh em.

Một khi tin tưởng điều đó, tôi biết rằng tôi sẽ còn ở lại và sẽ lưu lại với tất cả anh em, để anh em được tấn tới và được hân hoan trong niềm tin, ngõ hầu anh em vì tôi mà được tràn đầy hiên ngang trong Đức Kitô, bởi tôi trở lại với anh em một lần nữa.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 41, 2. 3. 5bcd
Đáp: Hồn tôi khát Chúa Trời, Chúa Trời hằng sống (c. 3a).

1) Như nai rừng khát mong nguồn nước, hồn con khát Chúa, ôi Chúa trời con! – Đáp.
2) Hồn tôi khát Chúa Trời, Chúa Trời hằng sống, ngày nào tôi được tìm về ra mắt Chúa Trời? – Đáp.
3) Tôi nhớ lúc xưa đi giữa muôn người, tôi đứng đầu đưa dân tiến vào nhà Đức Chúa Trời, giữa muôn tiếng reo mừng, ca ngợi.- Đáp.

ALLELUIA: Tv 147, 12a và 15a
Alleluia, alleluia! – Giêrusalem, hãy ngợi khen Chúa, Đấng đã sai Lời Người xuống cõi trần ai. – Alleluia.

BÀI TIN MỪNG: Lc 14, 1. 7-11
“Hễ ai nhắc mình lên, sẽ phải hạ xuống, và ai hạ mình xuống, sẽ được nhắc lên”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

Khi ấy, nhằm một ngày Sabbat Chúa Giêsu vào nhà một thủ lãnh các người biệt phái để dùng bữa, và họ dò xét Người. Người nhận thấy cách những kẻ được mời chọn chỗ nhất, nên nói với họ dụ ngôn này rằng:

“Khi có ai mời ngươi dự tiệc cưới, ngươi đừng ngồi vào chỗ nhất, kẻo có người trọng hơn ngươi cũng được mời dự tiệc với ngươi, và chủ tiệc đã mời ngươi và người ấy, đến nói với ngươi rằng: ‘Xin ông nhường chỗ cho người này’, bấy giờ ngươi sẽ phải xấu hổ đi ngồi vào chỗ rốt hết. Nhưng khi ngươi được mời, hãy đi ngồi vào chỗ rốt hết, để khi người mời ngươi đến nói với ngươi rằng: ‘Hỡi bạn, xin mời bạn lên trên’, bấy giờ ngươi sẽ được danh dự trước mặt những người dự tiệc.

“Vì hễ ai nhắc mình lên, sẽ phải hạ xuống, và ai hạ mình xuống, sẽ được nhắc lên”.

Đó là lời Chúa.
_______________________

BÀI PHÂN TÍCH (Lc 14, 1. 7-11).

PHẦN MỞ ĐẦU:

KIÊU NGẠO luôn là mối tội đầu, đứng đầu trong danh sách 7 mối tội đầu trong Giáo Lý Công giáo. Cũng vì đòi ngang hàng với Thiên Chúa mà Luxiphe và đồng bọn của chúng, đã bị Chúa trừng phạt muôn đời.

Mối tội đầu, có nghĩa đó là tội mà từ đó sẽ sinh ra các tội khác.

Kiêu ngạo không những phổ biến ngoài xã hội mà còn cả trong Giáo hội.

Những người kiêu ngạo, tự cao tự đại, tự nhấc mình lên, họ không ý thức được rằng: tất cả những gì họ đang có: tài năng, tiền bạc, con cái, chức quyền, cái ghế họ đang ngồi và cả mạng sống họ nữa, mà họ đang có đều do Chúa ban cho chứ bản thân họ không là gì hết.

Chỉ cần một cơn gió thoáng qua đủ quét sạch họ ra khỏi mặt đất, vậy họ có gì mà kiêu ngạo, tự cao tự đại!

Dạo quanh một vòng facebook gần đây, ta thấy có nhiều trang facebook chuyên post hình các Đức Cha lên mạng mà thấy CHƯỚNG.

Cụ thể hình Đức Cha Anphongso Nguyễn Hữu Long, Giám mục Hưng Hoá, Đức Cha Châu Ngọc Tri, Giám mục Lạng Sơn, Đức Cha Phêrô Nguyễn Văn Khảm, Giám mục Mỹ Tho, kèm theo vài từ “ MỤC TỬ CÓ MÙI CHIÊN”.

Không biết “mùi chiên” là mùi thế nào mà ai cũng thích vậy!

Dĩ nhiên các Đức Cha không hề biết gì những chuyện này.

Người post những hình này lên có một thâm ý rất rõ, anh ta muốn nói rằng: “Hãy quan sát kỹ người đứng bên cạnh Đức Cha nhé, tức chú ý người post tấm hình này”. Nếu không có mặt anh ta trong hình, chắc anh ta đã không post lên.

Làm vậy có phải anh ta đang muốn đánh bóng tên tuổi của mình không? Đang muốn đưa mình lên không?

Tôi luôn yêu quý các Đức Cha: Đức Cha Long thuộc lớp anh cả của tôi trong Chủng viện Gioan Đà Nẵng, Đức Cha Tri học trên tôi một lớp. Tôi thấy thật tội nghiệp cho các ngài, vô tình các ngài biến thành bức bình phong cho kẻ xấu lợi dụng để tô vẽ cho họ. Thật kinh tởm!

Bài Tin mừng hôm nay (Lc 14, 1. 7-11), Chúa Giêsu đánh thẳng vào thói háo danh, tự cao tự đại của người Biệt Phái ngay trong bữa tiệc mà ông thủ lĩnh nhóm Biệt Phái mời Ngài nhân một ngày Sabbat.

Cái thói háo danh đó được thể hiện ở chỗ họ luôn muốn ngồi chỗ nhất trong bữa tiệc.

Luca viết: “Người (Chúa Giêsu) nhận thấy cách những kẻ được mời chọn chỗ nhất, nên nói với họ dụ ngôn này rằng”.

Chúa Giêsu khuyên người Biệt Phái: “khi ngươi được mời, hãy đi ngồi vào chỗ rốt hết, để khi người mời ngươi đến nói với ngươi rằng: ‘Hỡi bạn, xin mời bạn lên trên”.

Kết thúc Bài Tin mừng, Chúa Giêsu đưa ra một phán quyết chắc nịch và mạnh mẽ: “Vì hễ ai nhắc mình lên, sẽ phải hạ xuống, và ai hạ mình xuống, sẽ được nhắc lên”.

Họ tự đưa mình lên một cách lố bịch, chính Thiên Chúa sẽ cho họ phải rớt xuống. Còn ai tự hạ mình xuống sẽ được Thiên Chúa nhắc lên.

Tinh thần Khiêm tốn, tự hạ luôn là chủ đề trong các sách Tin mừng, đặc biệt Phúc âm Luca.

Chúng ta đi vào Bài Tin mừng:
______________________________

“KHI ẤY, NHẰM MỘT NGÀY SABBAT, CHÚA GIÊSU VÀO NHÀ MỘT THỦ LÃNH CÁC NGƯỜI BIỆT PHÁI ĐỂ DÙNG BỮA, VÀ HỌ DÒ XÉT NGƯỜI. NGƯỜI NHẬN THẤY CÁCH NHỮNG KẺ ĐƯỢC MỜI, CHỌN CHỖ NHẤT, NÊN NÓI VỚI HỌ DỤ NGÔN NÀY RẰNG”

Như vậy ngay câu đầu tiên, Luca đã giới thiệu cho ta không gian và thời gian của Bài Tin mừng:

+ Về thời gian: “KHI ẤY, NHẰM MỘT NGÀY SABBA”.

Ngày Sabbat là ngày nghỉ theo Luật Do Thái, người ta không làm việc mà dành thời gian để phụng sự Thiên Chúa. Cụ thể người ta sẽ đến hội đường để nghe Kinh thánh, giảng giải Kinh thánh và hát Thánh vịnh.

+ Về không gian: “CHÚA GIÊSU VÀO NHÀ MỘT THỦ LÃNH CÁC NGƯỜI BIỆT PHÁI ĐỂ DÙNG BỮA”.

Như vậy, buổi họp mặt tại hội đường đã xong, Chúa Giêsu và các khách mời cùng nhau đi đến nhà ông thủ lĩnh Biệt phái để dùng bữa. Ắt hẳn đây phải là bữa tiệc lớn, vì mời được một vị đáng kính như Chúa Giêsu đến nhà không phải là chuyện bình thường, mà đó còn là một vinh dự.

Như vậy có 2 bữa ăn: bữa ăn Lời Chúa và bữa ăn vật chất.

Các tín hữu thời Giáo hội sơ khai và ngay cả trong Giáo hội ngày nay vẫn có 2 bữa ăn đi liền nhau như vậy. Bữa ăn Lời Chúa – Thánh Thể và bữa ăn vật chất.

Vấn đề cần nói ở đây là:

“HỌ DÒ XÉT NGƯỜI. NGƯỜI NHẬN THẤY CÁCH NHỮNG KẺ ĐƯỢC MỜI”.

Trong bữa ăn nhà ông Thủ lĩnh Biệt Phái, sẽ có nhiều người Biệt phái đến dự. Chắc chắn trong bữa tiệc này không có cuộc tranh luận hay câu hỏi gài bẫy nào, vì dù gì người Biệt Phái cũng phải giữ thể diện cho ông thủ lĩnh. Muốn tranh luận thì để lúc khác.

Như ta biết Nhóm Biệt Phái là nhóm chống đối Chúa Giêsu mạnh mẽ nhất, họ tấn công Ngài khắp nơi và không bỏ qua bất kỳ cơ hội nào. Ngược lại Nhóm này cũng bị Chúa Giêsu lên án mạnh mẽ nhất. Như trong Chương 23 của Phúc âm Matthêu mà ta có dịp tìm hiểu. Chúa Giêsu thường nói về họ như sau: “Khốn cho các người, hỡi các kinh sư và người Pha-ri-sêu giả hình!” (Mt 23, 13).

Thế mà hôm nay cả Chúa Giêsu và người Biệt phái đều hội tụ trong nhà ông thủ lĩnh. Một cuộc hội ngộ bất đắc dĩ.

Luca nói: “HỌ DÒ XÉT NGƯỜI”. Các cặp mắt đều chú ý đến Chúa Giêsu để tìm chỗ sơ hở bắt bẻ, phê phán. Đây là thái độ chủ động tích cực

Người có tâm địa xấu xa, ganh ghét, bản chất là như vậy, thời nào cũng thế.

Còn với Chúa Giêsu, Luca viết: “NGƯỜI NHẬN THẤY”. Nhận thấy chứ không phải là dò xét, có nghĩa những gì đang diễn ra nó quá hiển nhiên đập vào mắt người khác mà không cần phải chú ý.

Chúa Giêsu thấy gì?

“NHẬN THẤY CÁCH NHỮNG KẺ ĐƯỢC MỜI, CHỌN CHỖ NHẤT”. Thật đúng như Matthêu đã viết: “Họ ưa ngồi cỗ nhất trong đám tiệc, chiếm hàng ghế đầu trong hội đường, ưa được người ta chào hỏi ở những nơi công cộng và được thiên hạ gọi là “ráp-bi” (Mt 23, 6-7).

Chọn chỗ nhất, là chỗ vinh dự , là chỗ dành cho con người danh giá nhất. Vì là “nhất” nên chỉ có một, vì thế mới phải giành nhau.

Ta có thể hình dung Chúa Giêsu đang ngồi vào vị trí, chắc chắn là chỗ rốt hết và quan sát. Vì chỉ có ngồi ở chỗ rốt hết Ngài mới có thể quan sát hết tất cả. Nếu Ngài ngồi ở chỗ nhất thì Ngài sẽ không thấy được cảnh này.

Người ta chỉ có thể đóng kịch với nhau bằng những chiếc mặt nạ, mà ta gọi là giả hình. Nhưng trước Thiên Chúa mọi mặt nạ đều bị rớt xuống để hiện rõ con người thật của họ. Các người Biệt phái đang phơi bày trước Chúa Giêsu sự tham lam kiêu ngạo, tranh giành địa vị, tranh nhau chỗ cao chỗ thấp.

Nếu ông Thủ lĩnh có lòng tự trọng, có lẽ ông sẽ xấu hổ với đám đàn em này.

Tại sao lại có sự tranh giành chỗ nhất?

Thưa vào thời đó chưa có tổ chức khoa học như bây giờ. Thời nay, hầu hết các bữa tiệc đều có người hướng dẫn cho khách ngồi vào đúng chỗ của mình mà chủ tiệc đã có ý sắp đặt. Thời đó chưa có. Như vậy, sự tranh giành chỗ nhất trong Bài Tin mừng này là điều dễ hiểu.

“NÊN NÓI VỚI HỌ DỤ NGÔN NÀY RẰNG”.

Dĩ nhiên đây không phải là dụ ngôn Nước Trời, vì không có cụm từ nào xác định như thế, nhưng đây là dụ ngôn, là bài học nhân bản, bài học LÀM NGƯỜI.

Khi sinh ra thì ai cũng là người, nhưng làm người thì chưa chắc đạt được ngay mà cần phải học cách làm người, cần có thời gian để tập luyện và trưởng thành. Có người đến già rồi chưa chắc đã là người. Họ chỉ mang hình dáng người thôi, mà bên trong đầy thú tính.

“KHI CÓ AI MỜI NGƯƠI DỰ TIỆC CƯỚI, NGƯƠI ĐỪNG NGỒI VÀO CHỖ NHẤT, KẺO CÓ NGƯỜI TRỌNG HƠN NGƯƠI CŨNG ĐƯỢC MỜI DỰ TIỆC VỚI NGƯƠI, VÀ CHỦ TIỆC ĐÃ MỜI NGƯƠI VÀ NGƯỜI ẤY, ĐẾN NÓI VỚI NGƯƠI RẰNG: ‘XIN ÔNG NHƯỜNG CHỖ CHO NGƯỜI NÀY’. BẤY GIỜ NGƯƠI SẼ PHẢI XẤU HỔ ĐI NGỒI VÀO CHỖ RỐT HẾT.”

Chúa Giêsu dạy chúng ta một bài học rất thiết thực và có giá trị mọi thời, ngay cả thời đại văn minh bây giờ. Ngài đưa ra một trường hợp cụ thể, đó là “DỰ TIỆC CƯỚI”. Có lẽ tiệc cưới thời đó là bữa tiệc lớn nhất trong các bữa tiệc. Nhưng ta phải hiểu bài học này áp dụng chung cho mọi bữa tiệc mà ta được mời.

Chúa Giêsu khuyên: “NGƯƠI ĐỪNG NGỒI VÀO CHỖ NHẤT”. Lý do Ngài đưa ra để phòng trường hợp có người đến sau nhưng trọng hơn.

Trường hợp này rất dễ xảy ra vì bao giờ cũng vậy, khách dự tiệc không đến cùng một lúc, người trước kẻ sau, và thường những người danh giá lại hay đi trễ, có lẽ do tâm lý VIP, người quan trọng thường xuất hiện sau cùng.

Trong trường hợp này, chủ tiệc bất đắc dĩ phải mời ta xuống để dành chỗ cho người đến sau nhưng trọng hơn.

Nhưng oái oăm ở chỗ: “BẤY GIỜ NGƯƠI SẼ PHẢI XẤU HỔ ĐI NGỒI VÀO CHỖ RỐT HẾT”.

Có nghĩa chủ tiệc không mời ta xuống chỗ kém vinh dự hơn liền đó hay cách xa vài cái ghế, vì những chỗ này đã có người ngồi. Như vậy chỗ còn trống bây giờ sẽ là chỗ rốt hết, vì chẳng ai thích ngồi chỗ này nên nó còn trống. Đang từ chỗ nhất mà bây giờ phải rớt xuống chỗ rốt hết.

Luca nói: “BẤY GIỜ NGƯƠI SẼ PHẢI XẤU HỔ”.

Xấu hổ còn đỡ mà đúng hơn phải nói là NHỤC. Mối nhục này có khi người ta sẽ nhớ suốt đời không gì có thể rửa được.

NHƯNG KHI NGƯƠI ĐƯỢC MỜI, HÃY ĐI NGỒI VÀO CHỖ RỐT HẾT, ĐỂ KHI NGƯỜI MỜI NGƯƠI ĐẾN, NÓI VỚI NGƯƠI RẰNG: ‘HỠI BẠN, XIN MỜI BẠN LÊN TRÊN’. BẤY GIỜ NGƯƠI SẼ ĐƯỢC DANH DỰ TRƯỚC MẶT NHỮNG NGƯỜI DỰ TIỆC.”

Trái với trường hợp trên, Chúa Giêsu khuyên chúng ta: “KHI NGƯƠI ĐƯỢC MỜI, HÃY ĐI NGỒI VÀO CHỖ RỐT HẾT”

Ngồi chỗ rốt hết chắc chắn sẽ được an vị và không còn lo bị mời xuống, vì đây là chỗ rốt hết rồi. Nếu có “bị mời” chỉ còn trường hợp mời lên trên thôi.

Và Luca nói trong trường hợp này: “BẤY GIỜ NGƯƠI SẼ ĐƯỢC DANH DỰ TRƯỚC MẶT NHỮNG NGƯỜI DỰ TIỆC”.

Vâng đúng vậy, danh dự chỉ có khi được mời lên trên. Còn xấu hổ và nhục nhã khi bị mời xuống dưới.

“VÌ HỄ AI NHẮC MÌNH LÊN, SẼ PHẢI HẠ XUỐNG, VÀ AI HẠ MÌNH XUỐNG, SẼ ĐƯỢC NHẮC LÊN”

Trong bàn tiệc Nước Trời, những ai càng khiêm tốn lại càng được nâng lên. Vì khiêm tốn là đi vào con đường của Thiên Chúa, là trở nên giống Thiên Chúa.

Chúa Giêsu đã đưa ra cho chúng ta mẫu gương của chính Ngài. Ngài luôn chọn chỗ cuối cùng. Là Thiên Chúa, nhưng Ngài không đòi cho mình được ngang hàng với Thiên Chúa, trái lại, Người đã tự huỷ mình, mặc lấy thân phận nô lệ hèn yếu như ta, trừ tội lỗi.

Trong bữa Tiệc Ly. Chúa Giêsu. đã ngồi xuống rửa chân cho các môn đệ. Thiên Chúa đã quỳ trước mặt con người. Thực là một sự khiêm tốn thẳm sâu.

Trong khi con người kiêu ngạo muốn vươn lên làm Chúa, thì Thiên Chúa lại khiêm tốn hạ mình xuống làm người. Trong khi con người hèn hạ muốn nâng mình lên bằng cách chà đạp người khác, thì Chúa Trời cao cả lại hạ mình xuống để nâng con người lên.

Hạ mình, đó là con đường của Thiên Chúa. Khiêm nhường, đó là khuôn mặt của Thiên Chúa. Vì thế những ai khiêm tốn sẽ trở nên giống Thiên Chúa, xứng đáng ngồi đồng bàn với Thiên Chúa trên Nước Trời.

Lạy Chúa Giê-su, xin cho con một tâm hồn đơn sơ, không biết đến phức tạp của ích kỷ, và tìm hiến dâng mà không đòi lại. Một tâm hồn lặng lẽ, hạnh phúc khi thấy sự quảng đại của mình không được người khác biết đến”.

Amen.
_____________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.