Thứ Hai tuần XXVII TN ,Lc 10, 25-37Â
Trang Tin Mừng theo Thánh Luca vá»›i chá»§ đỠÄức Giêsu lên Giêrusalem ở chương 10. Giêrusalem là nÆ¡i Ngà i phải đến và chết ở đó như lá»i tiên báo: má»™t tiên tri không chết ngoà i thà nh Giêrusalem. Và trên đưá»ng Ä‘i Ngà i dạy dá»— các môn đệ nhiá»u Ä‘iá»u. Hôm nay, bà i Tin Mừng nói vỠđỠtà i “Äiá»u răn lá»›n†là điá»u răn quan trá»ng và là tinh hoa cá»§a luáºt Môsê… và cÅ©ng là điá»u Äức Giêsu muốn truyá»n đạt cho những ai muốn theo Ngà i.
Mở đầu, trang Tin Mừng hôm nay là câu há»i cá»§a má»™t vị luáºt sÄ©. Không biết vì lý do nà o khiến ngươì há»i Chúa Giêsu má»™t vấn đỠmà lẽ ra ông phải thông suốt : “ Tôi phải là m gì để được sá»± sống Ä‘á»i Ä‘á»i ?†Chúa Giêsu trả lá»i bằng hai câu há»i : “ Luáºt viết gì ? ông Ä‘á»c thế nà o ?†(c.26) Chúa Giêsu muốn chÃnh ông phải trả lá»i vá» câu há»i ông đặt ra dá»±a trên luáºt mà ông đã nắm vững. Ở câu 27, ta thấy ông rất thuá»™c luáºt và Chúa Giêsu đã không phải trả lá»i hoặc sá»a đổi, nhấn mạnh ở Ä‘iểm nà o cả :
“Hãy yêu Thiên Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết sức lá»±c, hết trà khônâ€( 27a) nghÄ©a là yêu Thiên Chúa vá»›i trá»n vẹn con ngưá»i gồm thân xác và linh hồn, tâm tư, trà lá»±c. Nói tóm lại : hãy yêu Ngà i vá»›i những gì bạn Có và bạn Là . Bên cạnh đó “ hãy yêu ngưá»i thân cáºn như chÃnh mình†( 27b) nghÄ©a là hãy quà trá»ng ngưá»i khác như thân thể mình váºy. Ông luáºt sÄ© trả lá»i vanh vách, không ngáºp ngừng hay lúng túng đến ná»—i Chúa Giêsu phải khen ông “Ông trả lá»i đúng lắm, và Ngà i thêm má»™t mệnh lệnh “ cứ là m như váºy sẽ được sống†( c.28).
Tiếp sau đó là dụ ngôn ngưá»i Samaria nhân háºu. Ta thấy thánh sá» Luca giá»›i thiệu bằng má»™t mệnh đỠnói lên lý do vì sao Chúa Giêsu lại dùng dụ ngôn : “Ông ấy muốn chứng tá» là mình có lý… Ai là ngưá»i thân cáºn cá»§a tôi?†( c.29). Äây là cách giảng dạy thông thưá»ng cá»§a Chúa Giêsu khi có má»™t nguyên nhân thúc đẩy để Ngà i nói lên má»™t vấn Ä‘á», đúng hÆ¡n là má»™t bà i giáo huấn. Trong luáºt nói : Ngưá»i thân cáºn.
Ở đây ông luáºt sÄ© đựơc Chúa khen, nên ông tưởng minìh đã Ä‘i đúng đưá»ng. vá»›i tÃnh tá»± cao tá»± mãn bá»™c lá»™ rằng : Mình có lý. Chúa Giêsu muốn ông xác định lại vấn đỠông há»i và dẫn ông Ä‘i và o cái nhìn cá»§a Ngà i vỠ“ ngưá»i thân cáºn†qua dụ ngôn. Ngà i mở lá»i : Có má»™t ngưá»i từ Giê-ru-sa-lem xuống Giê-ri-khô … rÆ¡i và o tay kẻ cướp, bị trá»ng thương, mất hết  cá»§a cải. Và kìa  có thầy tư tế, thầy Lêvi Ä‘i qua đó, nhưng cả 2 ông Ä‘á»u tránh sang má»™t bên. Lý do đơn giản : sợ ô uế. Má»™t hình thức giữ luáºt vì luáºt. Há» sợ ô uế đến ná»—i : thà để má»™t con ngưá»i chết Ä‘i, hy sinh vì luáºt. Luáºt đã khiến há» ra mù quáng Ãch ká»·, chỉ nghÄ© đến bản thân.
Chúa Giêsu đưa ra tiếp má»™t hình ảnh ngưá»i Samaria. Theo quan niệm Do Thái giáo, ngưá»i Do Thái không tiếp xúc vá»›i ngưá»i Samaria vì cho há» là dân ngoại. Nhưng ở đây, chÃnh ngưá»i ngoại nà y đã dừng lại. Cúi xuống băng bó vết thương và vá»±c ngưá»i bị thương lên lưng lừa, đưa vá» quán trá». Thánh sá» nói rõ : ông ta là m vì lòng thương ( x.c 33). Chẳng những ông ấy băng bó rồi còn trao cho chá»§ quán tiá»n chữa chạy, nếu thiếu, trên đưá»ng vá» chÃnh ông là ngưá»i trả lại số tiá»n thiếu đó. ( X.c.35).
Má»™t hà nh vi cao thượng. Ngưá»i Samaria nà y không nghÄ© đến bản thân : túi tiá»n bị hao hụt, mất thá»i giá», lỡ cÆ¡ há»™i vì cháºm trể hoặc có nguy cÆ¡ chÃnh mình sẽ bị cướp lá»™t ngay trên quãng đướng vắng vẻ nà y. Hình như tình thương che phá»§ sợ hãi. Ông quên hết những Ä‘iá»u đó mà chỉ chuyên chú má»™t Ä‘iá»u : chạy chữa cho nạn nhân.
Ngưá»i Samaritanô nhân háºu được nhắc đến trong Tin Mừng hôm nay là chÃnh Chúa Giêsu. DÄ© nhiên, các tư tế, lêvi có lý do cá»§a há»: hỠđã sống đúng luáºt, tuy nhiên luáºt đã giết chết lòng yêu thương cá»§a con ngưá»i vì trá»ng mặt chữ mà thôi. Chúa Giêsu đã vượt qua luáºt lệ và hướng dẫn tâm hồn con ngưá»i lên cao, Ä‘i và o chiá»u sâu cá»§a bác ái. Ngà i đã đến vá»›i từng con ngưá»i, Ngà i không đứng xa nhìn con ngưá»i đương đầu vá»›i những khó khăn thá» thách trong cuá»™c sống. Như ngưá»i Samaritanô nhân háºu, Ngà i đến gần bên con ngưá»i, Ngà i nhìn há» vá»›i ánh mắt đầy trắc ẩn, cảm thông, Ngà i cúi xuống băng bó các vết thương cá»§a há» và còn tình nguyện trả nợ cho há» bằng giá máu cá»§a Ngà i khi chấp nháºn chết trên Tháºp giá để cứu sống và đưa há» vá» quê trá»i.
Má»™t dụ ngôn tháºt ứng dụng cho Ä‘á»i sống. Chúa Giêsu có biệt tà i hướng dẫn những ngưá»i thà nh tâm thiện chà nháºn ra đưá»ng lối cá»§a Thiên Chúa. Ngà i xoay lại câu há»i cá»§a ông luáºt sÄ© : ai là ngưá»i thân cáºn cá»§a tôi thì nay sẽ là :ai đã tá» ra là ngưá»i thân cáºn ?…( c.36). Tháºt váºy, nhiá»u khi chúng ta đòi há»i ngưá»i khác phải trở thà nh “ thân cáºn†cá»§a mình, mà ta quên rằng : chÃnh chúng ta phải là “ ngưá»i tháºn cáºn†cho anh em. Ngưá»i luáºt sÄ© đã nháºn ra vấn đỠvà trả lá»i: Ngưá»i thân cáºn là ngưá»i đã thá»±c thi lòng thương xót vá»›i anh em đồng loại (x.c.37). Và Chúa Giêsu lại kết luáºn bằng cách nhắc lại má»™t lần nữa mệnh lệnh cá»§a Ngà i “ Hãy Ä‘i và là m như váºy†. Ông đã hiểu giá» chỉ còn thá»±c hà nh mà thôi.
Trong cuá»™c sống hiện tại, có lẽ má»—i ngưá»i không Ãt thì nhiá»u rất e dè khi giúp đỡ ngưá»i khác, nhất là ngưá»i Ä‘ang lâm nạn, bởi vì “đầu không phải, phải tai†và có khi chÃnh mình phải lãnh háºu quả do ngưá»i khác gây ra chỉ vì lòng bác ái cá»§a mình. Nhưng chúng ta cÅ©ng đừng vịn và o cá»› đó mà bà ng quan trước Ä‘au khổ cá»§a ngưá»i anh em, như thầy tư tế và thầy Lêvi xưa. Lòng bác ái không có ranh giá»›i. nó phá»§ nháºn má»i lý do ngay cả lá»—i lầm, thiếu sót.
Yêu Chúa hết lòng là phải dà nh thá»i gian cho Chúa, thá» phượng Chúa bằng cách Ä‘i lá»…, Ä‘á»c kinh, nhưng sao chúng ta cảm thấy như không có giá» dà nh cho những chuyện đó.
Yêu mến tha nhân, thá»±c thi bác ái là chúng ta là m vá»›i hết tấm lòng, nhưng sao khi chúng ta là m thì vẫn còn những toan tÃnh cá nhân, hÆ¡n thua, vụ lợi.
Lá»i Chúa hôm nay má»i gá»i chúng ta noi theo gương mẫu cá»§a ngưá»i Samaritanô nhân háºu là hình ảnh cá»§a chÃnh Chúa. Chung quanh chúng ta còn biết bao nạn nhân, dưới nhiá»u hình thức, Ä‘ang chá» bà n tay nâng đỡ cá»§a chúng ta. Nhưng thá» há»i chúng ta đã là m được gì? Có thể chúng ta không có tiá»n bạc, nhưng má»™t lá»i nói, má»™t nụ cưá»i, má»™t cá» chỉ, má»™t việc là m tốt cÅ©ng có sức xoa dịu và cảm thông vá»›i những ná»—i khổ Ä‘au cá»§a đồng loại.
Huệ Minh.

