Äối diện vá»›i Thượng đế cao cả và thánh thiện, con ngưá»i cảm nháºn được thân pháºn má»ng manh, tá»™i lá»—i cá»§a mình. à thức vá» thân pháºn nhá» bé và bất xứng, há» thốt lên: “Xin thương xót con!â€. Lá»i cầu nguyện ấy, vừa tuyên xưng Thiên Chúa là Äấng quyá»n năng, vừa thú nháºn thân pháºn tá»™i lá»—i cá»§a kiếp thụ tạo. Lá»i kêu van ấy cÅ©ng mang tâm tình tÃn thác, gá»i gắm niá»m hy vá»ng nÆ¡i Äấng có thể ban Æ¡n che chở trong những lúc Ä‘au khổ ngặt nghèo.
Trong Tin Mừng, ta thấy các tác giả ghi lại nhiá»u lần lá»i cầu xin nà y. Äó là lá»i van xin thống thiết cá»§a những ngưá»i phong cùi bị kỳ thị và xa lánh; cá»§a ngưá»i sÄ© quan có đứa con tháºp tá» nhất sinh; cá»§a ngưá»i bệnh liệt là o 38 năm bên bá» hồ BếtÄ‘ata; cá»§a ngưá»i đà n bà xứ Canaan có con gái Ä‘ang bị quá»· ám; cá»§a ngưá»i cha có con gái vừa chết. Tóm lại, lá»i van xin nà y diá»…n tả ná»—i thống khổ cá»§a những pháºn Ä‘á»i bất hạnh. Há» rất cần đến lòng thương xót cá»§a Thiên Chúa. Trước những lá»i van xin nà y, Chúa Giêsu đã chữa là nh há». Ngưá»i đã ban cho há» những Ä‘iá»u há» Ä‘ang khao khát tìm kiếm. HỠđược chữa là nh không chỉ ná»—i Ä‘au thể xác, mà còn ná»—i Ä‘au tinh thần. Nhá» các phép lạ Chúa Giêsu đã là m, há» tìm thấy sức mạnh, niá»m tin và nghị lá»±c cho cuá»™c sống. Lá»i kinh xin thương xót tháºt nhiệm mà u, qua đó, Thiên Chúa lấp đầy khát vá»ng sâu xa cá»§a con ngưá»i. Ngà i ban cho há» những Ä‘iá»u há» kêu xin.
“Xin thương xót con!†– lá»i kinh diá»…n tả sá»± hoà n toà n phụ thuá»™c và o Chúa. Qua lá»i kinh nà y, há» tuyên xưng Chúa là chá»— dá»±a duy nhất cá»§a cuá»™c Ä‘á»i, khi mà những nguồn phù trợ khác đã trở nên bất lá»±c. Quả váºy, nếu Chúa không dá»±ng nên ta và không giữ gìn che chở, con ngưá»i chỉ là hư vô, như hạt cát trong sa mạc, tá»±a giá»t nước giữa đại dương. Nhá» Chúa quan phòng, chúng ta hiện hữu và sống động trên Ä‘á»i. Cha mẹ sinh ra chúng ta, nhưng Chúa má»›i là Äấng tạo dá»±ng nên chúng ta. Ngà i tạo nên chúng ta nên hình hà i trong dạ mẫu thân. Má»™t ngà y nà o mà Chúa không giữ gìn che chở, vÅ© trụ và con ngưá»i sẽ trở lại vá»›i hư vô và tan thà nh mây khói. Lá»i kinh xin thương xót nói lên mối tương quan căn bản ấy, để nháºn ra Thiên Chúa là Cha, Äấng luôn đồng hà nh vá»›i pháºn ngưá»i để san sẻ yêu thương và phù trì che chở. Xin Ngà i thương xót còn là lá»i kinh cá»§a lòng hiếu thảo, như con cái thân thưa vá»›i cha mình. Những lá»i yêu mến, dù có được lặp lại ngà n lần trong ngà y, vẫn không thừa, vì nó diá»…n tả sá»± gắn bó, tri ân, chứa đựng tình cảm ngá»t ngà o.
“Xin thương xót con!†– lá»i kinh diá»…n tả tâm tình sám hối. Vua ÄavÃt sau khi phạm tá»™i, đã Ä‘au đớn vì những sai lá»—i cá»§a mình. Vá»›i lá»i khuyên cá»§a Ngôn sứ Nathan, ÄavÃt đã khóc lóc ăn năn và viết nên áng thÆ¡ tuyệt vá»i mang tên “Xin thương xót conâ€. Lá»i kinh nà y diá»…n tả tâm trạng cá»§a má»™t tá»™i nhân, vì cảm thấy mình xúc phạm đến Chúa, phản nghịch cùng Ngà i. Tác giả mang má»™t tâm hồn tan nát, má»™t trái tim quặn Ä‘au và thà nh tâm sám hối ăn năn, xin Chúa tha thứ má»i lá»—i lầm. Nháºn ra tá»™i lá»—i cá»§a mình, ông xin Chúa thanh tẩy và ban cho ông má»™t trái tim má»›i. Lá»i kinh “Xin thương xót con†đã giúp ÄavÃt đón nháºn Æ¡n tha thứ. Lá»i kinh ấy cÅ©ng là m cho ông trở thà nh mẫu má»±c cho lòng sám hối chân thà nh cá»§a các tá»™i nhân (x. Tv 50). Lá»i kinh nà y được Phụng vụ cá»§a Giáo Há»™i xướng lên nhiá»u lần trong Mùa Chay thánh, để giúp các tÃn hữu có tâm tình sám hối, cầu xin Chúa ban má»™t trái tim má»›i để tiếp tục những bước đưá»ng tương lai được ân sá»§ng nâng đỡ phù trì.
“Xin thương xót con!†– lá»i kinh cá»§a niá»m hy vá»ng. Nếu chúng ta xin Chúa thương xót, là vì chúng ta xác tÃn và o tình thương và tha thứ cá»§a Chúa. Mạc khải nói vá»›i chúng ta, “Ngưá»i nổi giáºn, giáºn trong giây lát, nhưng yêu thương, thương suốt cả Ä‘á»i†(Tv 29,6). Lịch sá» dân Do Thái đã chứng minh vá»›i chúng ta, biết bao lần há» vấp ngã, phạm tá»™i thá» thách Chúa, nhưng má»—i lần há» sám hối ăn năn là Chúa lại thương tha thứ. Chúa Giêsu đã diá»…n tả tình thương cá»§a Thiên Chúa trong lá»i giáo huấn cá»§a Ngưá»i, đặc biệt trong câu chuyện ngưá»i phụ nữ bị bắt quả tang phạm tá»™i ngoại tình. Chúa không lên án chị, nhưng khuyên chị hãy vá» và đừng phạm tá»™i nữa (x. Ga 8,1-11). Vì thế, khi kêu cầu vá»›i Chúa để van xin lòng thương xót cá»§a Ngà i, chúng ta tin và o quyá»n năng cá»§a Ngà i vá»›i niá»m xác tÃn Chúa sẽ ra tay cứu giúp chúng ta.
“Xin thương xót chúng con!†– lá»i kinh không chỉ nhân danh cá nhân, mà còn là lá»i van xin mang tÃnh táºp thể. Äó là lá»i cầu nguyện cho ngưá»i khác và vá»›i ngưá»i khác. Quả váºy, sống trên Ä‘á»i nà y, má»i ngưá»i Ä‘á»u liên đới vá»›i nhau, trong tá»™i lá»—i cÅ©ng như trong công phúc. Tá»™i lá»—i là m tổn thương mối tương quan vá»›i Chúa và vá»›i anh chị em mình. Lá»i kinh thương xót, nếu được xướng lên cách thà nh tâm, sẽ như thuốc thiêng chữa là nh bệnh táºt và hà n gắn những đổ vỡ mất mát giữa con ngưá»i vá»›i nhau, để cùng xây dá»±ng má»™t thế giá»›i an hòa, nhân ái.
 “Xin thương xót chúng con!†– lá»i kinh không chỉ hướng vá» con ngưá»i, mà còn bao gồm cả các thụ tạo. Thánh Phaolô đã viết cho tÃn hữu Rôma: “Muôn loà i thá» tạo những ngong ngóng chá» ngà y Thiên Chúa mạc khải vinh quang cá»§a con cái Ngưá»i. Quả thế, muôn loà i đã lâm và o cảnh hư ảo, không phải vì chúng muốn, nhưng là vì Thiên Chúa bắt phải chịu váºy. Tháºt váºy, chúng ta biết rằng: cho đến nay, muôn loà i thụ tạo cùng rên xiết và quằn quại như sắp sinh nởâ€Â (Rm 8,19-23). Khi xướng lên lá»i kinh thương xót, con ngưá»i thay lá»i cho thụ tạo, diá»…n tả ná»—i quặn Ä‘au mong chỠđược giải thoát. Äây cÅ©ng là lá»i má»i gá»i con ngưá»i hãy quan tâm đến các thụ tạo và góp phần giải thoát chúng khá»i nguy cÆ¡ há»§y hoại. Bởi lẽ, vÅ© trụ thiên nhiên đã bị nhuốm mà u tá»™i lá»—i do con ngưá»i gây ra. Chúng đã mất Ä‘i vẻ đẹp nguyên thá»§y do Thiên Chúa ban tặng. Lá»i kinh thương xót kêu cầu phúc là nh cá»§a Chúa, vá»›i ước mong con ngưá»i hãy đồng tâm hiệp lá»±c để xây dá»±ng má»™t thế giá»›i an bình, bảo vệ môi trưá»ng thiên nhiên để duy trì vẻ đẹp huy hoà ng, phản ánh vinh quang Thiên Chúa.
“Xin thương xót chúng con!†– lá»i kinh giúp các tÃn hữu dá»n mình trước khi cá» hà nh phụng vụ Thánh Thể. Con ngưá»i bất xứng và tá»™i lá»—i, muốn dâng lá»i ca tụng Chúa và đến gần Ngà i, há» phải được thanh tẩy và gá»™t rá»a những lá»—i lầm. Lá»i kinh thương xót được xướng lên ba lần, như tiếng kêu nà i van xin Æ¡n trên, để được thanh tẩy và an vui, xứng đáng dâng lên Chúa lá»i ca tụng. NÆ¡i má»™t số tôn giáo khác ngoà i Công giáo, chúng ta cÅ©ng thấy những thá»±c hà nh thanh tẩy trước cá» hà nh việc thá» tá»±.
 “Xin thương xót con!†– đó là lá»i kinh thiết tha cá»§a má»—i ngưá»i tÃn hữu chúng ta trong Mùa Chay thánh. Hãy Ä‘á»c lá»i kinh nà y vá»›i Äức tin vững và ng, vá»›i lòng cáºy trông mạnh mẽ và vá»›i tâm tình yêu mến thiết tha. Lá»i kinh nà y không chỉ là má»™t công thức được xướng lên ngoà i môi miệng, nhưng phải là má»™t tâm tình xuất phát từ tâm hồn, cùng vá»›i thiện chà sống xứng đáng để đón nháºn lòng xót thương cá»§a Chúa. Cảm nháºn được lòng Chúa xót thương, chúng ta cÅ©ng mang trong mình trái tim biết thương xót “như Chúa Chaâ€, để góp phần quảng diá»…n tình thương cá»§a Ngà i đối má»i ngưá»i.
Gm Giuse Vũ Văn Thiên
WHÄ

