PHÂN TÍCH BÀI TIN MỪNG THỨ NĂM TUẦN XXVIII THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (13/10/2016)

THÁNG MÂN CÔI KÍNH ĐỨC MẸ.
“SẼ BỊ ĐÒI NỢ MÁU CỦA CÁC TIÊN TRI ĐÃ ĐỔ RA, KỂ TỪ MÁU CỦA ABEL CHO ĐẾN MÁU CỦA GIACARIA”.

BÀI ĐỌC I: Ep 1, 1-10
“Ngài đã chọn chúng ta trong Người trước khi tạo dựng thế gian”.
Khởi đầu bức thư của Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Êphêxô.

Phaolô, Tông đồ của Đức Giêsu Kitô bởi ý định của Thiên Chúa, kính gửi các thánh ở Êphêxô và (là) các tín hữu trong Đức Giêsu Kitô. �(Nguyện chúc) ân sủng và bình an cho anh em do tự Thiên Chúa, Cha chúng ta, và Chúa Giêsu Kitô.�

Chúc tụng Thiên Chúa là Cha Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta, Đấng đã chúc lành cho chúng ta bằng mọi phúc lành thiêng liêng trên trời, trong Đức Kitô. Như Ngài đã chọn chúng ta trong Người trước khi tạo dựng thế gian, để chúng ta được nên thánh thiện và tinh tuyền trước mặt Ngài trong tình yêu thương. Chiếu theo thánh ý của Ngài, Ngài đã tiền định cho chúng ta được phúc làm con nhờ Đức Giêsu Kitô, để chúng ta ca tụng vinh quang ân sủng của Ngài mà Ngài đã ban cho chúng ta trong Con yêu dấu của Ngài.

Trong Người, chúng ta được ơn cứu chuộc nhờ máu Người, được ơn tha tội theo sự phong phú của ân sủng Ngài. Ân sủng này Ngài đã đổ tràn đầy trên chúng ta với tất cả sự khôn ngoan thượng trí, khiến chúng ta được biết mầu nhiệm ý định của Ngài theo ý Ngài đã định về Người, để kiện toàn trong thời gian viên mãn, là thâu hồi vạn vật trên trời dưới đất trong Đức Kitô.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 97, 1. 2-3ab. 3cd-4. 5-6
A+B=Chúa đã công bố ơn cứu độ của Người (c. 2a).

A=Hãy ca tụng Chúa một bài ca mới, vì Người đã làm nên những điều huyền diệu. Tay hữu Người đã tạo cho Người cuộc chiến thắng, cùng với cánh tay thánh thiện của Người.

B=Chúa đã công bố ơn cứu độ của Người; trước mặt chư dân Người tỏ rõ đức công minh. Người đã nhớ lại lòng nhân hậu và trung thành để sủng ái nhà Israel.

A=Khắp nơi bờ cõi địa cầu đã nhìn thấy ơn cứu độ của Thiên Chúa chúng ta. Toàn thể địa cầu hãy reo mừng Chúa, hãy hoan hỉ, mừng vui và đàn ca!

B=Hãy ca mừng Chúa với cây đàn cầm, với đàn cầm, với điệu nhạc du dương, cùng với tiếng râm ran, tiếng tù và rúc, hãy hoan hô trước thiên nhan Chúa là Vua.

A+B=Chúa đã công bố ơn cứu độ của Người (c. 2a).

ALLELUIA: Ga 14, 5
-Chúa phán: “Thầy là đường, là sự thật và là sự sống, không ai đến được với Cha mà không qua Thầy”. – Alleluia.

BÀI TIN MỪNG: Lc 11, 47-54
“Sẽ bị đòi nợ máu của các tiên tri đã đổ ra, kể từ máu của Abel cho đến máu của Giacaria”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

Khi ấy, Chúa phán: “Khốn cho các ngươi! Hỡi những người xây cất mồ mả các tiên tri, mà tổ phụ các ngươi đã giết chết. Thật, các ngươi làm chứng và tán thành những hành động của tổ phụ các ngươi: vì thực ra họ đã giết các vị tiên tri, còn các ngươi thì xây mồ mả cho họ. Bởi đó mà sự Khôn Ngoan của Thiên Chúa đã nói: Ta sẽ sai đến với chúng các tiên tri và các tông đồ, trong số các vị đó, người thì chúng giết đi, người thì chúng bách hại, khiến cho dòng giống này sẽ bị đòi nợ máu của tất cả các tiên tri đã đổ ra từ lúc tạo thành vũ trụ, kể từ máu của Abel cho đến máu của Dacaria, người đã bị sát hại giữa bàn thờ và thánh điện. Phải, Ta bảo các ngươi, dòng giống này sẽ bị đòi nợ máu. Khốn cho các ngươi! Hỡi những tiến sĩ luật, vì các ngươi cất giữ chìa khoá sự hiểu biết. Chính các ngươi đã không được vào, mà những người muốn vào, các ngươi đã ngăn cản họ lại”.

Khi người phán bảo cùng các biệt phái và tiến sĩ luật những lời đó, thì họ bắt đầu oán ghét Người một cách ghê gớm, và chất vấn Người về nhiều vấn đề, cố gài bẫy Người để may ra bắt bẻ được lời gì do miệng Người thốt ra chăng.

Đó là lời Chúa.
_____________________________

BÀI PHÂN TÍCH (Lc 11, 47-54)

Bài Tin mừng hôm nay (Lc 11, 47-54) là Bài cuối cùng trong loạt bài Chúa Giêsu lên án thói giả hình của Biệt phái (Pharisiêu) và Luật sĩ.

Nêu độc giả theo dõi trọn 3 bài cho 3 ngày: Thứ Ba, thứ Tư, thứ Năm, hẳn quý vị sẽ thấy 2 bài trước: (Lc 11, 37 – 41); (Lc 11, 42 – 46) chỉ là khúc dạo đầu, là phát súng khai hoả cho bài Tin mừng hôm nay (Lc 11, 47 – 54).

Bài Tin mừng hôm nay là lời chúc dữ nặng nhất của Chúa Giêsu và phản ứng của Biệt phái và Luật sĩ cũng dữ dội nhất, vì thế Bài Tin mừng hôm nay đầy kịch tính.

Độc giả có thể đặt câu hỏi: Tại sao là kịch tính nhất?

Thưa, Bài Tin mừng hôm nay Chúa Giêsu không còn khiển trách thói giả hình của người Biệt phái nữa. Nói về họ chỉ là chuyện nhỏ, nói riết cũng nhàm.

Nhưng hôm nay Chúa Giêsu muốn quay ngược thời gian trở về Cựu ước để nói về cha ông họ.

Luca viết: “Khốn cho các ngươi! Hỡi những người xây cất mồ mả các tiên tri, mà tổ phụ các ngươi đã giết chết”.

Có nghĩa Chúa Giêsu kết án Biệt phái và luật sĩ là con cháu của một giòng dõi chuyên giết các tiên tri và ngôn sứ của Thiên Chúa, còn họ là con cháu lại đi xây mồ mả cho họ, như vậy họ đã tán thành việc cha ông họ đã làm..

Chúa Giêsu nói về giòng dõi này như sau: “Phải, Ta bảo các ngươi, dòng giống này sẽ bị đòi nợ máu”.

Bối cảnh của Bài Tin mừng hôm nay vẫn ở trong nhà ông Biệt phái đã mời Ngài dự tiệc. Chắc chắn ông Biệt phái này không ngờ sự việc lại bị đẩy xa đến vậy.

Khởi đầu chỉ là một chuyện cỏn con: Chúa Giêsu không rửa tay trước khi dùng bữa, chuyện đó có đáng gì để Chúa Giêsu cho họ một loạt lời chúc dữ. Mà đây mới chỉ là trong ý nghĩ thôi, chứ họ chưa dám nói ra ngoài miệng mà đã bị quở trách nặng nề như vậy.

Người Biệt phái phải luôn nhớ đến bài học xương máu này. Lần sau chớ có dại dột: Gài bẫy, hỏi thử nữa, ngay cả đừng nghĩ xấu trong lòng luôn.

Chúng ta bắt đầu đi vào Bài Tin mừng:

“KHI ẤY, CHÚA PHÁN: “KHỐN CHO CÁC NGƯƠI! HỠI NHỮNG NGƯỜI XÂY CẤT MỒ MẢ CÁC TIÊN TRI, MÀ TỔ PHỤ CÁC NGƯƠI ĐÃ GIẾT CHẾT”

Câu đầu tiên của Bài Tin mừng là một lời chúc dữ nữa: “KHỐN”, khốn nạn.

Lời chúc dữ này nhắm vào ai?

Thưa: “HỠI NHỮNG NGƯỜI XÂY CẤT MỒ MẢ CÁC TIÊN TRI”.

Người Biệt phái và Luật sĩ chắc sẽ rất vui với câu mở đầu này, rõ ràng Chúa Giêsu nhắm vào những người xây mồ mả, chứ không phải họ. Vậy những người xây mồ mả tại các nghĩa trang ráng mà nghe nhé!.

Nhưng không phải vậy, vì Chúa Giêsu đang nói đến: “NHỮNG NGƯỜI XÂY CẤT MỒ MẢ CÁC TIÊN TRI, MÀ TỔ PHỤ CÁC NGƯƠI ĐÃ GIẾT CHẾT”.

Cụm từ “CÁC NGƯƠI”, rõ ràng Chúa Giêsu đang nói đến Biệt phái và Luật sĩ chứ không phải ai khác.

Vấn đề ở đây là:

“THẬT, CÁC NGƯƠI LÀM CHỨNG VÀ TÁN THÀNH NHỮNG HÀNH ĐỘNG CỦA TỔ PHỤ CÁC NGƯƠI: VÌ THỰC RA HỌ ĐÃ GIẾT CÁC VỊ TIÊN TRI, CÒN CÁC NGƯƠI THÌ XÂY MỒ MẢ CHO HỌ”.

Nó châm biếm ở chỗ: cha ông họ đã giết chết, còn họ lại xây mồ mả.

“Như vậy, người Biệt phái và Luật sĩ làm chứng và tán thành những hành động của các tổ phụ: các tổ phụ đã giết các tiên tri, còn họ thì xây mồ mả thôi, chứ họ không có trách nhiệm gì hết.

Người Biệt phái và luật sĩ ngụy biện ở chỗ khi nói rằng, nếu họ sống vào thời đó, họ sẽ không thông đồng với cha ông mà đổ máu các ngôn sứ, làm như thể việc xây lăng cho các ngôn sứ là để chuộc lại lỗi lầm của cha ông họ, và cũng để biểu thị lòng tôn kính các vị.

Thật ra họ chỉ tôn kính các vị ngôn sứ đã chết, còn cha ông họ thì giết các ngôn sứ khi các ngài còn sống.

Còn bản thân họ, họ sẽ tham gia vào việc giết Con Thiên Chúa, là vị tiên tri cao cả nhất mà Thiên Chúa sai đến.

Cả trong thời Cựu ước và Tân ước. Dòng dõi Biệt phái và Luật sĩ vẫn vậy. Chúa Giêsu đã đặt dấu chấm hết cho cái giòng dõi này.

“BỞI ĐÓ MÀ SỰ KHÔN NGOAN CỦA THIÊN CHÚA ĐÃ NÓI: TA SẼ SAI ĐẾN VỚI CHÚNG CÁC TIÊN TRI VÀ CÁC TÔNG ĐỒ, TRONG SỐ CÁC VỊ ĐÓ, NGƯỜI THÌ CHÚNG GIẾT ĐI, NGƯỜI THÌ CHÚNG BÁCH HẠI”

KHÔN NGOAN CỦA THIÊN CHÚA ĐÃ NÓI”

Chúa Giêsu bắt đầu duyệt lại lịch sử ơn Cứu độ, như vậy câu “Vì thế mà Đức Khôn Ngoan của Thiên Chúa đã phán” có nghĩa là “Chương trình của Thiên Chúa” đã được thực hiện.

Chương trình của Thiên Chúa như sau: “Ta sẽ sai Ngôn Sứ và Tông Đồ đến với chúng: chúng sẽ giết người này, lùng bắt người kia”. Thiên Chúa gởi “các ngôn sứ và các tông đồ” đến với loài người để kêu gọi loài người ăn năn trở về. Thế nhưng loài người đã chẳng đón nhận sứ điệp của Chúa, lại còn bách hại các vị ấy.

“KHIẾN CHO DÒNG GIỐNG NÀY SẼ BỊ ĐÒI NỢ MÁU CỦA TẤT CẢ CÁC TIÊN TRI ĐÃ ĐỔ RA TỪ LÚC TẠO THÀNH VŨ TRỤ.

KỂ TỪ MÁU CỦA ABEL CHO ĐẾN MÁU CỦA DACARIA, NGƯỜI ĐÃ BỊ SÁT HẠI GIỮA BÀN THỜ VÀ THÁNH ĐIỆN. PHẢI, TA BẢO CÁC NGƯƠI, DÒNG GIỐNG NÀY SẼ BỊ ĐÒI NỢ MÁU”

Thiên Chúa là Đấng công bình vô cùng, cái chết của các Tiên tri, của các ngôn sứ và của các người công chính từ thời khai thiên lập địa không thể đổ ra cách vô ích.

Chính Thiên Chúa sẽ xét xử và thực thi công bình cho họ. Như vậy, “DÒNG GIỐNG NÀY SẼ BỊ ĐÒI NỢ MÁU”. Họ đã nợ máu quá nhiều và sẽ đến lúc họ sẽ đền tội, đừng bao giờ nghĩ rằng giết người xong họ sẽ được ngủ yên.

Ông bà ta thường nói: Con thú sau khi ăn xong thịt đồng loại nó thể ngủ yên, nhưng với con người thì không thể ngủ yên được, mà cứ ray rứt mãi khôn nguôi. Nợ máu phải trả bằng máu.

Những nhà đấu tranh cho dân chủ và công lý ngày nay, họ cũng bị bách hại như vậy. Họ đang chịu tra tấn đòn vọt trong 4 bức tường kín nhà tù. Cứ nghĩ rằng mọi người sẽ quên không còn ai nhớ đến họ nữa.

Nhưng không, vì chính Chúa Giêsu đã nói: “DÒNG GIỐNG NÀY SẼ BỊ ĐÒI NỢ MÁU”. Thiên Chúa luôn công bình vô cùng. Những cái chết vì lý tưởng cao đẹp cho Đạo Chúa, cho công lý và hoà bình, luôn được Thiên Chúa nhớ đến và không bao giờ bị lãng quên.

“KỂ TỪ MÁU CỦA ABEL CHO ĐẾN MÁU CỦA DACARIA, NGƯỜI ĐÃ BỊ SÁT HẠI GIỮA BÀN THỜ VÀ THÁNH ĐIỆN”.

Chúa Giêsu đã duyệt lại những cái chết từ vị tiên tri đầu tiên cho đến vị tiên tri cuối cùng trong Cựu Ước với 2 cái mốc là Abel và Dacaria

+ ABEL:

Cái chết của Abel, người công chính đầu tiên của loài người bị sát hại bởi chính anh mình (Cain), được Chúa Giêsu kể như cái chết của một ngôn sứ. Là ngôn sứ, không nhất thiết phải là những ngôn sứ “chuyên nghiệp” của Do thái thời xưa. Cũng không nhất thiết phải rao giảng như Isai hay Êdêkien, mà chỉ nguyên đời sống công chính thánh thiện, như của Abel, đã là một ngôn sứ đích thực và có giá trị rồi.

+ DACARIA: Là vị ngôn sứ cuối cùng của Cựu ước bị giết giữa Đền thờ và Thánh điện. Sách Sử Biên cuốn 2 có viết:

“Sau khi ông Giơ-hô-gia-đa qua đời (ông là tư tế và là cha của ngôn sứ Da-ca-ri-a), các thủ lãnh Giu-đa đến bái yết nhà vua (vua Giô-át) và lúc ấy nhà vua nghe theo họ. Họ đã bỏ Đền Thờ của Đức Chúa là Thiên Chúa tổ tiên họ, mà phụng sự các cột thờ và các ngẫu tượng. Vì tội ấy Đức Chúa đã giáng cơn thịnh nộ xuống Giu-đa và Giê-ru-sa-lem. Người đã sai các ngôn sứ đến với họ, để đưa họ quay về với Đức Chúa. Các vị ấy đã khuyến cáo, nhưng họ không thèm để tai.

Ông Da-ca-ri-a, con tư tế Giơ-hô-gia-đa, được đầy thần khí Thiên Chúa, đứng trên cao, đối diện với dân và nói: “Thiên Chúa phán thế này: “Tại sao các ngươi vi phạm lệnh truyền của Đức Chúa, mà chuốc lấy thất bại? Vì các ngươi đã lìa bỏ Đức Chúa, nên Đức Chúa cũng lìa bỏ các ngươi.” Họ liền toa rập chống lại ông và theo lệnh vua, họ ném đá giết ông trong sân Đền Thờ Đức Chúa. Vua Giô-át không nhớ đến tình nghĩa mà ông Giơ-hô-gia-đa, thân phụ ông Da-ca-ri-a, đã dành cho mình, nên mới sát hại ông này. Lúc gần chết, ông Da-ca-ri-a kêu lên: “Xin Đức Chúa nhìn xem và báo oán cho con.” (2 Sử Biên 24, 17-22).

ĐỘC GIẢ CÓ THỂ ĐẶT CÂU HỎI:

Vậy các tiên tri và ngôn sứ ở giữa 2 cái mốc đầu và cuối số phận sẽ như thế nào?

Thưa, họ cũng vậy. Số phận của một ngôn sứ thường gắn liền với đau khổ và bách hại. Môsê và Êlia đã có lúc xin được chết cho xong (Ds 11, 15; 1 V 19, 4). Giêrêmia cũng chỉ muốn từ nhiệm, nhưng không được (Gr 20, 7-18). Có một truyền thống truyền khẩu rằng các ngôn sứ thường bị bách hại: Isaia đã bị cưa làm 2 khúc, Giêrêmia bị dân ném đá chết, Amos bị đập đến chết (Dt 11,32-40; 2Sb 24,22)…

Tóm lại toàn bộ các ngôn sứ trong Lịch sử cứu độ, tính từ thời khai thiên lập địa đã bị giết hại.

“KHỐN CHO CÁC NGƯƠI! HỠI NHỮNG TIẾN SĨ LUẬT, VÌ CÁC NGƯƠI CẤT GIỮ CHÌA KHOÁ SỰ HIỂU BIẾT. CHÍNH CÁC NGƯƠI ĐÃ KHÔNG ĐƯỢC VÀO, MÀ NHỮNG NGƯỜI MUỐN VÀO, CÁC NGƯƠI ĐÃ NGĂN CẢN HỌ LẠI”

Đây là lời chúc dữ thứ hai trong bài Tin mừng, Chúa Giêsu dành cho các Luật sĩ, cũng được bắt đầu bằng từ: “KHỐN”, khốn nạn

Như ta biết truyền thống của Luca khác hẳn so với Matthêu. Matthêu luôn gom hai nhóm Biệt phái và Luật sĩ làm một, còn Luca thì tách riêng ra.

Như vậy lời chúc dữ của Chúa Giêsu theo Luca sẽ được cụ thể hơn.

“VÌ CÁC NGƯƠI CẤT GIỮ CHÌA KHOÁ SỰ HIỂU BIẾT”

“Cất giữ chìa khóa sự hiểu biết” : đó là những kiến thức về Thánh Kinh, các luật sĩ đã nắm trong tay chìa khóa mở cửa vào Nước Trời.

“Chìa khóa Nước Trời” ám chỉ đến hình ảnh một người đầy tớ với chìa khóa trong tay để mở cửa các phòng trong nhà. Người có chìa khóa trong tay không chỉ có quyền xác định ai được vào và ai không được vào, mà còn có trách nhiệm toàn quyền trông coi để ý mọi sự trong nhà của chủ mình. Nhưng do thái độ của họ, chẳng những họ không vào đó được mà lại còn ngăn cản người khác vào.

Để cứu nhân loại khỏi vòng tội lỗi, Chúa Giêsu đã thực hiện Công trình Cứu chuộc, và Nước Trời đã sẵn sàng cho những ai có thành tâm thiện chí muốn vào.

Chúa Giêsu sẽ lấy lại chìa khóa đó mà giao cho Phêrô.

Matthêu viết: “Còn Thầy, Thầy bảo cho anh biết: anh là Phê-rô, nghĩa là Tảng Đá, trên tảng đá này, Thầy sẽ xây Hội Thánh của Thầy, và quyền lực tử thần sẽ không thắng nổi. Thầy sẽ trao cho anh chìa khoá Nước Trời: dưới đất, anh cầm buộc điều gì, trên trời cũng sẽ cầm buộc như vậy; dưới đất, anh tháo cởi điều gì, trên trời cũng sẽ tháo cởi như vậy.” (Mt 16, 18 – 19).

“KHI NGƯỜI PHÁN BẢO CÙNG CÁC BIỆT PHÁI VÀ TIẾN SĨ LUẬT NHỮNG LỜI ĐÓ, THÌ HỌ BẮT ĐẦU OÁN GHÉT NGƯỜI MỘT CÁCH GHÊ GỚM, VÀ CHẤT VẤN NGƯỜI VỀ NHIỀU VẤN ĐỀ, CỐ GÀI BẪY NGƯỜI ĐỂ MAY RA BẮT BẺ ĐƯỢC LỜI GÌ DO MIỆNG NGƯỜI THỐT RA CHĂNG”.

Như đã nói trong phần mở đầu: Bài Tin mừng hôm nay đầy kịch tính và là đỉnh điểm những lời chúc dữ của Chúa Giêsu dành cho Biệt phái và Luật sĩ, vì Chúa Giêsu không chỉ khiển trách họ mà Ngài đã quay ngược thời gian về lại Cựu ước để kết án cha ông họ nữa. Đúng là một giòng dõi bị chúc dữ.

Ta không lạ gì khi Luca ghi lại phản ứng của họ: “HỌ BẮT ĐẦU OÁN GHÉT NGƯỜI MỘT CÁCH GHÊ GỚM”. Và họ tiếp tục CHẤT VẤN, GÀI BÃY.

Nhưng Luca viết: “ĐỂ MAY RA BẮT BẺ ĐƯỢC LỜI GÌ”, có nghĩa họ đang cố gỡ gạt lại thể diện cho mình.

Nhưng cũng vô ích. Thế là họ đã chờ sẵn Chúa Giêsu tại Giêrusalem mà Ngài đang trên hành trình đến đó để kết án Ngài một cách nhơ bẩn và trắng trợn.

Chúa Giêsu sẽ trả giá cho những việc làm của Ngài bằng cái chết trên thập giá.

Như vậy, cha ông họ đã giết các tiên tri trong thời Cựu ước mà họ xây mồ mả hòng che đậy việc làm xấu xa của các tổ phụ. Bây giờ đến lượt họ sẽ giết chính Con Thiên Chúa vị tiên tri cao cả nhất mà Thiên Chúa sai đến.

Cuối cùng giòng họ này đã bị chính Con Thiên Chúa kết án nặng nề nhất và đặt dấu chấm hết tại đây.

Amen.
_____________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

PHÂN TÍCH BÀI TIN MỪNG THỨ NĂM TUẦN XXVIII THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (13/10/2016) – (Lc 11, 47-54)