“Chúa cÅ©ng gá»i ngưá»i không có khả năng và những đứa con hoang như tôi!â€
Câu chuyện gia đình cá»§a cha cÅ©ng câu chuyện cá»§a nhiá»u bạn trẻ ngà y nay: các câu chuyện khá gáºp ghá»nh.
Mẹ tôi xuất thân trong má»™t gia đình trưởng giả ở Nîmes mà tà i sản bay theo mây khói qua nhiá»u Ä‘á»i thừa kế và qua các bất đồng trong gia đình. Bà láºp gia đình năm 1962 khi bà vừa má»›i 19 tuổi. Hai anh lá»›n tôi kế nhau ra Ä‘á»i. Vì nhiá»u lý do khác nhau, hai vợ chồng sá»›m chia tay nhau. Hai năm sau mẹ tôi bá» chồng và gần như ngay láºp tức mẹ tôi láºp lại gia đình. Vì thế tôi ra Ä‘á»i và sau đó là hai em gái tôi. Cha chúng tôi bá» nhà ra Ä‘i trước khi em gái út “Galinette†cá»§a tôi ra Ä‘á»i má»™t thá»i gian ngắn, nhà chúng tôi ai cÅ©ng có má»™t tên gá»i ở nhà , tôi là “Luluâ€. Từ đó chúng tôi không bao giá» gặp lại ông và tôi không giữ má»™t ká»· niệm nà o vỠông.
Còn mẹ của cha?
27 tuổi, mẹ tôi má»™t mình nuôi dạy năm con ở trang trại Camargue, bà không có má»™t lợi tức. Tôi nhá»› chúng tôi luôn sống trong cảnh nghèo. Má»™t ngà y ná», và o má»™t ngà y cuối tháng, sau khi đã vét hết tá»§ chẳng còn gì, mẹ tôi đã phải nấu bá»™t nhão thức ăn chó cho chúng tôi ăn; nhà chỉ còn má»™t Ãt si-rô bạc hà cho bữa ăn tối. Mẹ tôi mượn tiá»n chá»— nà y chá»— kia. Trong các lần cÆ¡ quan xã há»™i khám xét, bà giấu chúng tôi nhưng bà không tránh được thảm kịch đáng sợ: năm con cá»§a mình bị đưa và o Trung tâm Tiếp nháºn Y tế Xã há»™i (Ddass). Dạ dà y chúng tôi khóc vì đói, đúng váºy, nhưng quả tim chúng tôi khóc vì Ä‘au đớn. Mẹ tôi là m má»i cách để đưa chúng tôi vá».
Và bà thà nh công?
Nhá» hưởng gia tà i, bà có thể quản lý má»™t tiệm ăn-khách sạn ở má»™t là ng nhá» vùng Cévennes. Äó là năm 1971, tôi lên 5 và tôi rất tá»± hà o được phục vụ ở phòng ăn và o cuối tuần, các anh lá»›n cá»§a tôi thì là m trong bếp! Äó là bốn năm hạnh phúc. Các năm tháng nà y biến mất theo mây khói: ngà y 21 tháng 3 năm 1975, má»™t mạch Ä‘iện bị cháºp và ngôi nhà bị cháy. Căn nhà biến mất trong ngá»n lá»a. May mắn là không có ai bị thương. Nhưng chúng tôi không có bảo hiểm. Và chúng tôi Ä‘i lại từ số không.Â
Chúa hiện diện trong Ä‘á»i sống cá»§a cha lúc đó?
Không. Khi đó tôi không chống Chúa: nhưng tôi không biết Ngà i. Mẹ tôi là m đám cưới ở nhà thá» nhưng bà không giữ đạo. Sau khi ly dị, mẹ tôi cảm thấy mình bất xứng, tháºm chà bà nghÄ© mình bị ruồng bá», dù sao thì cÅ©ng là má»™t hình thức sống bên lá». Bà cho chúng tôi rá»a tá»™i nhưng bà không đưa chúng tôi Ä‘i há»c giáo lý. Tôi không có má»™t ká»· niệm nà o vỠđạo vá»›i mẹ tôi ngoà i Kinh KÃnh Mừng chúng tôi hát khi Ä‘i bá»™ 4 cây số đến trưá»ng để quên đưá»ng dà i.
Là m thế nà o mẹ cá»§a cha vá»±c dáºy qua bao nhiêu thá» thách nà y?
Mẹ tôi là m hầu bà n trong má»™t tiệm ăn. Tại đây có má»™t ngưá»i đà n ông quyến rÅ© mẹ tôi, ông ta tên là Martial. Ông ngưá»i cao lá»›n, luôn ăn mặc chỉnh tá»; tôi như thấy ông trong má»™t phim cá»§a tà i tá» Alain Delon. Chẳng mấy chốc ông vá» nhà chúng tôi ở. Äó là lần đầu tiên tôi thấy mẹ tôi có đôi cặp như má»™t vợ chồng. Hai anh tôi ở ná»™i trú, tôi là đứa con trai duy nhất ở nhà . Martial tá» ra có cảm tình vá»›i tôi. Ông thiện cảm – ông dạy tôi câu cá, cho tôi má»™t con chó và muốn cho tôi lấy tên há» cá»§a ông. Nhưng ông có các thói quen đặc biệt: ông thức ban đêm và ngá»§ ban ngà y. Thỉnh thoảng ông vắng nhà mấy ngà y. Ông rất Ãt khi ra khá»i nhà , có vẻ như ông muốn trốn.
Má»™t ngà y ná» mẹ tôi kêu tôi ra, bà nhìn và o mắt tôi và xin tôi không bao giỠđược nhắc đến tên Martial ở trưá»ng. Mẹ tôi giải thÃch ông bị cảnh sát tìm vì ông không trả trợ cấp cho ngưá»i vợ đầu tiên cá»§a mình. Sau nà y tôi má»›i biết Martial ở trong giá»›i “trá»™m cắpâ€. Thá»±c tế là ông ở ẩn ở nhà chúng tôi. Khi đó tôi hiểu vì sao ông luôn có súng trong ngưá»i.
Äó là má»™t bà máºt khó giữ?
Äúng. Äiá»u nà y là m cho tôi không phải là má»™t đứa bé “bình thưá»ngâ€. Bên ngoà i thì cuá»™c sống tuổi vị thà nh niên cá»§a tôi không khác gì vá»›i các bạn cùng là ng: đánh đấm nhau vá»›i nhóm bạn là ng bên cạnh, tán tỉnh má»™t chút, đá banh rất nhiá»u và đạp xe đạp ăn cắp… Sau nà y sẽ là xe mô-tô. Nhưng tình trạng trong gia đình thì ngà y cà ng căng thẳng. Má»i sá»± trở nên xấu vá»›i Martial vì ông thay đổi tÃnh tình. Có khi nhiá»u ngà y liá»n ông ở rịt trong phòng hút thuốc lá, uống bia, ông để nguyên cả áo quần không thay. Ông không nói chuyện vá»›i chúng tôi nữa, ông la hét mẹ tôi. Ông tát mẹ tôi tá»›i tấp. Cà ng ngà y cà ng cãi vã nhiá»u hÆ¡n, cà ng hung bạo hÆ¡n. Không những vá» mặt thể xác, ngưá»i đà n ông nà y còn phá há»§y cả vá» mặt tâm lý. Ông Ä‘uổi hai anh tôi Ä‘i. Mẹ tôi tan nát cõi lòng. Cho đến ngà y ông dùng dao đâm mẹ tôi bị thương, khi đó mẹ tôi má»›i quyết định bá» trốn. Chúng tôi dá»n vá» Nîmes. Martial bị chặn trong má»™t vụ kiểm tra lưu thông, ông bị tống giam. Mẹ tôi không bỠông: má»—i tháng và i lần, bà đi vá»›i tôi và o thăm ông.Â
Martial đóng vai ngưá»i cha thay thế?
Má»™t cách nà o đó là như váºy… Và kéo dà i cho đến cuối tháng 3 năm 1979. Khi đó tôi 13 tuổi. Má»™t buổi tối ná», mẹ tôi thốt ra má»™t câu: “Ngưá»i mà con nghÄ© là cha cá»§a con, ngưá»i đó không phải là cha cá»§a conâ€. Cho đến lúc đó tôi vẫn nghÄ© tôi cùng cha vá»›i hai em gái tôi. Mẹ tôi cho tôi biết tôi là con cá»§a má»™t ngưá»i Äức tên là Günter, má»™t ngưá»i vừa xuất ngÅ© sau bảy năm ở Binh Ä‘oà n Lê dương tác chiến ở nước ngoà i. Má»™t chiá»u mùa xuân năm 1965, ông đến gõ cá»a nhà mẹ tôi xin má»™t nÆ¡i trú chân. Má»™t ngưá»i đà n ông tốt mà mẹ tôi muốn là m lại cuá»™c Ä‘á»i vá»›i ông. Nhưng không được. Ngưá»i đà n ông nà y bị tổn thương bởi những xung đột ông trải qua trong cuá»™c Ä‘á»i. Ngắn gá»n, hai ngưá»i chỉ ở chung vá»›i nhau và i tháng ở Äức. Nhưng há» còn để lại má»™t cái gì đó… tôi.Â
Mẹ cá»§a cha không bị cám dá»— “bá»â€ cha à ?
Nhiá»u ngưá»i khuyên mẹ tôi phá thai: “Dù sao, đứa con hoang nà y cÅ©ng không biết cha cá»§a nóâ€, “Cô có hình dung cô sẽ ở trong tình huống nà o không?â€â€¦ Äúng váºy, tất cả các Ä‘iá»u kiện quy lại để “cho tôi và o bẫyâ€: mẹ tôi Ä‘ang ly dị, mẹ tôi đã có hai đứa con, bây giá» mẹ tôi lại có thai vá»›i má»™t ngưá»i mà bà đã chia tay… Ãt nhất là ngưá»i ta khuyên mẹ tôi phá thai vì những lý do đó. Tôi ngưỡng phục mẹ tôi biết bao, mẹ tôi đã giữ tôi – tôi không có má»™t phán xét nà o đối vá»›i các phụ nữ đã phải ở trong cảnh phá thai. Äó là má»™t hà nh vi yêu thương mà cÅ©ng là má»™t hà nh vi hy vá»ng: tôi đã bị kết án tá» hình vá»›i lý do tôi là đứa bé bất hạnh, nhưng ai có thể biết được? Má»i thứ gần như đã quá tệ ngay từ khi mẹ tôi thụ thai, nhưng dù sao há» cÅ©ng để cho chúng tôi má»™t cÆ¡ há»™i…
May mắn, mẹ tôi được “dì Odile†giúp đỡ rất nhiá»u, dì gởi mẹ tôi đến dì Lucie, má»™t ngưá»i chị cá»§a dì. Dì Lucie ngưá»i công giáo, gốc gia đình Versaille và dì có mưá»i ngưá»i con, dì cho mẹ tôi và hai anh tôi ở nhà dì trong mấy tháng. Ngưá»i ta nói rất Ãt đến các gia đình tiếp nháºn như gia đình dì, há» cá»±c kỳ rá»™ng lượng, há» giúp cho các phụ nữ có hoà n cảnh cùng cá»±c, và giúp cho các em bé như tôi sống!
Là m thế nà o cha biết tin vỠmối liên hệ phụ tỠcủa cha?
Tôi thoát được má»™t gánh nặng khổng lồ: cha tôi không bá» tôi như tôi nghÄ©. Ông không biết là mẹ tôi mang thai tôi… Nhưng má»™t vấn đỠkhác rÆ¡i xuống trên đầu tôi: cha tôi ở đâu? Là m sao tìm ra ông? Và rồi tôi nháºn ra tôi chỉ là đứa con hoang. Má»™t đứa bé mà bà mẹ phải che giấu nguồn gốc cá»§a nó không cho ngưá»i chung quanh biết. Từ giá» trở Ä‘i, chữ “con hoang†là m cho tôi Ä‘au nhói má»—i khi nghe. Tôi cÅ©ng Ä‘au nhói như váºy khi Ä‘iá»n và o hồ sÆ¡ ở trưá»ng: “cha vô danhâ€.
CÅ©ng may là hai anh và hai em gái tôi Ä‘oà n kết chung quanh tôi. Tình thương anh em trong gia đình đã giúp tôi đương đầu vá»›i thá»±c tế má»›i nà y trong Ä‘á»i.
Như váºy là bắt đầu má»™t cuá»™c Ä‘á»i má»›i?
Má»™t cuá»™c Ä‘á»i không như tôi mơ… Martial ra khá»i tù tháng 5 năm 1979. Ông chỉ ở tù má»™t thá»i gian ngắn vì ông không cấp dưỡng tiá»n ăn. Do không có bằng chứng, ông không bị kết án vì các vụ “vỡ†trong các nhà kho. Khi đó tôi còn hy vá»ng việc ông ở tù sẽ giúp ông cải thiện, nhưng ngược lại: ông lại trở nên thô bạo, lầm lì hÆ¡n. Cảnh gia đình chà o xáo lại bắt đầu. Mẹ tôi Ä‘i trốn. Mẹ phải và o bệnh viện để trốn. Tôi và hai em gái phải và o Trung tâm Tiếp nháºn Y tế Xã há»™i ở  Nîmes. Tôi ở đó vá»›i các trẻ vị thà nh niên khó trị, có cá tÃnh thấy rõ là đã hung bạo và đồi trụy. Martial tìm lại mẹ tôi và đánh mẹ tôi gãy ba xương sưá»n. Lúc đó cảnh sát phải bảo vệ chúng tôi.
Trong và i tuần chúng tôi không có tin tức cá»§a ông, cho đến má»™t chiá»u tháng 11 năm 1979. Chúng tôi ở nhà . Có ngưá»i gá»i cổng. Trá»i tối Ä‘en nhưng ánh sáng đèn đưá»ng cho chúng tôi nháºn ra ngưá»i khách tối nay: Martial… Ông tìm ra chúng tôi! Mẹ tôi ngần ngại, nhưng rồi bà cÅ©ng xuống nói chuyện vá»›i ông. Há» trao đổi vá»›i nhau và i câu. Mẹ tôi lên nhà ; còn ông thì Ä‘i xa xa. Chúng tôi há»i tin, mẹ tôi trả lá»i, bà rất giao động: “Ông không được khá»e, ông đến chà o từ giã mẹ. Mẹ sợ ông là m má»™t cái gì ngu xuẫn…†Äá»™t nhiên, má»™t tiếng nổ vang lên. Anh tôi chạy ra cá»a sổ nhìn, tôi cháºn mẹ tôi không cho bà đi xuống. Tôi thấy Martial trên vỉa hè.
Ông ngồi dưới chân cá»™t đèn trước mặt nhà . Äầu cúi xuống. Ông vừa bắn má»™t phát và o ngá»±c.
Cha cảm thấy như thế nà o?
Vừa buồn bã vừa nhẹ nhõm. Như váºy là chấm hết, sẽ không còn cảnh đánh nhau, hoảng sợ, bá» trốn, và o bệnh viện… Cái bóng cá»§a Martial không còn lởn vởn trên mái nhà . Khi đó tôi chưa biết còn có má»™t găng-tÆ¡ khác ở đâu đó sẽ cứu Ä‘á»i tôi.
Bằng cách nà o?
Và i tháng sau khi Martial tá»± tá», tôi sắp được 14 tuổi và tôi Ä‘ang có các biến chuyển xấu: mẹ tôi không còn kiểm soát được tôi, tôi bá» nhà đi hoang vá»›i các bạn, tôi hung dữ vá»›i mẹ, cả bằng lá»i lẫn bằng hà nh động. Vì thế bà Marie-Dominique, bạn cá»§a mẹ tôi đỠnghị đưa chúng tôi Ä‘i nghe lá»i chứng cá»§a má»™t cá»±u sếp găng-tÆ¡ ở New York. Ông có buổi nói chuyện ở thà nh phố Montpellier. Mẹ tôi rất lo cho tôi: Martial là mẫu gương đà n ông duy nhất trong Ä‘á»i tôi. Tôi bị ảnh hưởng và khổ thay tÃnh tình tôi nhanh chóng Ä‘i theo con đưá»ng giống như váºy. Khi đó bà nghÄ© gặp má»™t ngưá»i đã thoát ra khá»i hoà n cảnh đó như ông Nicky Cruz sẽ giúp được tôi. Tôi rất phấn khÃch trước lá»i đỠnghị cá»§a bà Marie-Dominique. Mẹ tôi cố tình không nói vá»›i tôi rằng tên vô lại nà y bây giá» là mục sư…Â
Cha khám phá khi đến nghe?
Không ngay láºp tức. Hôm đó Dinh Thể Thao cá»§a thà nh phố Montpellier đông nghẹt ngưá»i: hà ng ngà n ngưá»i đến nghe. Bắt đầu chương trình là các bà i hát, nhẹ có, mạnh có, rất tình cảm – Ä‘iá»u nà y là m cho tôi phải nói, các buổi nói chuyện vá»›i ngưá»i trẻ 60% thà nh công là nhỠâm nhạc. Rồi đến phần trình bà y cá»§a Nicky Cruz. Má»™t ngưá»i đứng lên và nói bằng tiếng Anh. Ông mặc đồ vét, tóc Ä‘en, có thể nói ông như tà i tỠđóng trong phim Scarface.
Ông kể cuá»™c sống cá»§a ông: đúng là ông rÆ¡i và o cảnh hung bạo và địa ngục. Ông là ngưá»i Portorica đến New York lúc 13 tuổi, và o băng đảng Mau Mau và sau má»™t và i cú đâm đúng Ä‘Ãch, ông trở thà nh sếp. Tôi say sưa nghe ông nói. Ông kể trong những giá» Ä‘en tối cá»§a Ä‘á»i mình, tay ông đã giết ngưá»i khi ông má»›i hÆ¡n tuổi tôi má»™t tÃ. Rồi ông nhiệt tình nhắc đến mục sư David Wilkerson, mục sư đến Bronx để là m chứng cho Chúa (1). Nicky chống cá»± dữ dá»™i khi mục sư David nói vá»›i ông rằng “Chúa Giêsu yêu ôngâ€, cho đến ngà y ông chấp nháºn Chúa Kitô là Äấng đã cứu Ä‘á»i ông. Cuá»™c Ä‘á»i cá»§a ông hoà n toà n thay đổi. Bây giỠông là mục sư. Váºy ông mặc vét… là hợp lý.
Các lá»i cá»§a mục sư là m cha xúc động?
Ở nhiá»u chá»—, tôi thấy Ä‘á»i tôi giống câu chuyện cá»§a ông, dù Ä‘á»i tôi không có gì giống để so sánh. Nhưng đúng là : vì tôi đã sống các sá»± kiện Ãt Ä‘au đớn hÆ¡n, và chuyện nà y đã tốt cho ông, váºy thì sao nó lại không tốt cho tôi? Tôi có thể sẽ phải đón nháºn Chúa Giêsu và o cuá»™c Ä‘á»i tôi như ông đã đón nháºn. Vì thế khi ông đỠnghị ai muốn thay đổi Ä‘á»i sống thì tiến lên bục. Tôi Ä‘i lên. Ban nhạc trổi lên các bà i hát rất nhẹ. Tôi chen để có thể đến gần mục sư Nicky nhất có thể. Ông nhắm mắt – gương mặt cá»§a ông mang các vết sẹo hung bạo cá»§a thá»i quá khứ -, ông cầu nguyện, hai tay đưa cao, “Lạy Chúa Giêsu, con cầu xin Chúa, xin Chúa ngá»± đến chữa là nh các quả tim bị tổn thương. Nếu Chúa đã thay đổi con, thì Chúa có thể thay đổi cho tất cả những ai Ä‘ang ở đây trước mặt Chúa…†Các bà i hát tiếp tục hát, má»i ngưá»i cầu nguyện chung quanh tôi.
Và cha cũng cầu nguyện?
Äúng, có thể đây là lần đầu tiên trong Ä‘á»i tôi: má»™t tiếng kêu thốt ra từ quả tim. Vá»›i giá»ng thầm thì, tôi nói: “Lạy Chúa Giêsu, Chúa đã thay đổi Ä‘á»i ông Nicky Cruz. Con muốn biết Chúa. Con mở lòng ra vá»›i Chúa. Con cÅ©ng váºy, con muốn bắt đầu má»™t Ä‘á»i sống khác.†Và các giá»t nước mắt tuôn ra. CÅ©ng may không ai biết tôi và mẹ tôi thì không thấy tôi! Tôi để cho nước mắt chảy… Sau nà y tôi má»›i biết, nước mắt thưá»ng biểu lá»™ hà nh động cá»§a Chúa khi Ngà i thay đổi quả tim bằng đá cá»§a chúng ta thà nh quả tim bằng thịt.Â
Từ lâu cha đã không khóc?
Từ rất lâu. Các Ä‘au khổ đã là m chai cứng tâm hồn tôi. Tôi không nhá» má»™t giá»t nước mắt khi Martial tá»± tá». Ngà y hôm sau khi Ä‘i theo mẹ tôi đến nhà xác, mẹ tôi khóc bên cạnh xác ông, tôi sá» má xác chết. Rất lạnh. Tôi còn nói vá»›i mẹ tôi: “Mẹ xem, giống như con gà đông lạnhâ€. Äó là sá»± nhạy cảm cá»§a tôi. Và đó là điá»u mà Chúa Ä‘ang phá vỡ…
“Thần Khà tuôn trà o�
Tôi nghÄ© váºy. Tôi luôn giữ trong ký ức vá» sá»± ngá»t ngà o cá»§a lần đầu tiên Chúa Thánh Thần đến thăm thân tình trong Ä‘á»i tôi. Như má»™t sức thổi. Có thể nó đã ở trong chúng ta mà chúng ta không nháºn ra. Và bây giá» má»™t cánh cá»a mở ra, cả cánh cá»a sổ cÅ©ng mở ra và đột nhiên chúng ta thấy sức thổi nà y xuyên qua các bức tưá»ng cá»§a mình, là m các tưá»ng thà nh cá»§a chúng ta rÆ¡i xuống.
Khi đó, chÃnh cuá»™c sống má»›i bắt đầu, lần nà y là má»™t cuá»™c sống tốt đẹp…
Äúng. Khi trên xe vá» lại Nîmes, mẹ tôi và bà Marie-Do há»i tôi: “Con thÃch không? – Thì cÅ©ng thÃch, những gì con khám phá chiá»u nay tháºt Ä‘iên khùng. Con thá»±c sá»± muốn biết ông đó nhiá»u hÆ¡n. – Ai? Mục sư Nicky? – Không, Chúa Giêsu. Mẹ biết không, trong khi cầu nguyện, con nói chuyện vá»›i Chúa. Có má»™t cái gì đã xảy ra… Con nghÄ© Chúa đã nháºn lá»i conâ€. Bà Marie-Do đỠnghị tôi tham dá»± và o nhóm cầu nguyện Canh tân Äặc sá»§ng, bà ở trong phong trà o nà y. Tôi nháºn lá»i.
Má»—i tuần chúng tôi đến Tarascon há»p má»™t lần. Tôi khao khát muốn biết Chúa Giêsu hÆ¡n, tôi bắt đầu biết thánh lá»…, biết cầu nguyện… Các bạn trai, bạn gái cá»§a tôi ngạc nhiên. Chúng Ãt gặp tôi lại. Tôi không có gì chống lại chúng, nhưng trá»ng tâm cá»§a tôi bây giá» hướng vá» Ä‘iá»u Thiết yếu. Ngoà i lòng má»™ đạo ra, tôi chỉ còn thÃch xe mô-tô và đá banh.
Sự thay đổi lớn nhất là trong quan hệ với mẹ tôi. Tất cả không trở nên hoà n hảo đầu hôm sớm mai, nhưng nó không dễ bùng nổ như mấy tháng trước, khi đó tôi dữ dằn và khinh miệt – tôi không chịu đựng bà thêm được nữa.
Cha thà nh “thiên thần†nhỠphép lạ?
Không, còn lâu má»›i được. Tôi vẫn còn giữ tÃnh xấu cá»§a tôi, đừng tìm kết quả ngay, nhất là trên sân banh. Tôi vẫn còn giữ khuynh hướng ăn miếng trả miếng. Sau khi trở lại, tôi phải mất rất nhiá»u thì giỠđể chôn con ngưá»i cÅ© cá»§a tôi… váºy mà nó vẫn trổi dáºy chá» dịp lên tiếng. Nhiá»u lần, tôi dà bà Marie-Dominique khốn khổ cá»§a tôi và o chân tưá»ng…
Cha nợ bà rất nhiá»u mà ?
Vô cùng. Ba tháng sau khi tôi trở lại, tháng 6 năm 1980, bà má»i tôi Ä‘i theo nhóm Canh tân Äặc sá»§ng đến Lá»™ Äức hà nh hương trong má»™t cuá»™c há»p quốc tế. Tôi hợp vá»›i Thánh Bernadette ngay láºp tức, có thể vì cả hai chúng tôi Ä‘á»u đã sống má»™t kinh nghiệm thiêng liêng quá mạnh khi 14 tuổi, đến mức đã là m thay đổi hẳn cuá»™c Ä‘á»i cá»§a chúng tôi.
Má»™t buổi tối ở Hang Äá, tôi quyết định dâng hiến Ä‘á»i tôi cho Chúa Giêsu. Tôi nói vá»›i Ngà i: “Lạy Chúa, xin Chúa nháºn lấy Ä‘á»i conâ€, tôi chưa nghÄ© đến chức thánh. Tôi không nghÄ© đến chức linh mục cÅ©ng như đến việc láºp gia đình. ÄÆ¡n giản tôi chỉ muốn nói vá»›i Ngà i, bây giá» trá»n Ä‘á»i tôi thuá»™c vá» Ngà i. Chiá»u hôm đó, Chúa Giêsu đã quyết định dà nh cho tôi má»™t ngạc nhiên, nhưng vì Ngà i là má»™t nhà giáo giá»i, Ngà i chỉ tiết lá»™ cho tôi biết năm năm sau…
Chuyện gì xảy ra sau đó?
Năm năm sau, ngà y 24 tháng 5 năm 1985, hôm trước ngà y thi vấn đáp tú tà i môn tiếng Äức – chuyện nà y tôi không sáng chế ra! -, tôi nháºn má»™t cú Ä‘iện thoại. Khi đó tôi sống trong má»™t cá»™ng Ä‘oà n má»›i và có ai đó kêu tôi: “René-Luc, có cha cá»§a anh trên Ä‘iện thoại!†Tôi nghÄ© là trò đùa! Nhưng không, đó là Günter. Cha đã tìm ra tôi. Ngà y hôm sau khi tôi thi xong, ông đến tìm tôi. Má»™t ngưá»i đà n ông đẹp trai, dù có nét dạn dà y phong sương cá»§a cuá»™c sống. Ông giải thÃch vì sao ông bặt tin từ mưá»i chÃn năm nay: ông bị chấn thương bởi chiến tranh ở Maroc và Algeria, bị Ä‘iên đảo vì rượu. Và nhá» bà Siegrid, vợ ông, đã giúp ông thoát ra cảnh nghiện rượu. Và bà khuyến khÃch ông Ä‘i tìm tôi.
Äó là ngưá»i cha hoang đà ng Ä‘i tìm ngưá»i con đã bị mất?
CÅ©ng tương tá»± như thế. Günter mất hết dấu tÃch chúng tôi… Năm năm trước, ông quyết tâm Ä‘i tìm, ông đến trang trại Camargue, rồi đến Cévennes tìm từng dấu tÃch. Hoà i công. Tuyệt vá»ng, cha tôi, ngưá»i theo đạo tin là nh đến Lá»™ Äức đốt nến để xin Chúa cho mình tìm được đứa con. Tháºt kỳ lạ: ông đến Hang đá cuối tháng 6 năm 1980; tôi cÅ©ng đến đó lúc đó! Có thể chúng tôi ở bên cạnh nhau mà không biết… Tôi nghÄ©, khi tôi vá» Trá»i tôi sẽ xin Chúa Giêsu cho tôi xem video quay ngà y đó! Tháºt không thể tin được!
ChÃnh xác đó là lá»i ông nói vá»›i tôi! Năm năm sau, ngưá»i đà n ông nà y lại cố gắng thêm má»™t lần nữa: má»™t tuần trước khi ông gá»i Ä‘iện thoại cho tôi. Thêm má»™t lần nữa, không có dấu vết nà o… Ông muốn bá» cuá»™c nhưng khi đó ông và o má»™t nhà thỠở  Nîmes để cầu nguyện: “Xin Chúa cho con tìm được con cá»§a con, con van xin Chúa!†Rồi tình cỠông Ä‘i bá»™ trên các con hẻm, ông nháºn ra má»™t căn nhà : đó là căn nhà ông đã Ä‘i vá»›i mẹ tôi đến thăm ông ngoại tôi. Ông bấm chuông, má»™t bà đi ra cho ông số Ä‘iện thoại cá»§a bác tôi và từ đó ông lần ra đến tôi. Có ngưá»i nói tình cá» là cách Chúa dùng để hà nh động trong bà máºt, tôi nghÄ© là đúng.
Cha có gặp lại Günter?
Ãt nhất má»™t năm má»™t lần, hoặc tôi đến Berlin vá»›i cha tôi, hoặc ông đến thăm tôi. Chúng tôi thưá»ng xuyên Ä‘iện thoại cho nhau. Tôi biết được gia đình tôi ở Äức, há» tiếp đón tôi rất nồng nhiệt. Bây giá» má»i thứ Ä‘á»u yên ổn.
Chúng tôi có cảm tưởng sau các thá» thách nà y, cha tìm được Æ¡n gá»i dá»… dà ng hÆ¡n. Cha có lá»i khuyên nà o cho các bạn trẻ Ä‘ang tìm con đưá»ng cá»§a mình?
Má»—i Æ¡n gá»i Ä‘á»u có câu chuyện riêng cá»§a mình, dù đó là ơn thánh hiến hay báºc hôn nhân. Nó là duy nhất và huyá»n bÃ. Äối vá»›i má»™t số ngưá»i, nó Ãt nhiá»u rõ rà ng ngay từ đầu, nhưng có má»™t chuyện chắc chắn cho tất cả: đó là con đưá»ng mà cà ng Ä‘i tá»›i mình cà ng xác quyết. Thưá»ng thưá»ng chúng ta chá» Chúa rá»i ngá»n đèn pha cá»±c mạnh, má»™t phát chiếu sáng đến táºn chân trá»i, ánh sáng vượt sương mù bão táp để cho chúng ta phương hướng. Tôi nghÄ© Chúa là má»™t ngá»n đèn, đúng, nhưng là ngá»n đèn nhá»â€¦ cá»§a chiếc xe đạp. Chúa cho tôi ánh sáng chỉ bốn, năm mét trước mặt tôi. Hôm nay Chúa cÅ©ng cho tôi vá»›i Ä‘iá»u kiện tôi phải đạp. Nếu tôi ngừng đạp, tôi không còn ánh sáng!
Có thể nói cha là ngưá»i đẹp trai. Như thế mấy cô thÃch cha lắm?
Có thể nói tôi có thuáºn lợi trong việc nà y và tôi táºn dụng, đúng váºy. Nhưng tôi xin nói rõ, khi tuổi vị thà nh niên, tôi luôn tham lam nếm thá» bánh ngá»t và món khai vị, nhưng tôi luôn ngừng lại trước món ăn chÃnh, chÃnh xác gá»i là món cá»± lại… Chỉ sau nà y, sau khi tôi trở lại, tôi má»›i khám phá ngôn ngữ cá»§a tình yêu tế nhị đến như thế nà o. Tôi hiểu, khi hai thân thể kết hợp, dù chỉ ở đầu môi, thì hai cuá»™c sống đã gặp nhau và đã trao nhau. Khi ở tuổi vị thà nh niên, mình hiếm khi đảm đương được trá»n vẹn trá»ng lượng, nét đẹp, tầm quan trá»ng cá»§a má»™t món quà như váºy, má»™t cuá»™c trao đổi cuá»™c sống như váºy.
Ở trang trại Camargue, chúng tôi hiểu, má»™t kỵ sÄ© không được cưỡi con ngá»±a non vì há» có thể là m tháºn cá»§a nó bị hư và nó phải và o lò hạ thịt. Rất nhiá»u trẻ vị thà nh niên lao và o tình yêu quá sá»›m, là m hại các quả tháºn cá»§a tình yêu và nhiá»u em mang các vết thương nà y trong Ä‘á»i sống trưởng thà nh cá»§a mình.
Báºc sống độc thân thánh hiến có quá khó khăn cho cha không? Äiá»u gì là m cho cha nghÄ© cha sẽ không rÆ¡i và o lưới tình?
Tôi ở trong hoà n cảnh cá»§a ngưá»i đà n ông có vợ. Má»™t ngưá»i cá»±c kỳ yêu vợ, chỉ và i ngà y sau đám cưới ngay trong tuần trăng máºt hỠđã không dá»ng dưng trước nét yêu kiá»u duyên dáng cá»§a nữ tiếp viên chẳng hạn. Như thế có đặt vấn đỠcho sá»± cam kết cá»§a há» không? Nhưng nếu anh quyết định liên lạc vá»›i phụ nữ đó, Ä‘iện thoại cho cô, gặp lại cô… sá»± hấp dẫn nà y có thể biến qua tình cảm yêu thương. Anh có thể đặt lại vấn đỠhôn nhân cá»§a mình và có thể Ä‘i đến việc há»§y bá» hôn nhân. Nhưng tôi thương cho ngưá»i đà n ông nà y, há» sống trong sá»± chế ngá»± cá»§a hấp dẫn!
Láºp gia đình hay là m linh mục, tất cả Ä‘á»u phải giải quyết các lôi cuốn cá»§a chúng ta, tôn trá»ng cam kết đầu tiên cá»§a mình, cam kết mà chúng ta biến thà nh hiệp ước tình yêu trá»n Ä‘á»i!
Cha đã trải nghiệm tình yêu cá»§a Chúa… và cÅ©ng vá»›i tÃnh hà i hước cá»§a Ngà i…
Äúng. Trong sách cá»§a tôi, Chúa ở trá»n tâm hồn (2), tôi có kể các giai thoại cho thấy sá»± tế nhị cá»§a Chúa, và tÃnh hà i hước nà y như chữ ký cá»§a ngà i. Chẳng hạn, khi còn nhá», tôi muốn là m Tổng thống nước Pháp để mẹ tôi không còn gặp vấn Ä‘á». Lên 8 tuổi, tôi muốn là m ngưá»i chăn chiên. Rồi đến thá»i kỳ sống vá»›i Martial khi thỉnh thoảng tôi thấy luáºt sư đến nhà ; khi đó tôi muốn là m luáºt sư. Bây giá» tôi thấy Æ¡n gá»i linh mục cá»§a tôi là má»™t cái gì giống ba nghá» tôi mÆ¡: “tổng thống†vì là m linh mục thì phải cá» hà nh thánh lá»… (đây là cách chÆ¡i chữ cá»§a tiếng Pháp: président là tổng thống, présider là cá» hà nh); “chăn chiên†là chăn đà n chiên Chúa giao cho mình; và “luáºt sư†cá»§a Chúa Lòng Là nh. Như thế Chúa nháºn lá»i các ước muốn sâu xa nhất cá»§a mình.
Má»™t và dụ khác cho tÃnh hà i hước cá»§a Chúa: tôi là con cá»§a má»™t ngưá»i cha theo đạo tin là nh mà ông ná»™i là ngưá»i công giáo, và con cá»§a má»™t ngưá»i mẹ công giáo mà ông ngoại là ngưá»i tin là nh. Tôi trở lại nhá» má»™t mục sư tin là nh… trước khi thà nh linh mục công giáo!
Cha muốn chuyển sứ điệp nà o qua quyển sách của cha?
Sứ Ä‘iệp thứ nhất, không có gì là hư bá» dù bước đầu không tốt. Không có má»™t số pháºn nà o đã được vạch trước. Theo luáºt cá»§a định mệnh, đáng lý cuá»™c Ä‘á»i tôi kết thúc trong nhà tù. Váºy mà tôi là linh mục.
Sứ Ä‘iệp thứ nhì: Chúa gá»i và o chức thánh cả những ngưá»i không có khả năng như tôi. Tôi nghÄ© bây giá» vẫn còn nhiá»u ngưá»i trẻ cảm thấy mình được kêu gá»i, nhưng đôi khi há» nghÄ© mình không đủ quân bình, không đủ hoà n hảo để đáp trả lá»i kêu gá»i… Chúa không gá»i những ngưá»i giá»i nhất; Chúa xin chúng ta cho Ä‘iá»u tốt nhất cá»§a chÃnh mình.
Sứ Ä‘iệp thứ ba, Chúa không phải đơn thuần là má»™t ý tưởng, má»™t năng lượng nhưng là má»™t Con Ngưá»i mà vá»›i ngưá»i đó, mình có má»™t quan hệ. Ngà i là chá»§ cuá»™c Ä‘á»i chúng ta khi chúng ta biết phó thác Ä‘á»i mình và o Chúa. Bao nhiêu cuá»™c sống có thể thay đổi khi hỠđón nháºn Chúa vá»›i trá»n tâm hồn.
(1) Hai quyển sách kể câu chuyện cá»§a mục sư Nicky Cruz: Tháºp giá và Dao găm (La Croix et le Poignard, David Wilkerson viết, (Vida, 1963); và  Từ khu táºp trung đến sá»± sống, quyển tiểu sá» cá»§a Nicky Cruz (Du ghetto à la vie, nxb L’Eau Vive, 1968).
(2) Chúa ở trá»n tâm hồn, (Dieu en plein coeur, René-Luc, nxb. Presses de la Renaissance. Bản quyá»n quyển sách nà y Linh mục René-Luc dà nh cho việc đà o tạo các chá»§ng sinh. www.dieuenpleincoeur.com
Marta An Nguyễn dịch
Phanxicovn

