Ngà y 20-7-2020, Bá»™ giáo sÄ© đã công bố Huấn Thị dà i 28 trang, gồm 11 chương, vá» các giáo xứ vá»›i tá»±a Ä‘á»: â€Hoán cải mục vụ cá»™ng Ä‘oà n giáo xứ để phục vụ sứ mạng truyá»n giáo cá»§a Giáo Há»™iâ€, nhắm mục Ä‘Ãch khÃch lệ các xứ đạo đẩy mạnh sứ mạng loan báo Tin Mừng cá»§a Giáo Há»™i, đồng thá»i Ä‘iá»u chỉnh những sai trái hoặc cản trở sứ mạng nà y. Äặc biệt trong 5 chương sau cùng, Huấn thị nhắc lại các qui luáºt hiện hà nh cá»§a Giáo Há»™i, và nhắm Ä‘iá»u chỉnh những áp dụng không đúng đắn các qui luáºt đó là m cho việc chu toà n sứ mạng loan báo Tin Mừng bị trì trệ, và dụ việc gá»™p các giáo xứ tại những nÆ¡i thiếu linh mục.
 Phản ứng tiêu cực đối với Văn kiện Tòa Thánh
 Tuy Huấn Thị được ÄTC phê chuẩn, nhưng trong thá»i gian qua, nhiá»u GM tại Äức phê bình Huấn thị cá»§a Bá»™ giáo sÄ©, nhất là các Ä‘iá»u khoản tái khẳng định chỉ có LM má»›i có thể là m cha sở, giáo dân có thể cá»™ng tác và o việc Ä‘iá»u hà nh giáo xứ; để giảng trong thánh lá»… phải là LM hoặc là phó tế, giáo dân có thể diá»…n giải và phát biểu trong các buổi phụng vụ khác.
 Trước những phản ứng đó, ÄHY Benjamin Stella, Tổng trưởng Bá»™ giáo sÄ©, tuyên bố sẵn sà ng gặp các GM Äức, để giải thÃch và trao đổi vá» Huấn thị nà y. Hôm 24-8, sau cuá»™c há»p cá»§a Ban thưá»ng vụ, HÄGM Äức cho biết chấp nháºn lá»i má»i cá»§a Bá»™ giáo sÄ©, và sẽ đến Roma để đối thoại, nhưng sẽ có má»™t số đại diện giáo dân Ä‘i theo.
 Số ngưá»i Công giáo Äức rá»i bá» Giáo Há»™i gia tăng
 Tình trạng khó khăn cá»§a Giáo Há»™i Công Giáo tại Äức trong thá»i gian gần đây được dư luáºn Công Giáo thế giá»›i đặc biệt quan tâm, như thống kê công bố ngà y 26-6 năm nay cho thấy: dân Äức ngà y cà ng bỠđạo Kitô: trong năm 2019, 27 giáo pháºn Công Giáo tại Äức mất 272.771 tÃn hữu, tức là tăng 26% so vá»›i năm 2018 trước đó. 20 Giáo Há»™i Tin Là nh ở Äức mất khoảng 270 ngà n tÃn hữu, tức là tăng khoảng 22,7% so vá»›i năm trước đó.
 Số tÃn hữu Công Giáo hiện chiếm 27,2% dân Äức tức là 22 triệu 600 ngà n ngưá»i, còn Tin là nh chiếm 25%, tức là 20 triệu 700 ngà n ngưá»i.
 Sa sút vá» thần há»c
 Cùng vá»›i sá»± sa sút vá» số tÃn hữu, nhiá»u chuyên gia cÅ©ng nháºn xét có sá»± giảm sút chất lượng trong ngà nh thần há»c Công Giáo tại Äức: â€Thần há»c tại Äức Ä‘ang bị khá»§ng hoảng, ngoại trừ má»™t số Ãt trưá»ng hợp ngoại lệ!â€. Äó là kết luáºn cá»§a má»™t giáo sư thần há»c ngưá»i Äức, Ulrich Lehner, tại Äại há»c Notre Dame bang Indiana Hoa Kỳ. Ông đã Ä‘áºu tiến sÄ© thần há»c tại Äại há»c Regensburg nam Äức và đáºu thêm bằng háºu tiến sÄ© (Habilitation) vá» sá» há»c tại Äại há»c Trung Âu. Ông cÅ©ng là tác giả cá»§a nhiá»u cuốn sách.
 Cách hà nh động thiên vị
 Trong cuá»™c phá»ng vấn dà nh cho hãng tin CNA tiếng Äức, Giáo sư Lehner không những phê bình chất lượng suy kém cá»§a thần há»c Äức, nhưng còn phê bình cách hà nh động thiên vị cá»§a má»™t số giáo sư thần há»c tại nước nà y. Ông nói: â€Tôi đã theo dõi nhiá»u bổ nhiệm giáo sư thần há»c tại Äức và chỉ có thể nói: trình độ tầm thưá»ng thì luôn mướn những giáo sư tầm thưá»ng. Theo ông, má»™t số giáo sư váºn động bổ nhiệm cá»±u sinh viên cá»§a mình và o các ghế giáo sư, dù khả năng yếu kém cá»§a những ngưá»i nà y. Äiá»u đáng nói là đặc biệt những ứng viên trung thà nh vá»›i Giáo Há»™i, thì chẳng bao giá» có cÆ¡ may được bổ nhiệm, vì hỠđã bị gạt ra ngoà i từ trước.â€
 Giáo sư Ulrich Lehner trưng dẫn và dụ: má»™t nữ thần há»c gia có 3 ngưá»i con, bị loại trong tiến trình bổ nhiệm vì các giáo sư trong ban tuyển chá»n khám phá thấy bà đi dá»± lá»… hằng ngà y. Bà coi trá»ng đức tin cá»§a mình nhưng ban tuyển chá»n quan niệm bà ta quá nghiêm túc trong việc sống đạo, nên không thể là m giáo sư. Má»™t vụ khác: má»™t ứng viên có 5 ngưá»i con cÅ©ng bị loại. Có nhiá»u trưá»ng hợp, các ứng viên giáo sư bị bác không phải theo tiêu chuẩn nghiên cứu giảng dạy, nhưng thưá»ng theo các tiêu chuẩn khác cá»§a ban quản trị đại há»c.
 Ông Lehner nói: â€Giả sá» những ngưá»i ở ngoà i giá»›i đại há»c biết các giáo sư ở Äức sáng chế ra những tiêu chuẩn hoặc lèo lái để việc thu nháºn những ngưá»i Công Giáo sùng đạo không thể tiến hà nh, thì thần há»c sẽ mất luôn cả những tiếng tăm Ãt á»i còn lại.â€
 Chất lượng ná»n thần há»c Ä‘i xuống
 Trong má»™t bà i đăng ngà y 3-8-2020 trên trang mạng cá»§a HÄGM Äức (katholisch.de) má»™t nhà đạo đức xã há»™i Bernhard Emunds, thuá»™c Há»c viện thánh George vá» triết và thần há»c cá»§a dòng Tên ở Frankfurt, được trÃch dẫn nói rằng thần há»c tại các nước nói tiếng Äức â€có tiếng tăm và tầm quan trá»ng cá»§a hỠđược ca ngợi trên thế giá»›iâ€!
 Giáo Sư Lehner không đồng ý vá»›i lá»i quả quyết đó và nói rằng: â€Thần há»c Äức ngà y nay không như cách đây 25 năm nữa. Khác vá»›i thá»i đó, thần há»c Äức hiện thá»i không còn ảnh hưởng trên thế giá»›iâ€.
 Như má»™t bằng chứng, giáo sư Lehner trưng dẫn sá»± khan hiếm bản dịch các tác phẩm thần há»c tiếng Äức sang các thứ tiếng Anh, Pháp, hoặc Tây Ban Nha. Ngược lại sá»± nghiên cứu cá»§a thế giá»›i thu hút rất Ãt sá»± chú ý cá»§a các giáo sư thần há»c ở Äức. Äiá»u nà y có nghÄ©a là há» bị tách rá»i khá»i sá»± nghiên cứu thế giá»›i. â€Tuy ngưá»i ta còn há»c tiếng Äức trong chương trình tiến sÄ© ở Mỹ, nhưng tôi nháºn xét rằng.. các sinh viên ban tiến sÄ© ở Äức không thể Ä‘á»c những văn bản dà i bằng tiếng Anh. Các nhà thần há»c Äức phần lá»›n chỉ trÃch dẫn nhau.â€
 Thiếu thần há»c gia tại Äức
 Theo trang mạng katholisch.de, hiện nay chỉ có gần 200 đại chá»§ng sinh ở Äức Ä‘ang há»c để chuẩn bị là m linh mục. Chưa bao giá» Ãt như váºy!
 Trong số tất cả các sinh viên thần há»c ở Äức – trong đó có 18.251 ngưá»i thuá»™c niên khoa 2018-2019, những ngưá»i chá»n há»c trá»n giỠở ban thần há»c là má»™t tá»· lệ nhá», chỉ có 2.549 ngưá»i trong năm 2018. 15.700 ngưá»i còn lại chỉ há»c thần há»c như má»™t phần trong há»c trình cá»§a hỠđể lấy bằng hầu có thể dạy môn tôn giáo ở các trưá»ng trung há»c.
 Tuy có Ãt sinh viên thần há»c trá»n giỠở Äức, tại nước nà y vẫn còn nhiá»u nÆ¡i giảng dạy thần há»c. Có tổng cá»™ng 19 phân khoa thần há»c, hÆ¡n 30 ghế giáo sư thần há»c Công Giáo, nhiá»u há»c viện nghiên cứu, 3 há»c viện cấp bằng vá» â€giáo dục tôn giáo và hoạt động giáo dục cá»§a Giáo Há»™i†cÅ©ng như má»™t bằng thần há»c trá»±c tuyến, theo Văn phòng Tổng thư ký HÄGM Äức.
 Tuy nhiên mức độ â€sản xuất†thần há»c vẫn ở mức độ thấp. Như văn phòng thống kê Äức cho biết trong năm 2019 chỉ có 8 ngưá»i Ä‘áºu bằng háºu tiến sÄ© (habilitation) là văn bằng cần có để là m giáo sư thần há»c Công Giáo tại má»™t đại há»c. Ông Lehner nói: â€Xét vì nhiá»u phân khoa nhá», hầu như không có sinh viên, nhưng có nguồn tà i chánh nhiá»u, lẽ ra phải có những nghiên cứu thần há»c má»›i mẻ sâu rá»™ng, nhưng thá»±c tế chỉ có má»™t Ãt số xuất bản có chất lượng vá» thần há»c. Vì thế tôi không hiểu các giáo sư thần há»c ở Äức là m gì cả ngà y. (CNA 9-8-2020)
 G. Trần Äức Anh OP
