Lời Chúa thứ tư tuần II thường niên năm chẵn (20/01/2016)

“TRONG NGÀY SABBAT ĐƯỢC CỨU SỐNG HAY LÀ GIẾT CHẾT?”

BÀI ĐỌC I: 1 Sm 17, 32-33. 37. 40-51
“Đavít đã dùng dây ném đá và đá mà thắng tên Philitinh”.
Trích sách Samuel quyển thứ nhất.

Trong những ngày ấy, khi người ta dẫn Đavít đến trước Saolê, thì Đavít nói với Saolê rằng: “Đừng ai lo sợ gì cả. Tôi đây, tôi tớ của bệ hạ, tôi sẽ ra chiến đấu với tên Philitinh”. Saolê nói cùng Đavít rằng: “Ngươi không thể chống cự và chiến đấu với tên Philitinh đó đâu, vì ngươi còn bé nhỏ, mà anh ta là một chiến sĩ từ lúc còn niên thiếu”.

Đavít liền đáp: “Chúa đã từng cứu tôi thoát khỏi nanh vuốt sư tử và gấu, Người sẽ giải thoát tôi khỏi tay tên Philitinh đó”. Saolê mới nói với Đavít: “Ngươi hãy đi và Chúa ở cùng ngươi”.

Đavít lấy cây gậy mà chàng quen cầm trong tay. Chàng lựa năm viên đá bóng láng dưới khe nước, bỏ vào bị chăn chiên mà chàng thường đeo bên mình.

Tay chàng cầm trành ném đá ra ứng chiến với tên Philitinh. Tên Philitinh có vệ sĩ cầm khí giới đi trước, tiến lại gần Đavít. Khi tên Philitinh thấy Đavít, thì khinh bỉ chàng, vì chàng là một thanh niên hồng hào đẹp trai. Tên Philitinh nói với Đavít: “Tao có phải là chó đâu mà mày cầm gậy đến với tao?” Rồi tên Philitinh nhân danh các thần của y mà nguyền rủa Đavít. Anh ta nói với Đavít: “Mày hãy lại đây, tao sẽ phân thây mày cho chim trời và thú đồng ăn thịt”.

Đavít đáp lại: “Còn mi, mi cầm gươm, giáo, lao mà đến với ta, thì ta đến với mi nhân danh Chúa các đạo binh, Thiên Chúa các đoàn quân Israel mà hôm nay mi đã nhục mạ. Chúa sẽ trao mi vào tay ta, ta sẽ đánh và chặt đầu mi, và hôm nay ta sẽ ném thây quân sĩ Philitinh cho chim trời và thú đồng, để khắp hoàn cầu biết rằng Israel có một Thiên Chúa, và toàn thể cộng đồng này nhận biết rằng: “Chúa không dùng gươm giáo mà giải phóng, vì Người là chủ trận chiến, Người sẽ trao các ngươi vào tay chúng ta”.

Vậy tên Philitinh vùng lên, tiến lại gần Đavít, và Đavít hối hả chạy đến nghinh chiến với tên Philitinh. Đavít thò tay vào bị, lấy viên đá, rồi dùng dây ném đá mà phóng vào trán tên Philitinh, viên đá trúng lủng trán hắn, và hắn liền té sấp xuống đất. Và Đavít đã dùng dây ném đá và đá mà chiến thắng và hạ sát tên Philitinh. Nhưng vì Đavít không có sẵn gươm, nên cậu chạy lại đứng trên mình tên Philitinh, lấy gươm của hắn, rút ra khỏi vỏ và chặt đầu hắn.

Đó là lời Chúa.

BÀI TIN MỪNG: Mc 3, 1-6
“Trong ngày Sabbat được cứu sống hay là giết chết?”
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Marcô.

Khi ấy, Chúa Giêsu lại vào hội đường và ở đó có một người khô bại một tay. Người ta để ý quan sát xem Chúa có chữa bệnh trong ngày Sabbat không, để tố cáo Người. Chúa bảo người có tay khô bại rằng: “Ngươi hãy đứng ra giữa đây”. Rồi Người bảo họ: “Trong ngày Sabbat được làm sự lành hay sự dữ? Được cứu sống hay là giết chết?” Nhưng họ thinh lặng. Bấy giờ Người thịnh nộ đưa mắt nhìn họ và buồn phiền vì lòng họ chai đá, Người bảo bệnh nhân rằng: “Hãy giơ tay ra”. Người đó giơ tay ra và tay anh ta được lành. Lập tức, những người biệt phái đi ra bàn tính với những kẻ thuộc phái Hêrôđê chống đối Người và tìm cách hại Người.

Đó là lời Chúa.
________________________

SUY NIỆM & CHIA SẺ:

LƯỚT QUA CÁC BÀI ĐỌC:

A/- TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Samuel quyển thứ nhất, trẻ David tình nguyện đi chiến đấu với tên khổng lồ Philistine, vì cậu tin uy quyền của Thiên Chúa sẽ giúp cậu chiến thắng. Vì biến cố vĩ đại này, Thiên Chúa chuẩn bị lòng dân chúng dành chấp nhận David làm vua thay thế Saolê.

KHÔNG PHẢI NHỜ GƯƠM, NHỜ GIÁO MÀ ĐỨC CHÚA BAN CHIẾN THẮNG.

Đây là câu truyện nói lên uy quyền của Thiên Chúa. Thoạt nhìn, không ai có thể nghĩ David sẽ thắng tên Philistine; ngay cả vua Saolê là người to lớn nhất trong Israel cũng phải đầu hàng. Khi David tỏ ý định muốn đi chiến đấu với tên khổng lồ Philistine, vua Saolê nói với David: “Con không thể đến với tên Philistine ấy để chiến đấu với nó, vì con chỉ là một đứa trẻ, còn nó là một chiến binh từ khi còn trẻ.”

Nhưng David tin tưởng vào uy quyền Thiên Chúa, ông nói: “Đức Chúa là Đấng đã giật con khỏi vuốt sư tử và vuốt gấu, chính Người sẽ giật con khỏi tay tên Philistine này.” Vua Saolê nói với David: “Con hãy đi, xin Đức Chúa ở với con!” Cậu cầm gậy chăn chiên trong tay, chọn lấy năm hòn đá cuội dưới suối, bỏ vào túi chăn chiên, vào bị của cậu, rồi tay cầm dây phóng đá, cậu tiến về phía tên Philistine.

KẾT QUẢ CỦA CUỘC CHIẾN:

“Khi tên Philistine bắt đầu xông lên và đến gần để đương đầu với David, thì David vội vàng chạy từ trận tuyến ra để đương đầu với tên Philistine. David thọc tay vào bị, rút từ đó ra một hòn đá, rồi dùng dây phóng mà bắn trúng vào trán tên Philistine. Hòn đá cắm sâu vào trán, khiến nó ngã sấp mặt xuống đất. Thế là David thắng tên Philistine nhờ dây phóng và một hòn đá. Cậu hạ tên Philistine và giết nó. Nhưng trong tay David không có gươm. David chạy lại, đứng trên xác tên Philistine, lấy gươm của nó, rút khỏi bao, kết liễu đời nó và dùng gươm chặt đầu nó.”

Vì vua Saolê bất tuân lệnh của Thiên Chúa, Ngài đã truất phế Saolê khỏi ngôi vua. Thiên Chúa đã sai ngôn sứ Samuel xức dầu phong vương cho trẻ David

B/- TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Marcô, Chúa Giêsu tức giận vì nhóm Pharisiêu lòng chai dạ đá: trong khi Ngài muốn chữa lành con người khỏi mọi tội lỗi và bệnh hoạn, tật nguyền, nhưng họ luôn tìm cách để tố cáo và luận tội Ngài.
____________________________

ĐI VÀO BÀI TIN MỪNG:

“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU LẠI VÀO HỘI ĐƯỜNG VÀ Ở ĐÓ CÓ MỘT NGƯỜI KHÔ BẠI MỘT TAY.”

Bối cảnh của Bài Tin mừng hôm nay:

Có một người bệnh cần được chữa, người đó đang có mặt trong hội đường, và hôm nay là một ngày sabbat.

– Trong Bài Tin mừng hôm qua, Chúa Giêsu đã nêu rõ mục đích của khoản luật nghỉ làm việc ngày Sabbat là để phục vụ con người. Trong Bài Tin mừng hôm nay Ngài cho biết thêm ngày đó ta có thể (và phải) làm việc lành.

Đây là cuộc tranh luận thứ năm trong số những cuộc tranh luận giữa Chúa Giêsu và các đối thủ của Ngài được Marcô ghi lại. Vấn đề cũng vẫn là luật nghỉ ngày sabbat nhưng vấn đề ở đây không phải là “Không được làm gì trong ngày Sabbath”nhưng PHẢI LÀM GÌ VÀ NÊN LÀM GÌ TRONG NGÀY ĐÓ.

Những ai theo dõi Tin mừng theo Thánh Marcô trong mấy ngày qua, có thể nhận ra các cuộc tranh luận giữa Đức Giêsu với người Biệt phái và kinh sư, nhằm vào 05 chủ đề chính:

+ Quyền tha tội.
+ Chuyện Đức Giêsu ăn uống với người thu thuế và tội lỗi.
+ Chuyện môn đệ Đức Giêsu không ăn chay.
+ Chuyện các môn đệ Đức Giêsu bứt lúa trong ngày Sabbat.
+ Chuyện Đức Giêsu chữa bệnh trong ngày Sabbath.

Sự kiện Đức Giêsu chữa bệnh trong ngày Sabbath, sẽ là đỉnh cao của các cuộc tranh luận, vì nó đã chạm đến tình thương của Thiên Chúa đối với người bất hạnh.

“HỌ RÌNH XEM ĐỨC GIÊ-SU CÓ CHỮA NGƯỜI ẤY NGÀY SA-BÁT KHÔNG, ĐỂ TỐ CÁO NGƯỜI.”

“ Bị bại tay”, mặc dù người bệnh vẫn có tay, nhưng tay của họ bây giờ như một khúc gỗ cứng đơ, không thể cử động và điều khiển được, nó đã thành vô dụng giống như tình trạng bị tai biến liệt nửa người. Họ không thể làm được gì cho mình, ngay cả việc nhỏ nhất như ăn uống, họ cũng phải nhờ cậy người khác. Thật bất hạnh và đau khổ.

“Họ rình xem”, có nghĩa những người Pharisiêu đang dồn mọi sự chú ý vào Đức Giêsu, vì trước mặt Ngài là một người bị bại tay. Cử chỉ rình xem luôn là điều xấu, vì họ đang ở trong bóng tối của ma quỷ, của sự dữ. Họ rình xem Đức Giê-su có chữa người ấy trong ngày sa-bát không, để tố cáo Người, và họ tin rằng Ngài sẽ chữa người này, vì họ quá biết con người của Ngài, là Đấng hay tỏ lòng thương xót. Và trong Bài Tin mừng hôm qua, ta thấy nếu vi phạm ngày Sabbath có thể bị xử tử hoặc ném đá.

Tại sao họ không cảm phục và ủng hộ Đức Giêsu trước sự nhân từ ấy? Chỉ vì họ ghen ghét, họ cảm thấy uy tín của mình bị giảm sút, trong khi dân chúng tuốn đến với Đức Giêsu rất đông. Luật ngày Sabbath là hậu thuẫn lớn nhất cho họ, và người bại tay sẽ là mồi nhử giá trị nhất lúc này.

“CHÚA BẢO NGƯỜI CÓ TAY KHÔ BẠI RẰNG: “NGƯƠI HÃY ĐỨNG RA GIỮA ĐÂY”

“Ra giữa đây”. Đức Giêsu muốn tách anh ra khỏi đám đông để hiện diện trước mặt Ngài và cả người Biệt phái. Đây là con người đáng thương, đối với anh, người ta chỉ có thể làm một trong 02 việc: Hoặc chữa bệnh nếu mình có khả năng. Hai là giúp đỡ trong điều kiện cho phép. Tuyệt đối không được làm hại, không được dửng dưng và nhất là không được phép dùng con người khốn khổ này để làm một phép thử đối với Chúa Giêsu.

“RỒI NGƯỜI NÓI VỚI HỌ: “NGÀY SA-BÁT, ĐƯỢC PHÉP LÀM ĐIỀU LÀNH HAY ĐIỀU DỮ, CỨU MẠNG NGƯỜI HAY GIẾT ĐI?”

Câu hỏi này thật hóc búa, vì nó vượt ra ngoài các luật của ngày Sabbath. Luật quy định, ngày Sabbath là ngày dân Do Thái phải nghỉ ngơi, dành thời gian cho Thiên Chúa, có tất cả 39 điều không được phép làm trong ngày này. Nhưng luật Sabbath có một thiếu sót quan trọng, đó là không quy định những việc phải làm. 39 điều không được phép làm, không có nghĩa không có việc phải làm, người ta vẫn phải ăn, phải uống, vẫn phải chu toàn nghĩa vụ của mình trong gia đình và ngoài xã hội, người ta vẫn phải yêu thương vì trái tim của họ vẫn phải đập trong ngày này, có nghĩa họ vẫn phải làm điều lành và đó là việc phải làm, vì không gì thờ phượng Thiên Chúa tốt đẹp nhất bằng những cử chỉ yêu thương như vậy. Trong 39 điều không được làm, không có điều nào cấm người ta làm điều thiện. Và theo nguyên tắc, không cấm tức có quyền làm mà không lỗi luật.

Lẽ dĩ nhiên câu trả lời cho câu hỏi: “Ngày sa-bát, được phép làm điều lành hay điều dữ, cứu mạng người hay giết đi?”, câu trả lời đó là, phải làm điều lành và phải cứu người.

“NHƯNG HỌ LÀM THINH”

Họ làm thinh vì không thể trả lời chứ không phải không biết trả lời. Nếu trả lời, ngày sa-bát, được phép làm điều dữ, giết đi. Trả lời như vậy, khác gì họ đưa mình vào chỗ chết. Dân chúng sẽ phản ứng và uy tín của họ không còn gì trước mặt người Do Thái.

Họ cũng không thể trả lời, ngày sa-bát, được phép làm điều lành, cứu mạng người., vì trả lời như vậy họ sẽ phá đổ các toan tính, các dự định của mình. Hóa ra họ đang đồng ý với việc làm của Đức Giêsu, từ nay trở đi sẽ không còn bất kỳ cuộc tranh luận gì nữa, và không còn lý do gì công kích, bắt bẻ Ngài.

LUẬT SABBATH KHÔNG ÁP DỤNG CHO TÌNH TRẠNG KHẨN CẤP:

Nhưng họ vẫn có thể trả lời được chỉ vì họ không nghĩ ra, LUẬT SABBATH KHÔNG ÁP DỤNG CHO TÌNH TRẠNG KHẨN CẤP, có nghĩa chỉ được phép cứu người trong tình trạng đe dọa đến mạng sống của người nào đó mà thôi, ngoài trường hợp đó, việc chữa người, khi được xem như một nghề, do đó cũng không được phép làm trong ngày sabbath.

Còn người bại tay ở đây thì sao? Rõ ràng anh ta không ở trong tình trạng khẩn cấp, có thể để ngày mai, ra ngoài ngày sabbath, cứu cũng không sao. Như vậy cũng không được phép làm.

Luật Do Thái rất chi tiết về ngày Sabat. Chỉ khi nào mạng sống con người bị đe dọa mới được được chăm sóc thuốc men thôi. Vì vậy nếu có một người bị tường sập đè lên, thì người ta chỉ cần dọn dẹp để xem người ấy còn sống hay không. Nếu còn sống thì trợ giúp. Nếu đã chết thì để đó chứ không được kéo ra. Một ngón tay bị đứt thì được băng bó chứ không được xức dầu. Nghĩa là chỉ được phép cứu sống chứ không được phép làm cho giảm đau.

Như vậy về mặt lý thuyết, mạng sống của người bại tay không hề lâm nguy. Nhưng Chúa Giêsu chẳng những cho người ta được sống, mà còn phải sống dồi dào. Ngài không để cho luật lệ làm cho người khác phải khổ sở.

Anh bại tay không phải là người lâm cơn bệnh nguy tử. Nếu hoãn lại đến ngày mai mới chữa anh, thì có vẻ cũng chẳng sao. Nhưng Đức Giêsu đã không chấp nhận sự trì hoãn này.

Đối với Ngài, làm điều tốt là chữa ngay cho anh. Ngài không đợi anh ấy gần chết mới cứu sống. Cứu sống là cho con người được sống hạnh phúc dồi dào hơn.

Một bàn tay héo khô, teo tóp, bại liệt, một bàn tay đàn ông chẳng còn làm việc được, chẳng còn tự phục vụ được, một bàn tay đã chịu tật nguyền như thế từ bao giờ, theo Đức Giêsu, bàn tay ấy phải được chữa lành ngay khi có thể.

Lạy Chúa! Xin đừng ngoảnh mặt làm ngơ trước sự khốn cùng của chúng con, là những người bệnh đang mong được Ngài chữa lành.

Nói tóm lại, cho dù người Pharisêu có quỷ kế đa đoan, cũng không thể trả lời câu hỏi của Đức Giêsu: “Ngày sa-bát, được phép làm điều lành hay điều dữ, cứu mạng người hay giết đi?”

“BẤY GIỜ NGƯỜI THỊNH NỘ ĐƯA MẮT NHÌN HỌ VÀ BUỒN PHIỀN VÌ LÒNG HỌ CHAI ĐÁ.”

Các kinh sư, luật sĩ, và nhóm Pha-ri-sêu đã nhiều lần xúc phạm đến cá nhân Chúa Giê-su, nhưng có vẻ như Ngài không quan tâm. Tuy nhiên, khi họ xúc phạm đến quyền tối thượng của Thiên Chúa và thiện ích của những kẻ bé mọn, thì Ngài thẳng thắn, mạnh mẽ lên án.

Thánh sử Mác-cô không chỉ thuật lại những lời Chúa Giê-su quở trách họ, mà còn diễn tả cả nét mặt của Ngài: một bộ mặt giận dữ pha lẫn nỗi u buồn, thất vọng, vì họ cứ khư khư nại vào luật Mô-sê để từ chối việc bác ái lẽ ra cần phải được làm ngay. Một Thiên Chúa làm người “hiền lành và khiêm nhượng trong lòng” lắm khi phải bày tỏ sự giận dữ, buồn bực trước sự cứng lòng của con người, cho thấy Ngài đã phải chịu đựng họ như thế nào, cũng như cái giá mà sự tự do phải trả vì Thiên Chúa tôn trọng tự do ấy của con người.

“đưa mắt nhìn họ và buồn phiền”. Hình như Đức Giêsu đang cố níu kéo điều gì đó. Ngài không nhìn đi nơi khác, không nhìn xuống đất như người thất vọng, nhưng Ngài rảo mắt nhìn họ để mong họ thay đổi và trở về. Cái nhìn của Ngài vừa giận dữ vừa yêu thương, vì Ngài đến trần gian để cứu chuộc mọi người trong đó có họ. Nhưng “vì lòng họ chai đá” nên Ngài buồn khổ.

“NGƯỜI BẢO ANH BẠI TAY: “ANH GIƠ TAY RA!” NGƯỜI ẤY GIƠ RA, VÀ TAY LIỀN TRỞ LẠI BÌNH THƯỜNG.”

Đức Giêsu nói: “Anh giơ tay ra!” Người ấy giơ ra, và tay liền trở lại bình thường. Ngài chữa cho anh bằng lời của Ngài, bằng quyền năng của Thiên Chúa. Người bị bại tay đã nghe lời Đức Giêsu và giơ tay ra, anh tin vào lời của Ngài, và đã cố hết sức giơ ra và đã được chữa lành.

Phải giơ tay anh mới được chữa. Từ đây, anh không còn khép tay mình lại trước anh em đồng loại, và luôn giơ tay, vì anh đã khép bao năm nay, từ giờ trở đi, anh không cho phép mình sống như anh đã sống. Đức Giêsu chữa bệnh cho anh phần xác, nhưng Ngài cũng đang chữa cho anh phần hồn.

“RA KHỎI ĐÓ, NHÓM PHA-RI-SÊU LẬP TỨC BÀN TÍNH VỚI PHE HÊ-RÔ-ĐÊ, ĐỂ TÌM CÁCH GIẾT ĐỨC GIÊ-SU.”

Trước việc làm của Đức Giêsu, chữa bệnh cho người bị bại tay, và trước sự im lặng của người Pharisêu với câu hỏi của Ngài, thay vì đánh động được họ, người Pharisêu đã đẩy cơn giận của mình lên cao hơn. Người Pharisêu cũng biết rằng, họ không phải là đối thủ của Đức Giêsu, nên đã rút lui và ngay sau đó hợp tác với phe Hêrôđê để tìm cách giết Đức Giêsu.

Ta để ý từ “giết”, có nghĩa tình trạng đã đi xa hơn, bây giờ không còn là chuyện gài bẫy, bắt bẻ như trước, mà là giết để hả giận,. Họ phải hợp tác với phe Hêrôđê, là phe có thế lực, có quyền hành làm điều đó.

Nhóm Pharisêu và phe Hêrôđê trên thực tế không ưa gì nhau, vì nhóm Pharisiêu được mệnh danh là nhóm ái quốc, họ không ưa gì đế quốc Rôma đang cai trị người Do Thái và họ cũng ghét luôn những kẻ tiếp tay, làm tay sai cho Rôma để đè đầu cưỡi cổ dân tộc họ, cụ thể ở đây là phe Hêrođê. Nhưng cả hai (phe Hêrôđê và Pharisiêu) đang ghét cay ghét đắng Đức Giêsu, chính vì cùng chung kẻ thù nên họ đã trở thành bạn của nhau, bạn trong điều ác.

LỐI SỐNG ĐẠO HÌNH THỨC:

Bài tin mừng hôm nay là một minh họa về việc giữ luật. Qua câu chuyện này chúng ta nhận thấy có hai lối sống đạo. Một lối sống theo hình thức, lễ nghi giống như những người biệt phái và Pharisêu. Cũng giống như một số người nghĩ rằng giữ đạo là đi lễ ngày Chúa Nhật, không cướp của giết người, không ngoại tình… là đủ rồi; mà không dấn thân vào những việc lành phước đức, không thực thi lòng thương xót, không biết hy sinh hãm mình…

Còn Chúa Giêsu, đạo là phục vụ, là mến Chúa, yêu người, là nhạy cảm trước nỗi đau của người khác và đưa tay ra san sẻ với họ.

Lạy Chúa, xin cho con thay đổi cách thức sống đạo của con bằng cách thay đổi tận con tim. Xin cho con đừng quá nệ vào hình thức mà bắt người khác phải chịu đau khổ vì những luật lệ. Nhưng cho con biết hướng đến tình yêu để giúp người khác có thể chạy đến với lòng thương xót của Chúa.
Lạy Chúa, xin cho con biết hiểu rõ ý nghĩa của lề luật để con biết đối xử và làm những điếu tốt đẹp cho tha nhân.

Amen.
__________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

Lời Chúa thứ tư tuần II thường niên năm chẵn (20/01/2016) – (Mc 3, 1-6)