“KHÔNG BAN CHO DÒNG GIỐNG NÀY ĐIỀM LẠ NÀO NGOÀI ĐIỀM LẠ CỦA TIÊN TRI GIONA”.
BÀI ĐỌC I: Gn 3, 1-10
“Dân thành Ninivê đã bỏ đàng tội lỗi”.
Trích sách Tiên tri Giona.
Lời Chúa phán cùng Giona rằng: “Hãy chỗi dậy và đi đến Ninivê, một thành phố lớn, và rao giảng cho nó điều Ta sẽ nói cho ngươi”. Giona chỗi dậy và đi đến Ninivê theo lời Chúa dạy. Ninivê là một thành phố lớn, rộng bằng ba ngày đàng. Giona tiến vào thành phố, đi một ngày đàng, rồi rao giảng rằng: “Còn bốn mươi ngày nữa, Ninivê sẽ bị phá huỷ”. Dân thành tin tưởng nơi Chúa; họ công bố việc ăn chay và mặc áo nhặm, từ người lớn đến trẻ nhỏ.
Vua thành Ninivê nghe điều đó, liền bỏ ngai vàng, cởi áo cẩm bào, mặc áo nhặm và ngồi trên đống tro. Trong thành Ninivê, người ta rao sắc lệnh sau đây của nhà vua và các vương hầu: “Người, vật, bò, chiên, không được nếm, không được ăn uống gì hết; người và vật phải mặc áo nhặm, phải kêu to lên cùng Chúa và phải cải thiện đời sống, phải bỏ đàng tội lỗi và những điều bất chính đã phạm. Biết đâu Chúa sẽ đổi ý thứ tha, nguôi giận và chúng ta khỏi chết?” Chúa thấy việc họ làm, vì họ bỏ đời sống xấu xa, Chúa đổi ý định phạt họ, và Người không thực hiện điều đó.
Đó là lời Chúa.
BÀI TIN MỪNG: Lc 11, 29-32
“Không ban cho dòng giống này điềm lạ nào ngoài điềm lạ của tiên tri Giona”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, thấy dân chúng từng đoàn lũ tụ tập lại, Chúa Giêsu phán rằng: “Dòng giống này là dòng giống gian ác. Chúng đòi điềm lạ, nhưng sẽ không ban cho chúng điềm lạ nào, ngoài điềm lạ của tiên tri Giona.
Vì Giona đã nên điềm lạ cho dân thành Ninivê thế nào, thì Con Người cũng sẽ là điềm lạ cho dòng giống này như vậy. Đến ngày phán xét, nữ hoàng phương nam sẽ đứng lên tố cáo và lên án dòng giống này, vì bà đã từ tận cùng trái đất mà đến nghe sự khôn ngoan của Salomon. Nhưng ở đây còn có người hơn Salomon. Dân thành Ninivê cũng sẽ đứng lên tố cáo và lên án dòng giống này, vì họ đã sám hối theo lời Giona giảng, nhưng ở đây còn có người hơn Giona nữa”.
Đó là lời Chúa.
__________________________
SUY NIỆM & CHIA SẺ:
Thánh Phaolô trong Thư thứ nhất gửi giáo đoàn Corintô đã viết: “Người Do thái đòi phép lạ, người Hy lạp tìm triết lý: còn chúng tôi lại rao giảng Đức Kitô chịu đóng đinh:” (1Cr 1,18-25).
Thánh Phaolô, người tự xưng là Do Thái còn hơn cả người Do Thái, ngài đã nêu bật não trạng của dân tộc ngài.
Người Do Thái xưa kia luôn đòi các luật sĩ làm dấu lạ để minh chứng lời mình tuyên bố, và dĩ nhiên họ đòi dấu lạ nơi những ai tự xưng mình là tiên tri.
Chúa Giêsu cũng không thoát khỏi sự chờ đợi này. Trong suốt giai đoạn hoạt động công khai, Ngài không chỉ bị thách đố làm dấu lạ, mà ngay khi giữ chay 40 đêm ngày để chuẩn bị sứ vụ rao giảng Tin mừng, Ngài đã bị cám dỗ thực hiện dấu lạ, như biến đá thành bánh, gieo mình xuống từ thượng đỉnh Đền thờ để minh chứng Ngài là Con Thiên Chúa. Cuộc thách đố này còn kéo dài cả khi Ngài bị đóng đinh Thập giá, lúc ấy Ngài bị thách thức: “Nếu ông là Con Thiên Chúa, hãy xuống khỏi Thập giá”.
LẮNG NGHE LỜI CHÚA:
Các Bài Đọc hôm nay xoay quanh sự trở lại của toàn thành Nineveh (Ninivê) sau biến cố rao giảng của tiên-tri Giôna.
TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Tiên tri Giona, Tác giả đã mô tả sự trở lại của dân thành Nineveh sau khi được nghe lời tiên tri Giôna kêu gọi ăn năn sám hối.
THÀNH NINIVÊ:
Nineveh (Ninivê) là một thành dân ngoại cực kỳ rộng lớn mà Tiên tri Giôna mô tả: “rộng bằng ba ngày đàng” và rất tội lỗi. Nineveh là Thủ đô Baghdad nước Iraq, ngày nay. Trong thời của Giôna, đây là thành phố của Dân Ngoại, gồm những người không phải Do-Thái và không tin Thiên Chúa. Không những thế, họ còn là kẻ thù của dân Do-Thái, vì đã mang quân đội phá thành bình địa Giêrusalem, và bắt từ vua tới dân lưu đày qua Babylon.
BÀI HỌC CHO TIÊN TRI GIÔNA:
Đây chính là lý do tại sao tiên-tri Giôna bất tuân lệnh Thiên Chúa lần nhất không chịu qua Nineveh rao giảng, vì đây là thành của dân ngoại và còn là kẻ thù của Do Thái. Tiên tri Giôna vẫn còn mang suy nghĩ cục bộ, phân biệt miền, lòng thù hận dân tộc, mà không hiểu: Tất cả mọi người trên đời này đều là con cái Chúa, đều được Thiên Chúa xót thương, cho dù có phải là Do-thái hay không. Vì thế Thiên Chúa muốn gửi đến cho Giôna một bài học, đó là sai ông đến Ninivê để kêu gọi dân sám hối.
Tiên tri không thể hiểu tại sao Thiên Chúa lại tỏ lòng thương xót cho một thành Dân Ngoại và là kẻ thù không đội trời chung của Do-Thái. Ông đã từ chối lời mời gọi lần thứ nhất, bỏ trốn xuống tàu đi Tarse thay vì đi Ninivê. Bảo táp nổi dậy và ông Giona trúng thăm phải bị ném xuống biển. Sau đó từ bụng cá lên bờ, ông Giona mới tuân hành lệnh Chúa đến Ninivê rao giảng điều Thiên Chúa muốn: “Còn 40 ngày nữa, Ninivê sẽ bị thiên Chúa phá hủy”.
“CÒN 40 NGÀY NỮA, NINIVÊ SẼ BỊ THIÊN CHÚA PHÁ HỦY”
Một sứ điệp bi thảm có vẻ hăm dọa mà tiên tri Giona lại không thích rao giảng. Ngày nay nếu chúng ta được kêu gọi làm như tiên tri Giona, chắc chắn chúng ta cũng không thích, vì chúng ta chỉ thích lời nói vừa lòng kẻ khác để được đón tiếp sung sướng hơn là nói điều Chúa muốn, như tiên tri Giona phải nói cho dân thành Ninivê biết việc Thiên Chúa sắp phá hủy thành phố này.
Ông không hiểu Thiên Chúa là Cha của mọi người: Do-Thái cũng như Dân Ngọai. Nếu Thiên Chúa là Cha, Ngài phải thương đồng đều tất cả các con: đứa ngoan ngoãn cũng như đứa cứng đầu. Ngài đã từng tuyên bố: “Ta không muốn kẻ gian ác phải chết, nhưng muốn nó ăn năn sám hối để được sống” (Eze 33:11).
Tiên-tri Giôna mới chỉ rao giảng có một ngày, kết quả rao giảng được ghi lại như sau:
– Dân Nineveh tin vào Thiên Chúa, họ công bố lệnh ăn chay và mặc áo vải thô, từ người lớn đến trẻ nhỏ.
– Tin báo đến cho Vua Nineveh; Vua rời khỏi ngai, cởi áo choàng, khoác áo vải thô, và ngồi trên tro.
– Vua cho rao tại Nineveh: “Do sắc chỉ của Đức Vua và các quan đại thần, người và súc vật, bò bê và chiên dê không được nếm bất cứ cái gì, không được ăn cỏ, không được uống nước. Người và súc vật phải khoác áo vải thô và hết sức kêu cầu Thiên Chúa. Mỗi người phải trở lại, bỏ đường gian ác và những hành vi bạo lực của mình. Biết đâu Thiên Chúa chẳng nghĩ lại, chẳng bỏ ý định giáng phạt, và nguôi cơn thịnh nộ, khiến chúng ta khỏi phải chết.”
Thiên Chúa không phạt dân thành nữa: “Thiên Chúa thấy việc họ làm, thấy họ bỏ đường gian ác mà trở lại, Người hối tiếc về tai họa Người đã tuyên bố sẽ giáng trên họ, Người đã không giáng xuống nữa.” Điểm tác giả chú trọng tới là tình thương của Thiên Chúa dành cho tội nhân khi họ biết ăn năn trở lại.
SANG ĐẾN BÀI TIN MỪNG:
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, thánh Luca cho thấy một hình ảnh ngược lại, những người Israel tin tưởng Đức Chúa, mặc dù đã được thấy tỏ tường những việc Ngài làm và lắng nghe những lời Ngài rao giảng, đã cứng lòng không chịu ăn năn trở lại, lại còn thách thức Chúa làm những gì họ muốn trước khi có thể tin vào Ngài.
_______________________________
ĐI VÀO BÀI TIN MỪNG:
“KHI ẤY, THẤY DÂN CHÚNG TỪNG ĐOÀN LŨ TỤ TẬP LẠI, CHÚA GIÊSU PHÁN RẰNG: “DÒNG GIỐNG NÀY LÀ DÒNG GIỐNG GIAN ÁC. CHÚNG ĐÒI ĐIỀM LẠ, NHƯNG SẼ KHÔNG BAN CHO CHÚNG ĐIỀM LẠ NÀO, NGOÀI ĐIỀM LẠ CỦA TIÊN TRI GIONA”
“KHI ẤY”
Để hiểu được bối cảnh của Bài Tin mừng hôm nay, chúng ta cần hiểu đoạn Tin mừng đi trước đó cũng của Luca. Ở đoạn trước (Lc 11,14-22), Thánh Luca thuật lại rằng sau khi Chúa Giêsu làm phép lạ cứu một người bị câm thì dân chúng chia ra thành 3 nhóm phản ứng khác nhau :
+Nhóm thứ nhất (đa số) tin Ngài ;
+ Nhóm thứ hai không tin, cho rằng Ngài đã làm tà thuật do dựa vào thế lực quỷ vương Bêenzêbun, Chúa Giêsu đã trả lời cho họ ;
+ Nhóm thứ ba cũng không tin, họ đòi Ngài phải đưa ra một dấu chỉ “từ trời” chứng minh Ngài là kẻ được Thiên Chúa sai đến. Trong đoạn này, Chúa Giêsu sẽ trả lời cho nhóm thứ ba và Ngài đưa ra dấu chỉ đó.
“DÒNG GIỐNG NÀY LÀ DÒNG GIỐNG GIAN ÁC”
Trong Thánh Kinh, kiểu nói “Dòng giống này” có nghĩa xấu, hàm ý nói về những người cứng tin (x. Đnl 1,30)
Phải chăng chúng ta cũng chính là “dòng giống này” mà Chúa Giêsu đã trách. Chúng ta cứng lòng tin. Chúng ta đòi thấy dấu lạ rồi mới tin. Ngày xưa chính Chúa Giêsu là một dấu lạ phô bày hằng ngày trước mắt người Do Thái nhưng họ đâu có nhận ra và tin Ngài.
Ngày nay cũng có rất nhiều dấu lạ diễn ra hằng ngày : trật tự kỳ diệu của vũ trụ, bàn tay Chúa quan phòng dẫn dắt mọi biến cố, những tác động của Chúa trong con người v.v. Thánh Phanxicô Assisi đã nhận ra được những dấu lạ đó và đã rơi lệ vì cảm động. Phải có cặp mắt đức tin và trái tim yêu mến mới nhận ra được những dấu lạ ấy. Và ai nhận ra được những dấu lạ ấy thì lại càng thêm tin tưởng và yêu mến Chúa hơn.
THẾ NÀO LÀ PHÉP LẠ, ĐIỀM LẠ?
+ Theo quan niệm thông thường, khi một sự kiện có giá trị tích cực không thể giải thích được thì đó là phép lạ.
+ Những người có niềm tin tôn giáo thì cho rằng phép lạ là một sự can thiệp của Chúa.
+ Giáo Hội Công Giáo luôn tin có phép lạ, nhưng trong thực tế lại tỏ ra vô cùng thận trọng trong việc nhìn nhận các phép lạ; cụ thể là những gì đã và đang xảy ra tại Trung tâm Thánh Mẫu Lộ Ðức bên Pháp: từ hơn 100 năm nay, đã có trên 2.000 trường hợp khỏi bệnh được nhiều người xem là phép lạ, nhưng cho tới nay, Giáo Hội Công Giáo chỉ chính thức nhìn nhận 65 vụ thực sự là phép lạ theo đúng nghĩa mà thôi.
THIÊN CHÚA CÓ LÀM PHÉP LẠ KHÔNG?
Ðó là những câu hỏi mà Tin Mừng hôm nay như muốn nêu lên để chúng ta cùng suy nghĩ. Chúa Giêsu đã thực sự làm nhiều phép lạ: Ngài biến nước thành rượu; Ngài nhân bánh và cá ra nhiều để nuôi sống đám đông; Ngài chữa lành bệnh tật; Ngài làm cho kẻ chết sống lại. Tất cả những phép lạ Chúa Giêsu thực hiện đều nhằm nói lên sứ mệnh của Ngài và Ngài chính là Ðấng Thiên Chúa sai đến để cứu rỗi nhân loại.
Một số người Do Thái đã tin nhận và đi theo Ngài, nhưng phần đông vẫn tỏ ra dửng dưng trước những lời rao giảng của Ngài. Riêng những thành phần lãnh đạo trong dân, như nhóm Biệt Phái, thì chẳng những không tin nhận, mà còn chống đối Ngài ra mặt, họ thách thức nếu Ngài làm một dấu lạ cả thể thì họ mới tin nhận Ngài.
“CHÚNG ĐÒI ĐIỀM LẠ, NHƯNG SẼ KHÔNG BAN CHO CHÚNG ĐIỀM LẠ NÀO, NGOÀI ĐIỀM LẠ CỦA TIÊN TRI GIONA”.
Sau khi Chúa Giêsu cảnh báo: “Dòng giống này là dòng giống gian ác”, thì Ngài giải thích ngay: Tại sao dòng giống này gian ác, và gian ác ở chỗ nào? Thưa, vì họ cứ đòi điềm lạ rồi mới tin.
Nhưng Chúa Giêsu đã khẳng định: “Sẽ không ban cho họ điềm lạ nào nữa ngoài điềm lạ của tiên tri Giona.
Vì đã có quá nhiều điềm lạ mà Chúa Giêsu đã ban cho dân Do Thái, nhưng chỉ vì họ cứng lòng, không tin. Biết bao phép lạ Chúa Giêsu đã thực hiện, họ có thể ca tụng Ngài, thán phục Ngài, nhưng họ vẫn chưa tin Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa, là Đấng mà Chúa Cha đã sai đến. Một khi đã cố chấp không tin, thì cho dù có thêm điềm lạ nữa cũng vậy, chẳng ích gì. Nên Chúa Giêsu đã nói dứt khoát một cách mạnh mẽ: “Chúng đòi điềm lạ, nhưng sẽ không ban cho chúng điềm lạ nào, ngoài điềm lạ của tiên tri Giona”
“VÌ GIONA ĐÃ NÊN ĐIỀM LẠ CHO DÂN THÀNH NINIVÊ THẾ NÀO, THÌ CON NGƯỜI CŨNG SẼ LÀ ĐIỀM LẠ CHO DÒNG GIỐNG NÀY NHƯ VẬY”
ĐIỀM LẠ TIÊN TRI GIONA: BÁO TRƯỚC CÁI CHẾT VÀ SỰ PHỤC SINH CỦA CHÚA GIÊSU
“CON NGƯỜI”.
Danh xưng “Con Người” ở đây nói về Chúa Giêsu, Con-Thiên-Chúa-Làm-Người.
Đoạn tin mừng này nhắc đến câu chuyện Giôna. Thiên Chúa sai tiên tri Giôna đi rao giảng cho dân thành Ninivê. Ông sợ việc đó và đã lên tàu đi nơi khác. Biển nổi bão táp làm cho tàu sắp bị chìm. Người ta tin rằng tại người trên tàu có tội. Họ bốc thăm và thăm trúng ông Giôna. Ông thú tội và xin thủy thủ bỏ mình xuống biển để cứu tàu khỏi đắm. Người ta bỏ ông xuống biển, lập tức bão yên ngay. Bấy giờ có con cá khổng lồ nuốt ông Giôna vào bụng, giữ ông ba ngày ba đêm, rồi thả ông trên bãi biển. Ông đến Ninivê và rao giảng. Nhờ lời giảng của Giôna mà dân thành Ninivê đã sám hối.
Chúa Giêsu nhắc đến câu chuyện Giôna ám chỉ về cái chết và phục sinh của Ngài, Ngài sẽ phục sinh sau 3 ngày trong mồ như Giôna 3 ngày nằm trong bụng cá. Đó là một dấu lạ. “Con Người cũng sẽ là điềm lạ cho dòng giống này như vậy”
Ngày nay, người ta vẫn “đòi” dấu lạ: nghe biết nơi nào có “chuyện lạ, phép lạ” thì họ đổ xô tìm đến, lắm khi chỉ để thoả mãn tính hiếu kỳ, để cầu xin cách vụ lợi chứ không phải để củng cố lòng tin, để hoán cải cuộc sống.
Quả thực, dấu lạ ở ngay trong lòng chúng ta khi ta lãnh nhận Bí tích Thánh Tẩy để ta trở nên con cái Chúa; dấu lạ vẫn diễn ra hằng trong Bí tích Thánh Thể nơi Chúa Giêsu hiện diện.
Vấn đề là chúng ta có nhận ra những dấu lạ đó không?
“ĐẾN NGÀY PHÁN XÉT, NỮ HOÀNG PHƯƠNG NAM SẼ ĐỨNG LÊN TỐ CÁO VÀ LÊN ÁN DÒNG GIỐNG NÀY, VÌ BÀ ĐÃ TỪ TẬN CÙNG TRÁI ĐẤT MÀ ĐẾN NGHE SỰ KHÔN NGOAN CỦA SALOMON.NHƯNG Ở ĐÂY CÒN CÓ NGƯỜI HƠN SALOMON.
DÂN THÀNH NINIVÊ CŨNG SẼ ĐỨNG LÊN TỐ CÁO VÀ LÊN ÁN DÒNG GIỐNG NÀY, VÌ HỌ ĐÃ SÁM HỐI THEO LỜI GIONA GIẢNG, NHƯNG Ở ĐÂY CÒN CÓ NGƯỜI HƠN GIONA NỮA.
NỮ HOÀNG PHƯƠNG NAM.
Đọc Sách Khôn Ngoan, chúng ta thấy nữ hoàng Phương Nam, khi nghe sự khôn ngoan nổi tiếng của vua Solomon, Bà đã thân hành vượt đường xa, lặn lội tới với những lễ vật triều cống để có thể nghe trực tiếp những lời khôn ngoan phán ra từ miệng vua Solomon. Thế mà ở đây, Đức Giêsu là chính sự khôn ngoan của Thiên Chúa đang đứng trước mặt họ, mặc khải những sự khôn ngoan của Thiên Chúa cho họ cách nhưng không, thì họ lại coi thường Ngài.
“ĐẾN NGÀY PHÁN XÉT …”
Ta thấy thánh sử Luca lập đi lập lại cụm từ này, có ý nói điều sẽ xảy ra trong tương lai. Đây chính là lời tiên tri cho số phận của người Do Thái, những người cứng lòng chối từ và gạt bỏ Thiên Chúa ra khỏi cuộc đời họ. “dân thành Ni-ni-vê sẽ chỗi dậy và lên án thế hệ này, vì họ đã sám hối khi nghe Giôna giảng, ở đây còn hơn Giôna nữa” (c.32). Dân thành Ni-ni-vê đã khiêm tốn và nhận ra tội lỗi của mình. Họ thống hối thực tâm trở về chỉ vì nghe theo lời của vị ngôn sứ, một con người. Còn dân Do Thái, họ cũng sống, và được nghe biết bao lời giảng dạy của Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa nhưng họ vẫn không chịu thay đổi lối sống để trở về lãnh nhận ơn tha thứ.
THIÊN CHÚA NHÂN TỪ VÔ CÙNG – CÔNG BẰNG VÔ CÙNG
Thiên Chúa là Đấng yêu thương, nhân từ vô cùng nhưng cũng công bằng vô cùng. Người ta thường thích chú ý đến đặc tính “nhân từ vô cùng” vì nó có lợi cho mình, còn xem nhẹ đặc tính “Công bằng vô cùng”. Chúng ta phải nhớ rằng: Trong cuộc Phán xét, không ai có thể biện minh cho việc làm, biện minh cho lối sống của mình vì: tôi không biết, vì không được nghe nói đến, vì không được ai nhắc nhở, vì tôi không sống cùng thời với Chúa Giêsu,…
Mặc dù, ta không sống cùng thời với Chúa Giêsu, không được nghe Lời Ngài dạy dỗ, không được chứng kiến các phép lạ Ngài làm, nên tôi không chịu trách nhiệm về việc mình đã làm, hay chỉ chịu trách nhiệm phần nào. Đó là lối suy nghĩ cố chấp, không chịu thay đổi. Ta không thể biện minh cho mình vì hàng ngày ta vẫn được nghe Lời Chúa qua thánh lễ, qua các buổi chia sẻ Lời Chúa, qua các trang mạng thông tin và đặc biệt ta đã được nghe Lời Chúa qua mỗi biến cố xảy đến cho cuộc đời ta, qua những bất hạnh, qua bệnh hoạn, qua các sự may mắn,…
SÁM HỐI:
Toàn bộ bài Tin Mừng, chúng ta thấy nổi bật chủ đề “Sám hối”. Ngày nay, con người ít sám hối, thậm chí không tỏ ra sám hối vì tự ái, vì xem trọng cái tôi của mình vì khẳng định quyền làm chủ và muốn gạt Thiên Chúa ra khỏi đời họ. Họ không tin vào Đức Kitô và chỉ xem Ngài như một con người lịch sử.
Sám hối là nhận ra con người bất toàn của mình, với những yếu đuối, vấp ngã, giới hạn. Sám hối là đặt niềm tin tưởng vào Thiên Chúa, là Cha hằng yêu thương tha thứ. Sám hối còn nói lên tương quan huynh đệ tốt đẹp, thay cho lối sống vị kỷ bằng tấm lòng vị tha, quảng đại.
Lạy Chúa Giêsu, xin cho chúng con biết nhận ra các dấu chỉ của thời đại mà thực tâm trở về với Chúa trong Mùa Chay thánh 2016 này , để trong ngày phán xét chúng con không bị lên án, kết tội vì đã không lắng nghe và thực hành Lời Chúa dạy trong cuộc đời chúng con.
Amen.
_____________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

