“ELIA ĐÃ ĐẾN RỒI, VÀ HỌ KHÔNG NHẬN BIẾT ÔNG”.
BÀI ĐỌC I: Hc 48, 1-4. 9-11
“Elia sẽ đến lần thứ hai”.
Bài trích sách Huấn Ca.
Bấy giờ Elia như lửa hồng xuất hiện. Lời ông nóng bỏng như ngọn đuốc cháy phừng. Ông đem cho họ một mùa đói khát, và số người hiềm ghét ông đã hao đi, vì chúng nó chẳng giữ được giới răn Chúa. Do lời Chúa phán, ông đóng cửa trời và ba lần khiến lửa từ trời xuống. Elia, người được vinh quang nhờ các việc lạ lùng đã làm, và ai có thể tự hào được vinh quang như người? Người đã được cất đi trong bầu lửa, trong xe bởi ngựa lửa kéo đi. Người đã nên dấu chỉ sự đe phạt qua các thời đại, để làm nguôi cơn thịnh nộ Chúa, để giao hoà cha với con, và chấn hưng lại những chi họ Giacóp. Phúc cho những ai thấy ngài và được hân hạnh thiết nghĩa với ngài.
Ðó là lời Chúa.
BÀI TIN MỪNG: Mt 17, 10-13
“Elia đã đến rồi, và họ không nhận biết ông”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi xuống núi, các môn đệ hỏi Chúa Giêsu rằng: “Tại sao các luật sĩ lại nói Elia phải đến trước đã?” Chúa Giêsu trả lời: “Thật Elia phải đến để chấn hưng mọi sự. Và Thầy bảo các con, Elia đã đến rồi, và họ không nhận biết ông, nhưng đã đối xử với ông như ý họ. Cũng vậy, Con Người sẽ phải đau khổ bởi họ”. Bấy giờ các môn đệ hiểu Chúa Giêsu nói với họ về Gioan Tẩy Giả.
Ðó là lời Chúa.
__________________________
SUY NIỆM & CHIA SẺ:
LƯỚT QUA CÁC BÀI ĐỌC:
Tất cả 2 bài đọc hôm nay đều nói về Êlia. Trong bài đọc 1, sách Huấn ca mô tả Êlia là một kẻ đi trước để dọn đường cho Đấng Mêsia đến sau. Còn trong bài Tin Mừng, Chúa Giêsu đưa ra một cách hiểu về nhân vật Êlia ấy: không nên hiểu theo nghĩa đen “nhân vật ấy phải là Êlia” mà nên hiểu thoáng hơn: “nhân vật ấy là kẻ dọn đường”. Nói cách khác, trước khi Đấng Mêsia đến thì có một kẻ đến trước để dọn đường. Kẻ ấy không nhất thiết phải là Êlia. Thực tế, kẻ dọn đường cho Chúa Giêsu đến ngày xưa là Gioan Tẩy giả.
TRONG BÀI ĐỌC I trích sách Huấn Ca, tác giả đưa ra một bối cảnh. Tiên-tri Êlia sống vào thời Vua Ahab (874-853 BC), một thời kỳ hưng thịnh về vật chất, nhưng đời sống tâm linh sa sút trầm trọng. Nhà Vua đã cưới công chúa Ideven, ái nữ của Vua Sidon, lại còn tuyên bố thờ thần Baal. Chính Vua đã lập một bàn thờ để kính Baal trong đền thờ Vua đã xây cất tại Samaria (I Kgs 16:30-33). Vì Vua mà hầu hết dân chúng đã bỏ Thiên Chúa để tôn kính các thần ngọai bang. Tiên-tri Êlia được Thiên Chúa sai tới để khiển trách Vua và khuyên dân phải ăn năn trở lại cùng Thiên Chúa.
Tiên-tri Êlia xuất hiện trong đám lửa (Sir 49:1) và ra đi cũng trong đám lửa (Sir 49:4). Lời rao giảng của ông cũng nóng cháy như lửa: “Ông là vị ngôn sứ chẳng khác nào ngọn lửa, lời của ông tựa đuốc cháy bừng bừng.” Ít có Tiên tri nào làm được nhiều phép lạ như ông: Một số các phép lạ của Êlia làm được kể lại trong Sách Các Vua:
1/. Tiên-tri đóng cửa trời không cho mưa rơi xuống trong 3 năm trong thời Vua Ahab.
2/. Tiên tri truyền cho hũ bột của Bà góa thành Zarephath sẽ không vơi cho tới khi Chúa làm cho mưa trở lại
3/. Tiên-tri cũng nhân danh Thiên Chúa làm cho đứa con trai của Bà sống lại sau 3 lần nằm trên nó.
4/. Tiên-tri cầu nguyện và khiến lửa từ trời xuống thiêu rụi của lễ hy sinh trong cuộc thách thức với các tiên tri của thần Baal và thần Aserah, để chứng minh Thiên Chúa của Israel là Thiên Chúa độc nhất.
5/. Ba lần, Tiên-tri khiến lửa từ trời xuống thiêu rụi 3 người sĩ quan và 150 quân lính của các ông, được sai tới để bắt Tiên-tri về trình diện Nhà Vua. Chỉ lần thứ tư, khi người sĩ quan năn nỉ thay vì truyền lệnh, người sĩ quan và 50 lính của ông mới thóat chết bởi lửa từ trời; sau đó Tiên-tri mới chịu đi xuống gặp Vua Ahaziah.
Trong tất cả các Tiên-tri của Cựu-Ước, Tiên-tri Êlia được coi là Tiên-tri sáng giá nhất, vì các phép lạ ông đã làm như lời Sách Huấn Ca tôn vinh: “Thưa ông Êlia, ông đã làm bao việc lạ lùng, ông thật là vinh quang hiển hách! Ai có thể tự hào được nên giống như ông?”
Cựu Ước cho chúng ta biết, dân tộc Do Thái là một dân tộc ngỗ nghịch, cứng đầu cứng cổ. Họ dễ dàng đi theo những thần khác, để rồi sống buông thả trong tội.
Nhìn lại con người thời nay, dường như còn tệ hại hơn, một thế giới ngày càng tục hóa, giải thiêng, mất ý thức về tội lỗi,… mà trong đó có không ít những người mang danh là Kitô hữu; và biết đâu được trong chúng ta cũng mang cái nhìn trần tục đó?
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Matthêu, nói về cuộc đời của Gioan Tẩy Giả. Chúa Giêsu tuyên bố và các môn đệ nhận ra: Gioan Tẩy Giả chính là Tiên-tri Êlia mà truyền thống Do-Thái đã tin ông phải đến để dọn đường cho Đấng Cứu Thế
__________________________
ĐI VÀO BÀI TIN MỪNG:
“Khi xuống núi, các môn đệ hỏi Chúa Giêsu rằng: “Tại sao các luật sĩ lại nói Elia phải đến trước đã?” Chúa Giêsu trả lời: “Thật Elia phải đến để chấn hưng mọi sự.”
“KHI XUỐNG NÚI”.
Liên hệ với đoạn Tin mừng đi trước đó, Thánh sử Matthêu thuật lại biến cố Chúa Giêsu biến hình trên núi. Matthêu viết: “Đức Giê-su đem các ông Phê-rô, Gia-cô-bê và Gio-an là em ông Gia-cô-bê đi theo mình. Người đưa các ông đi riêng ra một chỗ, tới một ngọn núi cao. Rồi Người biến đổi hình dạng trước mặt các ông. Dung nhan Người chói lọi như mặt trời, và y phục Người trở nên trắng tinh như ánh sáng. Và bỗng các ông thấy ông Mô-sê và ông Ê-li-a hiện ra đàm đạo với Người.” (Mt 17, 1 – 3).
Vì đã thấy Êlia cho nên khi thấy trò từ núi đi xuống, các môn đệ thắc mắc : tại sao Êlia chỉ xuất hiện trong chốc lát rồi biến mất, trong khi các kinh sư lại nói Êlia phải đến trước Chúa Giêsu để dọn đường cho Ngài.
Người Do Thái tin rằng xưa kia Êlia được đưa lên trời, để rồi sẽ trở xuống trần thế dọn đường trước khi Đấng Messia tới. Sở dĩ người ta nghĩ như vậy vì người ta đã hiểu quá sát nghĩa đen lời tiên báo của Tiên tri Malaki: “Này Ta sai ngôn sứ Ê-li-a đến với các ngươi, trước khi Ngày của ĐỨC CHÚA đến, ngày trọng đại và kinh hoàng. Nó sẽ đưa tâm hồn cha ông trở lại với con cháu và đưa tâm hồn con cháu trở lại với cha ông, kẻo khi Ta đến, Ta sẽ đánh phạt xứ sở đã bị án tru diệt.”(Ml 3,23-24.)
THẬT ELIA PHẢI ĐẾN ĐỂ CHẤN HƯNG MỌI SỰ
Các nhà thông luật, dựa trên ngôn sứ Malaki, nói rằng Êlia phải đến trước để dọn đường cho Chúa, để “đưa tâm hồn cha ông trở lại với con cháu, và đưa tâm hồn con cháu trở lại với cha ông” (Ml 3, 1. 24).
Hôm nay Chúa Giêsu khẳng định với các môn đệ, Êlia phải đến trước để dọn đường cho Đấng Cứu Thế. Nhưng Chúa Giêsu không muốn cho các môn đệ hiểu sai, hay hiểu thuần tuý theo nghĩa đen lời tiên tri của Malaki,
Chúa Giêsu ngầm nói phải hiểu câu tiên tri ấy theo nghĩa bóng chỉ về kẻ tiền hô cho Đấng Messia. Đấng Messia ấy chính là Chúa Giêsu, còn người tiền hô chính là Gioan Tẩy giả.
“Và Thầy bảo các con, Elia đã đến rồi, và họ không nhận biết ông, nhưng đã đối xử với ông như ý họ”
HỌ KHÔNG NHẬN BIẾT ÔNG
Lời của Chúa Giêsu trên đây mở ra cho chúng ta một cách nhìn và đánh giá các biến cố. Nên nhìn theo tinh thần hơn là quá cứng rắn theo chữ nghĩa.
Gioan Tiền hô không mang tên là Êlia, thậm chí ông đã từng tuyên bố mình không phải là Êlia (Ga 1,21), nhưng ông lại là hiện thân của Êlia, ông đóng vai trò của Êlia, ông nói lên tinh thần của Êlia.
Gioan Tiền hô là Êlia mới. Nếu Êlia đã xuất hiện, thì Đấng Thiên Sai và “Ngày của Giavê” mà dân Chúa hằng mong đợi đã bắt đầu. Chính bản thân của Gioan Tiền hô đã là một dấu chỉ, là một thời điềm.
Đức Giêsu nhất trí với họ (Êlia phải đến trước đã), nhưng Ngài nhấn mạnh: “Êlia đã đến rồi, và họ đã không nhìn nhận ông, nhưng đã xử với ông theo ý họ muốn”. Theo Đức Giêsu, chẳng cần phải đợi Êlia nữa. Gioan Tẩy giả chính là Êlia.
Gioan đã đến để chỉnh đốn mọi sự. Đời ông đã là một tiếng kêu to trong hoang địa. Ông mời mọi người sinh hoa trái diễn tả lòng sám hối ăn năn. Dân chúng đã đổ xô đến với ông như đến với một ngôn sứ, để thú tội và nhận phép rửa của ông ở sông Giođan. Ông trở nên nổi tiếng đến độ có người tưởng ông là Đấng Mêsia. Gioan đã không bao giờ nhận mình là Đấng Cứu thế. Ông chỉ xin được cúi xuống cởi dây giày cho Đấng đến sau ông, nhưng cao trọng hơn ông.
ĐÃ ĐỐI XỬ VỚI ÔNG NHƯ Ý HỌ
Kết cục của đời Gioan Tảy Giả là bị cầm tù (Mt 11, 2), và sau đó là một cái chết bi đát và đột ngột (Mt 14, 10-12). Đầu ông rơi dưới tay của Hêrôđê, người vừa sợ, vừa kính nể ông.
Vào Mùa Vọng, chúng ta lại được Đức Giêsu nhắc đến cái chết của người đã giới thiệu Ngài với chính đồng bào của mình.
Gioan đã chu toàn nhiệm vụ của tiếng, nhưng ông không phải là lời. Ông là ngọn đèn, nhưng không phải là ánh sáng (Ga 1, 8; 5, 35). Bạo quyền có thể làm cho tiếng phải im, ngọn đèn phải tắt, nhưng lời chứng của Gioan thì vẫn còn mãi trong dòng lịch sử cứu độ. Ông đã sống một đời sống tuyệt vời, hoàn toàn xóa mình.
CŨNG VẬY, CON NGƯỜI SẼ PHẢI ĐAU KHỔ BỞI HỌ
Êlia đã chịu nhiều đau khổ. Gioan và Đức Giêsu cũng không được nhìn nhận. Số phận của các ngôn sứ trong mọi thời đại đều như nhau. Họ chịu khổ vì phải nói hay làm một điều gì đó đòi người ta thay đổi. Họ gây khó chịu cho những người có quyền thế vững vàng.
Nhìn kết cục cuộc đời của Gioan và Đức Giêsu ta thấy khó tin. Một người chết vì bị xử trảm, một người chết vì bị đóng đinh. Khó mà tin được một vị là Êlia, vị kia là Mêsia. Êlia phải quyền thế hơn nhiều, Mêsia thì không hề nếm mùi thất bại. Để đón lấy một Êlia như Gioan, đón lấy một Mêsia như Giêsu, phải bỏ những định kiến khô cứng, vì Chúa đi con đường chẳng ai ngờ.
Bấy giờ các môn đệ hiểu Chúa Giêsu nói với họ về Gioan Tẩy Giả
Sau khi Đức Giêsu giải thích cho các môn đệ: “Ông Ê-li-a phải đến để chỉnh đốn mọi sự. Nhưng Thầy nói cho anh em biết: ông Ê-li-a đến rồi mà họ không nhận ra, lại còn xử với ông theo ý họ muốn”, các môn đệ đã hiểu Thầy mình đang nói về Gioan Tẩy Giả, vì các ông đã chứng kiến các việc Gioan làm, tất cả những việc đó nhằm dọn đường cho Đấng Cứu Thế. Nhất là trong số môn đệ của Đức Giêsu, có người trước đây là môn đệ của Gioan, chẳng hạn Anrê, Giacôbê nên đã cảm nhận lời của Đức Giêsu một cách sâu sắc.
Khi các môn đệ chứng kiến cuộc biến hình của Đức Giêsu trên núi, có sự xuất hiện của Môsê và Êlia, các ông còn được Thầy mình giải thích, nó cho ta thấy Chương trình Cứu độ của Thiên Chúa được thực hiện trong lịch sử một cách liên tục. Cựu ước là thời tiên báo về Đấng Cứu Thế. Về người dọn đường cho Đấng Cứu Thế. Bước sang Tân ước, với sự xuất hiện của Gioan đi trước dọn đường, Đức Giêsu đã thực hiện Chương trình Cứu độ. Sau cái chết ô nhục và phục sinh, Ngài lên trời ngự bên hữu Thiên Chúa. Tiếp đến là thời đại của Chúa Thánh Thần, thánh hóa, dẫn đắt Giáo hội và vũ trụ về với Thiên Chúa.
Như vậy, lịch sử đã có hướng đi rõ rệt. không luẩn quẩn trong mớ bòng bong của luân hồi. Chúng ta đang trên con đường đi về với Thiên Chúa.
Thế giới hôm nay vẫn cần những ngôn sứ như Gioan, làm chứng bằng lời giới thiệu và bằng đời sống. Lời giới thiệu hấp dẫn nhờ đời sống thanh liêm. Đời sống thu hút nhờ lời giới thiệu soi sáng.
Amen.
Nguồn Fb: Nguyễn Viết Tâm

