“TA KHÔNG ĐẾN KÊU MỜI NGƯỜI CÔNG CHÍNH, NHƯNG ĐỂ GỌI KẺ TỘI LỖI ĂN NĂN HỐI CẢI”.
BÀI ĐỌC I: Is 58, 9b-14
“Ngươi hãy ca tụng Chúa khi ngươi bỏ đường lối của ngươi”.
Trích sách Tiên tri Isaia.
Đây Chúa phán: “Nếu ngươi loại bỏ ra khỏi tâm hồn sự đàn áp, cử chỉ đe dọa và những lời nói hiểm độc; khi ngươi hết lòng quảng đại với người đói khát, làm cho tâm hồn đau khổ được thư thái, thì sự sáng của ngươi xuất hiện trong tối tăm và tối tăm sẽ trở nên như giữa ban ngày. Và Thiên Chúa sẽ luôn luôn ban cho ngươi được thảnh thơi, cho tâm hồn ngươi tràn ngập ánh sáng huy hoàng, cho xương cốt ngươi được mạnh mẽ, và ngươi sẽ như cánh vườn xinh tươi, như nguồn suối nước không bao giờ khô cạn. Nhờ ngươi, những điêu tàn ngày xưa sẽ được tái thiết, ngươi sẽ gầy dựng lại nền tảng dòng dõi ngươi. Thiên hạ sẽ gọi ngươi là ‘kẻ tu bổ những chỗ sứt mẻ, kẻ tu bổ lại đường lối nơi cư ngụ’.
“Nếu ngươi không tự tiện đi đường xa trong ngày Sabbat là ngày thánh, và ngươi coi ngày Sabbat là ngày hạnh phúc, ngày thánh, ngày hiển vinh của Thiên Chúa; nếu ngươi bỏ công ăn việc làm và những cuộc bàn tính mưu lợi mà ca tụng Chúa, thì ngươi sẽ được hoan lạc nơi Thiên Chúa, và Ta sẽ đưa ngươi lên làm chủ các núi đồi, Ta cho ngươi thừa hưởng gia nghiệp của Giacóp, tổ phụ ngươi, vì chính Chúa đã phán”.
Đó là lời Chúa.
BÀI TIN MỪNG: Lc 5, 27-32
“Ta không đến kêu mời người công chính, nhưng để gọi kẻ tội lỗi ăn năn hối cải”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.
Khi ấy, Chúa Giêsu trông thấy một người quan thuế tên là Lêvi đang ngồi ở bàn thu thuế, Ngài bảo ông: “Hãy đi theo Ta”. Ông liền bỏ mọi sự đứng dậy theo Người. Lêvi đã dọn một bữa tiệc linh đình thết đãi Người tại nhà ông. Có đông người thu thuế và nhiều người khác cùng ngồi ăn với các ngài. Những người biệt phái và các luật sĩ của họ lẩm bẩm với các môn đệ của Người rằng: “Sao các người lại ăn uống với những người thu thuế và tội lỗi như vậy?” Chúa Giêsu trả lời họ rằng: “Những ai mạnh khoẻ không cần tới thầy thuốc, chỉ những người đau yếu mới cần thôi. Ta đến không phải để kêu mời người công chính, nhưng để gọi kẻ tội lỗi ăn năn hối cải”.
Đó là lời Chúa.
___________________________
SUY NIỆM & CHIA SẺ:
LƯỚT QUA CÁC BÀI ĐỌC:
NGUYÊN LÝ CỦA LỀ LUẬT:
Luật lệ làm ra cho lợi ích của con người. Nói cách khác, vì lợi ích của con người, nên mới có những luật lệ để bảo vệ những lợi ích này. Vì thế, sống tinh thần của luật lệ quan trọng hơn sống vụ luật. Nếu phải vi phạm luật lệ để cứu người, một người có bổn phận phải làm như thế.
Trong ba năm rao giảng của Chúa Giêsu, đa số những vụ xung đột giữa Ngài và các Biệt-phái, cùng các Kinh-sư, xoay quanh nguyên lý này.
Các Bài Đọc hôm nay cũng đặt trọng tâm trên nguyên lý này.
TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Tiên tri Isaia, Tiên-tri Isaia nhấn mạnh đến lòng thương xót, biểu lộ qua sự giúp đỡ những người yếu kém, hơn là vụ hình thức bên ngòai.
Tiên tri Isaia tiếp tục nói về cách ăn chay mà Thiên Chúa ưa thích: đó là, Sống mối liên hệ với con người và Thiên Chúa
VIỆC ĂN CHAY ĐÚNG NGHĨA:
Lý do chính tại sao dân Do-Thái mất quê hương và phải lưu đày là không sống đúng đắn mối liên hệ với Thiên Chúa và vi phạm các bất công xã hội. Sống mối liên hệ với Thiên Chúa không phải chỉ là dâng lễ vật, giữ các Lề Luật, hay việc ăn chay hời hợt bên ngòai; nhưng là sống theo thánh ý Thiên Chúa, tôn trọng công bằng, và giúp đỡ mọi người.
Tiên-tri Isaia kêu gọi: Phải loại khỏi nơi ngươi ở gông cùm, cử chỉ đe doạ và lời nói hại người, và phải làm thoả lòng người bị hạ nhục. Thời gian ăn chay không những giúp người giàu hiểu biết người nghèo và chia cơm sẻ áo cho họ; đồng thời cũng giúp người giàu nhận ra những bất công họ đã vi phạm.
TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, các Biệt-phái và các Kinh-sư trách Chúa Giêsu và các môn đệ đã ăn uống, làm bạn với những người thu thuế tội lỗi. Chúa Giêsu sửa sai và nhắc khéo cho họ biết: “Người khoẻ mạnh không cần thầy thuốc, người đau ốm mới cần. Tôi không đến để kêu gọi người công chính, mà để kêu gọi người tội lỗi sám hối ăn năn.”
__________________________
ĐI VÀO BÀI TIN MỪNG:
KHI ẤY, CHÚA GIÊSU TRÔNG THẤY MỘT NGƯỜI QUAN THUẾ TÊN LÀ LÊVI ĐANG NGỒI Ở BÀN THU THUẾ, NGÀI BẢO ÔNG: “HÃY ĐI THEO TA”.
CHÚA GIÊSU TRÔNG THẤY MỘT NGƯỜI QUAN THUẾ
Mùa Chay không phải là mùa của u buồn ảm đạm, mà là mùa của niềm vui. Phụng vụ Lời Chúa hôm nay cho ta một niềm vui đích thực, niềm vui sâu thẳm trong tâm hồn.
Một con người tội lỗi công khai mà Chúa cũng nhìn thấy: “Đức Giêsu trông thấy một người thu thuế” (Lc 5,27a). Con tưởng Chúa là Đấng toàn năng, thánh thiện, chỉ nhìn thấy những gì tốt đẹp, chỉ quan tâm đến những con người lành thánh… Đằng này một thằng tội lỗi như vậy mà Chúa cũng thấy nữa. Chẳng những nhìn thấy mà Chúa còn đến sát bên, nhìn anh ta với ánh nhìn trìu mến và mở miệng nói với anh ta: “Anh hãy theo tôi” (Mt 5, 27b).
ĐANG NGỒI Ở BÀN THU THUẾ
Thiên Chúa kêu gọi những người theo Ngài thật lạ lùng, ngay trong sinh hoạt thường ngày của họ. Ngài kêu gọi Lêvi khi ông đang ngồi thu thuế, kêu gọi Êlisê lúc ông đang cày ngoài đồng. Ngài kêu gọi mà không đợi nơi họ một sự chuẩn bị nào.
Như Đức Thánh Cha Phaolô VI khẳng định, đối với Thiên Chúa, “mỗi một cuộc đời là một ơn gọi,” vì Thiên Chúa đã tạo dựng nên mỗi con người giống “hình ảnh” Ngài và Ngài thấy họ tốt đẹp. Do đó, mọi khoảnh khắc của cuộc đời con người đều là những khoảnh khắc Chúa chọn gọi con người thuộc về Ngài. Nói cách khác, mỗi khoảnh khắc cuộc đời cũng là mỗi dịp Thiên Chúa chờ mong con người đáp trả.
Chúng ta thấy Chúa Giêsu thường mời gọi những người đi theo Ngài, là lúc họ đang làm công việc của họ. Ngài không phân biệt bất cứ con người nào hay nghề nghiệp nào; miễn là họ đang có một việc làm và đang làm việc. Điều này cho chúng ta thấy Ngài chọn những con người bình thường, yếu kém. Để để họ sống với Ngài, học nơi Ngài để trở thành Thánh nhân. Thật hạnh phúc cho mọi Ki-tô hữu chúng ta. Chúng ta có thế nào đi nữa, miễn là chúng ta có việc làm và thích thú trong công việc đó.
ÔNG LIỀN BỎ MỌI SỰ ĐỨNG DẬY THEO NGƯỜI
Chúng ta thấy ơn gọi của Lêvi, sau này là Matthêu rất kỳ lạ, chỉ một lời thật vắn gọn” Anh hãy theo Ta”, và sự đáp trả của Lêvi cũng thật lạ lùng. Ông không hỏi Chúa Giêsu “ theo Ngài để làm gì?, ông không thắc mắc hay hoài nghi bất kỳ điều gì, Ông không hề thắc mắc theo Chúa Giêsu để được gì, rồi cuộc sống sẽ ra sao, tương lai sẽ thế nào. Không, ông không hề thắc mắc gì hết, mà Luca diễn tả rất sâu sắc: “Ông liền bỏ mọi sự, đứng dậy theo Người”. Thật là quá liều lĩnh, nhưng nó cho thấy một sự đáp trả dứt khoát không do dự.
Ông bỏ mọi sự và đứng dậy, có nghĩa ông bỏ luôn cái nghề nghiệp mà nó đã đem lại cho ông một cuộc sống sung túc, đầy đủ, ông cũng bỏ luôn gia đình và cả những người thân thích, bố mẹ, vợ con, anh em, họ hàng,…Ông đứng dậy, đó là một hành động nói lên sự dứt khoát từ bỏ, ra đi theo Chúa Giêsu với hai bàn tay trắng, và một cuộc sống mới đã bắt đầu, một tương lai mông lung và bất định cũng đã bắt đầu.
Việc Chúa Giêsu kêu gọi anh Lêvi làm môn đệ phải được coi là một cuộc cách mạng lớn vào thời bấy giờ. Chẳng ai gọi một người thu thuế bị xã hội khinh miệt vào nhóm của mình. Làm thế là hạ giá chính Thầy và cả nhóm môn đệ. Đức Giêsu đã vượt qua những biên giới ngăn cách rạch ròi giữa tội lỗi và công chính, giữa thanh sạch và ô nhơ.
Người Do Thái thường không giao tiếp với các người thu thuế, họ bị coi là tội nhân vì làm việc cho dân ngoại, vì dễ ích kỷ tham lam. Đức Giêsu chẳng sợ mời anh Lêvi đi theo mình: “Anh hãy theo tôi.” Ngài không nhìn anh bằng ánh mắt khác với các môn đệ kia. Chỉ một lời mời của Ngài đủ lấp đi mọi hố sâu ngăn cách. Lêvi đã quảng đại đáp lại bằng hành động: bỏ tất cả, đứng dậy, đi theo.
“LÊVI ĐÃ DỌN MỘT BỮA TIỆC LINH ĐÌNH THẾT ĐÃI NGƯỜI TẠI NHÀ ÔNG. CÓ ĐÔNG NGƯỜI THU THUẾ VÀ NHIỀU NGƯỜI KHÁC CÙNG NGỒI ĂN VỚI CÁC NGÀI
Liền sau đó Lêvi mời Chúa Giêsu và các môn đệ của Ngài đến nhà, “làm tiệc lớn đãi Người tại nhà ông” (Lc 5,29). Bản thân chúng ta nhiều khi thắc mắc: hà cớ gì chỉ với một câu 4 từ “anh hãy theo tôi” mà Lêvi lại tốn kém như vậy?
Nhưng chúng ta đã cảm nghiệm ra tình yêu thương của một người cao trọng dành cho một kẻ thấp hèn. Mình biết thân phận mình, mình xấu hổ với những điều mình đã và đang làm, mình muốn trốn tránh tất cả… Ấy vậy mà một con người nổi tiếng, một con người quyền năng, một con người thánh thiện lại đến bên mình, lại nhìn mình, lại nói chuyện với mình, ăn uống với mình, lại muốn mình làm môn đệ cho ông ta… Ôi, còn hạnh phúc nào bằng.
Đối với người Do Thái, bữa ăn có tính thiêng liêng. Đó là lúc người ta thông hiệp với nhau, nên một trong tình bạn. và cùng chia sẻ với nhau một thứ đồ ăn, thức uống. Chính vì thế ăn uống với người tội lỗi là điều không được phép, vì điều ấy sẽ khiến mình bị ô nhơ. Đức Giêsu có vẻ không sợ chuyện này, khi Ngài nhận lời ăn tiệc chia tay do anh Lêvi khoản đãi. Bữa tiệc thật là lớn, có đông đủ bạn bè đồng nghiệp của anh. Trong số khách mời có cả các môn đệ. Đức Giêsu dám đến nhà người tội lỗi và ăn với họ. Hẳn là Ngài rất vui và tự nhiên, chẳng có gì phải e dè, xa cách.
NHỮNG NGƯỜI BIỆT PHÁI VÀ CÁC LUẬT SĨ CỦA HỌ LẨM BẨM VỚI CÁC MÔN ĐỆ CỦA NGƯỜI RẰNG: “SAO CÁC NGƯỜI LẠI ĂN UỐNG VỚI NHỮNG NGƯỜI THU THUẾ VÀ TỘI LỖI NHƯ VẬY?”
Những người Biệt phái (Pharisiêu), là những người được mệnh danh là ái quốc, họ rất ghét người thu thuế, vì loại người này làm tay sai cho Đế qiốc Rôma bóc lột Do Thái, họ có lý do để chất vấn, hẳn họ không đồng tình việc Chúa Giêsu ngồi ăn uống chung với bọn thu thuế. Nhưng Luca nói: Họ không dám nói thẳng với Chúa Giêsu mà chỉ lẩm bẩm với các môn đệ của Ngài. Hẳn họ cũng nói đủ lớn để cho Chúa Giêsu nghe thấy. Họ đã từng tranh luận với Chúa Giêsu nhất là về vấn đề chữa bệnh trong ngày Sabbath và lần nào họ cũng bị Ngài làm cho cứng họng, không bắt bẻ được gì, vì thế đây là cơ hội họ công kích Chúa Giêsu, nhưng vẫn là cái trò: “Dùng trò để chửi Thầy.”
Người Biệt Phái cũng có lý vì giống như cha mẹ Việt-nam vẫn đề phòng con cái: “gần mực thì đen, gần đèn thì sáng.” Làm bạn với phường tội lỗi không sớm thì muộn cũng lây những tội lỗi của họ. Đó cũng là quan niệm của người Do Thái thời bấy giờ, coi người thu thế là kẻ tội lỗi, phản bội tổ quốc.
“CHÚA GIÊSU TRẢ LỜI HỌ RẰNG: “NHỮNG AI MẠNH KHOẺ KHÔNG CẦN TỚI THẦY THUỐC, CHỈ NHỮNG NGƯỜI ĐAU YẾU MỚI CẦN THÔI. TA ĐẾN KHÔNG PHẢI ĐỂ KÊU MỜI NGƯỜI CÔNG CHÍNH, NHƯNG ĐỂ GỌI KẺ TỘI LỖI ĂN NĂN HỐI CẢI”.
CHÚA GIÊSU TRẢ LỜI HỌ RẰNG
Mặc dù người Biệt Phái không nói với Chúa Giêsu mà chỉ lẩm bẩm với các môn đệ của Ngài, nhưng họ cố ý nói đủ lớn cho Chúa Giêsu nghe thấy, chứ không chỉ là lẩm bẩm. Chúa Giêsu đã nghe thấy và trả lời cho họ.
Để giải đáp thắc mắc của những người khác: “Tại sao Thầy các anh lại ăn uống với bọn thu thuế và quân tội lỗi”.Chúa Giêsu nói lên chân lý dành cho con người chúng ta: “Người khỏe mạnh không cần thầy thuốc, người đau ốm mới cần”. Đó chẳng những là sự thật về Thiên Chúa, mà còn là điều Chúa Giêsu mong muốn những con người tự cho mình đạo đức thánh thiện phải suy nghĩ lại: Hãy lo tìm đến thầy thuốc mà chữa trị, vì tất cả đều là bệnh nhân.
Chúa Giêsu đã khẳng định Sứ vụ của Ngài là đến chữa lành những tội nhân: Tôi không đến để kêu gọi người công chính, mà để kêu gọi người tội lỗi. Chúa có đủ bản lãnh để hoán cải những tâm hồn chai đá. Chúa Giêsu cho biết Ngài đến trần gian không phải để kêu gọi người công chính mà kêu gọi người tội lỗi.
Vì mục tiêu của đời Đức Giêsu là kêu gọi người tội lỗi sám hối (c. 32), nên Ngài phải đến với họ, gần gũi và chia sẻ, mời gọi và yêu thương. Đức Giêsu cho họ thấy trái tim thật sự của Thiên Chúa. Không như người Pharisêu nghĩ, trái tim ấy có chỗ cho tội nhân. Đức Giêsu cũng dành chỗ cho anh Lêvi trong nhóm môn đệ. Đức Giêsu giúp chúng ta biết cách mời người khác hoán cải. Đến với họ, nhìn họ bằng cái nhìn mới, và vui vẻ làm bạn với họ. Trước khi làm cho người khác hoán cải, chính chúng ta phải hoán cải nơi cái nhìn của mình về người khác. Và Chúa đã nói rõ quan điểm của Ngài: “Tôi không đến để kêu gọi người công chính, mà để kêu gọi người tội lỗi sám hối ăn năn” (Lc 5,32).
Lạy Chúa, biết được tình thương của Chúa như vậy, con còn chần chờ gì mà không quay về với Chúa? Nhất là trong Mùa Chay thánh 2016 này. Chúa đang đến bên con, trìu mến nhìn con và cũng mở miệng nói với con: “Hãy trở về với Ta”. Tình thương của Chúa chính là động lực để con dám từ khước tất cả. Sự tha thứ của Chúa là sức mạnh để con dám trỗi dậy. Và ơn thánh hóa của Chúa là sức hút để con có thể đến với Chúa.
Xin cho con cũng biết bắt chước Chúa để có cái nhìn khoan dung với mọi người. Biết cảm thông và chia sẻ với những yếu đuối của những người xung quanh, và biết nâng đỡ nhau để cùng nhau tiến đến với Chúa là Đấng giàu lòng thương xót.
Amen.
_____________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

