LỜI CHÚA CHÚA NHẬT III MÙA CHAY NĂM C (24/3/2019) – (Lc 13, 1-9) – MÙA CHAY THÁNH 2019 Dụ ngôn Cây vả không ra trái.

“NẾU CÁC NGƯƠI KHÔNG ĂN NĂN HỐI CẢI, THÌ TẤT CẢ CÁC NGƯƠI CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY”.

BÀI ĐỌC I: Xh 3, 1-8a. 13-15
“Đấng hiện hữu sai tôi đến với anh em”.
Trích sách Xuất Hành.

Trong những ngày ấy, Môsê chăn chiên cho ông nhạc là Giêtrô, tư tế xứ Mađian. Ông lùa đoàn chiên qua sa mạc, đến núi Horeb là núi của Thiên Chúa. Thiên Chúa hiện ra với ông trong ngọn lửa cháy từ giữa bụi gai. Ông nhìn thấy bụi gai bốc lửa, nhưng không bị thiêu rụi. Môsê nói: “Ta hãy lại xem cảnh tượng kỳ lạ này, vì sao bụi gai không bị thiêu rụi”.

Thiên Chúa thấy ông lại xem, từ giữa bụi gai Người gọi ông: “Môsê! Môsê!” Ông thưa: “Dạ con đây!” Chúa nói: “Ngươi đừng đến gần đây. Hãy cởi dép ở chân ra, vì chỗ ngươi đang đứng là nơi thánh”. Chúa lại nói: “Ta là Thiên Chúa của Tổ phụ ngươi. Thiên Chúa của Abraham, Thiên Chúa của Isaac, Thiên Chúa của Giacóp”. Môsê che mặt, vì không dám nhìn Thiên Chúa. Chúa nói: “Ta đã thấy dân Ta phải khổ cực ở Ai-cập. Ta đã nghe tiếng chúng kêu than kẻ đốc công áp bức. Ta biết nỗi đau khổ của chúng, nên Ta xuống cứu chúng thoát khỏi tay người Ai-cập và đưa ra khỏi đất ấy đến miền đất tốt tươi rộng lớn, đất tràn trề sữa và mật”.

Môsê thưa với Thiên Chúa rằng: “Này con sẽ đến với con cái Israel và bảo họ: Thiên Chúa của tổ phụ anh em đã sai tôi đến với anh em. Nếu họ hỏi con: ‘Tên Người là gì?’, con sẽ nói sao với họ?” Thiên Chúa nói với Môsê: “Ta là Đấng Tự Hữu”. Chúa nói: “Ngươi sẽ bảo con cái Israel thế này: ‘Đấng Tự Hữu sai tôi đến với anh em’ “.

Thiên Chúa lại nói với Môsê: “Ngươi sẽ bảo con cái Israel thế này: ‘Thiên Chúa của tổ phụ anh em, Thiên Chúa của Abraham, Thiên Chúa của Isaac, Thiên Chúa của Giacóp sai tôi đến với anh em’. Đó là danh Ta cho đến muôn đời, đó là danh Ta phải ghi nhớ qua mọi thế hệ”.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 102, 1-2. 3-4. 6-7. 8 và 11
Đáp: Chúa là Đấng từ bi và hay thương xót (c. 8a).

Xướng:
1) Linh hồn tôi ơi, hãy chúc tụng Chúa, và toàn thể con người tôi, hãy chúc tụng danh Người. Linh hồn tôi ơi, hãy chúc tụng Chúa, và chớ khá quên mọi ân huệ của Người. – Đáp.
2) Người đã thứ tha cho mọi điều sai lỗi, và chữa ngươi khỏi mọi tật nguyền. Người chuộc mạng ngươi khỏi chỗ vong thân, Người đội đầu ngươi bằng mão từ bi, ân sủng. – Đáp.
3) Chúa thi hành những sự việc công minh, và trả lại quyền lợi cho những người bị ức. Người tỏ cho Môsê được hay đường lối, tỏ công cuộc Người cho con cái Israel. – Đáp.
4) Chúa là Đấng từ bi và hay thương xót, chậm bất bình và hết sức khoan nhân. Nhưng cũng như trời xanh cao vượt trên trái đất, lòng nhân Người còn siêu việt hơn thế trên kẻ kính sợ Người.- Đáp.

BÀI ĐỌC II: 1 Cr 10, 1-6. 10-12
“Đời sống dân chúng đối với Môsê trong hoang địa được viết ra để răn bảo chúng ta”.
Trích thư thứ nhất của Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Côrintô.

Anh em thân mến, tôi không muốn để anh em không hay biết điều này, là tất cả cha ông chúng ta đã được ở dưới áng mây, đi ngang qua biển và tất cả nhờ Môsê mà được thanh tẩy, dưới áng mây và trong lòng biển; tất cả đã ăn cùng một thức ăn thiêng liêng, và uống cùng một thức uống thiêng liêng. Thật vậy, tất cả đã uống nước phát xuất từ tảng đá thiêng liêng đi theo họ: tảng đá ấy chính là Chúa Kitô. Tuy nhiên, không phải phần đông trong họ đã sống đẹp lòng Chúa, vì họ đã bị gục ngã trong hoang địa.

Bao nhiêu sự kiện đó nêu gương cho chúng ta, để chúng ta đừng chiều theo những dục vọng xấu xa như những người đó đã chiều theo. Anh em đừng lẩm bẩm kêu trách như một số người trong bọn họ đã làm, và đã vong mạng bởi tay một sứ thần huỷ diệt. Những việc đó đã xảy đến cho họ để làm gương, và đã được ghi chép để răn bảo chúng ta là những người đang sống trong thời đại cuối cùng. Thế nên, ai tưởng mình đang đứng vững, hãy ý tứ kẻo ngã.

Đó là lời Chúa.

CÂU XƯỚNG TRƯỚC PHÚC ÂM: 2 Cr 6, 2
Này là lúc thuận tiện, này là ngày cứu độ.

PHÚC ÂM: Lc 13, 1-9
“Nếu các ngươi không ăn năn hối cải, thì tất cả các ngươi cũng sẽ bị huỷ diệt như vậy”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

Khi ấy, có những kẻ thuật lại cho Chúa Giêsu về việc quan Philatô giết mấy người Galilê, làm cho máu họ hoà lẫn với máu các vật họ tế sinh. Ngài lên tiếng bảo: “Các ngươi tưởng rằng mấy người xứ Galilê bị ngược đãi như vậy là những người tội lỗi hơn tất cả những người khác ở xứ Galilê ư? Ta bảo các ngươi: không phải thế. Nhưng nếu các ngươi không ăn năn hối cải, thì tất cả các ngươi cũng sẽ bị huỷ diệt như vậy. Cũng như mười tám người bị tháp Silôe đổ xuống đè chết, các ngươi tưởng họ tội lỗi hơn những người khác ở Giêrusalem ư? Ta bảo các ngươi: không phải thế. Nếu các ngươi không ăn năn hối cải, thì tất cả các ngươi cũng sẽ bị huỷ diệt như vậy”.

Ngài nói với họ dụ ngôn này: “Có người trồng một cây vả trong vườn nho mình. Ông đến tìm quả ở cây đó mà không thấy, ông liền bảo người làm vườn rằng: ‘Kìa, ba năm nay ta đến tìm quả cây vả này mà không thấy có. Anh hãy chặt nó đi, còn để nó choán đất làm gì!’ Nhưng anh ta đáp rằng: ‘Thưa ông, xin để cho nó một năm nay nữa, tôi sẽ đào đất chung quanh và bón phân; may ra nó có quả chăng, bằng không năm tới ông sẽ chặt nó đi'”.

Đó là lời Chúa.
___________________________________

I/. BÀI SUY NIỆM (Lc 13, 1-9)

Chủ đề: SÁM HỐI – KHẨN TRƯƠNG SÁM HỐI

Kitô hữu chúng ta đang sống ở giai đoạn giữa Mùa chay thánh 2019.

Ta sẽ có một cái nhìn bao quát về các giáo huấn của Giáo hội trong nửa chặng đường Mùa Chay đã đi:

Nếu Chúa Nhật I Mùa Chay nói về chủ đề cám dỗ, Chúa Nhật II nói về vinh quang, thì Chúa Nhật thứ III Mùa Chay hôm nay nói về chủ đề sám hối.

Tại sao chủ đề sám hối lại được đặt vào trọng tâm của Mùa Chay?

Thưa vì khi sám hối, con người nhận ra tình thương Thiên Chúa, đồng thời cũng nhận ra sự bất toàn của mình. Từ đó, chúng ta đón nhận được ơn tha thứ, khởi đầu lại hành trình đức tin và tiếp tục đi trong đường lối yêu thương của Chúa.

Chúa nhật thứ III Mùa Chay hôm nay, Giáo Hội lại một lần nữa kêu gọi con cái mình sám hối, vì: “Đây là lúc thuận tiện, đây là ngày cứu độ”(2 Cr 6,2b).

Câu chủ lực của Bài Tin mừng:

“NẾU CÁC NGƯƠI KHÔNG ĂN NĂN HỐI CẢI, THÌ TẤT CẢ CÁC NGƯƠI CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY”.

“CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY”.

Như vậy là như thế nào ?

Bài Tin mừng hôm nay đưa ra 2 thảm họa:

1/. Quan Philatô giết mấy người Galilê, làm cho máu họ hoà lẫn với máu các vật họ tế sinh.

2/. Mười tám người bị tháp Silôe đổ xuống đè chết.

Trong 2 thảm họa này, thay vì mô tả nó như một thảm họa, một biến cố thời sự. Chúa Giêsu mời gọi người Do Thái và các Kitô hữu hãy nhìn lại chính mình:

“Các ngươi tưởng rằng mấy người xứ Galilê bị ngược đãi như vậy là những người tội lỗi hơn tất cả những người khác ở xứ Galilê ư? Ta bảo các ngươi: không phải thế
……..
“Cũng như mười tám người bị tháp Silôe đổ xuống đè chết, các ngươi tưởng họ tội lỗi hơn những người khác ở Giêrusalem ư? Ta bảo các ngươi: không phải thế” (Lc 13, 4).

HÃY NHÌN LẠI CHÍNH MÌNH

Đó là thái độ đúng đắn trước mỗi thảm họa xảy đến.

Kitô hữu chúng ta hôm nay đang sống trong giai đoạn thảm họa thiên nhiên xảy ra dồn dập, nó đang thay đổi đời sống xã hội, do hậu quả của việc trái đất nóng dần lên, nào là động đất, sóng thần, bão lụt, lở đất, lốc xoáy,… Thảm họa xảy ra ở khắp nơi chứ không riêng ở quốc gia nào như Nhật bản, Indonesia, Việt Nam, Mozambic, Mỹ, Nga, Trung quốc,….

Nghe tin tức, thời sự, ta thấy không ngày nào thế giới được bình yên, thảm họa không xảy ra ở nơi này, cũng xảy ra ở nơi kia, và thảm họa không xảy ra rời rạc mà nó xảy ra dồn dập, thảm họa này chưa qua thì thảm họa khác lại đến.

Nhưng thái độ của con người trước các thảm họa rất khác nhau.

Trước những thảm họa xảy ra ở xa nơi ta sống, trái đạn pháo kích của bọn khủng bố rơi vào căn nhà của ai đó không phải là nhà của ta, chắc ta sẽ nghĩ: tại những người kia quá tội lỗi nên mới bị Chúa trừng phạt.

Nhưng nếu thảm họa xảy ra cho chính chúng ta thì sao? Trái đạn pháo kích rơi trúng nhà của ta thì sao?

Chắc chắn suy nghĩ của ta sẽ khác, ta không còn là kẻ bàng quan nữa mà đã trở thành người trong cuộc.

Viết đến đây tự nhiên nhớ đến bài hát GIÀN THIÊN LÝ (Nhạc Anh Bằng, thơ: Yên Thao), có câu:

“Anh rót cho khéo nhé, kẻo lầm vào nhà tôi. Nhà tôi ở cuối chân đồi, có giàn thiên lý, có người tôi thương”.

Có nghĩa pháo kích ở đâu thì pháo, đừng pháo vào nhà tôi là được.

Tại sao những người kia gặp nạn, chứ không phải tôi?

Ta đừng dựa vào những may mắn trong cuộc sống, để yên trí rằng mình sống trong sạch, tốt lành; để tạo cho mình mối an tâm được Chúa ưu đãi hơn những người khác; để không lo hoán cải, đổi mới nữa.

Chúa phán: “Ta không muốn kẻ gian ác phải chết, nhưng muốn nó ăn năn sám hối và được sống” (Ed 18,23) là câu lời Chúa mà ta vẫn thích nghe và thích đọc đi đọc lại nhiều lần trong suốt Mùa Chay.

Thiên Chúa của chúng ta là Đấng ban sự sống, là Thiên Chúa của kẻ sống. Vì thế, Ngài luôn mở ra con đường sống cho con người, nhất là người tội lỗi, những tâm hồn dập nát đau thương, những tâm hồn cần đến lòng Chúa thương xót.

“NẾU CÁC NGƯƠI KHÔNG ĂN NĂN HỐI CẢI, THÌ TẤT CẢ CÁC NGƯƠI CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY”.

Là lời kêu gọi không những phải sám hối mà còn phải KHẨN TRƯƠNG SÁM HỐI.

Với “Dụ ngôn Cây vả không sinh trái” trong Bài Tin mừng, sẽ cho ta ý thức mạnh mẽ lời giáo huấn và lời mời gọi đó:

“’Thưa ông, xin để cho nó một năm nay nữa, tôi sẽ đào đất chung quanh và bón phân; may ra nó có quả chăng, bằng không năm tới ông sẽ chặt nó đi’ (Lc 13, 8).

01 năm nữa là hạn chót đối với cây vả trước khi nó bị đốn bỏ.

Còn đối với ta có khi chỉ còn 01 ngày nữa, 01 tuần nữa, 01 tháng nữa, 01 năm nữa,…. Ta không thể biết trước. Vậy hãy khẩn trương sám hối kẻo không còn kịp.

Dụ ngôn cây vả không sinh trái sẽ cho Kitô hữu chúng ta rất nhiều bài học:

MÙA CHAY LÀ MÙA SÁM HỐI, MÙA ĐỔI MỚI.

Thiên Chúa nhân từ, kiên nhẫn chờ đợi. Ngài còn hoãn lại cho chúng ta một kỳ hạn. Hãy khẩn trương sám hối kịp thời. “Đừng để đến ngày mai việc gì ta có thể làm được hôm nay”.

Tục ngữ Pháp có câu: “Nếu lúc trẻ không hiểu để làm, thì đến lúc già muốn làm cũng không còn sức để làm nữa”.

Việt Nam chúng ta cũng có câu: “Lão lai tài tận” (Đến tuổi già thì tài năng cũng hết). Thế là bị rơi vào luật đào thải, như cây cằn cỗi, không sinh trái đã lâu, phải chặt đi. Bao lâu còn sống, là như cây còn xanh tươi. Hoán cải, đổi mới, không bao giờ là quá trễ. Hãy tin tưởng, bắt đầu ngay hôm nay, kẻo không còn kịp nữa.

Các bài đọc Lời Chúa hôm nay sẽ xoay quanh chủ đề SÁM HỐI này:

TRONG BÀI ĐỌC I, Trích sách Xuất Hành, cho ta thấy: cho thấy: Thiên Chúa là Đấng yêu thương con cái Người cách đặc biệt, nên ngay từ xa xưa, Thiên Chúa đã tuyển chọn ông Abraham, qua đó, Người thiết lập một dân riêng, để từ đây, Thiên Chúa mạc khải tình thương của Người cho nhân loại qua việc yêu thương, chăm sóc và giữ gìn.

Tình thương ấy được tỏ hiện cụ thể qua việc Thiên Chúa tiếp tục chọn và gọi Môsê để trao phó cho ông sứ mạng giải thoát dân Người ra khỏi ách nô lệ bên Ai-cập.

TRONG BÀI ĐỌC II, Trích thư thứ nhất của Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Côrintô.

Thánh Phaolô áp dụng vào Tân Ước hình ảnh trong Cựu Ước. Môisê dắt dân Chúa qua biển Đỏ, nuôi dân chúng bằng Manna trong sa mạc, giải khát dân chúng bằng nước từ tảng đá chảy ra.

Trong Tân Ước, chính Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa dắt chúng ta vào đời sống mới qua bí tích Thánh Tẩy, nuôi dưỡng chúng ta bằng của ăn cực thánh là Bí Tích Thánh Thể và uống nước từ tảng đá mà thánh Phaolô nói rõ, tảng đá ấy chính là Chúa Kitô. Và thánh nhân cũng nhắc nhở rằng cuộc thanh tẩy 40 năm ở Cựu Ước đã được ghi chép để răn bảo chúng ta, là những người đang sống trong thời đại cuối cùng đã được thanh tẩy tôi luyện, thì những ai bất xứng, những ai cố chấp chắc chắn tự mình sẽ tạo lấy sự hủy diệt cho mình.

Và chỉ những ai trung thành sống theo sự hướng dẫn của Thiên Chúa mới được vào đất Hứa. Vì thế, kết luận bài đọc thứ hai, thánh Phaolô nhắc nhở phải bền đổ đến cùng. Ngài nói rõ: “Ai tưởng mình đang đứng vững hãy ý tứ kẻo ngã”.

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Luca, Chúa Giêsu cũng cho chúng ta thấy Thiên Chúa là Đấng thương xót và nhân ái.

Trước tiên, Người dạy chúng ta đừng kết án ai, cũng đừng trách móc Chúa theo sự kiện xảy ra.

Biết bao người khi thấy điều bất hạnh xảy đến cho mình hay cho những người mình yêu mến thì hay phàn nàn: Thật là bất công, tôi đã làm chi mà Chúa để cho tôi phải chịu như thế này?

Trái lại, khi điều bất hạnh xảy đến cho những người mà họ không ưa thì câu nói ở cửa miệng thường là: Thật trời có mắt hay Chúa công bình vô cùng. Con người hay gán cho Thiên Chúa những gì họ nghĩ trong lòng họ.

Thiên Chúa công bình vô cùng, nhưng suốt đời sống con người ở trần gian, Thiên Chúa vẫn là Cha nhân từ vô cùng. Người không thất vọng nhưng luôn chờ đợi những hoa quả tốt tươi trong đời sống con người. Chúa luôn ban ơn săn sóc và mong cho cuộc đời chúng ta đơm hoa kết trái.

Với lời mời gọi của Chúa hôm nay:

“NẾU CÁC NGƯƠI KHÔNG ĂN NĂN HỐI CẢI, THÌ TẤT CẢ CÁC NGƯƠI CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY”.

Kết hợp với Du ngôn Cây vả không sinh trái, Giáo hội mời gọi mỗi Kitô hữu chúng ta hãy khẩn trương sám hối và trở về với Chúa, kẻo không còn kịp nữa.

Kitô hữu chúng ta sám hối không phải vì sợ thảm họa xảy đến cho mình, vì đó chỉ là SÁM HỐI TIÊU CỰC.

Nhưng sám hối vì nhận ra tình yêu bao la vĩ đại của Chúa dành cho ta thế mà ta không biết trân trọng để sống xứng đáng với lòng thương xót của Chúa, mà cứ chạy theo, cứ ngụp lặn trong các tham vọng và dục vọng.

Sám hối vì chợt nhận ra Tình yêu của Chúa và trở về với Ngài, đó mới là SÁM HỐI TÍCH CỰC.

Với một vài dòng suy niệm ngắn ngủi trên, chúng ta cùng nhau bước vào Bài Tin mừng:
________________________________

II/. BÀI CHIA SẺ (Lc 13, 1-9)

KHI ẤY, CÓ NHỮNG KẺ THUẬT LẠI CHO CHÚA GIÊSU VỀ VIỆC QUAN PHILATÔ GIẾT MẤY NGƯỜI GALILÊ, LÀM CHO MÁU HỌ HOÀ LẪN VỚI MÁU CÁC VẬT HỌ TẾ SINH

QUAN PHILATÔ: ÔNG LÀ AI? TẠI SAO GIẾT NGƯỜI GALILÊ?

Sau khi Vua Hêrôđê Cả băng hà vào năm thứ 4 sau công nguyên, Hoàng đế Roma Augustô chia nước Do Thái thành ba tiểu quốc cho ba con trai của Hêrôđê Cả:

+ Hêrôđê Antipas làm vua Galilê và vùng tả ngạn sông Giôđan.
+ Hêrôđê Philip cai quản Golan và Miền Đông Bắc.
+ Hêrôđê Arkêlaus cai trị Giuđêa và miền Idumea.

Đế quốc Roma cai trị các thuộc quốc theo hình thức đặt những tổng trấn để giữ gìn an ninh trật tự và nhất là để thu thuế cho hoàng đế Roma.

Thời Chúa Giêsu, Philatô làm tổng trấn Giuđêa từ năm 26-36 sau Công nguyên, dưới thời hoàng đế Tiberius Cêsar. Ông là vị tổng trấn thứ năm kể từ khi Giuđêa mất chủ quyền. Ông thi hành nhiệm vụ tổng trấn dài đến 10 năm ở Giuđêa.

Theo sử gia Flavius Josephus, tổng trấn Philatô là người có thực quyền, mà tính khí lại nông nỗi, bộc trực và nhất là hay dùng quyền lực và sức mạnh quân sự đàn áp dân chúng, nhất là những phe phái, những phong trào nổi lên chống La Mã. Ông ta được nhắc đến nhiều qua dính líu đến vụ án Chúa Giêsu.

KHI ẤY.

Bối cảnh của Bài Tin mừng hôm nay như sau:

Căn cứ vào đoạn Tin mừng đi trước đó cũng của Luca (Lc 12, 54 – 57) Chúa Giêsu đang khiển trách người Do Thái: Họ giỏi lắm, rất giỏi để đoán bộ mặt trời đất, các hiện tượng thiên nhiên, nhưng lại không biết gì và mù tịt trước một hiện tượng rất đặc biệt, đó là thời Thiên sai đã đến mà họ không chịu nhận ra để ăn năn sám hối.

Chúa Giêsu nói: “”Khi các người thấy mây kéo lên ở phía tây, các người nói ngay: “Mưa đến nơi rồi”, và xảy ra đúng như vậy. Khi thấy gió nồm thổi, các người nói: “Trời sẽ oi bức”, và xảy ra đúng như vậy. Những kẻ đạo đức giả kia, cảnh sắc đất trời, thì các người biết nhận xét, còn thời đại này, sao các người lại không biết nhận xét? (Lc 12, 54 – 56).

Như vậy, theo Chúa Giêsu, họ chỉ là những kẻ đạo đức giả.

CÓ NHỮNG KẺ THUẬT LẠI CHO CHÚA GIÊSU – HỌ LÀ NGƯỜI NÀO ?

Khi Đức Giêsu đang nói, có mấy người đến kể cho Ngài nghe chuyện những người Ga-li-lê bị tổng trấn Phi-la-tô giết, khiến máu đổ ra hòa lẫn với máu tế vật họ đang dâng.

Những người kể chuyện cho Đức Giêsu nghe là người nào? Tại sao Quan Tổng trấn Philatô lại giết những người đang tế lễ cho Đức Chúa? Như vậy ông đang đàn áp tôn giáo sao? Và họ kể cho Ngài nghe với mục đích gì?

Thực ra Nước Do Thái thời Đức Giêsu đang bị Đế quốc La Mã thống trị, người Rôma chi phối và điều khiển toàn bộ, nhưng trong lãnh vực tôn giáo, hình như họ không đả động đến. Rôma đặt người của mình vào các chức vụ quan trọng và chỉ dành cho số ít người Do Thái thân Rôma một số chức vụ không quan trọng, giống như bù nhìn, ví dụ như vua Hêrôđê. Tai mắt của Rôma ở khắp nơi để theo dõi nhất cử nhất động những người Do Thái chống đối, để xử lý ngay không cho phong trào nổi loạn bộc phát.

Đã có nhiều người Do Thái nổi lên chống lại Rôma và đã bị giết, họ được gọi là anh hùng ái quốc.

Sự kiện ngày hôm nay, có một nhóm quá khích người Galilê liên kết với nhau, họ tổ chức một buổi lễ để được Đức Chúa chứng giám. Họ dâng cho Đức Chúa những lễ vật để chứng nhận lòng thành của mình và xin Đức Chúa giúp sức.

Những tai mắt của Rôma đã đánh hơi được nhóm người này và đã báo lên quan tổng trấn Philatô để ông xử lý. Những tên gián điệp đã bỏ qua vua Hêrôđê, mà trình lên thẳng Philatô, vì Galilê thuộc lãnh địa của Hêrôđê, mặc dù Hêrôđê luôn trung thành với Rôma, nhưng ông là người Do Thái nên không đáng tin. Thế là cuộc tàn sát xảy ra ngay lúc nhóm người này đang dâng lễ vật, máu của họ đã hòa vào của lễ.

Riêng nhóm Pharisêu, họ cũng được gọi là nhóm ái quốc. Mặc dù không ủng hộ chính quyền Rôma, nhưng người Pharisêu phản đối việc dùng vũ lực chống lại chính quyền.

Vì theo quan điểm của họ, những người này bị giết là đáng tội chết, vì họ nổi lên với tính chất tự phát, vô trách nhiệm và đã đưa nhiều người vào cái chết, họ đã đưa nước Do Thái vào ngõ cụt không lối thoát, vì làm như vậy càng làm cho bạo lực, đàn áp khốc liệt hơn.

(Theo Wikipedia)

Như vậy, những người đến kể cho Đức Giêsu nghe câu chuyện này là người Pharisêu. Nhưng vấn đề đặt ra: Họ kể cho Ngài nghe với mục đích gì?

Họ kể lại sự kiện này cho Đức Giêsu, để xem Ngài có lập trường, thái độ thế nào? Ngài sẽ lên án Philatô? Hay Ngài sẽ lên án những kẻ khuấy động vô trách nhiệm, đưa đám đông dân chúng vào những cuộc phiêu lưu không lối thoát?

Với bản chất luôn tìm cách bắt bẻ, gài bẫy, những người Pharisêu nhân biến cố đau thương này muốn Đức Giêsu tỏ rõ lập trường, và cho dù về bên nào Ngài cũng rơi vào bẫy của họ.

“NGÀI LÊN TIÊNG BẢO: “CÁC NGƯƠI TƯỞNG RẰNG MẤY NGƯỜI XỨ GALILÊ BỊ NGƯỢC ĐÃI NHƯ VẬY LÀ NHỮNG NGƯỜI TỘI LỖI HƠN TẤT CẢ NHỮNG NGƯỜI KHÁC Ở XỨ GALILÊ Ư?

TA BẢO CÁC NGƯƠI: KHÔNG PHẢI THẾ. NHƯNG NẾU CÁC NGƯƠI KHÔNG ĂN NĂN HỐI CẢI, THÌ TẤT CẢ CÁC NGƯƠI CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY.

Một lần nữa, chúng ta nhận thấy Đức Giêsu khước từ bày tỏ lập trường về mặt chính trị. Đức Giêsu không bày tỏ thái độ đối với trách vụ Philatô, hay đối với các nạn nhân, Ngài chỉ muốn họ phải có một cái nhìn đúng đắn về sự kiện này.

Thay vì gài bẫy, bắt bẻ, họ lại bị Đức Giêsu chất vấn, bị Ngài đặt vào cuộc thẩm vấn lương tâm mình. Ngài đả phá quan niệm ẫu trí của họ. Sự ẫu trí đó là: luôn gắn liền thảm họa mà người nào phải chịu là do tội của họ.

Ta còn nhớ sự kiện Đức Giêsu chữa cho một người mù từ khi mới sinh ở Bethsaiđa,

Thánh sử Gioan viết: “Đi ngang qua, Đức Giê-su nhìn thấy một người mù từ thuở mới sinh. Các môn đệ hỏi Người: “Thưa Thầy, ai đã phạm tội khiến người này sinh ra đã bị mù, anh ta hay cha mẹ anh ta?” Đức Giê-su trả lời: “Không phải anh ta, cũng chẳng phải cha mẹ anh ta đã phạm tội.

Nhưng sở dĩ như thế là để thiên hạ nhìn thấy công trình của Thiên Chúa được tỏ hiện nơi anh. Chúng ta phải thực hiện công trình của Đấng đã sai Thầy, khi trời còn sáng; đêm đến, không ai có thể làm việc được. Bao lâu Thầy còn ở thế gian, Thầy là ánh sáng thế gian.” (Ga 9, 1-5)

Đức Giêsu trả lời rõ ràng, việc anh này bị mù từ khi mới sinh chẳng do tội của ai, không do tội của anh, cũng không do tội của cha mẹ anh, nhưng là để cho vinh quang Thiên Chúa được thể hiện. Như vậy, Ngài muốn trả lời cho những người đang thăm dò Ngài về việc mấy người Galilê bị giết: “Các ông tưởng mấy người Ga-li-lê này phải chịu số phận đó vì họ tội lỗi hơn mọi người Ga-li-lê khác sao?”

CÁC NGƯƠI TƯỞNG RẰNG

Lời Chúa Giêsu hôm nay muốn nói với tất cả chúng ta một quan niệm đúng đắn, một cái nhìn khôn ngoan, đừng nhìn người đang bị tai hoạ, đang quằn quại trên giường bệnh, đang khập khiễng trên đôi nạng lê lết từng góc phố, đừng nhìn những người bị ung thư, nhìn những người đang lê lết ăn xin kia, họ là những kẻ tội lỗi hơn những người khác.

Nhưng mỗi khi nhìn thấy họ thì việc đầu tiên là ta hãy nhìn lại mình, đừng tưởng rằng mình đạo đức, hay thánh thiện hơn họ.

Coi chừng! Nếu không biết nhìn vào mình để nhận ra mình là con người tội lỗi, thì tai hoạ sẽ giáng xuống trên đầu mình ngay bây giờ, hỡi những kẻ gia hình! Coi chừng tai hoạ sẽ giáng xuống cho con cái mình vào một ngày không xa.

Cứ chè chén, nhậu nhẹt say sưa đi, cứ bài bạc đi, cứ làm hàng gian hàng giả hàng độc hại đi, cứ lừa người ta trong những hàng đa cấp đi, cứ bịp bợm dân chúng bằng những khẩu hiệu sặc mùi chính trị đi, cứ hút chích, ngáo đá đi. Coi chừng tai hoạ sẽ ập xuống ngay bây giờ Hãy nhớ kỹ điều đó. Bài học ngày hôm nay thật sâu sắc, lời cảnh tỉnh thật quyết liệt.

KHÔNG PHẢI THẾ:

Chúa Giêsu khẳng định rất mạnh mẽ, không phải thế đâu, những người kém may mắn kia không phải là người tội lỗi hơn người khác. Không phải thế. Thật rõ ràng.

“CŨNG NHƯ MƯỜI TÁM NGƯỜI BỊ THÁP SILÔE ĐỔ XUỐNG ĐÈ CHẾT, CÁC NGƯƠI TƯỞNG HỌ TỘI LỖI HƠN NHỮNG NGƯỜI KHÁC Ở GIÊRU-SALEM Ư? TA BẢO CÁC NGƯƠI: KHÔNG PHẢI THẾ. NẾU CÁC NGƯƠI KHÔNG ĂN NĂN HỐI CẢI, THÌ TẤT CẢ CÁC NGƯƠI CŨNG SẼ BỊ HUỶ DIỆT NHƯ VẬY”

Nhân một tai nạn xảy ra tại Galilê, vùng đất dân ngoại chiếm đến 3/4 mà mấy người Pharisiêu đến tường thuật cho Chúa Giêsu, thì Ngài cũng nhắc cho họ nhớ lại một tai nạn xảy ra tại chính Giêrusalem, thủ đô của Do Thái và cũng là kinh đô Do Thái giáo. Khi nhắc lại, Ngài cũng nhắn gửi đến một thông điệp như vậy: “ Nếu các ngươi không ăn năn hối cải, thì tất cả các ngươi cũng sẽ bị huỷ diệt như vậy”.

Mục đích quá rõ ràng: Thông điệp : “Hãy ăn năn sám hối” dành cho tất cả mọi người: Kể cả dân ngoại và cho cả người Do Thái chính thống.

MƯỜI TÁM NGƯỜI BỊ THÁP SILÔE ĐỔ XUỐNG ĐÈ CHẾT

Tháp Silôe ra sao và chuyện tháp đổ xuống thế nào? Đó là sự kiện mà cho đến nay chưa có lời giải thích rõ ràng:

1/. CÁCH GIẢI THÍCH THỨ NHẤT:

Như chúng ta biết, người Galilê rất dễ hưởng ứng những cuộc bạo động chính trị, bởi họ là dân dễ bị kích động, lúc đó Philatô đang ở trong cơn khủng hoảng nghiêm trọng. Ông đã có một quyết định rất tốt, rất thiện chí: Giêrusalem cần có một hệ thống dẫn nước mới và tân tiến hơn.

Ông chủ trương xây hệ thống đó, và để đài thọ cho việc này, ông đề nghị dùng một số tiền của Đền Thờ. Đó là mục đích đáng khen và sự chi phí đó có lý do chính đáng.

Nhưng chỉ ý nghĩ sử dụng tiền của Đền Thờ cũng đủ khiến dân Do Thái cầm vũ khí chống lại.

Khi dân chúng tụ tập thì Philatô cho lính của ông cải trang trà trộn vào họ. Chúng được lệnh mang gậy thay vì gươm. Đến lúc được báo hiệu, chúng xông vào dân chúng và phân tán họ. Việc đó đã diễn ra đúng theo kế hoạch, nhưng bọn lính đã hành động rất hung dữ, đi quá lệnh trên, gây thiệt mạng cho một số thường dân.

Điều gần như chắc chắn là người Galilê có tham gia trong cuộc nổi loạn này. Chúng ta biết rằng Philatô và Hêrôđê thù địch nhau, rất có thể vì vụ lộn xộn trên mà họ đã bắt Đức Giêsu, vì Ngài là người xứ Galilê. Họ chỉ hòa thuận với nhau khi Philatô gởi Đức Giêsu đến cho Hêrôđê xét xử (Lc 23, 6-12).

2/. CÁCH GIẢI THÍCH THỨ HAI:

Theo tường thuật Thánh Kinh, Tháp Silôe là một tháp cổ xây dựng ở vùng Silôe, phía Nam Giêrusalem và vì lâu đời không còn kiên cố đủ nên đã đổ sập đè chết mười tám người thời Chúa Giêsu.

Những nhà chú giải thánh kinh thì cho rằng: Hồ nước Silôe hay hồ nước Bethsaida được tường thuật trong Gioan chương 5, hay tháp Silôe chỉ là những cổng ra vào khác nhau của cùng chung một khu vực tên Silôe. Tuy nhiên, giải thích này không đúng vì công trình khai quật cho thấy ao nước Bethsaida nằm phía Bắc chứ không ở phía Nam Giêrusalem chung với tháp Silôe.

Cũng có người cho rằng: Tháp Silôe là một phần của hệ thống dẫn thuỷ của quân đội La Mã nhằm dẫn nước từ hồ Silôe. Bản thân hồ Silôe nhận nước từ thác Gihon. Tuy nhiên nhiều nhà chú giải cho rằng tháp Silôe là pháo đài quân đội được xây nhằm giữ trật tự an ninh cho thủ đô Giêrusalem. Tuy nhiên giải thích nầy vẫn không thoả đáp được thắc mắc là: Làm sao một đồn lính có quân đội đang trấn giữ mà lại có thể sập đổ một cách dễ dàng như vậy?

Chúng ta không tìm ra lý do chắc chắn tại sao Tổng Trấn Philatô giết người Galilê và tại sao tháp Silôe đổ sập đè chết mười tám người.

Vì Phúc Âm Thánh Luca trong Chúa Nhật III Mùa chay hôm nay không nhằm giải đáp vấn nạn “tại sao?” nhưng chỉ muốn dùng hai tai hoạ xảy ra mà ai cũng biết này để chuyển đạt sứ điệp nầy: Ai cũng có tội. Bất cứ ai cũng cần sám hối. Nếu không cũng sẽ chết tất cả.

Tương tự như trên, Đức Giêsu đả phá quan niệm cho rằng: Mười tám người bị tháp Silôê đè chết là những người mắc tội nặng hơn tất cả mọi người ở thành Giê-ru-sa-lem. Vì đây là cái chết thể lý, không được phép ngây ngô lập luận như vậy.

KHÔNG PHẢI THẾ:

Lại vẫn câu “ Không phải thế” được lặp lại như để nhấn mạnh.

“Tôi nói cho các ông biết: không phải thế đâu; nhưng nếu các ông không chịu sám hối, thì các ông cũng sẽ chết hết y như vậy.”

Đến đây Đức Giêsu nói về cái cái chết mầu nhiệm, cái chết do tội, và Ngài cũng tra vấn họ, nếu họ không chịu sám hối, họ cũng sẽ chết hết y như vậy. Vẫn cùng sự nhấn mạnh ở Luca, “cũng sẽ chết hết”, những ai đang sống trong tội, nếu không chịu ăn năn hối cải, thì sẽ chết hết chứ không riêng người nào.

DỤ NGÔN CÂY VẢ KHÔNG RA TRÁI

“NGÀI NÓI VỚI HỌ DỤ NGÔN NÀY: “CÓ NGƯỜI TRỒNG MỘT CÂY VẢ TRONG VƯỜN NHO MÌNH. ÔNG ĐẾN TÌM QUẢ Ở CÂY ĐÓ MÀ KHÔNG THẤY.

ÔNG LIỀN BẢO NGƯỜI LÀM VƯỜN RẰNG: ‘KÌA, BA NĂM NAY TA ĐẾN TÌM QUẢ CÂY VẢ NÀY MÀ KHÔNG THẤY CÓ. ANH HÃY CHẶT NÓ ĐI, CÒN ĐỂ NÓ CHOÁN ĐẤT LÀM GÌ!’

NHƯNG ANH TA ĐÁP RẰNG: ‘THƯA ÔNG, XIN ĐỂ CHO NÓ MỘT NĂM NAY NỮA, TÔI SẼ ĐÀO ĐẤT CHUNG QUANH VÀ BÓN PHÂN; MAY RA NÓ CÓ QUẢ CHĂNG, BẰNG KHÔNG NĂM TỚI ÔNG SẼ CHẶT NÓ ĐI'”.

Sau khi Đức Giêsu tỏ rõ quan điểm của mình, trước cái bẫy mà đám Pharisêu giăng ra nhân sự kiện: có mấy người Galilê bị quan Tổng trấn Philatô giết. Quan điểm của Ngài rõ ràng: Ngài không đã động gì đến Philatô, cũng không bênh vực những người bị giết, Ngài đã thoát ra cái bẫy chính trị dễ dàng, vì sứ mệnh của Ngài không phải để làm chính trị.

Đức Giêsu rao giảng Tin mừng, đưa con người về với Thiên Chúa. Hôm nay Ngài đòi họ phải quay về mình, tự tra vấn lương tâm của mình.

Đức Giêsu đã minh họa ý tưởng trên bằng DỤ NGÔN CÂY VẢ KHÔNG SINH TRÁI, đây là câu chuyện vừa chứa đầy ân sủng vừa mang nhiều cảnh cáo đáng sợ.

TRỒNG MỘT CÂY VẢ TRONG VƯỜN NHO MÌNH:

Ta hãy để ý các cụm từ: “một cây vả”, “vườn nho”.

Tại sao lại có chuyện cây vả lại được trồng trong vườn nho?

Chính sự kiện cây vả trồng trong vườn nho mới nêu bật hết ý nghĩa sâu xa của dụ ngôn.

Như ta biết nước Do Thái là quốc gia đất đai hiếm hoi. Điểm mạnh kinh tế của họ là những vườn nho chạy dài thẳng tắp. Thông thường vườn nho là một nơi rất đặc biệt, thường chỉ dành ra để trồng nho mà thôi, nhưng vì đất đai hiếm hoi nên người ta thường thấy cây vả, cây gai và cây táo được trồng trong đó. Như vậy trong dụ ngôn này chúng ta đang có một cây được trồng ở một nơi rất đặc biệt. Cây vả trồng trong vườn nho.

Cây vả trong vườn nho, ý muốn diễn tả: Người tội lỗi vẫn có quyền được tồn tại trong vùng đất của những con người tử tế.

Chúa Giêsu đã chẳng nói như vầy sao: “Cha ngươi là Đấng ngự trên trời vẫn cho mặt trời mọc lên, cho mưa rơi xuống trên cả người công chính và kẻ bất lương”. Tại sao chúng ta lại có sự phân biệt đối xử người đạo đức và kẻ tội lỗi chứ?

“’KÌA, BA NĂM NAY TA ĐẾN TÌM QUẢ CÂY VẢ NÀY MÀ KHÔNG THẤY CÓ. ANH HÃY CHẶT NÓ ĐI, CÒN ĐỂ NÓ CHOÁN ĐẤT LÀM GÌ?”

Thông thường, một cây vả phải mất ba năm mới trưởng thành. Nếu đến lúc đó, mà nó vẫn không trổ sinh hoa quả, thì chắc chắn nó sẽ không thể nào đơm hoa kết trái được.

Đây là trường hợp cây vả mà Đức Giêsu nói đến. Sau ba năm, người chủ vườn đến xem, và nhận thấy cây này vẫn cứ cằn cỗi. Ông ta kết luận rằng đó là một cây vô dụng. Nó đã rút chất bổ dưỡng từ lòng đất, mà không hề trả lại cái gì cả, phải chặt nó đi, vì nó chiếm mất khoảng không gian có giá trị. Thế là ông bảo người làm vườn chặt bỏ cây này.

“’THƯA ÔNG, XIN ĐỂ CHO NÓ MỘT NĂM NAY NỮA, TÔI SẼ ĐÀO ĐẤT CHUNG QUANH VÀ BÓN PHÂN; MAY RA NÓ CÓ QUẢ CHĂNG, BẰNG KHÔNG NĂM TỚI ÔNG SẼ CHẶT NÓ ĐI’.”

Nhưng vốn là một người có nhiều hiểu biết về cây vả, và là một người rất kiên nhẫn, nên người làm vườn đáp lại: “Thưa ông xin cứ để nó lại năm nay nữa. Tôi sẽ vun xới chung quanh, và bón phân cho nó. May ra sang năm, nó có trái, nếu không, thì chúng ta sẽ chặt nó đi”.

Người chủ vườn đồng ý. Chúng ta không được nghe kể thêm điều gì sẽ xảy ra cho cây vả đó, điều này không thành vấn đề. Chúa Giêsu đã cho thấy quan điểm của Ngài:

Tương tự như người làm vườn kiên nhẫn với cây vả, cũng vậy, Thiên Chúa rất kiên nhẫn với các tội nhân.

Nhưng Đức Giêsu muốn nhấn mạnh điều này: không những phải sám hối mà còn phải khẩn trương sám hối nữa, chứ không được chần chừ, chậm trễ.

Ngài dùng hình ảnh cây vả để khích lệ người Do thái ăn năn sám hối. Người Do thái được ví như cây vả lâu ngày không sinh trái, nên chủ vườn là Thiên Chúa định chặt đi, nhưng người làm vườn là Đức Giêsu xin khất một hạn kỳ: nếu sau đó mà vẫn không sinh hoa trái thì sẽ bị đốn bỏ.

Cây vả được gia hạn kia chính là hình ảnh người Do thái:

Nếu các ông không chịu sám hối, thì chính các ông cũng sẽ chết y như những người Galilê bị Philatô giết, hoặc như những người bị tháp Silôe đè chết. Hiện thời các ông còn đứng đó chưa chết, là các ông đang ở trong tư thế cây vả được gia hạn. Nếu cây vả vẫn không sinh trái, nó sẽ bị chặt đi. Nếu các ông không chịu sám hối, các ông cũng sẽ bị huỷ diệt.

Dụ ngôn cây vả Chúa Giêsu cũng muốn nói với mỗi người chúng ta:

Đức tin luôn cần được vun xới, chăm bón; nếu không, không thể sinh hoa kết trái được. Tuy nhiên, việc chăm sóc có thể đến từ nhiều phía: bản thân, gia đình, cộng đoàn, giáo xứ… nhưng trên hết vẫn là ơn Chúa ban tặng cho ta qua các bí tích của Hội Thánh. Vấn đề cốt lõi vẫn là: Ta có sẵn sàng để tự chăm sóc và được chăm sóc hay không?

Muốn cho tình yêu Thiên Chúa tỏ hiện, mỗi người chúng ta cần phải sám hối như Chúa Giêsu mời gọi trong bài Tin Mừng, đặc biệt là qua dụ ngôn cây vả.

Theo tu đức học:‘Thánh nhân là tội nhân biết hoán cải; tội nhân là mầm mống của thánh nhân.’

Thật vậy, theo Thánh Kinh biết bao tội nhân trở thành thánh nhân, cụ thể như Maria Madalenna, Phaolô, Mathêu, Phêrô… Nhờ sự sám hối ăn năn của họ, Thiên Chúa tỏ hiện lòng từ bi và tha thứ nơi Ngài.

Lạy Chúa! Trong Mùa chay thánh 2019 này, chỉ còn vài tuần nữa là đến Tuần thánh, xin cho chúng con biết cảnh tỉnh cuộc sống của mình để ăn năn sám hối, kẻo quá muộn.

Chúa đã gia hạn thêm cho cây vả “một năm nữa”. Chúa cũng gia hạn cho chúng con một thời gian nữa. Chúng con phải biết ăn năm sám hối lỗi lầm của mình để trở về với Chúa, sợ không còn kịp nữa, vì cái rựa đang để bên cạnh cây vả rồi, và sắp sửa đốn bỏ nó.

Amen.
___________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.