Äức Phanxicô và các nhân váºt được Giải Nobel hòa bình, ngà y 10 tháng 11 tại Vatican.
Linh mục Bruno-Marie Duffé phát biểu: “Tôi tin và o chiến thuáºt cá»§a đối thoại, vá» lâu dà i có hiệu quả hÆ¡n là đe dá»aâ€.
350 chuyên gia, trong đó có 11 nhân váºt được Giải Nobel hòa bình, các nhà ngoại giao, các đại diện tổ chức Liên Hiệp Quốc, tổ chức Hiệp ước Bắc Äại Tây Dương OTAN có mặt ở Vatican hai ngà y 10 và 11 tháng 11 – 2017 để dá»± há»™i thảo vỠ“giải trừ vÅ© khà toà n bá»™â€. Tòa Thánh dùng hết uy tÃn cá»§a mình trên chÃnh trưá»ng quốc tế để bảo vệ cho việc cấm xá» dụng vÅ© khà nguyên tá».
Linh mục Bruno-Marie Duffé, Tổng thư ký bá»™ Phát triển Con ngưá»i Toà n diện nhấn mạnh đến trách nhiệm cá»§a các Quốc gia trong các chá»n lá»±a chÃnh trị để hà nh động.
Trong cuá»™c há»™i thảo vá» vÅ© khà nguyên tá», Tòa Thánh nhấn mạnh đến khÃa cạnh kinh tế…
Tiá»n bạc là cân não cá»§a chiến tranh, và đó là vấn đỠphải nói lên. Vấn đỠlà phải biết chúng ta để tiá»n bạc và khả năng và o trong lãnh vá»±c nà o? Câu há»i thứ nhì: Có tháºt vì an ninh mà phải đầu tư tiá»n bạc trong vÅ© khÃ? Tôi để ý trong tất cả má»i nÆ¡i có tình trạng xung đột, những ngưá»i sản xuất và buôn bán vÅ© khà đá»u hưởng lợi. Như thế, má»™t ý thức hệ vá» an ninh, có nghÄ©a là phải vÅ© trang thì má»›i duy trì cân bằng tương quan lá»±c lượng trên chÃnh trưá»ng quốc tế. Mà sá»± cân bằng nà y thì rất mong manh, bởi vì nó dá»±a trên sá»± sợ hãi. Ngưá»i ta có thể nà o xây má»™t ná»n chÃnh trị dá»±a trên sợ hãi không? Tôi nghÄ© là không.
Äâu là phần trách nhiệm chÃnh xác vá» luân lý cá»§a các Quốc gia?
Trách nhiệm nà y liên quan đặc biệt đến phương Tây, trong lãnh vá»±c trao đổi kỹ thuáºt. Nếu cà ng ngà y cà ng có nhiá»u nước có vÅ© khà nguyên tá» là vì chúng ta đã trao đổi kỹ thuáºt. Và loại kỹ thuáºt nà o: nguyên tá» dân sá»± để dùng trong lãnh vá»±c y khoa hay năng lượng, hay kỹ thuáºt quân sá»± để dùng phá há»§y hà ng loạt? Ngưá»i ta có thể Ä‘i tá»›i giả thuyết kỹ thuáºt quân sá»± thì đại Ä‘a số hÆ¡n trong các vụ xuất khẩu cá»§a chúng ta. Äó là má»™t quyết định chÃnh trị.
Có thể nà o hòa giải chÃnh trị vá»›i luân lý được không?
Rất khó, vì chÃnh trị tùy thuá»™c và o những bó buá»™c kinh tế. Nhưng nó lại dẫn đến má»™t sá»± thất thoát trước vá» mặt kinh tế. ChÃnh trị cần má»™t Ä‘iểm khác để dá»±a lên, đó là điểm dá»±a luân lý. Äây không phải là cho bà i há»c, nhưng là mang đến các xác tÃn, má»™t tư tưởng để cấu trúc hóa má»™t quyết định chÃnh trị, vượt lên các chiến lược chÃnh trị đòn phép.
Trong bối cảnh có các căng thẳng mạnh vá» vÅ© khà nguyên tá» vá»›i Bắc Hà n, há»™i thảo nà y diá»…n ra trong thá»i Ä‘iểm nguy kịch không?
Äúng là thá»i sá»± hiện nay đã là m cho các vấn đỠvá» vÅ© khà nguyên tá» trở nên triệt để hÆ¡n. Không phải vì lý do có sá»± Ä‘e dá»a cá»§a nước nà y hay nước kia, nhưng còn do bối cảnh cá»§a má»™t cÆ¡n khá»§ng hoảng quốc tế. Ngà y nay, các Quốc gia rất bấp bênh, kéo theo các thể chế quốc tế theo há». Mà những thể chế nà y có má»™t trách nhiệm luân lý. Äiá»u nổi báºt là ngưá»i ta Ãt nói đến sá»± hợp tác hay đồng minh giữa các Quốc gia.
Cá»™ng đồng quốc tế có thể là m gì trước sá»± Ä‘e dá»a cá»§a Bắc Hà n vá» vÅ© khà nguyên tá»?
Có má»™t cảm nháºn bất lá»±c nà o đó khi phải nâng cả má»™t hòn núi… nhưng tôi nghÄ©
chiến thuáºt cá»§a đối thoại vá» lâu dà i có hiệu quả hÆ¡n là đe dá»a, là hứa hẹn, chỉ là lôgic cá»§a vòng xoắn ốc.
Còn Ä‘e dá»a cá»§a Donald Trump…?
Chúng ta có thể nói đó là sợ. Nhưng gần đây tôi có gặp Giám mục chá»§ tịch Há»™i đồng giám mục Nam Hà n. Các giám mục Nam Hà n không đà nh lòng cắt đứt vá»›i ngưá»i anh em cá»§a mình ở Bắc Hà n. Vì váºy Giáo há»™i luôn cố gắng đối thoại, giữa các tôn giáo và các nhà cầm quyá»n chÃnh trị ở miá»n Nam, cÅ©ng như ở miá»n Bắc, xem tất cả công dân Hà n quốc thuá»™c vá» má»™t dân tá»™c duy nhất.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
Phanxicovn
Linh mục Bruno-Marie Duffé
Hội thảo vỠ“giải trừ vũ khà toà n bộ†ở Vatican, ngà y 10 và 11 tháng 11 – 2017:






