Kinh nghiệm thần nghiệm và đ�i sống hàng ngày của chúng ta

�âu là những đi�u giúp chúng ta có được trải nghiệm thần nghiệm trong đ�i sống? Gần đây có ngư�i h�i tôi câu h�i này và tôi đã trả l�i ngay lập tức và không suy nghĩ: Tất cả những gì làm bạn rơi nước mắt, dù đó là nỗi buồn có thật, ni�m vui có thật, nhưng câu trả l�i này dựa trên nhi�u chuyện.

Thế nào là thần nghiệm? �i�u gì làm nên trải nghiệm thần nghiệm?

Trong đầu óc ngư�i bình dân, chữ thần nghiệm không được hiểu đúng. Chúng ta thư�ng có khuynh hướng xem thuyết thần nghiệm đồng nghĩa với cái gì phi thư�ng và huy�n nghiệm, và cũng xem đó như một cái gì dành cho giới tinh hoa tâm linh. Với đa số, thần nghiệm có nghĩa là tầm nhìn thiêng liêng và trải nghiệm xuất thần đưa chúng ta ra kh�i ý thức bình thư�ng.

�ôi khi thần nghiệm có thể là các trạng thái ý thức thay đổi hoặc trạng thái xuất thần, dù bình thư�ng nó không liên quan gì đến thị kiến. �úng hơn là nó liên quan đến một tâm trí và một trái tim sáng t� vô cùng. Các kinh nghiệm thần nghiệm thư�ng là các kinh nghiệm cắt xuyên qua những thứ thư�ng chận không cho chúng ta chạm vào tận sâu thẳm lòng mình, và chúng rất hiếm bởi vì thông thư�ng ý thức của chúng ta bị cắt đứt kh�i bản thể sâu đậm của chúng ta, đích thực và trinh nguyên, không bị ảnh hưởng của bản ngã, tổn thương, lịch sử, xã hội, áp lực, ý thức hệ, nỗi sợ sai lầm, và tất cả những ảnh hưởng khác nhau mà chúng ta mắc phải và trút b� như trút b� quần áo. Hiếm khi chúng ta tiếp xúc với nơi sâu thẳm nhất của mình, không bộ l�c, thuần túy; nhưng khi chúng ta tiếp xúc được thì đó là một trải nghiệm thần nghiệm.

Nữ tu Dòng Kín Ruth Burrows định nghĩa thần nghiệm là được Chúa chạm đến một cách vượt quá l�i nói, trí tưởng tượng và cảm giác. Thiên Chúa như chúng ta biết, là Duy Nhất, Chân, Thiện, Mỹ. Vì vậy, bất cứ khi nào chúng ta thực sự cảm động trước sự duy nhất, chân, thiện, mỹ mà không có đi�u gì làm sai lệch nó thì chúng ta sống trải nghiệm thần nghiệm. Nó giống như thế nào?

Nữ tu Ruth Burrows kể, trải nghiệm thần nghiệm đã làm đ�i của sơ thay đổi hoàn toàn khi sơ mư�i tám tuổi, h�c sinh lớp cuối của trư�ng nữ trung h�c tư thục do một nhà dòng nữ đi�u hành. Sơ tĩnh tâm để chuẩn bị thi tú tài và chưa trưởng thành mấy. Sơ và một trong các bạn không xem tuần tĩnh tâm này nghiêm túc, hai ngư�i chuy�n thư tay cho nhau và chơi đùa trong kỳ tĩnh tâm. �ến một lúc, các trò h� của h� làm phi�n nhóm, các nữ tu phải kéo h� ra kh�i phòng, bắt h� ngồi im lặng trong một nhà nguyện do một giáo viên hướng dẫn, mỗi khi lớp có buổi nói chuyện. Sơ Burrows thú nhận, lúc đầu h� tiếp tục đùa giỡn, nhưng th�i gian thì dài và và cuối cùng im lặng làm h� mệt sức. Ngồi một mình, buồn chán, bứt rứt, một trải nghiệm thần nghiệm ập đến, không m�i mà đến và rất bất ng�. Và nó đến không như một thị kiến hay ở trong trạng thái xuất thần nhưng cảm nhận như một thấu suốt đau nhói. Vào một lúc, sơ ngồi một mình, sơ nhìn thấy bản thân mình với một sự rõ ràng tuyệt đối v� con ngư�i thật của sơ, trong sự non nớt và trong tất cả lòng tốt của mình. �i�u này đã thay đổi cuộc đ�i của sơ. Từ đó sơ biết mình là ai – vượt lên bản ngã, tổn thương, vượt lên sự non nớt, áp lực từ bạn bè, ý thức hệ và tất cả m�i ảnh hưởng. Trong khoảnh khắc đó, sơ biết được bản thân sâu thẳm nhất của mình (và đi�u phi thư�ng nhất là sự trong sáng đến lạ thư�ng của nó).

Vậy, những chuyện gì có thể tạo ra các trải nghiệm thần nghiệm trong cuộc sống chúng ta? Câu trả l�i ngắn g�n: bất cứ chuyện gì làm chúng ta vượt lên bản ngã, các tổn thương, các ảnh hưởng, các áp lực xã hội mạnh mẽ mà chúng ta phải chịu, có nghĩa là bất cứ đi�u giúp chúng ta tiếp xúc với con ngư�i thật của mình và làm cho chúng ta muốn trở thành ngư�i tốt hơn. Và đây có thể là nhi�u thứ. Nó có thể là một quyển sách chúng ta đ�c; có thể là một phong cảnh thiên nhiên; có thể là khi nhìn một em bé sơ sinh, một em bé đang khóc, một con vật bị thương, gương mặt của một ngư�i đang đau khổ; hoặc có thể khi chúng ta cảm nhận trong sâu thẳm l�i bày t� tình thương, l�i chúc lành, l�i ăn năn chân thật hoặc chia sẻ sự bất lực của mình. Nó có thể là rất nhi�u thứ.

Cách đây vài năm, khi tôi đi dạy, tôi kể cho sinh viên một số sách để đ�c, trong số đó có quyển sách của tác giả Christopher de Vinck, Chỉ có trái tim mới biết làm sao để tìm thấy – Những kỷ niệm quý giá cho th�i gian không có đức tin (Only the Heart Knows How to Find them – Precious Memories for Faithless Time). �ây là một loạt các bài tiểu luận tự truyện, trong đó tác giả De Vinck thân tình chia sẻ đ�i sống vợ chồng, con cái và gia đình của ông. Vào cuối h�c kỳ, một cô sinh viên trẻ cầm quyển sách của De Vinck trên tay, cô nói với tôi: “Thưa cha, đây là quyển sách hay nhất mà con từng đ�c. Con luôn nghĩ mình là ngư�i rất tự do, phóng khoáng và con đã sống qua nhi�u thành phố, nhưng bây gi� con nhận ra, những gì con muốn là những gì ngư�i đàn ông này có. Con muốn tình dục đưa con v� nhà. Con muốn có một ngôi nhà. Con muốn chiếc giư�ng hôn nhân. Bây gi� con biết mình cần gì!�

��c quyển sách của Christopher de Vinck đã làm cho cô có trải nghiệm thần nghiệm,  không khác gì trải nghiệm của sơ Ruth Burrows. Còn tôi là quyển Câu chuyện của một tâm hồn của Thánh Têrêxa Hài đồng Giêsu cho tôi trải nghiệm được kinh nghiệm thần nghiệm.

Vì vậy, đây là l�i khuyên của tôi: hãy tìm những gì làm đi�u này cho tôi. Nó không cần phải làm cho chúng ta rơi nước mắt, chỉ cần nó hướng chúng ta v� nhà một cách rõ ràng nhất!

Nguyễn Tùng Lâm dịch

Phanxicovn