CHAY TỊNH THEO NỀN TẢNG KINH TH�NH

�ến hẹn lại lên, như mặt tr�i lặn rồi lại m�c. Mùa Chay lại v�. Càng sống lâu càng trải qua nhi�u Mùa Chay. Cứ sám hối lại tái phạm. Con ngư�i thật khốn nạn quá! Vì thế mà chúng ta phải không ngừng cầu xin: “Lạy Chúa, xin thương xót con là kẻ tội lỗi� (Lc 18:13).

Mùa Chay v�, lòng ngư�i chợt tím sắc màu sám hối. Không chỉ ăn chay phần xác mà còn phải ăn chay tinh thần, thế mới thực sự là chay tịnh. Chúng ta cùng tìm hiểu v� chay tịnh theo n�n tảng Kinh thánh.

1. Gương Chúa Giêsu

Không có cách nào tốt hơn là noi gương Con-Chúa-làm-ngư�i – �ức Giêsu Kitô, Ngôi Hai Thiên Chúa. Theo truy�n thống, chúng ta ghi nhớ phép lạ đầu tiên khởi đầu sứ vụ của Chúa Giêsu tại tiệc cưới Cana. Nhưng trước đó, Chúa Giêsu đã lãnh nhận Phép Rửa từ ngôn sứ Gioan để “giữ tr�n đức công chính�, tr�i mở ra và Chúa Ba Ngôi t� hiện!

Từ Galilê, Chúa Giêsu đến sông Giođan để ngôn sứ Gioan làm Phép Rửa cho Ngài. Ông Gioan không chịu, nhưng Chúa Giêsu bảo: “Bây gi� cứ thế đã. Vì chúng ta nên làm như vậy để giữ tr�n đức công chính� (Mt 3:15). Sau khi chịu Phép Rửa, Chúa Giêsu lên kh�i nước, các tầng tr�i mở ra, Chúa Thánh Thần có hình chim bồ câu ngự xuống trên Ngài. Có tiếng phát ra từ tr�i: “�ây là Con yêu dấu của Ta, Ta hài lòng v� Ngư�i� (Mt 3:17). Rồi Chúa Giêsu được Thần Khí dẫn vào hoang địa và chịu ma quỷ cám dỗ.
Tại đó, Chúa Giêsu ăn chay 40 ngày đêm, sau đó Ngài thấy đói. Mt 4:3-10 tư�ng thuật chi tiết:

Ma quỷ đến gần Ngài và đặt vấn đ�: “Nếu ông là Con Thiên Chúa, thì truy�n cho những hòn đá này hoá bánh đi!�. Nhưng Ngư�i đáp: “�ã có l�i chép rằng: Ngư�i ta sống không chỉ nh� cơm bánh, nhưng còn nh� m�i l�i miệng Thiên Chúa phán ra�. Sau đó, ma quỷ đem Ngài đến thành thánh và đặt Ngài trên nóc đ�n th�, rồi thách thức: “Nếu ông là Con Thiên Chúa, thì gieo mình xuống đi! Vì đã có l�i chép rằng: Thiên Chúa sẽ truy�n cho thiên sứ lo cho bạn, và thiên sứ sẽ tay đỡ tay nâng, cho bạn kh�i vấp chân vào đá�. �ức Giêsu vặn lại ngay: “Nhưng cũng đã có l�i chép rằng: Ngươi chớ thử thách �ức Chúa là Thiên Chúa của ngươi�. Ma quỷ cũng chẳng vừa, nó lại đem Ngài lên một ng�n núi rất cao, chỉ cho thấy tất cả các nước thế gian và vinh hoa lợi lộc của các nước, rồi nó dụ: “Tôi sẽ cho ông tất cả những thứ đó, nếu ông sấp mình bái lạy tôi�. �úng là ma quỷ ranh mãnh! Nhưng �ức Giêsu li�n phang thẳng: “Satan kia, xéo đi! Vì đã có l�i chép rằng: Ngươi phải bái lạy �ức Chúa là Thiên Chúa của ngươi, và phải th� phượng một mình Ngư�i mà thôi�. Ma quỷ cùng đư�ng, câm h�ng và “bó tay�, nó đành cụp đuôi chạy mất dạng. Và rồi các thiên thần đến hầu hạ Ngài.

�ể chuẩn bị sứ vụ công khai, Chúa Giêsu đã chịu Phép Rửa, dù Ngài không cần làm vậy. Nhưng sau khi chịu Phép Rửa, Ngài bị ma quỷ cám dỗ đủ kiểu. Chúng ta bắt đầu cuộc sống trong �ức Kitô qua Bí tích Thánh Tẩy, chúng ta được Thiên Chúa ban ơn thánh hóa và trở nên công chính. Khác với �ức Kitô, chúng ta cần lãnh nhận Bí tích Thánh Tẩy làm chúng ta thanh sạch m�i tội lỗi, cả tội nguyên tổ lẫn tội riêng. Chúng ta thấy Chúa Thánh Thần dẫn Chúa Giêsu vào hoang địa để chịu ma quỷ cám dỗ. Khi chiến thắng m�i cơn cám dỗ, Chúa Giêsu đã cứu dân �t-ra-en và hoàn tất đi�u mà h� không hoàn tất. Ân sủng của �ức Kitô làm cho các Kitô hữu có thể hành động tương tự.

2. Từ khước cơ thể để làm mạnh linh hồn

Trước khi bị cám dỗ, Chúa Giêsu đã ăn chay 40 ngày, và cơ thể Ngài suy yếu. Kinh thánh cho biết rằng sau 40 ngày chay, Ngài cảm thấy đói – đó là lúc Ngài bị cám dỗ. �i�u Ngài cho chúng ta biết là sự đói mà chúng ta trải nghiệm sau khi từ khước cơ thể, các nhu cầu không còn đủ mạnh để chiến thắng chúng ta như trước. Mặc dù Chúa Giêsu không phạm tội như chúng ta, nhưng chúng ta noi gương Ngài để được ơn chống cơn cám dỗ. Như vậy chúng ta cũng ăn chay để chuẩn bị sứ vụ công khai của chúng ta với tư cách là Kitô hữu.

3. Cần thiết từ b� chính mình

Ăn chay và kiêng thịt không chỉ là biểu hiện sám hối mà còn tốt cho cơ thể: Giảm béo phì, giảm bệnh tật. Ăn chay để xứng đáng lãnh nhận ơn cứu độ. Chúa Giêsu muốn các Kitô hữu nên công chính và hợp tác với ân sủng để nên thánh. Cách hợp tác đó là từ b� chính mình.

Có lần Chúa Giêsu đã nói với các môn đệ: “Ai muốn theo Thầy, phải từ b� chính mình, vác thập giá mình mà theo. Quả vậy, ai muốn cứu mạng sống mình, thì sẽ mất; còn ai li�u mất mạng sống mình vì Thầy, thì sẽ tìm được mạng sống ấy. Vì nếu ngư�i ta được cả thế giới mà phải thiệt mất mạng sống, thì nào có lợi gì? Hoặc ngư�i ta sẽ lấy gì mà đổi mạng sống mình? Vì Con Ngư�i sẽ ngự đến trong vinh quang của Cha Ngư�i, cùng với các thiên thần của Ngư�i, và bấy gi�, Ngư�i sẽ thưởng phạt ai nấy xứng việc h� làm� (Mt 16:24-27).

Tội kiêu ngạo là “cửa ngõ� dẫn tới các tội khác. Ngư�i công chính phải khiêm nghư�ng và kiểm soát nhu cầu và ước muốn của mình để càng ngày càng trưởng thành trong �ức Kitô. Chúng ta phải nh� bé để Ngài lớn lên trong chúng ta. Ăn chay là một dạng “thu nh�� mình. Chúa Giêsu đã dùng nhi�u dụ ngôn để giáo huấn chúng ta.

�ây là một ví dụ điển hình:

Ai đến với tôi mà không dứt b� cha mẹ, vợ con, anh em, chị em, và cả mạng sống mình nữa, thì không thể làm môn đệ tôi được. Ai không vác thập giá mình mà đi theo tôi, thì không thể làm môn đệ tôi được. Quả thế, ai trong anh em muốn xây một cây tháp, mà trước tiên lại không ngồi xuống tính toán phí tổn, xem mình có đủ để hoàn thành không? Kẻo lỡ ra, đặt móng rồi mà không có khả năng làm xong, thì m�i ngư�i thấy vậy sẽ lên tiếng chê cư�i mà bảo: Anh ta đã khởi công xây, mà chẳng có sức làm cho xong việc. Hoặc có vua nào đi giao chiến với một vua khác, mà trước tiên lại không ngồi xuống bàn tính xem mình có thể đem một vạn quân ra, đương đầu với đối phương dẫn hai vạn quân tiến đánh mình chăng? Nếu không đủ sức, thì khi đối phương còn ở xa, ắt nhà vua đã phải sai sứ đi cầu hoà. Cũng vậy, ai trong anh em không từ b� hết những gì mình có, thì không thể làm môn đệ tôi được. Muối quả là một cái gì tốt. Nhưng chính muối mà nhạt đi, thì lấy gì ướp nó cho mặn lại? Dùng nó để bón ruộng hay trộn phân đ�u không thích hợp, nên ngư�i ta quăng nó ra ngoài. Ai có tai nghe thì nghe� (Lc 14:27-35).

Chúa Giêsu không bảo chúng ta nên vác thập giá, nhưng Ngài bảo đừng né tránh nếu chúng ta muốn thành công trên đư�ng lữ hành v� Nước Tr�i.

4. Ăn chay và cầu nguyện

L�i cầu nguyện của chúng ta phải khiêm như�ng, và lòng khiêm như�ng của chúng ta phải là l�i cầu nguyện. Những gì chúng ta làm đ�u phải là l�i cầu nguyện và để đ�n tội. Ăn chay và các động thái từ b� khác đ�u phải kết hợp với l�i cầu nguyện. Mc 9:14-29 kể câu chuyện này:

Một lần n�, Chúa Giêsu thấy một đám ngư�i rất đông đang vây quanh các ông, và các kinh sư tranh luận với các ông. Thấy �ức Giêsu, lập tức tất cả đám đông kinh ngạc. H� chạy lại chào Ngài. Ngài h�i các môn đệ: “Anh em tranh luận gì với h� thế?�. Một ngư�i trong đám đông trả l�i: “Thưa Thầy, tôi đã đem con trai tôi lại cùng Thầy; cháu bị quỷ câm ám. Bất cứ ở đâu, hễ quỷ nhập vào là vật cháu xuống. Cháu sùi b�t mép, nghiến răng, cứng đ� ngư�i ra. Tôi đã nói với các môn đệ Thầy để h� trừ tên quỷ đó, nhưng các ông không làm nổi�. Ngài nói: “Ôi thế hệ cứng lòng, không chịu tin! Tôi phải ở cùng các ngư�i cho đến bao gi�, còn phải chịu đựng các ngư�i cho đến bao gi� nữa? �em nó lại đây cho tôi�. Ngư�i ta đem nó lại cho Ngài. Vừa thấy Ngài, quỷ li�n lay nó thật mạnh, nó ngã xuống đất, lăn lộn, sùi cả b�t mép. Ngài h�i cha nó: “Cháu bị như thế từ bao lâu rồi?�. Ông ấy đáp: “Thưa từ thuở bé. Nhi�u khi quỷ xô nó vào lửa hoặc đẩy xuống nước cho nó chết. Nhưng nếu Thầy có thể làm được gì, thì xin chạnh lòng thương mà cứu giúp chúng tôi�. �ức Giêsu nói với ông ta: “Sao lại nói: nếu Thầy có thể? M�i sự đ�u có thể đối với ngư�i tin�. Lập tức, cha đứa bé kêu lên: “Tôi tin! Nhưng xin Thầy giúp lòng tin yếu kém của tôi!�. Khi thấy đám đông tuôn đến, �ức Giêsu quát mắng tên quỷ: “Thần câm điếc kia, Ta truy�n cho ngươi: ra kh�i đứa bé và không được nhập vào nó nữa!�. Quỷ thét lên, lay nó thật mạnh, rồi ra kh�i. �ứa bé ra như chết, khiến cho nhi�u ngư�i nói: “Nó chết rồi!�. Nhưng �ức Giêsu cầm lấy tay nó, đỡ nó dậy, và nó đứng lên. Khi Ngài vào nhà, các môn đệ mới h�i nh�: “Tại sao chúng con đây lại không trừ nổi tên quỷ ấy?�. Ngài đáp: “Giống quỷ ấy, chỉ có cầu nguyện mới trừ được thôi�.

Cầu nguyện được củng cố nh� ăn chay. Thánh Phaolô nói đến việc cầu nguyện cho ngư�i khác và cầu nguyện cho mình: “Gi� đây, tôi vui mừng được chịu đau khổ vì anh em. Những gian nan thử thách �ức Kitô còn phải chịu, tôi xin mang lấy vào thân cho đủ mức, vì lợi ích cho thân thể Ngư�i là Hội Thánh� (Cl 1:24).

Thánh Phaolô giải thích với cách ví dụ cụ thể: “Anh em chẳng biết sao: trong cuộc chạy đua trên thao trư�ng, tất cả m�i ngư�i đ�u chạy, nhưng chỉ có một ngư�i đoạt giải. Anh em hãy chạy thế nào để chiếm cho được phần thưởng. Phàm là tay đua thì phải kiêng kỵ đủ đi�u, song h� làm như vậy là để đoạt phần thưởng chóng hư; trái lại chúng ta nhằm phần thưởng không bao gi� hư nát. Vậy tôi đây cũng chạy như thế, chứ không chạy mà không xác tín; tôi đấm như thế, chứ không phải đấm vào không khí. Tôi bắt thân thể phải chịu cực và phục tùng, kẻo sau khi rao giảng cho ngư�i khác, chính tôi lại bị loại� (1 Cr 9:24-27).

�ược kết hợp với l�i cầu nguyện, đau khổ của Thánh Phaolô đem lại ơn cứu độ cho ngài và cho Giáo hội. �au khổ là đi�u cần thiết – đau khổ mang tính cứu độ khi được nối kết với tình yêu vì �ức Kitô, kết hợp với đau khổ của �ức Kitô vì đ�i sống tâm linh của chúng ta và của ngư�i khác.

�ây là bằng chứng hùng hồn: “Vậy thưa anh em, chúng ta mang nợ, không phải mang nợ đối với tính xác thịt, để phải sống theo tính xác thịt. Vì nếu anh em sống theo tính xác thịt, anh em sẽ phải chết; nhưng nếu nh� Thần Khí, anh em diệt trừ những hành vi của con ngư�i ích kỷ nơi anh em, thì anh em sẽ được sống. Quả vậy, phàm ai được Thần Khí Thiên Chúa hướng dẫn, đ�u là con cái Thiên Chúa. Phần anh em, anh em đã không lãnh nhận Thần Khí khiến anh em trở thành nô lệ và phải sợ sệt như xưa, nhưng là Thần Khí làm cho anh em nên nghĩa tử, nh� đó chúng ta được kêu lên: “�p-ba! Cha ơi!�. Chính Thần Khí chứng thực cho thần trí chúng ta rằng chúng ta là con cái Thiên Chúa. Vậy đã là con, thì cũng là thừa kế, mà được Thiên Chúa cho thừa kế, tức là đồng thừa kế với �ức Kitô; vì một khi cùng chịu đau khổ với Ngư�i, chúng ta sẽ cùng được hưởng vinh quang với Ngư�i� (Rm 8:12-17).

5. Khi nào cần ăn chay?

Cuối cùng, hãy lắng nghe Chúa Giêsu trả l�i khi ngư�i ta h�i Ngài v� việc các môn đệ không ăn chay:

Khi các môn đệ ông Gioan và các ngư�i Pha-ri-sêu đang ăn chay, có ngư�i đến h�i �ức Giêsu: “Tại sao các môn đệ ông Gioan và các môn đệ ngư�i Pha-ri-sêu ăn chay, mà môn đệ ông lại không ăn chay?�. �ức Giêsu trả l�i: “Chẳng lẽ khách dự tiệc cưới lại có thể ăn chay, khi chàng rể còn ở với h�? Bao lâu chàng rể còn ở với h�, h� không thể ăn chay được. Nhưng khi tới ngày chàng rể bị đem đi rồi, bấy gi� h� mới ăn chay trong ngày đó� (Mc 2:18-20).

Giáo hội th�i Tân ước có ăn chay? �ây là n�n tảng Kinh thánh:
Các ông các ông Ba-na-ba, Si-mê-ôn biệt hiệu là �en, Lu-ki-ô ngư�i Ky-rê-nê, Ma-na-en, bạn th�i thơ ấu của tiểu vương Hê-rô-đê, và Sao-lô. Một hôm, đang khi h� làm việc th� phượng Chúa và ăn chay, thì Thánh Thần phán bảo: “Hãy dành riêng Ba-na-ba và Sao-lô cho Ta, để lo công việc Ta đã kêu g�i hai ngư�i ấy làm�. Bấy gi� h� ăn chay cầu nguyện, rồi đặt tay trên hai ông và tiễn đi (Cv 13:1-3).

Bạn có muốn tăng nạp đ�i sống đức tin? Hãy noi gương Chúa Giêsu, Giáo hội th�i Tân ước và các thánh. Hãy tuân thủ giáo lý của Tân ước và giáo huấn của Giáo hội. Hãy vui chịu đau khổ vì �ức Kitô – từ b� chính mình để chúng ta có thể được tràn đầy �ức Kitô.

TRẦM THIÊN THU (Chuyển ngữ từ IntegratedCatholiclife.org)