Nét đẹp trong bữa ăn của gia đình ngư�i Công giáo

“Bữa cơm gia đình� là một trong những vẻ đẹp truy�n thống văn hóa độc đáo mang tâm hồn ngư�i Việt. �ẹp bởi cách ăn và cách m�i tao nhã; đặc trưng bởi những đồ dùng như mâm, bát, đũa, thìa, dĩa… Truy�n thống bởi có sự đoàn tụ của ba thế hệ: ông bà, cha mẹ, con cháu… ngồi quây quần bên nhau. Vì thế, bữa cơm chính là nơi giúp cho tình gia đình thêm thắm đượm hơn bao gi� hết. Ở đó, cháu con như được lớn lên v� m�i chi�u kích và truy�n thống gia đình bởi những l�i ân cần dạy bảo của ông ba, mẹ cha…

Tuy nhiên, những năm gần đây, bữa cơm gia đình đang bị phá vỡ và mai một dần dần, do ảnh hướng lối sống chủ nghĩa cá nhân hưởng thụ, ảnh hưởng của “đô thị hoá, hay n�n kinh tế thị trư�ng�, đã thúc đẩy công nhân tăng ca, để được ‘tăng ti�n’. Cũng trong bối cảnh ấy, các trư�ng h�c cũng thi đua ‘dạy tốt, h�c tốt’, cũng bằng cách ‘tăng ca’ để h�c sinh chạy theo ‘cái guồng’ của ‘bệnh thành tích’… Do đó, càng ngày, cha mẹ con cái ít có th�i gi� gặp gỡ nhau, sự gắn kết trong gia đình giữa các thành viên trở nên l�ng lẻo, thiếu sự chia sẻ, không còn “no nê tình ngư�i� như ngày xưa nữa.

Ngư�i Công giáo cũng không nằm ngoài cái thực trạng đó. Tuy nhiên, ở đây ngư�i viết chỉ muốn khởi đi từ cung cách thực hành đức tin trong bữa ăn của các gia đình Công giáo: vốn là nét đẹp của đạo Công giáo, nhưng nay đã bị mai một ít nhi�u.

Mỗi khi hè v� và tết đến, gia đình lại đoàn tụ đông đủ nhất, cái thực trạng lộn xộn khi thánh hóa gi� ăn được bộc lộ ở rất nhi�u gia đình. Chẳng hạn, bố hay mẹ cứ nguyện kinh; trong khi đó chị này cứ chuyển đồ từ khu nấu ăn ra bàn ăn, chị kia thì đang so đũa hay lấy đồ ăn cho con cái, các cháu thì ‘chỉ ch� ý ới’ gì đó, anh dể này cứ rót rượu, anh dể kia cứ hoàn thiện khâu pha chế nước chấm cho xong… Nói chung, gần như chẳng mấy ai ý thức mình đang tham dự việc thánh hóa bữa ăn nữa; khá nhi�u thành viên Làm dấu thì như ‘phẩy ruổi’, thôi thì ‘mỗi ngư�i mỗi phách’; một số khác, không biết đã Làm Dấu chưa, nhưng thưa Amen! thì to phải biết, ra vẻ ta đây sốt sắng và tử tế như ai!

�ến đây, ngư�i viết chột dạ suy nghĩ: chỉ mất chỉ v�n vẹn 15 giây để nguyện kinh cho có tâm tình mà khó vậy sao? Thiết tưởng, đây chẳng phải là những đòi h�i gì ghê gớm, mà chỉ là những phép lịch sự nhân bản tối thiểu với Chúa và với nhau mà thôi

Thực ra, cái khoảnh khắc thánh hóa như thế, ngư�i ta cũng không dám đánh giá rằng: gia đình ấy có l� lối gia giáo, truy�n thống đạo đức hay không, nhưng cũng nói lên một phần cung cách thực hành �ức tin chưa mấy trưởng thành. Có thể, m�i ngư�i đã không sốt ruột với 15 giây nguyện kinh, cho bằng những thói quen ấy đã có từ lâu, và cứ như thế, chẳng ai bảo ai, nên cũng chẳng mấy ai ý thức cần được thay đổi.

Có thể nói rằng, chỉ với động tác Làm Dấu và ��c Kinh Lạy Cha cho thật trang tr�ng, ấy là chúng ta đang thực hiện một hành vị tạ ơn, hành vi linh thánh, cũng là cách tuyên xưng �ức tin thật ý nghĩa, là thái độ căn bản của ngư�i Ki-tô hữu rồi. Bởi chưng, tất cả những gì chúng ta là và chúng ta có… đ�u là hồng ân Chúa ban. �ó cũng chính là tâm tình mà thánh Phao-lô hằng khuyên nhủ con cái mình: “Dù anh chị em ăn uống hay làm bất cứ việc gì, hãy làm vì vinh danh Thiên Chúa� ( 1Cr 10:31).

Ước mong sao, trong dịp tết này, các bậc cha mẹ Công giáo hãy ý thức v� đi�u này hơn nữa. Hãy tập cho các thành viên trong gia đình biết Làm Dấu và Nguyện Kinh cho thật sốt sắng, trước và sau bữa ăn. Cũng có nhi�u dịp tham dự bữa ăn có bè bạn lương giáo, các gia đình trở nên lúng túng và ngần ngại trong việc Thánh Hóa. Thiết nghĩ, chúng ta chỉ cần ra hiệu và xin phép quan khách để bắt đầu cử hành �ức tin Công giáo như vẫn quen làm.

Cuối cùng, xin được gợi ý với các gia đình v� phút thánh hóa: trước bữa ăn, khi m�i ngư�i và m�i sự đã tương đối ổn định, vị gia trưởng ra hiệu để m�i ngư�i cùng thinh lặng và ngừng m�i hoạt động trong giây lát, sau đó Làm Dấu và đồng thanh Nguyện Kinh Lạy Cha. Nguyện kinh xong, ai nấy lại tiếp tục hoàn thiện phần vụ của mình, thì thật là lý tưởng. �ôi khi cũng nên thánh hóa bằng L�i Kinh Chúc Lành (hoặc tự phát) cho phong phú: Xin Chúa chúc lành cho chúng con và những của ăn này mà chúng con sắp lãnh nhận do lòng quảng đại của Chúa, để chúng con sống, chúng con phục vụ và làm sáng danh Chúa. Chúng con cầu xin nh� �ức Ki-tô Chúa chúng con. Amen… Sau bữa ăn, một số ít gia đình có thói quen cảm ơn bằng Kinh Sáng Danh và l�i nguyện tắt cầu nguyện cho các ti�n nhân… �ây cũng là truy�n thống rất tốt lành của giáo phận Bùi Chu chúng ta, hy v�ng các gia đình gắng thực hành, để Danh Chúa được Cả Sáng trong gia đình mình mỗi ngày một hơn.

Tác giả bài viết: Giuse Phạm Quang