Những điểm then chốt để hiểu tình hình đặc biệt của Jerusalem

Những vấn đ� đó là gì?

Vào ngày 6 tháng Mư�i Hai, tổng thống Hoa Kỳ đã đưa ra quyết định tiếp tục làm căng thẳng tình hình phức tạp ở Trung �ông với một tuyên bố ông đã đưa ra trong chiến dịch của mình rằng không ai tin ông sẽ thông qua với việc công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel. Quyết định chuyển �ại sứ quán Hoa Kỳ từ Tel Aviv đến Jerusalem đã gây ra căng thẳng mãnh liệt trên toàn thế giới Ảrập và phản ứng mạnh mẽ từ các nhà lãnh đạo chính trị và tôn giáo.

Tại sao vấn đ� trở nên rất nhạy cảm?

Năm 1947, Liên hiệp quốc thông qua Kế hoạch Phân vùng cho Palestine, và kể từ đó, tình trạng của Jerusalem chÆ°a được thiết lập. Liên hiệp quốc sẽ là ngÆ°á»�i quản lý thành phố này, nhÆ°ng cuá»™c chiến tranh Ảrập – Do Thái năm 1948 đã chia ra thành hai thành phố. Phía đông còn lại được quản lý bởi Jordan, và phía tây bởi Israel. Trong cuá»™c chiến Six-Day năm 1967, Israel đã vượt qua toàn bá»™ thành phố này. NgÆ°á»�i Do Thái xem Jerusalem là thủ đô Ä‘á»™c nhất vô nhị của há»�. NgÆ°á»�i Palestine tuyên bố phần phía đông. Năm 1980, Liên hiệp quốc yêu cầu tất cả các nÆ°á»›c rút các đại sứ quán của há»� ra khá»�i Thành Thánh này, ngày nay Israel kiểm soát hoàn toàn. TrÆ°á»›c tuyên bố của Tổng thống Trump, không có quốc gia nào chú ý tá»›i tuyên bố của hai bên.

Bên trong thành phố, có thể có một vấn đ� khác. Các Kitô hữu đang tố cáo “một chiến dịch có hệ thống� của các quan chức Israel. Như một dấu hiệu của sự phản đối, Thánh đư�ng Holy Sepulchre đã đóng cửa ba ngày. Các cộng đồng Kitô hữu phản đối quyết định của chính quy�n thành phố Jerusalem trong việc thu thuế từ các tòa nhà của Giáo hội mà không được sử dụng cho việc th� phượng. Ngoài ra, h� đang tranh luận v� dự luật của thị trưởng Netanyahu rằng sẽ cho phép thu hồi lại đất đai do các nhà th� bán cho ngư�i mua tư nhân. Các Kitô hữu tuyên bố đó là một biện pháp phân biệt vì nó sẽ đi�u chỉnh quy�n sở hữu, thuê và giao dịch chặt chẽ trên đất của Giáo Hội.

�ức Giáo hoàng phát biểu gì?

�ức Thánh cha Phanxicô đã có ý kiến v� vấn đ� này, và ngay cả trước tuyên bố gây tranh cãi của Tổng thống Donald Trump, �ức Thánh cha đã cảnh báo v� những hậu quả của việc phá vỡ hiện trạng.

�ức Thánh Cha Phanxic ô, 25 tháng Mư�i, 2017:

“Thành Thánh, nơi mà Nguyên trạng phải được giữ gìn và bảo vệ, phải là một nơi mà m�i ngư�i có thể cùng chung sống hòa bình; nếu không, đau khổ sẽ mãi mãi tiếp tục chồng chất vô tận cho tất cả.�

Khi ông Trump đưa ra tuyên bố vào tháng Mư�i Hai, �ức Thánh Cha đã nhanh chóng kêu g�i sự khôn ngoan và thận tr�ng.

�ức Thánh Cha Phanxicô, ngày 6 tháng Mư�i Hai, 2017:

“Tôi cầu xin Chúa rằng bản sắc của nó được bảo tồn và tăng cư�ng vì lợi ích của �ất Thánh, Trung �ông và toàn thế giới, và rằng sự khôn ngoan và thận tr�ng chiếm ưu thế để ngăn chặn các yếu tố căng thẳng mới đây được bổ sung vào bối cảnh toàn cầu đã bị chấn động bởi quá nhi�u xung đột thảm khốc.�

Ông Donald Trump g�i Mahmoud Abbas, Tổng thống quốc gia Palestine, thông báo cho ông ta v� quyết định của mình. Abbas sau đó đã g�i điện cho �ức Thánh Cha Phanxicô để bày t� sự quan tâm của mình đối với biện pháp này.

Bằng chứng v� sự bất ổn của chính quy�n Trump là chuyến đi tốc hành của vuaJordan Abdullah II tới Vatican để đàm đạo với �ức Thánh Cha. �ức Thánh Cha Phanxicô và hoàng đế Hashemite đồng ý v� sự cần thiết phải “bảo vệ quy�n lợi của ngư�i Palestine, ngư�i Hồi giáo và Kitô hữu ở Jerusalem, một giải pháp cho hòa bình và ổn định khu vực� và tôn tr�ng hiện trạng.

Hai ngày sau cuộc gặp giữa �ức Thánh Cha và vua Jordan, Quốc hội yêu cầu Trump đảo ngược quyết định của mình.

Một nguyên thủ quốc gia nữa đã viếng thăm �ức Thánh Cha Phanxicô quan tâm đến tương lai của Jerusalem sau hành động của chính quy�n Trump là tổng thống của Thổ Nhĩ Kỳ, ông Recep Tayip Erdogán.

Jos. Tú Nạc, Nguyễn Minh Sơn

Thanhlinh