�ÓN NHẬN KHỔ �AU NHƯ THẦY GIÊSU

Thứ Ba tuần XXVI TN  , Lc 9, 51-56

Nếu để ý một chút, ta sẽ thấy trang Tin Mừng của Thánh Lễ hôm nay (Lc 9, 51-56) và bài Tin Mừng ngày mai theo mùa thư�ng niên (Lc 9, 57-62) dù là gần nhau làm nên hai phần rất khác biệt: ông Gioan và ông Gia-cô-bê muốn khiến lửa từ tr�i tiêu hủy ngư�i ta và cách thức đi theo �ức Ki-tô. Thế nhưng, nếu chúng ta đ�c kĩ, chúng ta sẽ nhận ra rằng, cả hai phần đ�u nói v� ngư�i môn đệ: đó là những ngư�i đang đi theo, những ngư�i muốn đi theo hay được m�i g�i đi theo. Và khi đi theo �ức Kitô, ngư�i môn đệ được m�i g�i đi theo với tâm tình nào, tinh thần nào, cách thức nào, con đư�ng nào?

Tìm ra, ta thấy con đư�ng �ức Giê-su đang đi, như thánh sử Luca thuật lại: “Khi đã tới ngày �ức Giê-su được rước lên tr�i, Ngư�i nhất quyết đi lên Giê-ru-sa-lem�, để lên tr�i ngang qua con đư�ng Thương Khó.

Cuộc đ�i Chúa Giêsu là một hành trình ra đi không ngừng để đạt tới đích điểm là Giêrusalem, nơi gặp gỡ chung cục giữa Chúa Giêsu và các nhà lãnh đạo Do thái cũng như chính quy�n Roma. Giêrusalem là cao điểm của cuộc song đấu giữa quy�n lực sự dữ và tình yêu diễn ra trong con ngư�i Chúa Giêsu. Giêrusalem, xét cho cùng, chính là cái chết đang ch� đợi Chúa Giêsu; đi lên Giêrusalem có nghĩa là giáp mặt với cái chết, là đi đến tận cùng của thân phận làm ngư�i.

“�ức Giêsu nhất quyết đi lên Giêrusalem� (c. 51). Lên Giêrusalem là một quyết định đắn đo và nghiêm túc, cũng là một ch�n lựa tự do và can đảm của �ức Giêsu, bởi lẽ lên đó là chấp nhận đối diện với cái chết bi đát. Giêrusalem là trung tâm hoạt động của các nhà lãnh đạo Do Thái giáo, những ngư�i đang âm mưu bắt được �ức Giêsu để thủ tiêu. Muốn được sống yên thân, �ức Giêsu chỉ cần đừng lên thành đô ấy, chỉ cần giới hạn hoạt động của mình ở Galilê.

Ta thấy Chúa Giêsu lên Giêrusalem trong hoàn cảnh chẳng đặng đừng, trong một tình thế dầu sôi lửa b�ng như bây gi� là làm một cuộc Xuất Hành mới (Lc9, 31), đầy bất trắc hiểm nguy. Nhưng �ức Giêsu không sợ đến với nơi Cha muốn mình đến: “Hôm nay, ngày mai và ngày mốt, tôi phải tiếp tục đi, vì một ngôn sứ mà chết ngoài thành Giêrusalem thì không được� (Lc 13, 33). Giêrusalem là nơi �ức Giêsu hiến mình qua cái chết vì vâng phục, nhưng Giêrusalem cũng là nơi Ngài được phục sinh và rước lên tr�i (c. 51).

Một đàng, đối với thầy Giêsu, viễn tượng Thương Khó càng ngày càng rõ, vì trước đó, Ngư�i đã loan báo đến lần thứ hai và gi� đây Ngư�i nhất quyết đi Giê-ru-sa-lem để thực hiện (19, 44-45); nhưng đàng khác, đối với các môn đệ, một viễn tượng khác trái ngược, cũng càng ngày lộ ra rõ nét không kém:

Một câu h�i được đặt ra trong nội tâm các môn đệ: ai trong h� là ngư�i lớn nhất? (c. 46-48). Và vấn đ� quy�n bính sẽ theo các ông đến cùng: Thánh sử Mát-thêu kể lại câu chuyện, ngư�i mẹ đi trước, hai ngư�i con là ông Giacôbê và Gioan đi sau (theo Chúa mà còn theo mẹ!), để xin �ức Giêsu được ngồi bên hữu và bên tả trên ngai tòa của Ngài (x. Mt 20, 20-23); và h� sẽ tranh luận sôi nổi v� quy�n bính ngay sau khi �ức Giêsu trao ban chính mình trong bữa tiệc li (x. Lc 22, 24); và một trư�ng hợp khác, các môn đệ, qua hình ảnh hai môn đệ Emmau, hoàn toàn thất v�ng khi những gì �ức Giêsu loan báo v� Thương Khó được ứng nghiệm. Và chắc chắn, vấn đ� quy�n bính vẫn còn nguyên đối với tất cả những ngư�i đi theo �ức Ki-tô hôm nay.

Tiếp đến là vấn đ� ảnh hưởng hay độc quy�n (c. 49-50): “Chúng con cố ngăn cản vì ngư�i ấy không cùng với chúng con đi theo Thầy�. Và chuyện này cũng còn rất th�i sự hôm nay.

Và với trang Tin Mừng hôm nay, vấn đ� trở nên nghiêm tr�ng hơn, đó là tiêu diệt những ngư�i từ chối đón nhận �ức Giêsu. Không biết ai đã ban cho các ông cái quy�n “khiến lửa từ tr�i xuống�? Trong thực tế, đôi khi vẫn còn có những ngư�i tự ban cho mình những quy�n bính tương tự, hay thi hành quy�n bính được ban không theo tinh thần Tin Mừng của �ức Ki-tô, nghĩa là cứu sống, nhưng theo kiểu của thế gian và ma quỉ, nghĩa là lên án, loại trừ và giết chết.

Nếu trong hai chuyện trước (quy�n bính và ảnh hưởng), �ức Giêsu kiên nhẫn và nhẹ nhàng giải thích và thậm chí mặc khải những đi�u kín ẩn trong tương quan giữa Ngài với em bé, giữa Ngài với Chúa Cha, thì ở đây Ngài không còn giữ được bình tĩnh: “�ức Giêsu quay lai quở mắng các ông�. Một số bản văn tiếng Hi-lạp còn thêm: Anh em không biết anh em thuộc v� thần loại nào; vì Con Ngư�i không đến để hủy diệt sự sống, nhưng để cứu vớt. (x. Lc 19, 10)

Con đư�ng để cứu vớt sự sống của �ức Ki-tô là con đư�ng Thập Giá. �ể mặc lấy những tâm tình của �ức Giêsu, tất yếu các môn đệ cần phải hiểu mầu nhiệm Thập Giá. Lúc này h� không hiểu và cũng không dám h�i, nhưng sau này �ức Giêsu Phục Sinh sẽ giúp các ông hiểu. Không hiểu mầu nhiệm Thập Giá, và vì thế không thể mặc lấy tâm tình của �ức Giêsu, sẽ tất yếu bị chi phối bởi các thần loại quy�n bính, độc quy�n và nhất là thần loại bạo lực để phân biệt, chia rẽ và thanh toán nhau. Và chưa hiểu mầu nhiệm Thập Giá, chắc chắn cũng chính là vấn đ� của chúng ta.

Nếu đã đón nhận cái chết như tột đỉnh của cuộc hành trình, thì dĩ nhiên đi�u kiện tiên quyết của ngư�i ta ra đi là phải kiên nhẫn trước thất bại. Chúa Giêsu muốn dạy các môn đệ của Ngài bài h�c v� sự kiên nhẫn trước thất bại ấy khi các ông bị những ngư�i Samari khước từ. Giacôbê và Gioan tưởng có thể sai khiến lửa từ tr�i xuống để tiêu diệt những kẻ chống các ông; tuy nhiên, trung thành với giáo huấn của Ngài, Chúa Giêsu nhắc nhở cho các ông bài h�c v� yêu thương nhẫn nại mà h� phải có ngay cả với kẻ thù của mình.

Ra đi chính là biết thắng vượt những chướng ngại do lòng ích kỷ và hận thù có thể giăng mắc trên lối đi. Cái chết chỉ thực sự có ý nghĩa và giá trị khi nó là một cái chết vì yêu thương; cuộc hành trình lên Giêrusalem của Chúa Giêsu như vậy cũng là một cuộc hành trình của yêu thương. Chỉ có yêu thương mới giúp con ngư�i thắng vượt được chính mình, chỉ có yêu thương mới giúp con ngư�i nhìn xuyên suốt qua bên kia thất bại, khổ đau.

Xin Chúa dạy cho mỗi ngư�i chúng ta biết tận dụng  đau khổ con gặp trên đ�i, để đau khổ làm con thêm m�m mại, chứ không cứng c�i hay cay đắng, làm con nhẫn nại chứ không bực bội, làm con rộng lòng tha thứ, chứ không hẹp hòi hay độc đoán, cao kỳ. Ước gì không ai sút kém đi vì chịu ảnh hưởng của con, không ai giảm bớt lòng thanh khiết, chân thật, lòng cao thượng, tử tế, chỉ vì đã là bạn đồng hành của con trong cuộc hành trình v� quê hương vĩnh cửu.

Huệ Minh