Má»’NG HAI TẾT  KÃnh Nhá»› Ông Bà Tổ Tiên
Hôm nay, mồng Hai Tết, Giáo há»™i má»i gá»i chúng ta hướng vá» các báºc tiá»n nhân. Äây là dịp để chúng ta tá» lòng báo hiếu vá»›i công đức sinh thà nh cá»§a các ngà i.
Trong truyá»n thống đạo đức cá»§a ngưá»i Phương Äông, chữ Hiếu là nhân đức hà ng đầu. Từ thuở má»›i cắp sách tá»›i trưá»ng, bà i há»c đầu tiên cá»§a ta là : Công cha như núi Thái SÆ¡n / NghÄ©a mẹ như nước trong nguồn chảy ra / Má»™t lòng thá» mẹ kÃnh cha / Cho tròn chữ hiếu má»›i là đạo con. Sá»± hiện diện cá»§a má»—i ngưá»i trên cõi Ä‘á»i nà y không phải là má»™t sá»± xuất hiện ngẫu nhiên, nhưng là mắt xÃch cá»§a má»™t chuá»—i dà i những mối liên hệ yêu thương từ báºc tổ tiên, ông bà , cha mẹ và giỠđây là chúng ta, con cháu chúng ta… Ngưá»i ta thưá»ng nói: chim có tổ, nước có nguồn, con ngưá»i có tổ tiên là váºy.
Trong Ä‘á»i sống ngưá»i Kitô hữu, chữ Hiếu cà ng được quý trá»ng hÆ¡n vì đó là má»™t trong 10 Äiá»u Răn mà Thiên Chúa trao ban cho con ngưá»i: Ngươi hãy thá» cha kÃnh mẹ, để được sống lâu trên đất mà ÄỨC CHÚA, Thiên Chúa cá»§a ngươi, ban cho ngươi (Xh 20,12). Lâu nay vẫn có má»™t sá»± hiểu nhầm giữa ngưá»i ngoà i Kitô giáo vá» việc thá» cha kÃnh mẹ cá»§a ngưá»i Kitô hữu. Há» nghÄ© rằng, khi thá» phượng Thiên Chúa là ta phải từ bá» cha mẹ, không được phép tá» lòng hiếu kÃnh vá»›i các báºc tiá»n nhân đã qua Ä‘á»i. Hy vá»ng rằng, khi nhìn và o gương sáng cá»§a Äức Kitô, ngưá»i Công giáo sẽ sống trá»n vẹn Chữ Hiếu để những hiểu nhầm đó được sáng tá». Äức Giêsu Kitô, ngoà i việc phải thi hà nh Thánh à cá»§a Cha Ngưá»i, trong suốt 33 năm sống trên trần gian, nÆ¡i là ng quê Nazarét, Ngưá»i vẫn hằng vâng phục Äức Maria và Thánh Giuse là cha mẹ cá»§a Ngưá»i (xc. Lc 2,51-52). Mặt khác, trong niá»m tin cá»§a chúng ta, tất cả má»i ngưá»i sống trên trần gian nà y có chung má»™t ngưá»i Cha là Thiên Chúa, Äấng đã sinh ra chúng ta trong sá»± sống thần linh, và nháºn ta là m nghÄ©a tá» nhá» Äức Giêsu Kitô (xc. Ep 1,5). Váºy thì là m sao ta có thể yêu mến Cha cá»§a chúng ta (Äấng mà ta không thấy), nếu như ta không yêu mến ông bà , cha mẹ cá»§a chúng ta, những báºc mà chúng ta thấy ? (xc. 1Ga 4,20).
Cổ nhân có dạy: Thụ ân bất báo, uổng vi nhân; không ai được phép trách cha mẹ là tại sao lại sinh ra mình trên cõi Ä‘á»i nà y, nhưng phải luôn tá» lòng biết Æ¡n vá» công đức sinh thà nh, dưỡng dục cá»§a các ngà i, vì má»—i ngưá»i, má»—i nhân vị tồn tại trên cõi Ä‘á»i nà y Ä‘á»u đã nháºn lãnh sá»± sống và công đức từ các báºc tiá»n nhân. Do đó, bổn pháºn cá»§a chúng ta là hãy sống để truyá»n lại “gia sản†đó cho con cháu. Chữ Hiếu mẫu má»±c, phải là thái độ sống “mắc nợ nghÄ©a tìnhâ€.
“Mắc nợ nghÄ©a tình†không đặt ná»n trên sá»± công bằng: ông bà , cha mẹ đã sinh ra tôi, dưỡng dục tôi; giỠđây khôn lá»›n và tôi muốn trả Æ¡n các ngà i bằng việc chu cấp, chăm sóc các ngà i, hoặc là xin cho linh hồn các ngà i má»™t và i thánh lá»…. Như thế thì trả Æ¡n thế nà o cho đủ ? Vì ngưá»i ta hay nói: cha mẹ nuôi con bằng trá»i bằng bể, con nuôi cha mẹ kể tháng kể ngà y.
“Mắc nợ nghÄ©a tình†phải là : ta đã nháºn lãnh ân đức, sá»± sống từ các báºc tiá»n nhân, giỠđây ta cÅ©ng hãy sống như các ngà i: sống tÃch đức, nhằm để lại cho con cháu mai sau. Thái độ sống nà y, bao hà m cả việc ta phải chăm sóc, lo lắng cho bố mẹ cá»§a ta vá»›i lòng biết Æ¡n, cùng vá»›i yêu thương dưỡng dục con cái vá»›i tinh thần trách nhiệm. Äây cÅ©ng là thái độ sống mở lòng ra vá»›i tất cả má»i ngưá»i, không dừng lại nÆ¡i gia đình huyết thống cá»§a ta, nhưng mở rá»™ng ra vá»›i toà n thể gia đình nhân loại.
Cách riêng, vá»›i ngưá»i Kitô hữu, sống thảo hiếu không chỉ dừng lại nÆ¡i các báºc ông bà , cha mẹ còn sống, nhưng còn hướng lòng đến báºc tiá»n nhân đã ra Ä‘i trước chúng ta. Qua lá»i cầu nguyện, qua việc hiệp thông vá»›i hy lá»… cá»§a Chúa Kitô trong Thánh lá»…, ta tá» lòng Hiếu Thảo vá»›i các ngà i. Chúng ta cÅ©ng tin rằng, má»™t khi các ngà i đã Ä‘á»n bù hết những thiếu sót mà khi các ngà i còn sống trên trần mắc phải, giỠđây tổ tiên cá»§a chúng ta Ä‘ang hưởng hạnh phúc vá»›i thần thánh trên trá»i; vá»›i niá»m tin và o “các thánh thông côngâ€, niá»m yêu mến, cáºy trông nÆ¡i các báºc tiá»n nhân, ta tin rằng các ngà i sẽ chuyển cầu những nguyện ước cá»§a chúng ta lên toà Chúa. Ta sống trong mối tình hiệp thông vá»›i các báºc tiá»n nhân trong niá»m hy vá»ng ngà y mai sẽ được hợp Ä‘oà n cùng các ngà i trên chốn vinh quang.
Mồng Hai Tết, kÃnh nhá»› ông bà tổ tiên, nhắc nhá»› chúng ta hãy luôn luôn sống trong tâm tình Thảo Hiếu, không chỉ đặc biệt trong ngà y lá»… hôm nay, nhưng còn phải thể hiện lòng con thảo trong suốt cuá»™c Ä‘á»i cá»§a ta. KÃnh nhá»› ông bà tổ tiên cÅ©ng nhắc nhở ta là con cá»§a Vị Cha chung, ta là anh em má»™t nhà ; sống trong niá»m tin và o Äức Kitô Phục sinh là ngưá»i Anh Trưởng, Ngưá»i sẽ dẫn ta bước trong tin yêu, bước trong niá»m hy vá»ng ngà y mai há»p Ä‘oà n.
Nguyễn Duy Linh & Thanh Tâm

