Sự ghi nhớ, l�i tiên tri và ni�m trông cậy

VATICAN. Trong bài giảng thánh lễ sáng thứ Hai, 30.05, tại nhà nguyện Thánh Marta, �ức Thánh Cha Phanxicô đã tập trung vào chủ đ� v� sự hợp nhất năng động trong đ�i sống Kitô hữu gồm ba yếu tố. �ó là sự ghi nhớ, l�i ngôn sứ và ni�m trông cậy.

Những chia sẻ của �ức Thánh Cha được khởi đi từ bài Phúc Âm theo Thánh Mác-cô, thuật lại việc �ức Giêsu dùng dụ ngôn những tá đi�n sát nhân mà nói với các thượng tế, kinh sư và kỳ mục. Các tá đi�n đã chống lại ông chủ vư�n nho, ngư�i đã cho rào giậu chung quanh vư�n, đào bồn đạp nho và xây một tháp canh, rồi trao cho h� canh tác. Nhưng các tá đi�n đã quyết định nổi loạn; nhục mạ, đánh đập và giết chết ngư�i đầy tớ thứ nhất được ông chủ sai đến để thu hoa lợi vư�n nho mà h� phải trả. Tấn kịch đã đạt đến cao trào khi h� giết chết chính ngư�i con một của ông chủ. H� tin tưởng cách mù quáng rằng khi làm như thế h� có thể chiếm được quy�n thừa kế gia tài.

Lý lẽ ngụy biện và tự do

“Việc sát hại những đầy tá»› và kể cả ngÆ°á»�i con má»™t của ông chủ – mà theo Thánh Kinh, đó chính là các tiên tri và Ä�ức Kitô – cho thấy rằng ngÆ°á»�i ta đã tá»± đóng mình lại, không há»� biết mở ra vá»›i lá»�i Ä‘oan hứa của Thiên Chúa. Ä�ó là má»™t dân không biết chá»� đợi đến ngày lá»�i hứa được thá»±c hiện: má»™t dân không biết nhá»›, không có ngôn sứ và không có niá»�m trông cậy. Ä�ặc biệt, những thủ lãnh của dân lại thích thú vá»›i việc dá»±ng lên những tÆ°á»�ng thành của lá»� luật, má»™t hệ thống tòa án đóng kín; ngoài ra, chẳng còn gì nữa.

Những ký ức không đáng bận tâm. Còn đối với các ngôn sứ ư? Tốt hơn là h� đừng xuất hiện. Ni�m trông cậy cũng không cần nhắc đến. Hệ thống mà các thượng tế, kinh sư và kỳ mục hợp thức hóa cho mình là luôn đi theo con đư�ng với những lý lẽ ngụy biện và không h� dành chỗ cho sự tự do của Thánh Thần. H� không nhận ra hồng ân của Thiên Chúa, quà tặng của Thánh Thần. H� giam hãm Thần Khí, vì không muốn lắng nghe các tiên tri trong ni�m hy v�ng.

�ây chính là hệ thống tôn giáo mà �ức Giêsu nói đến. Một hệ thống – như bài đ�c một có nói – của sự hư đốn, của tinh thần thế gian và của dục v�ng.�

Sự ghi nhớ giúp chúng ta tự do

�ức Thánh Cha tiếp tục nói rằng: “Chính �ức Giêsu cũng đã bị cám dỗ lãng quên sứ mạng của mình, từ b� con đư�ng ngôn sứ và thích yên ổn an toàn hơn là dấn thân vào những hoàn cảnh bấp bênh cần đến ni�m trông cậy. �ức Giêsu đã chiến đấu với ba cám dỗ này trong hoang địa.

�ối với dân Do Thái, vì biết được cám dỗ nơi chính bản thân mình nên �ức Giêsu mới sửa dạy h�: ‘Các ông cất công đi nửa vòng trái đất để tìm một ngư�i theo đạo. Khi tìm thấy rồi, các ông lại biến ngư�i ấy thành nô lệ.’

H� đã đóng chặt mình lại. Và Giáo hội quá chặt chẽ, cứng ngắc sẽ biến ngư�i ta thành nô lệ. Qua đó, chúng ta có thể hiểu Thánh Phaolo đã phản ứng thế nào khi ngài nói v� sự nộ lệ dưới ách l� luật và sự tự do mà ân sủng mang lại. Một dân tự do, một Giáo hội rộng mở, khi biết ghi nhớ, khi có chỗ dành cho các ngôn sứ và khi không đánh mất đi ni�m trông cậy.�

Một con tim rộng mở hay đóng kín

�ức Thánh Cha nhấn mạnh rằng vư�n nho được rào giậu kỹ lưỡng xung quanh chính là hình ảnh của Dân Thiên Chúa, là hình ảnh của Giáo hội và cũng là hình ảnh của linh hồn chúng ta. Thiên Chúa Cha luôn hết mực quan tâm, chăm sóc cho khu vư�n ấy với tất cả tình yêu và sự dịu dàng. Nổi loạn chống lại Thiên Chúa, như các tá đi�n sát nhân, chính là đã lãng quên đi những hồng ân được nhận lãnh nơi Ngài. Trong khi để ghi nhớ và không đi lầm đư�ng lạc lối thì phải quay trở v� với những đi�u căn bản sau:

“Tôi có nhớ những kỳ công mà Thiên Chúa đã thực hiện trong cuộc đ�i tôi hay không? Tôi có thể ghi nhớ những quà tặng của Thiên Chúa không? Tôi có dám mở lòng ra với các ngôn sứ khi h� m�i g�i tôi: �ừng dừng lại nhưng hãy tiến v� phía trước. �ừng sợ nguy hiểm, đừng ngại rủi ro? Tôi mở lòng ra hay tôi sợ hãi? Và phải chăng tôi muốn đóng mình lại với sự giam hãm của l� luật? Tôi có trông cậy vào l�i đoan hứa của Thiên Chúa như tổ phụ �p-ra-ham đã làm không? Ngài đã từ b� quê hương, đi đến một nơi chẳng h� biết, chỉ vì ngài một lòng trông cậy nơi Chúa. Bởi thế, sẽ thật hữu ích nếu chúng ta hãy tự tra vấn bản thân mình với những câu h�i này.�

Vũ �ức Anh Phương, SJ