117 ANH HÙNG : NGÀY PHONG THÁNH TRỌNG ĐẠI
(LM Nguyễn văn Thư)
Hơn 1/4 thế kỷ rồi mà cứ tưởng như mới ngày nào ! Cái ngày mà thuở ấy người người mòn mỏi trông chờ : 19 tháng 6 năm 1988.
Giáo đô Rô-ma đó, chỗ nào cũng như nhộn nhịp khác thường. Từ năm châu bốn biển, nhất là từ quê hương Việt Nam yêu dấu, đoàn con Chúa mang giòng máu Lạc Hồng đã nô nức kéo về đây. Làm sao quên cho được cái ngày trọng đại này. Niềm vui lộ trên từng nét mặt. Tiếc rằng mãi 3 năm sau người ta mới hân hoan đón chào bóng dáng vô cùng thân yêu của vị ‘tử đạo thời mới’ tới Vatican sau bao năm ngục tù lao khổ : Phan-xi-cô Xavier Nguyễn văn Thuận, mà chả mấy sau đó, vị cha chung của Giáo hội đã tôn phong làm Hồng Y, cũng như trao chức vụ cao cả là đứng đầu Ủy Ban Công Lý Hòa Bình của Tòa Thánh.
Tuy nhiên, từ hàng giáo phẩm, giáo sĩ, tu sĩ cho tới toàn thể các tín hữu gốc Việt Nam, ai ai cũng không dấu được niềm sung sướng tột độ. Cho đến ngày này, Giáo hội Việt Nam chưa có vị hiển thánh nào để cùng góp mặt với thế giới mà ! Đã từ bao thế kỷ đợi mong. Hơn cả trăm ngàn anh hùng hiến mạng sống cho Nước Trời chứ đâu phải giỡn.
Đúng rồi, từ ngày sử sách ghi tên tuổi vị giáo sĩ ‘I-na-khu’ ghé Ninh Cường đem Tin Mừng cho dân Việt vào năm 1533, để rồi vị tử đạo tiên khởi An-rê Phú Yên bị chém đầu năm 1644, người ta từng hãi hùng chứng kiến những cuộc bách hại đạo Chúa tại quê hương chúng ta, chính thức tới năm 1862 mới chấm dứt ( vua Tự Đức ký hòa ước nhận Pháp bảo hộ ). Dĩ nhiên số giáo dân bị thù ghét hãm hại vẫn còn tiếp tục xảy ra cho tới ngày hôm nay.
Hãnh diện nhưng cũng nhớ ơn : Hàng hàng lớp lớp các vị thừa sai vì danh Chúa đã hy sinh cả cuộc đời, lặn lội tới miền đất đông phương xa xôi này, để gieo vãi hạt giống đức tin cho con dân nước Việt qua bao thế kỷ. Kiếp nào mới đáp đền cho cân xứng ! Trong số 117 vị được tôn phong, có tới 21 vị gốc ngoại quốc ( trong đó có 8 Giám mục ).
SỐNG CAN ĐẢM, CHẾT ANH HÙNG
Có những sử liệu kể lại lòng can đảm và quảng đại của các nhà truyền giáo khi tới nước Việt. Ngày thân nhân tiễn họ lên đường, dẫu hầu hết đều rưng rưng giọt lệ nhớ thương, các ngài luôn nhắc tới thánh danh Giê-su như cái mục tiêu duy nhất khiến họ rời bỏ tất cả để ra đi ‘không hẹn ngày về’. Riêng với thánh Giám Mục Berrio-Ochoa ‘Vinh’, khi chào biệt bà con Tây ban Nha, ngài đã làm ai nấy phấn khởi với niềm hy vọng cao đẹp :”Tôi ra đi để quê hương mình sẽ có người làm…thánh”!
Các đấng thừa sai chẳng những bị sỉ vả và ngược đãi, vì theo và rao giảng đạo Chúa, các ngài còn bị gán cho cái tội danh là rước ‘thực dân’ vào xâm chiếm quê hương Việt Nam. Kể cả cho tới hôm nay, vẫn còn những luận điệu bất công đầy ác ý, từ những nhóm không có thiện cảm với Công giáo. Cùng với các vị thừa sai ngoại quốc, các tín hữu gốc Việt cũng chịu 2 thứ ‘tội danh’ tương tự. Rất may, đa số vẫn bám chặt vào ơn thánh Chúa mà kiên cường cho tới cuối đời.
Trong ánh nắng chan hòa của sân đền thánh Phê-rô, người người như cùng ngây ngất với muôn cung đàn vẳng tới từ cõi thiên cung cao thăm thẳm, để hòa niềm vui đang làm thổn thức đoàn con dân nước Trời lặn lội tới đây, mong được chứng kiến tận mắt cái ngày ‘quang vinh’ có một không hai này. Ai cũng ráng nhắc cho nhau nghe những giai thoại diệu kỳ của những ‘chiến tích’ oai hùng của các vị tiền nhân anh dũng siêu việt trên quê hương Việt Nam yêu dấu.
Người ta cũng nhắc đến mấy cái ‘nhất’ nơi các vị tử đạo : Già nhất là cụ Luca Loan ( 84 tuổi ). Trẻ nhất là chủng sinh Tô-ma Thiện ( 18 tuổi ). Đau đớn nhất với cảnh ‘bá đao’ dành cho cha Marchand Du gốc Pháp. Duy nhất là nữ giới với thánh An-nê Lê thị Thành. Chết tử đạo sớm nhất là thày An-rê Phú Yên . Chết muộn nhất ( đúng năm hết cấm đạo ) là thánh Phê-rô Đa.
Bà con còn nhớ thật rõ, từ ngày 7 tháng 5 năm 1900, với sắc chỉ ‘Fortissimorum Virorum’ của Đức Giáo hoàng Lê-ô 13, Giáo hội Việt Nam đã một lần hân hoan ca tụng Chúa khi 117 vị anh hùng Tử đạo VN được tôn phong Chân phước. Từ đó trên cửa miệng các giáo dân đã gắn lên những thánh danh ‘Chân phước Tự’, ‘Chân phước Liêm’ v.v…Để rồi hôm nay đa số vừa thêm vui vừa thấy ‘khang khác’ với các tên ‘thánh Tự’, ‘thánh Liêm’, dù là vắn tắt hơn khi nhắc tới tên các ngài.
Nhìn Đức Gio-an Phao-lô đệ nhị ngồi chủ tọa buổi lễ phong thánh, con dân nước Việt như rộn lên niềm kính yêu và cảm tạ. Quảng trường thánh Phê-rô tưởng chừng khơi ra hình ảnh cõi thiên đường cao sang nào đó. Bóng dáng nhỏ bé của Đức ông ‘cáo thỉnh viên’ Vinh-sơn Trần ngọc Thụ đã gây cảm động không ít nơi tâm khảm của gần 60 ngàn người hiện diện. Tuy tín hữu Việt Nam chỉ có khoảng 15 ngàn, nhưng đã trở thành mục tiêu chú ý và thán phục của cả thế giới theo dõi lễ nghi phong thánh trọng đại.
Sốt sắng tham dự lễ nghi phong thánh, người ta còn âm thầm cám tạ tình thương cao vời của Chúa đã dành cho dân tộc Việt Nam. Ngài đã quan phòng cho các ‘hạt giống Phúc Âm’ được đem tới gieo vào lòng đất hình chữ S nhỏ bé xa xôi. Rồi khi làm cho những hạt giống này được nảy mầm, Ngài cũng ban những ơn đặc biệt để đức tin mãi được giữ vững.
XỨNG ĐÁNH KÍNH TÔN :
Thế rồi hàng năm, cứ vào ngày 24 tháng 11, Giáo hội mời chúng ta tưởng nhớ các vị anh hùng tử đạo tại Việt Nam, hy vọng ai nấy học được những tấm gương cao vời, cũng như xin các ngài cầu cầu cho chúng ta được theo gót các ngài mà trung thành với Chúa tới cùng. Từ trong nước cũng như tại hải ngoại, người ta từng chứng kiến những lần tổ chức rất long trọng đại lễ ‘Tử đạo’ này. Các phụ huynh thương nhắc nhở con cháu không bao giờ được quên công ơn của tiền nhân với món quà đức tin vô giá hôm nay.
Và bây giờ, với ngày kỷ niệm phong thánh, chúng ta lại nhắc bảo nhau về cái ý nghĩa hào hùng của biến cố lớn lao năm nào. Bây giờ chẳng có ai kề dao vào cổ chúng ta để bắt phải bỏ đạo, nhưng chúng ta đang sống trong một thế giới với trăm ngàn hiểm nguy kiểu mới, lôi kéo chúng ta rời bỏ niềm tin nơi Chúa.
Tới trước bàn thờ niệm hương với các anh hùng tử đạo, chúng ta hãy chân thành xin được ơn can đảm theo gương các ngài, hầu mãi mãi trung thành với Chúa. Đồng thời hãy can đảm và chân thành dâng lời lời đoan hứa, dù sống nơi phương trời nào, dẫu đang ở trong hoàn cảnh xã hội nào, chúng ta cùng với gia đình và thân nhân sẽ không quên nhớ ơn các ngài, qua cuộc sống đạo vững chắc, luôn giữ trọn các giới răn Chúa, cũng như gìn giữ và chia sẻ niềm tin quý báu cho mọi người xung quanh.
Mong sao mọi cộng đoàn con Chúa cùng nhau tôn vinh các tiền nhân anh hùng trong dịp này, với cùng một tâm tư cao đẹp, như một dấu chứng kết đoàn chúng ta trong tình thương vô biên của Chúa.
Cũng xin Mẹ Maria, Nữ vương các Thánh Tử Đạo cầu bầu cho tất cả chúng ta.

