Chân dung Cha Cyril Sendou, chánh xứ Äức Mẹ các Thiên Thần, dâng lá»… bằng ba ngôn ngữ được dùng tại Pondichéry, Ấn Äá»™: Tiếng Pháp, tiếng Anh và tiếng Tamun.
Cha Cyril từng thÃch Ä‘i theo con đưá»ng cá»§a hai chị mình, những há»c sinh trưá»ng thánh Giuse tại Cluny thuá»™c miá»n Pondichéry, Ấn Äá»™, nÆ¡i tiếng Pháp được dạy ở đây. Thế nhưng má»™t định mệnh khác Ä‘ang chỠđứa con trai trong gia đình công giáo Ấn Äá»™ thuá»™c miá»n Tamil Nadu nà y. Cha cá»§a Cyril ngưá»i “ươm†trong lòng con “hạt mầm Æ¡n gá»i linh mục†lại mong muốn con mình gia nháºp Tiểu Chá»§ng Viện nÆ¡i dạy tiếng Tamun. Sá»± lưu loát vá»›i tiếng Pháp mà sau nà y anh có được nhá» Äức Cha Antony Anandarayar, Tổng Giám Mục Tổng Giáo Pháºn Pondichéry, lúc anh là m thư ký cho Ngà i, ngà i đã khuyến khÃch anh rèn luyện tiếng Pháp vá»›i tâm nguyện má»™t ngà y nà o đó anh sẽ rao giảng bằng thứ tiếng nà y.
Thụ phong Linh Mục năm 2007, Cha Cyril theo há»c cao há»c truyá»n thông ở Paris và thá»±c táºp tại Kênh truyá»n hình công giáo KTO nhá» Há»™i Thừa sai Hải ngoại Paris cấp há»c bổng. Trong thá»i gian lưu trú ở đây, cha khám phá “má»™t chút táºp tÃnh cá»§a ngưá»i Pháp mà văn hóa cá»§a há» rất khác vá»›i văn hóa chúng tôiâ€.Â
Một giáo xứ độc đáo
Năm 2015, lúc cha 36 tuổi, giấc mÆ¡ cá»§a Cha Cyril trở thà nh hiện thá»±c khi cha được bổ nhiệm là m cha sở nhà thá» Äức Mẹ các Thiên Thần, má»™t thánh đưá»ng lá»›n toà n mà u hồng tá»a lạc trên đưá»ng Dumas trong khu phố Pháp cổ. Äây là nhà thá» duy nhất trong số sáu nhà thá» thuá»™c địa hạt Pondichéry, nÆ¡i tất cả các chá»§ nháºt thánh lá»… được cá» hà nh bằng ba ngôn ngữ: Tamun – ngôn ngữ cá»§a bang Tamil Nadu, Anh – má»™t trong hai ngôn ngữ chÃnh ở Ấn Äá»™ cùng vá»›i tiếng Hindi, và Pháp – do sá»± có mặt cá»§a ngưá»i Pháp trong khu phố cổ nà y từ 300 năm và vẫn còn má»™t số lá»›n ngưá»i Pondichéry gốc Pháp ở đây.
Linh mục Cyril giải thÃch trong niá»m tá»± hà o quản nhiệm giáo xứ độc đáo có 59 gia đình nà y: “Trong há»™i đồng mục vụ, các chức sắc thảo luáºn các vấn đỠphụng vụ bằng ba ngôn ngữ vá»›i ba cá»™ng đồng, ba văn hóa, ba tâm trạng và không có má»™t vấn đỠvỠđẳng cấp nà oâ€. Trẻ em trong giáo xứ dá»n mình lãnh các phép bà tÃch và hát trong ca Ä‘oà n bằng cả ba thứ tiếng Pháp, Anh hoặc Tamun tùy theo tiếng mẹ đẻ cá»§a các em. Trong thánh lá»… Giáng Sinh, lá»… Tân Niên, lá»… Phục Sinh và lá»… há»™i cá»§a giáo xứ và o chá»§ nháºt thứ hai cá»§a tháng tám, cả ba ngôn ngữ được dùng liên tiếp trong thánh lá»…: bà i Ä‘á»c thứ nhất bằng tiếng Pháp, bà i Ä‘á»c hai tiếng Tamun, bà i Tin Mừng tiếng Anh, bà i giảng bằng cả ba thứ tiếng… Cha Cyril chăm lo từng thà nh viên trong cá»™ng Ä‘oà n bé nhá» cá»§a mình, trong má»™t lãnh thổ gồm 15% là ngưá»i Công giáo, 12% Hồi giáo, 3% ngưá»i Ashramites giữa đại Ä‘a số ngưá»i Ấn giáo.
Sá»± há»—n hợp ngôn ngữ đặc thù tại Pondichéry, Ấn Äá»™
Thánh ÄÆ°á»ng Äức Bà cá»§a các Thiên Thần, gá»i tên như thế để nhá»› lại Vương Cung Thánh ÄÆ°á»ng cùng tên tại thà nh Assise nước Ã, biểu trưng cho sá»± há»—n hợp ngôn ngữ đặc thù tại Pondichéry. ÄÆ°á»£c trùng tu và o năm 2012, tòa nhà được các tu sÄ© Dòng Phan sinh xây dá»±ng từ thế ká»· thứ 19 trên ná»n má»™t ngôi nhà thá» cổ. Vừa trông giống má»™t nhà xứ kiến thiết năm 1859, vừa từa tá»±a cổ giáo đưá»ng Phan sinh xây dá»±ng năm 1770, tòa nhà được xếp và o hà ng di sản tầm cở cá»§a thà nh phố. ChÃnh trong tòa nhà tráng lệ nà y có má»™t cô nhi viện trong vòng 3 năm đã tiếp nháºn 40 bé trai ngưá»i Tamun độ tuổi từ 9 tá»›i 14. Má»™t lá»›p há»c tiếng Pháp và o má»—i ngà y thứ bảy. Cha Cyril mÄ©m cưá»i cho biết: “Äây là chuyện không thể thiếu đượcâ€.
TỠ“Trait-d’union†– cầu nối giữa hai thế giới
ÄÆ°á»£c sáng láºp và o năm 1944 và o thá»i Pondichéry còn là khu lưu trú cá»§a ngưá»i Pháp, Tá» báo “nhá»â€ nà y là m cho cư dân Pondichéry sống trên đất Pháp gắn bó gần gÅ©i hÆ¡n vá»›i quê cha đất tổ cá»§a hỠở Ấn.
Ông Albert Rollin, giám đốc tá» báo thÃch thú kể lại: Ra Ä‘á»i và o tháng 11 năm 1944, trước tá»Â Le Monde chừng hÆ¡n má»™t tháng, Trait-d’union là tá» báo tiếng Pháp lâu Ä‘á»i nhất được phát hà nh tại Ấn. “Tá» báo chuyển tải thông Ä‘iệp cá»§a tướng de Gaulle và Pondichéry là thuá»™c địa đầu tiên biết tá»›i thông Ä‘iệp nà yâ€, ông Rollin không giấu được nét tá»± hà o khi kể lại như váºy. Tuổi trẻ cá»§a đế quốc Pháp, tá» báo hà ng tháng 12 trang, phát hà nh 2000 ấn bản, lấy tên như hiện nay và o tháng 6 năm 1946.
Cưới há»i, sinh nở, tá» vong
Phụ Ä‘á»Â Tổ Chức huynh đệ Pháp-Ấn, từ 75 năm nay mục tiêu cá»§a tá» báo vẫn không thay đổi: quảng bá tư tưởng Pháp ở Ấn và tư tưởng Ấn tại Pháp. Mặt khác, ná»™i dung đã được thÃch nghi vá»›i các biến động lịch sá». Trước khi chuyển tá» báo sang Ấn độ năm 1954, các cá»™ng tác viên, luáºt gia, sá» gia, giáo viên… Ä‘á»u háo hức mô tả vá» nước Pháp và thuá»™c địa Ấn Äá»™.
Ngà y nay, Ấn độ là tâm Ä‘iểm cá»§a các phân tÃch, bình luáºn vá» lịch sá», di sản, văn chương và chắc chắn gồm cả tin tức thá»i sá»± địa phương, chuyện cưới gả, sinh sản, tang ma… Tất cả các tin tức nhá» nà y Ä‘á»u là m cho ngưá»i Pondichéry gốc Pháp Ä‘ang định cư tại Pháp thÃch thú. Ông Albert Rollin nhấn mạnh: “Ngay cả những ngưá»i không Ä‘á»c được tiếng Pháp cÅ©ng đặt mua báo!†Từ lâu Albert Rollin đã có ý định ấn hà nh má»™t phiên bản bằng tiếng Tamun do khuynh hướng yêu thÃch dùng những từ ngữ xem ra mâu thuẩn (cá»§a dân bản địa, và ) đó chÃnh là má»™t trong những nghịch lý cá»§a xứ sở nà y: phần lá»›n ngưá»i Pondichéry gốc Pháp, ngưá»i Tamun quốc tịch Pháp tại quầy báo lại không thông thạo tiếng Pháp.
à tưởng nà y có thà nh hiện thá»±c má»™t ngà y gần đây không? Theo ông Claude Marius – tổng biên táºp cả hai tá» báo, bây giỠđã lá»›n tuổi, ông muốn tìm ngưá»i kế vị. DÄ© nhiên sẽ là má»™t ngưá»i Pondichéry gốc Pháp gánh trách vụ nặng ná» trong sứ mệnh là m trẻ trung hóa độc giả và mã số hóa các báo cÅ©.
Lê Quang Phúc dịch
Phanxicovn

