LỜI CHÚA THỨ NĂM TUẦN XVII THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (02/8/2018) – (Mt 13, 47-53)

“NGƯỜI TA LỰA CÁ TỐT BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”.

BÀI ĐỌC I: Gr 18, 1-6
“Như hòn đất nơi tay thợ gốm thế nào, thì các ngươi ở trong tay Ta cũng như vậy”.
Trích sách Tiên tri Giêrêmia.

Có lời Chúa phán cùng Giêrêmia rằng: “Ngươi hãy chỗi dậy, đi xuống nhà thợ gốm, và ở đấy ngươi sẽ nghe lời Ta”. Tôi liền xuống nhà thợ gốm, và đây anh đang nắn đồ trên bàn quay. Cái bình đất do tay anh nắn đã vỡ nát, anh lại nắn cái khác theo như ý anh muốn làm. Và có lời Chúa phán cùng tôi rằng: “Chúa phán: Hỡi nhà Israel, nào Ta chẳng làm được cho các ngươi như người thợ gốm này sao? Hỡi nhà Israel! Đây, như hòn đất trong tay người thợ gốm thế nào, thì các ngươi ở trong tay Ta cũng như vậy”.

Đó là lời Chúa.

ĐÁP CA: Tv 145, 2abc. 2d-4. 5-6
Đáp: Phúc thay người được Thiên Chúa nhà Giacóp phù trợ (c. 5a).

Xướng: 1) Linh hồn tôi ơi, hãy khen ngợi Thiên Chúa; tôi sẽ khen ngợi Thiên Chúa trong cả cuộc đời; bao lâu còn có thân tôi, tôi còn ca ngợi Chúa. – Đáp.
2) Đừng tin cậy vào những vị quân vương, vào con người phàm không thể ban ơn cứu độ. Lúc y tắt thở, y sẽ trở về bụi đất; bấy giờ những lời bàn của y cũng tiêu tan. – Đáp.
3) Phúc thay người được Thiên Chúa nhà Giacóp phù trợ, người đặt hy vọng vào Chúa là Thiên Chúa của mình: Người là Đấng đã tạo thành trời đất, biển khơi và muôn vật chúng đang chứa đựng. Người là Đấng giữ trung tín muôn đời. – Đáp.

ALLELUIA: Tv 24, 4c và 5a
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, xin dạy bảo con về lối bước của Chúa và xin hướng dẫn con trong chân lý của Ngài. – Alleluia.

PHÚC ÂM: Mt 13, 47-53
“Người ta lựa cá tốt bỏ vào giỏ, còn cá xấu thì ném ra ngoài”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng dân chúng rằng: “Nước trời lại giống như lưới thả dưới biển, bắt được mọi thứ cá. Lưới đầy, người ta kéo lên bãi, rồi ngồi đó mà lựa chọn: cá tốt thì bỏ vào giỏ, còn cá xấu thì ném ra ngoài. Đến ngày tận thế cũng như vậy: các thiên thần sẽ đến mà tách biệt kẻ dữ ra khỏi người lành, rồi ném những kẻ dữ vào lò lửa: ở đó sẽ phải khóc lóc nghiến răng. Các ngươi có hiểu những điều đó không?” Họ thưa: “Có”.

Người liền bảo họ: “Bởi thế, những thầy thông giáo am tường về Nước trời cũng giống như chủ nhà kia, hay lợi dụng những cái cũ, mới trong kho mình”. Khi Chúa Giêsu phán các dụ ngôn đó xong, thì Người rời khỏi nơi ấy.

Đó là lời Chúa.
____________________________________

I/. GIỚI THIỆU CÁC BÀI ĐỌC:

Các bài đọc hôm nay muốn làm nổi bật một chân lý: Chính Thiên Chúa sẽ dạy dỗ và uốn nắn con người theo như ý Ngài muốn.

TRONG BÀI ĐỌC I Trích sách Tiên tri Giêrêmia. Chúa truyền cho Giêrêmia hãy đến nhà người thợ gốm để được nghe lời giáo huấn của Chúa. Khi đến nơi và quan sát, vị tiên tri thấy anh thợ gốm đã làm vỡ cái bình đất mà anh ta đang nắn bởi anh đang cố gắng nắn cái bình theo ý anh muốn, rồi anh ta lại nắn cái bình khác. Đó là việc làm của con người. Đối với Chúa, chẳng lẽ Chúa không uốn nắn đươc con người sao!

TRONG BÀI TIN MỪNG theo thánh Mathêu, Chúa Giêsu đưa ra Dụ ngôn Chiếc lưới để cho các thính giả hiểu: Đến ngày tận thế, tất cả mọi người sẽ bị bắt trong một chiếc lưới, nhân loại sẽ bị sàng lọc, cá tốt sẽ đươc cho vào giỏ, còn cá xấu thì bị vất ra ngoài.
___________________________________

II/. BÀI CHIA SẺ (Mt 13, 47-53).

Hôm nay thứ Năm tuần XVII Thường niên, Phụng vụ mời chúng ta nghe một Dụ ngôn nữa về Nước Trời, đó là DỤ NGÔN CHIẾC LƯỚI.

Đây là dụ ngôn cuối cùng trong loạt 7 dụ ngôn Chương 13 Phúc âm Matthêu.

Dụ ngôn cho ta thấy ngày cuối cùng của nhân loại, cũng là ngày Nước Thiên Chúa, Nước Trời được thể hiện cách trọn vẹn.

Ở đây không còn là NƯỚC TRỜI ĐÃ GẦN ĐẾN nữa mà NƯỚC TRỜI ĐÃ ĐẾN.

Khi Nước Trời đến ắt phải xảy ra cuộc thanh lọc vĩ đại, sẽ không còn cảnh Cỏ lùng ở chung với lúa, một là được vào trong Nước trời hai là bị loại ra ngoài, chứ không còn tình trạng nhập nhằng.

Với dụ ngôn Chiếc lưới, Chúa Giêsu đã ví trần gian là một đại dương bao la, một biển cả mênh mông mà ở đấy tất cả các loại cá đều chung sống với nhau. Tốt xấu, vàng thau lẫn lộn cơ hồ không còn phân biệt được.

Cá tốt, cá xấu, cá lớn, cá nhỏ đều chung sống trong đại dưong này.

DỤ NGÔN CHIẾC LƯỚI có dáng dấp phảng phất DỤ NGÔN CỎ LÙNG. Nhưng vẫn có sự giống nhau và khác nhau về cơ bản.

Nếu trong Dụ ngôn cỏ lùng: Cỏ lùng và lúa cùng tồn tại trên cánh đồng, thì ở Dụ ngôn Chiếc lưới: cá tốt và cá xấu cùng sống chung với nhau trong một đại dương.

Nhưng ở Dụ ngôn Chiếc lưới, nó phong phú và sinh động hơn, vì ở đây có cảnh cá bơi lội tung tăng, di chuyển từ nơi này đến nơi kia, di chuyển từ quốc gia này sang quốc gia khác.

Còn ở Dụ ngôn Cỏ lùng thì chỉ thấy im lìm, tĩnh lặng, thỉnh thoảng phất phơ trước gió, nhưng nói chung vẫn ở yên một chỗ mà không di chuyển.

Chính vì khác nhau về trạng thái, nên ngày cuối cùng khi quyết định số phận, phương cách xử lý cũng sẽ khác nhau.

Ở Dụ ngôn Cỏ lùng, người ta chỉ cần dùng cái liềm để gặt, vì Cỏ lùng và lúa vẫn đứng yên đó, chứ không di chuyển đi đâu.

Còn ở Dụ ngôn Chiếc lưới, để bắt được tất cả các loại cá đang bơi lội tung tăng, Thiên Chúa sẽ dùng một chiếc lưới vĩ đại, có độ lớn bao trùm cả vũ trụ này để quăng xuống biển. Một hành động mạnh mẽ, quyết liệt và dứt khoát

Tất cả mọi người, dù là da đỏ, da vàng, da trắng, da đen, dù văn minh hay mọi rợ, dù phong kiến hay cộng hòa, dù tư bản hay cộng sản, dù ở thời Cựu ước hay Tân ước, dù cá lớn hay cá nhỏ… tất cả sẽ nằm chung trong chiếc lưới này, không một ai có thể chạy thoát.

Mắt lưới có độ lớn vừa đủ và thích hợp để không con cá nào có thể lọt ra ngoài.

Nếu ở Dụ ngôn Cỏ lùng, người ta có thể “chê” Thiên Chúa chậm chạp, lừng khừng khi cứ để Cỏ lùng sống chung với lúa. Lừng khừng đến độ khi người thợ muốn ra tay nhổ cỏ thì ông chủ lại cản không cho.

Sang đến Dụ ngôn “Chiếc lưới”, người ta vẫn có thể “chê” Thiên Chúa sao quá tàn nhẫn, quăng chiếc lưới làm một “cái rụp” không cho ai có thời gian chuẩn bị.

Nhưng suy nghĩ này thật không đúng và hoàn toàn mâu thuẫn.

Vì khi chê Thiên Chúa chậm chạp thì đó là lúc Ngài dành cho con người một thời gian quá dài và quá đủ, thế tại sao con người không chuẩn bị mà cứ ỷ nại vào Tình thương Thiên Chúa để bây giờ đến thời điểm cuối cùng, Ngài ra tay công phạt thì lại ngồi đó than trách ! Đó có phải con người tự mâu thuẫn không?

Với một vài suy niệm trên, chúng ta cùng nhau bước vào Bài Tin mừng:
____________________________________

“KHI ẤY, CHÚA GIÊSU PHÁN CÙNG DÂN CHÚNG RẰNG: “NƯỚC TRỜI LẠI GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN, BẮT ĐƯỢC MỌI THỨ CÁ”.

“GIỐNG NHƯ LƯỚI THẢ DƯỚI BIỂN”.

Dụ ngôn này hiền hoà và nhẹ nhàng, không kinh khủng, hãi hùng như lời tiên báo của Chúa Giêsu về ngày tận thế, cũng có biểu tượng chiếc lưới.

Luca viết: “Vậy anh em phải đề phòng, chớ để lòng mình ra nặng nề vì chè chén say sưa, lo lắng sự đời, kẻo Ngày ấy như một chiếc lưới bất thần chụp xuống đầu anh em, vì Ngày ấy sẽ ập xuống trên mọi dân cư khắp mặt đất (Lc 21, 34-35).

Luca nói, ngày đó như một chiếc lưới bất thần chụp xuống trên đầu tất cả mọi người, mọi dân cư trên mặt đất, không một ai thoát được vì tính bất ngờ của nó và do động tác chụp xuống. Không như trong dụ ngôn: chiếc lưới từ từ được thả xuống.

Tại sao Chúa Giêsu lại dùng dụ ngôn chiếc lưới để nói về Nước Trời?

Thưa vì đó là thời điểm Nước trời được thể hiện trọn vẹn. nó không còn “đã gần đến” nữa mà đã đến. Khi Nước Trời đến sẽ xảy ra cuộc thanh lọc và tách biệt để người lành được vào và kẻ dữ bị vất ra ngoài.

Kinh thánh thường ví trần gian này với mọi cư dân sống trên đó như một biển cả đại dương bao la và chiếc lưới Thiên Chúa dùng để chụp xuống đủ lớn để không một ai thoát ra ngoài.

“BẮT ĐƯỢC MỌI THỨ CÁ”

Ở đây Matthêu không nói “bắt được nhiều cá” mà là “bắt được mọi thứ cá”, hay “mọi loại cá”, “mọi giống cá”. Mỗi giống cá sẽ có vô số con cá.

Như vậy “bắt được mọi thứ cá”. Có nghĩa bắt được tất cả mọi con cá trên biển. Nó tượng trưng cho mọi chủng tộc, mọi màu da: da trắng, da vàng, da đen, da đỏ,… mọi giai cấp: từ tư bản đỏ đến nông dân nghèo nàn khố rách áo ôm, mọi tầng lớp: từ trí thức đến hạng bình dân.

Ở đây có bao nhiêu loại cá?

Matthêu không đề cập. Nhưng trong phép lạ, sau khi Chúa Giêsu phục sinh hiện ra với các môn đệ trên biển hồ Galilê. Vâng lời Thầy, các ông đã thả lưới và bắt được nhiều cá, Gioan viết: “Lưới đầy những cá lớn, đếm được một trăm năm mươi ba con” (Ga 21, 11).

153 con ở đây, có nghĩa là 153 loại cá. Ngành Hải dương học lúc bấy giờ cũng xác nhận: thời Chúa Giêsu có tất cả 153 loại, giống cá.

Matthêu không xác định bao nhiêu “loại cá” để dụ ngôn thích hợp cho mọi thời đại, vì đến ngày tận thế, sẽ không còn là 153 loại cá nữa mà gấp ngàn lần con số đó. Vì qua quy luật Tiến hóa sẽ xuất hiện vô vàn loại cá nữa so với thời Chúa Giêsu.

“LƯỚI ĐẦY, NGƯỜI TA KÉO LÊN BÃI, RỒI NGỒI ĐÓ MÀ LỰA CHỌN: CÁ TỐT THÌ BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”

Sau khi chiếc lưới chụp xuống bắt tất cả mọi thứ cá, bây giờ là lúc người ta sàng lọc.

Dụ ngôn “Chiếc lưới” phảng phất Dụ ngôn “Cỏ lùng”, có nghĩa có sự tách biệt giữa cá tốt, cá xấu.

Nhưng dụ ngôn “Chiếc lưới” này đi ngược lại với Dụ ngôn Kho tàng và viên ngọc quý.

Vì trong dụ ngôn Kho tàng, Chúa Giêsu đề cập đến “CHẤT” mà không chú ý đến “LƯỢNG”. Nước Trời được ví như viên ngọc quý. Nó quý đến độ người ta sẵn sàng bán tất cả để có được viên ngọc đó.

Còn trong Dụ ngôn “Chiếc lưới” Chúa Giêsu lại chú ý đến “LƯỢNG”, có nghĩa bắt được mọi thứ cá chứ không phải chỉ một con.

“CÁ TỐT THÌ BỎ VÀO GIỎ, CÒN CÁ XẤU THÌ NÉM RA NGOÀI”

Không một ngư dân nào lại dại dột chọn cá xấu cho vào giỏ mà chỉ chọn cá tốt thôi. Chiếc giỏ này cũng đủ lớn như chiếc lưới vậy. Cá xấu ở đây có nhiều nghĩa: Hoặc là cá còn nhỏ, hoặc là không đủ chất lượng, nó tượng trưng cho kẻ xấu, những người èo uột trong nhân cách và đạo đức.

“NÉM RA NGOÀI”

Ném đi đâu?

Chắc chắn không phải ném vào lại chiếc giỏ được dùng để chọn lựa.

Trên thực tế, người ta ném những con cá nhỏ chưa đủ tuổi về lại với biển cả để cho nó tiếp tục phát triển, sau này sẽ bắt nó.

Dụ ngôn không có ý như vậy, vì đây là thời cuối, không còn cơ hội nào cho người ta ăn năn sám hối để cải thiện đời sống. Mọi thời gian khoan hồng đã chấm dứt.

Theo Luật Biển Quốc tế có quy định kích thước của mắt lưới phải đúng chuẩn để không được bắt những con cá chưa đủ tuổi, chưa đủ độ lớn, mà phải để nó trở về đại dương tiếp tục phát triển. Hoặc lỡ bắt thì phải thả nó ra.

Chiếc lưới trong dụ ngôn này có mắt lưới phù hợp để bắt được tất cả mọi người không trừ một ai.

“ĐẾN NGÀY TẬN THẾ CŨNG NHƯ VẬY: CÁC THIÊN THẦN SẼ ĐẾN MÀ TÁCH BIỆT KẺ DỮ RA KHỎI NGƯỜI LÀNH, RỒI NÉM NHỮNG KẺ DỮ VÀO LÒ LỬA: Ở ĐÓ SẼ PHẢI KHÓC LÓC NGHIẾN RĂNG”

Đây là phần kết Dụ ngôn và Chúa Giêsu đã nêu bật ý nghĩa của nó.

Cũng như trong dụ ngôn “cỏ lùng”. Công việc tách cỏ lùng ra khỏi lúa không phải là việc của người thợ ông chủ mà là việc của Chúa, của các thiên thần. Chỉ có Thiên Chúa mới nhìn thấu suốt con người nên Ngài mới có thể tách biệt người lành kẻ dữ.

Cũng vậy, trong Dụ ngôn “Chiếc lưới”, công việc tách biệt cá xấu, cá tốt cũng không phải của các ngư dân mà là công việc của các Thiên thần. Chúa Giêsu nói rõ: “CÁC THIÊN THẦN SẼ ĐẾN MÀ TÁCH BIỆT KẺ DỮ RA KHỎI NGƯỜI LÀNH.

Số phận của kẻ dữ cũng được nêu ra trước: “RỒI NÉM NHỮNG KẺ DỮ VÀO LÒ LỬA: Ở ĐÓ SẼ PHẢI KHÓC LÓC NGHIẾN RĂNG”.

Cụm từ “ Khóc lóc nghiến răng” Kinh thánh thường dùng đễ diễn tả về Hoả ngục.

Vâng, ở đấy người ta chỉ còn đay nghiến và cay cú về mình, nguyền rủa Thiên Chúa. Lòng căm thù tột độ đến nỗi chỉ còn biết nghiến răng mà thôi. Họ cay cú mình, vì nếu biết có ngày phải vào đây thì tại sao ta cứ làm điều xấu, điều có hại cho người khác khi còn sống!

Những ông quan tham nhũng, lo vơ vét cho mình bằng nhiều thủ đoạn, không chừa bất kỳ thủ đoạn nào, những người chuyên lừa đảo, làm hàng gian, hàng giả, hàng đôc hại; Những kẻ treo đầu heo bán thịt chó, chuyên sản xuất thực phẩm bẩn; những kẻ lừa đảo bán hàng đa cấp, thực phẩm chức năng,…. Hãy chú ý đến dụ ngôn này.

Chiếc lưới Thiên Chúa dành cho ngày Tận thế đã được treo sẵn trên đầu rồi. Nó sẽ bất ngờ chụp xuống, không kẻ nào có thể thoát được. Sự công bằng của Thiên Chúa sẽ được thể hiện mạnh mẽ và dứt khoát.

“CÁC NGƯƠI CÓ HIỂU NHỮNG ĐIỀU ĐÓ KHÔNG?” HỌ THƯA: “CÓ”.

Dụ ngôn này thật dễ hiểu và mọi người đều lãnh hội được, Chúa Giêsu không cần phải giải thích.

Như vậy trong 7 dụ ngôn Chúa Giêsu đưa ra, Ngài chỉ giải thích 2 dụ ngôn theo yêu cầu các môn đệ. Đó là:

+ Dụ ngôn Người gieo giống
+ Dụ ngôn Cỏ lùng.

Một khi hiểu được 2 dụ ngôn này, các môn đệ có thể hiểu được các dụ ngôn còn lại.

“NGƯỜI LIỀN BẢO HỌ: “BỞI THẾ, NHỮNG THẦY THÔNG GIÁO AM TƯỜNG VỀ NƯỚC TRỜI CŨNG GIỐNG NHƯ CHỦ NHÀ KIA, HAY LỢI DỤNG NHỮNG CÁI CŨ, MỚI TRONG KHO MÌNH”.

Chúa Giêsu muốn khuyên chúng ta một điều, hãy bắt chước các thầy thông giáo am hiểu về Nước trời biết lợi dụng cái cũ và mới trong kho của mình.

“KHO CỦA MÌNH” có nghĩa gì?

Đó là kho tàng Kinh thánh, gồm 2 phần cũ và mới: “CỰU ƯỚC – TÂN ƯỚC”. Ta phải say mê đọc và nghiền gẫm Kinh thánh, vì trong đó chứa đựng Lời Chúa nói về Nước trời. Cả Cựu ước lẫn Tân ước đều cho ta những giáo huấn về Ngày Tận Thế, về Nước Trời.

Người ta thường có khuynh hướng: “Trọng tân bỏ cựu.” Chỉ chú trọng đến Tân ước mà khinh thường, bỏ qua Cựu ước

Trên phương diện tâm linh, nếu chúng ta biết lợi dụng tinh tuý trong Cựu Ước và Tân Ước, chúng ta mới có được sự hiểu biết trọn vẹn vế Nước Trời.

Amen.
__________________________
Giuse Nguyễn Viết Tâm.

LỜI CHÚA THỨ NĂM TUẦN XVII THƯỜNG NIÊN NĂM CHẴN (02/8/2018) – (Mt 13, 47-53) – DỤ NGÔN CHIẾC LƯỚI