“Giáo hoàng xanh�?

Ngư�i ta đã từng g�i một vị giáo hoàng là “Giáo hoàng xanh�.

Ngài có được danh hiệu như vậy trên cả mặt đ�i lẫn mặt đạo, bởi vì Ngài đã viết bàn rất nhi�u v� vấn đ� môi trư�ng, đồng th�i kêu g�i các tín hữu Công giáo trở nên những ngư�i tử tế hơn, trách nhiệm hơn trong việc quản lý công trình sáng tạo của Thiên Chúa.

Trong tri�u đại của vị giáo hoàng này, Vatican trở thành quốc gia độc lập đầu tiên trên thế giới thực hiện được việc trung hoà khí thải carbon (carbon-neutral), có nghĩa là tất cả khí thải nhà kính của quốc gia nh� bé này đ�u được bù đắp bởi các nguồn năng lượng tái tạo và các tín chỉ carbon (carbon-credit) nh� vào việc trồng thêm cây cối và việc sử dụng các tấm pin mặt tr�i. Chính ngài cũng đã sử dụng năng lượng một cách hiệu quả, tiết kiệm. Popemobile, chiếc xe chuyên dụng để chở ngài, cũng được thiết kế lại để có thể chạy được cả bằng điện.

Lạ là, “Giáo hoàng xanh� không phải là đức Phanxicô.

Nhưng là đức Bênêđíctô XVI, vị ti�n nhiệm, đi�u này có thể gây ngạc nhiên cho những ai vẫn tin rằng, di sản của ngài đơn giản là chủ nghĩa bảo thủ triệt để.

Trong Ngày Hòa bình Thế giới năm 2010, đức Bênêđíctô XVI đã ch�n chủ đ� “Nếu bạn muốn duy trì hòa bình, hãy bảo vệ công trình sáng tạo của Thiên Chúa.� Ngài nói: “Tất cả chúng ta đ�u phải có trách nhiệm bảo vệ và chăm sóc môi trư�ng�.

�ược gợi hứng từ sáng kiến của các vị ti�n nhiệm, là đức Gioan Phaolô II, đức Lêô XIII và đức Phaolô VI, trong thông điệp của mình, đức Bênêđíctô đã kêu g�i Dân Chúa hãy quan tâm đến tình trạng biến đổi khí hậu và hãy chăm sóc công trình sáng tạo, và coi đó như là một sự nới rộng sự quan tâm mà Giáo hội dành cho nhân loại. Ngài cũng đã đ� cập đến hiện tượng “tị nạn môi sinh� (ND: Những ngư�i tị nạn bởi vấn nạn môi trư�ng) vài năm trước khi đức Phanxicô cảnh báo v� việc yếu tố môi trư�ng trong cuộc khủng hoảng ngư�i tị nạn hiện nay.

�ức Bênêđíctô XVI đã đặt những câu h�i sau đây trong thông điệp của Ngài: “Liệu chúng ta có thể th� ơ trước những vấn đ� như biến đổi khí hậu, sa mạc hoá, các vùng nông nghiệp rộng lớn không thể canh tác, ô nhiễm sông ngòi và các nguồn nước ngầm, tính đa dạng sinh h�c bị mất đi, các thảm hoạ thiên nhiên gia tăng, và nạn phá rừng tại các vùng cận xích đạo và nhiệt đới? Liệu chúng ta có thể th� ơ trướcsự gia tăng của hiện tượng “các anh chị em tị nạn môi sinh�, là những ngư�i do suy thoái môi trư�ng sống buộc phải từ b� nhà cửa quê hương, và thư�ng là cả tài sản của mình nữa, để đối mặt với những nguy hiểm, những bấp bênh do bắt buộc phải thay đổi chỗ ở? Liệu chúng ta vẫn có thể tiếp tục thụ động trước những nguy cơ xung đột, và cả những xung đột đã thực sự xảy ra liên quan đến việc tiếp cận các nguồn tài nguyên thiên nhiên?�

Ngài nói thêm: “Tất cả những đi�u này đ�u là những vấn đ� có tác động quyết định đến việc thực hiện các quy�n con ngư�i, như quy�n sống, được nuôi dưỡng, được chăm sóc sức khoẻ và phát triển�.

�ức Bênêđictô XVI đ� cập đến vấn đ� môi trư�ng và biến đổi khí hậu không chỉ một lần. Tại Sydney vào năm 2008, Ngài đã nói với những bạn trẻ trong diễn văn ngày khai mạc Ngày Giới trẻ Thế giới rằng, bảo vệ công trình sáng tạo và chăm lo cho nhân loại là những vấn đ� thiết thân gắn bó với nhau.

Ngài nói: “Những ưu tiên, cổ võ bất bạo động, phát triển b�n vững, công lý và hoà bình, chăm sóc môi trư�ng là những chuyện sống còn đối với nhân loại. Tuy nhiên, ngư�i ta sẽ không thể lãnh hội, ý thức đầy đủ v� tất cả những đi�u này được, nếu thiếu đi một sự thấu triệt sâu xa v� phẩm giá thiên bẩm củamỗi một con ngư�i từ lúc thành thai cho đến khi qua đ�i: một phẩm giá được chính Thiên Chúa bantặng, bởi vậy nó được kể là bất khả xâm phạm�.

Thậm chí, ngài đã đưa đ� tài này vào trong tông thư “Sacramentum Caritatis� năm 2007 của ngài, với chủ đ� là: bí tích Thánh Thể, nguồn mạch và chóp đỉnh của đ�i sống và sứ mạng của Giáo hội.

Trong tông thư, ở phần có tựa là “Thánh hóa thế giới và bảo vệ công trình sáng tạo�, đức Bênêđíctô XVI lưu ý rằng ngay cả phụng vụ cũng nhắc nhở các tín hữu v� tầm quan tr�ng của công trình sáng tạo của Thiên Chúa khi “linh mục dâng lên Thiên Chúa l�i cầu nguyện cùng với bánh miến và rượu nho, là hoa màu ruộng đất và lao công của con ngư�i�.

Ngài nói thêm: “Với những l�i đ�c như thế, nghi thức phụng vụ không chỉ nhắc đến những của lễ mà chúng ta dâng lên Thiên Chúa là những nỗ lực, công khó của con ngư�i, mà còn giúp chúng ta ý thức rằng trái đất là một phần trong công trình sáng tạo của Thiên Chúa, và nó giúp cung cấp những thứ sống còn giúp duy trì cuộc sống chúng ta. Trái đất không giống như những thứ khác, nó không chỉ đơn thuần là vật chất như chúng ta vẫn thấy. �úng hơn, nó là một phần trong kế hoạch tốt lành của Thiên Chúa, trong đó tất cả chúng ta được m�i g�i trở nên những ngư�i con trai, con gái trong �ức Giêsu Kitô, Ngư�i Con Duy Nhất của Ngư�i�.

Các trước tác của ngài rất bổ ích và sâu sắc nên đã được trích dẫn nhi�u lần trong thông điệp v� môi trư�ng, “Laudato Si�, của đức Phanxicô.

Giống như đức Bênêđíctô và các vị ti�n nhiệm khác, đức Phanxicô cũng nhắc nhở rằng, sẽ không co� môi sinh học mà không co� nhân học thi�ch ư�ng.

“Không thể có một sự canh tân v� mối quan hệ của chúng ta với thiên nhiên mà không có một sự canh tân tự chính bản thân nhân loại. Sẽ không có sinh thái h�c mà không có một ngành nhân chủng h�c đầy đủ. Khi con ngư�i nhân loại bị coi chỉ đơn giản là một thực thể trong số những thực thể khác, là sản phẩm của sự tình c� hay hay thuyết định mệnh thể lý, thì ‘toàn bộ cảm thức v� trách nhiệm của chúng ta hết th�i’�, đức Phanxicô đã viết như thế, dẫn lại l�i của đức Bênêđíctô XVI.

Chăm lo “công trình sáng tạo�, hay “ngôi nhà chung của chúng ta�, như �ức Thánh Cha Phanxicô thư�ng g�i, dư�ng như sẽ tiếp tục là một trong những mối quan tâm hàng đầu trong tri�u giáo hoàng của ngài. Ngoài thông điệp của mình, đức Phanxicô thư�ng xuyên đ� cấp đến việc biến đổi khí hậu và môi trư�ng với nhi�u cử toạ khác nhau, chẳng hạn trong dịp ngài là vị giáo hoàng đầu tiên nói chuyện với Quốc hội Hoa Kỳ vào mùa thu năm ngoái.

Thế nhưng, chúng ta cũng không quên những đóng góp quan tr�ng, n�n tảng v� mặt h�c thuyết lẫn thực tiễn của các vị giáo hoàng ti�n nhiệm, đặc biệt là của đức Bênêdictô XVI.

Mary Rezac
Chuyển dịch: Kim Bình (Nhóm phiên dịch Mai Khôi)
http://www.catholicnewsagency.com

daminhvn