Xét mình Mùa V�ng: Tỉnh thức trước nhiếu lối sống nguy hiểm

�ể sống ni�m hy v�ng vào Thiên Chúa và gieo ni�m hy v�ng cho m�i ngư�i, đòi tôi phải luôn tỉnh thức trước cuộc sống của mình. Khi xét mình trong Mùa V�ng, tôi thấy mình có khi tỉnh mà không thức, có lúc thức mà không tỉnh; hoặc tỉnh thức v� những đi�u này nhưng lại mê muội v� những đi�u kia… Do đó, có thể tôi đang rơi vào nhi�u lối sống nguy hiểm:
– Nguy hiểm cơ bản là lối sống không trưởng thành v� nhân bản.
– Nguy hiểm đáng sợ là lối sống không trưởng thành v� tâm linh.
– Nguy hiểm thư�ng xuyên là lối sống không trưởng thành v� tri thức.

I. Nguy hiểm cơ bản là lối sống không trưởng thành v� nhân bản.

1. Quá chú tr�ng đến bản thân mình mà ít quan tâm đến tha nhân.
2. Coi tr�ng việc riêng mà coi nhẹ việc chung.
3. Chỉ làm những đi�u mình muốn làm mà không làm những đi�u mình phải làm.
4. �òi h�i ngư�i khác mà không h� đòi h�i mình.
5. Góp phần xây dựng thì ít mà chê bai phê phán thì nhi�u.
6. Ham quy�n hành chức vụ mà không khiêm tốn phục vụ.
7. Phục vụ theo ý mình mà không theo nhu cầu của ngư�i khác.
8. Ưa chuộng và quí mến ngư�i này nhưng ghét b� và khinh thư�ng ngư�i kia.
9. Cởi mở và vui vẻ với anh em này nhưng đóng kín và lạnh lùng với anh em khác.
10. �ặt nặng công việc mà coi nhẹ con ngư�i. (lấy con ngư�i làm phương tiện).
11. �ặt nặng hiệu năng mà coi thư�ng tính cách và ý hướng. (Bệnh thành tích).
12. �òi h�i có tự do mà không có khả năng sống tự chủ.
13. Khôn nhưng không ngoan, thẳng nhưng không khéo.
14. Phán đoán bên ngoài mà không tìm hiểu bên trong. (Nông cạn, hình thức)
15. �ánh giá mình và ngư�i khác dựa vào công việc, mà không dựa vào phẩm cách.
16. Biết lỗi mà không nhận lỗi; nhận lỗi mà không sửa lỗi. (Cố chấp)
17. Làm theo những gì mình nghĩ, mà không nghĩ v� những gì mình làm.
18. Nhiệt thành mà thiếu khôn ngoan. (Chủ quan, nhẹ dạ).
19. Ham nghe ngư�i khác tâng bốc mà không muốn nghe sự thật. (tự lừa dối mình).
20. Muốn m�i ngư�i phải giúp mình nhưng mình chẳng giúp ai. (ích kỷ).

II. Nguy hiểm đáng sợ là lối sống không trưởng thành v� tâm linh.

1. �ặt nặng hình thức, tổ chức b� ngoài, mà coi thư�ng nội dung và đ�i sống bên trong.
2. Ưu tiên cho các phương tiện vật chất, còn ơn thánh thì lại chẳng quan tâm.
3. Lao mình vào sự hiếu động ồn ào, còn nội tâm thì lạnh lùng, trống vắng.
4. �ặt nặng việc hưởng thụ, coi thư�ng việc khổ chế.
5. Bám vào những công việc của Chúa, còn chính Chúa thì phớt l�.
6. Lo được lòng m�i ngư�i mà không lo được lòng Chúa.
7. Chuyên chăm việc đ�i mà lư�i biếng việc đạo.
8. Phản ứng tự nhiên mà thiếu tinh thần siêu nhiên
9. Lo bồi dưỡng thân xác mà không lo bồi dưỡng tâm hồn.
10. Sống bác ái mà thiếu chân thật, sống chân thật mà thiếu bác ái.
11. Làm việc vì danh thơm tiếng tốt hơn là vì lòng yêu mến.
12. Tìm cách thay đổi m�i ngư�i mà không thay đổi chính mình.
13. Lo xây đắp tương lai mà không sống tr�n giây phút hiện tại.
14. Muốn thành quả mà không muốn hy sinh.
15. Thực thi bác ái mà lại không sống công bằng.
16. Yêu mến Chúa mà không yêu mến anh em.
17. Theo đuổi ơn g�i mà không sống ơn g�i: lo tiến thân mà không hiến thân.
18. Nỗ lực sống trung thành nhưng lại thiếu trung thực.
19. Cầu nguyện một đàng, sống một nẻo.
20. Nhi�u thiện chí mà không có hành động.

III. Nguy hiểm thư�ng xuyên là lối sống không trưởng thành v� tri thức.

1. Biết nhi�u thứ mà không biết mình.
2. Biết thì nhi�u mà sống không bao nhiêu.
3. Biết chẳng bao nhiêu mà tự kiêu tự mãn.
4. Trí thức uyên thâm mà lại thiếu đức độ.
5. Chỉ đạt lý mà không thấu tình.
6. Làm việc mà không xem tình hình, không xét hậu quả.
7. Thông minh tài trí nhưng lại sống ích kỷ, hẹp hòi.
8. H�c nhi�u, đ�c nhi�u mà thiếu suy tư nghi�n ngẫm.
9. Chỉ nghe biết mà không truy tìm, tra cứu, đi�u nghiên.
10. Nhai lại tư tưởng ngư�i khác mà không khai sáng tư tưởng mình.
11. Chỉ dựa vào sách vở và lý thuyết mà không có kinh nghiệm thực tế.
12. Thấy chi tiết mà không thấy tổng quát.
13. Muốn động tay động chân mà không muốn động não.
14. Hiểu biết nhi�u nhưng không biết đi�u chính yếu.
15. Hiểu biết nhi�u nhưng không sát, không sâu.
16. Hiểu biết mau nhưng không nguồn, không ng�n.
17. Hiểu biết nhi�u mà không biết những đi�u mình phải biết.
18. Hiểu biết nhi�u mà không biết những đi�u mình không được phép biết.
19. Hiểu biết nhi�u mà không biết sống yêu thương.
20. Hiểu biết sâu xa v� nhi�u thứ nhưng lại hiểu biết cạn cợt v� Thiên Chúa.

Những lối sống trên đây luôn nằm trong tình trạng nguy hiểm. Nhưng hiểm nguy lớn nhất là tôi không nhận ra mình đang trong tình trạng nguy hiểm. Sống tỉnh thức là nhận thấy nguy hiểm do sự thiếu quân bình và cân đối trong đ�i sống mình v� m�i mặt. Chỉ một chút quá đà sẽ gây ra hư hại khó lư�ng. Chỉ một chút hụt hẫng sẽ rơi vào cảnh trống vắng nội tâm, dễ bị ma quỷ khống chế và thống trị.

Thật vậy: “Quỷ thấy nhà b� trống, lại được quét tước trang hoàng hẳn hoi. Nó li�n đi kéo thêm bảy thần khác dữ hơn nó, và chúng vào ở đó. Rốt cuộc tình trạng của ngư�i ấy còn tệ hơn trước� (Mt 12,44-45).

Lm Thái Nguyên