HỒNG Y LÀ AI VÀ CÓ CHỨC NĂNG GÌ ?

Nhân viêc  �ức Thánh Cha Phanxicô vừa ch�n thêm 17 tân Hồng Y,  tôi xin được trả l�i  chung những câu h�i của nhi�u đôc giả v� vai  trò và trách nhiệm của tước vị Hồng Y trong Giáo Hội Công Giáo La Mã  như sau:

Trước hết, v� ngữ căn ( etymology), từ Hông Y ( Cardinal) xuất phát từ  nguyên ngữ Latin CARDO có nghĩa là “cái bản l�.(hinge) “tức bộ phân then chốt để giừ cho cánh cửa được đứng vững trong khung cửa. Từ ý nghĩa tượng trưng này, các Hồng Y được mệnh danh là “những vị Hoàng tử ( princes) của Giáo Hội  với  2 chức năng rất quan tr�ng sau đây:

1. Là cố vấn để đóng góp ý kiến (kiến thức và khôn ngoan) cho �ức Thánh Cha trong việc đi�u hành và cai tri Giáo Hôi Công Giáo  hoàn vũ

2. Khi vào Mật nghị (Conclave) để bầu Giáo Hoàng mới , tất cả các Hông Y đủ đi�u kiện theo luật bầu cử- nghĩa là dưới 80 tuổi-  đ�u đương nhiên là các  ứng viên (potential candidates có thể được bầu chứ không ra ứng cử) và cũng là những ngư�i được quy�n b� phiếu ch�n (elector) Giáo Hoàng mới, khi đương kim Giáo Hoàng qua đ�i ( hay đột nhiên từ nhiệm như trư�ng hợp cá biệt của �ức Thánh Cha Biển �ức XVI năm 2012 ( x. Giáo luật số 349)

Theo Luật bầu Giáo Hoàng hiên hành, áp dụng từ nhi�u năm qua, thì khi tròn 80 tuổi, các Hồng Y không còn được tham dự Mật  nghị  để bầu  Giáo Hoàng mới  hay tham dự bất cứ mật hội nào do �ức Thánh Cha triệu tập và chủ t�a để bàn thảo v�  một vấn đ� quan tr�ng nào của Giáo Hội.Thêm nữa, khi các  Hồng Y đến tuổi 75, và hiện đang  coi sóc các Tổng Giáo Phận hay các  Bộ hoặc Cơ quan tr�ng yếu  trong Giáo Tri�u Roma  thì cũng phải xin từ chức, để tùy �ức Thanh Cha quyết định chấp nhận hay cho lưu nhiệm thêm. Thí dụ, trư�ng hợp  �ức  Giáo Hoàng.Biển �ức XV! ,  khi đang còn làm Tổng Trưởng Thánh Bộ Giáo Lý �ức Tin, đã xin nghỉ hưu năm ngài 75 tuổi nhưng đã được �ức cố Giáo Hoàng  Gioan-Phaolô II yêu cầu tiếp tục nhiệm vụ  thêm th�i gian nữa, nên ngài vẫn đảm trách chức vụ Tổng Trưởng trên cho đến  khi ngài được bầu lên ngôi Giáo Hoàng  ngày 19-tháng 4 năm 2005 ( x.giáo luật số 354)

Trước năm 1917 tức là năm ban hành bộ Giáo luật cũ, (giáo luật mới 1983 thay giáo luật cũ 1917) các Hồng Y có thể là những thư�ng  dân  không có chức linh mục hay giám mục  được Giáo Hoàng ban cho tước vị này,  vì những lý do riêng tư. Nhưng với Giáo luật năm 1917, thì ngư�i thư�ng dân không còn được ch�n nữa, mà chỉ dành cho các linh mục hay giám mục xuất sắc mà thôi. �ến th�i �ức cố Giáo Hoàng Gioan XXIII, thì ai được phong tước Hông Y cũng phải được thụ phong Giám mục nếu vị đó chưa là giám  mục.Sở dĩ thế vì  cho đến nay,  thì tước Hồng Y vẫn còn được trao cho một số linh mục xuất sắc, từng giữ các chức vụ quan tr�ng trong Tòa Thánh  hoặc là những thần h�c gia nổi tiếng như các linh mục  Yves M.J  Congar (O.P) Henri de LuBac và Allen Dulles (SJ) ( đ�u đã qua đ�i) ..Trong đợt Hồng Y mới được công bố  Chúa Nhật ngày 09  tháng 10 vừa qua,, cũng có  01  linh mục  xuất sắc,đang là Giám quản cũng  được ch�n làm Hồng Y..�ó là cha Ernest Simoni thuộc Tông Giáo Phận Scutari, Abani, đã quá 80 tuổi nên không được đi bầu Giáo Hoàng nữa.

Cũng cần nói thêm là khác với thông lệ trong quá khứ khi Hông Y được ch�n từ những gia đình quí tộc � Âu Châu hoặc những ngư�i được Giáo hoàng ưu đãi, thưởng công riêng, các Hồng Y ngày nay phần lớn xuất thân từ những gia đình đạo đức, bình dân, phải là nam giới và ít nhất  là  ngư�i có chức linh mục và  “ trỗi vượt v� đạo lý, tác phong, đạo đức và khôn ngoan� ( x. giáo luật số 351 & 1).Nhưng thư�ng là  các giám mục xuất sắc v� đức độ và khả năng để có thể trở thành Giáo Hoàng cai quản Giáo Hội trong tương lai. Lại nữa, vì  Hồng Y có thể là linh mục , nên nếu vị  này được đắc cử Giáo Hoàng thì phải được Hồng Y niên trưởng tấn phong chức  Giám  Mục trước khi  đăng quang.Nếu Hồng Y niên Trưởng vắng mặt thì Hồng  Phó niên trưởng  sẽ làm việc này.Nếu vị này cũng vắng mặt,  thì Hồng Y cao niên nhất thuộc đẳng Giám mục sẽ  truy�n chức Giám mục cho tân Giáo Hoàng chưa có chức Giám mục. ( x.giáo luật số 355, &1) .

Tuy nhiên việc này chưa từng xẩy ra vì các Hồng Y từ nhi�u thập niên qua đ�u là những vị có chức Giám mục  hay đã được tấn phong giám mục sau khi được phong tước Hồng Y.Nghĩa là không có trư�ng hợp môt Hồng Y chỉ có chức linh mục mà được  bầu làm  Giáo Hoàng từ nhi�u thập niên qua.Cho nên không thể nói cách chung chung là các Giám mục hay linh mục có thể được bầu làm Giáo Hoàng. Phải nói cho đúng là cho đến nay,  chỉ có các Hồng Y dưới 80 tuổi mới đủ đi�u kiện để đi bầu Giáo Hoàng mà thôi, vì tất cả các Hông Y trong Giáo Tri�u Rôma hiện nay đ�u có chức Giám mục, chứ không có vị nào còn là linh mục., cho dù  mỗi lần tấn phong thêm Hồng Y,  đ�u có một vài ba Linh mục được ch�n, nhưng các vị này đ�u đã quá 80 hay gần 80 tuổi rồi nên không có triển v�ng được bầu làm Giáo Hoàng.

Như thế cho thấy chức Giám mục là chức thánh quan tr�ng nhất của Giáo Hội, vì Giám mục là những ngư�i kế vị các Thánh Tông �ồ trong chức năng và sứ mệnh rao giảng Tin Mừng cứu độ, dạy dỗ chân lý và cai trị Giáo Hội. Chúa Giêsu xưa chỉ ch�n các nam Tông �ồ, mà ngư�i kế vị các ngài là các Giám mục ngày nay trong Giáo Hội. Hồng Y không phải là một chức thánh mà chỉ  là tước vị (Title) do Giáo Hội đặt ra vì nhu cầu ch�n ngư�i kế vị Thánh Phêrô, tức �ức Thánh Cha cũng là Giám mục Rôma và  là Thủ lãnh Giáo Hội Công Giáo hoàn vũ.

Các Hồng Y h�p lại thành Hồng Y �oàn riêng biệt ( College of Cardinals) do  một vị làm niên trưởng ( Dean)

 Có 3 đẳng cấp Hồng Y  sau đây.

1. Hồng Y Giám mục ; (Cardinal bishops) là những giám mục từng coi sóc những giáo phận chung quanh Rôma nhưng nay là những Hồng Y thâm niên  làm việc tr�n th�i gian (full-time) trong Giáo Tri�u Roma. ( Roman Curia)

2. Hồng Y Linh mục (Cardinal Priests) là những Hồng Y hoăc làm việc trong Giáo Tri�u hoặc đang coi sóc cácTổng Giáo Phận ngoài Roma  tức là các Tổng Giáo phận ở � hay ở các quốc gia trên thế giới như Paris, New York, Sydney, Houston, Saigon, Manilla v.v

3. Hồng Y Phó Tế (Cardinal Deacons) từng là những Giám mục hiệu tòa ( Titular Bishops) tức là không coi sóc Giáo phận nào,và đang làm việc tr�n th�i gian trong Giáo Tri�u.

Khi các Hồng Y h�p kín để bầu Giáo Hoàng mới, Hồng Y Trưởng đẳng Phó tế sẽ công bố danh tánh vị được đắc cử và có thể thay thế �ức Thánh Cha để trao dây Pallium cho các tân Tổng Giám mục hoặc cho ngư�i đại diện các vị vắng mặt. ( x. giáo luật số 355, & 2)

Thêm nữa, tất cả các Hồng Y, khi được �ức Thánh Cha ch�n và trao tước vị này,  đ�u được chỉ đinh tước hiệu( Title) của một thánh đư�ng trong hoặc ngoài Rôma. Với tước hiệu đó,  tân Hông Y đến thánh đư�ng được chỉ định để nhận tòa nhưng không có quy�n quản trị nào v� hành chánh, nhân sự cũng như tài sản của thánh đư�ng đó, mà chỉ hiệp thông để hỗ trợ v� mặt  tinh thần mà thôi.( giáo luật số 357 &1)

Sau hết, tất cả  các Hồng Y,  nếu không đảm nhận chức vụ Tổng Giám Mục  để coi sóc các Tổng giáo phận ở đâu  trên thế giới, thì đ�u phải cư trú ở Rôma  hoặc phải trở v� Giáo đô khi �ức Thánh Cha triệu tập để h�p bàn việc gì quan tr�ng của Giáo Hội (giáo luật số 356)

Chúng ta hãy cầu nguyện nhi�u cho các  Tân Hồng Y  mới được ch�n để các ngài có đủ ơn Chúa  hầu chu toàn trách nhiệm được trao phó.

Tổng số Hồng Y của Giáo Hội hiện nay là 228 vị , trong đó chỉ có 121 vị dưới 80 tuổi, tức là  có đi�u kiện đi bầu Giáo Hoàng mới, khi có  nhu cầu này mà thôi.

LM. Phanxicô Xaviê Ngô tôn Huấn

CGVN