Vinh dự của tôi là Thập Giá Chúa Giêsu Kitô

Tại sao Thập Giá Chúa Giêsu Kitô là vinh dự, là ni�m tự hào của tôi?

Những ngày Tuần Thánh, suy niệm v� Thập giá để thêm xác tín v� ni�m vinh dự vào Thập giá Chúa Giêsu Kitô.

 1. Thập giá là nhục hình

Vào th�i của �ức Giêsu, Thập giá tiên vàn là một nhục hình. Trong đế quốc Rôma, Thập giá là một hình phạt dành cho các tội tr�ng. Tội nhân thư�ng bị đánh đòn, và sau đó phải vác thanh ngang tới pháp trư�ng. Có hai hình thức Thập giá. Một thứ giống như chữ T (thanh ngang được chồng lên chóp của cây gỗ đứng); một thứ giống hình chữ thập, với bản án ghi vào ở trên thanh ngang. Thêm vào đó, cũng có nhi�u kiểu để treo tử tội: thư�ng là bị lột hết áo xống, và bị cột hoặc đóng đinh vào khổ giá, có khi đầu bị dốc ngược xuống đất. Nói chung, đây là một hình phạt chỉ dành cho lớp bần đinh hoặc nô lệ, các tên đại tặc hay là phiến loạn; các công dân Rôma không phải chịu hình phạt này trừ khi nào h� đã bị tước đoạt quy�n công dân. Ngoài sự đau đớn do cuộc hành hình gây ra, hình phạt Thập giá còn mang thêm tính cách ô nhục: tử tội không được an táng, nhưng phải phơi thây giữa tr�i làm mồi cho chim muông dã thú. Vì tính cách nhục nhã như vậy nên không ai muốn làm anh hùng bằng cái chết trên Thập giá. Cũng vì lý do đó mà việc tôn kính �ức Kitô trên thập tự là cả một chuyện điên rồ hèn hạ, không những thánh Phaolô đã viết như vậy trong thư thứ nhất gửi tín hữu Côrintô vào khoảng 20 năm sau biến cố xảy ra, mà rồi một thế kỷ sau đó (khoảng 150-153) trong quyển sách “Hộ giáo� (Apologia I, 13,4), thánh Giustinô còn ghi nhận rằng: dân ngoại coi chúng tôi là b�n khùng bởi vì đã tôn tên tử tội trên Thập giá là �ấng Tạo dựng đất tr�i. (x.Thần h�c v� Thập giá, Th�i sự thần h�c số 7 tháng 3/97). Nhìn từ góc độ luật pháp, Thập giá được xem là một hình phạt tàn bạo của ngành tư pháp Rôma dành cho các tử tội, phạm nhân phải vác lấy gánh nặng h� đã gây và đi đến chỗ chết như một kiểu đ�n bù công khai.

 2. Thập giá �ức Kitô

Thập giá (cuộc khổ nạn của Chúa Giêsu) là khúc xương khó nuốt nhất đối với các môn đệ. Ba lần Chúa báo trước cuộc tử nạn. Cả ba lần h� đ�u không hiểu và không chấp nhận. Các môn đệ nghe nói đến thập giá thì nổi da gà. Thập giá gợi lên một cây khổ giá trần trụi. Thập giá gợi lên hình ảnh một con ngư�i quằn quại, tuyệt v�ng trong đau đớn, nhục nhã nỗi ê ch�, lơ lửng giữa tr�i và đất, hấp hối giữa sống và chết, bị nhiếc mắng trước những cái nhìn thù ghét và khinh khi, bị chê bai trước những con mắt tò mò và dửng dưng. Phêrô đã từng run rẩy can ngăn Chúa Giêsu đừng đi vào con đư�ng thập giá. Các tông đồ rùng mình sợ hãi khi Chúa Giêsu nói đến thập giá.

Thập giá gồm một cây dài và một cây ngang. Cây dài thẳng đứng, luôn được chôn trên chỗ hành hình, tức là đồi Gôlghôta, đồi S�, vì có hình cái s�. Từ trong thành, ngư�i dân luôn luôn thấy những cây d�c đứng này. �ây là dụng cụ hăm d�a để dân Do Thái đừng phản loạn, đừng nỗi dậy. Vì thế, tử tội chỉ vác cây ngang đi qua thành phố: lại một hình thức hăm d�a. Khi đến nơi hành hình, lý hình sẽ đóng lại thành cây thập giá, đóng đinh tử tội vào và dựng lên, cả cây thập giá và ngư�i bị đóng đinh.

Chúa Giêsu đã ch�n Thập giá làm phương thế thực hiện Ơn Cứu Rỗi. Thập giá được tạo nên do hai thanh gỗ, một nằm và một đứng. Thanh nằm tượng trưng cho sự chết và sự hận thù ghen ghét của thế gian; thanh đứng tượng trưng cho tình yêu và sự sống vươn cao. Hai thanh bắc ngang nhau tượng trưng cho sự tương phản giữa sự sống và sự chết; giữa vui và buồn; cư�i và khóc; hận thù và thứ tha; ghen ghét và yêu thương; giữa ý muốn của con ngư�i và ý muốn của Thiên Chúa. �ặt thanh sự sống và tình yêu lên thanh sự chết và oán thù là cách duy nhất để làm nên một thập giá.

Tư�ng thuật v� cuộc thương khó, Thánh Matthêu và Maccô trình bày Chúa Giêsu như một ngư�i hoàn toàn công chính đã bị bắt bớ và bị hãm hại vì sứ mạng của mình.

Thánh Luca nói v� ý nghĩa Thập giá. Nh� cái chết của Ngài mà bao nhiêu ngư�i được ơn trở lại: Phêrô đã khóc lóc sau khi chối b� Thầy, Simon Cyrênê đã hoán cải khi vác đỡ Thập giá cho Chúa, một số phụ nữ đã đấm ngực than khóc thống hối, một tên tử tội cũng ăn năn. Những giây phút cuối của Chúa trên Thập giá đã trở thành cao điểm của ơn cứu chuộc: Ngài đã xin Chúa Cha tha tội cho những lý hình, l�i cuối cùng của Ngài trước khi tắt thở biểu lộ lòng tín thác nơi Chúa Cha: “Lạy Cha, con xin phó thác thần trí con trong tay Cha� (Lc 23,46). Như vậy, đối với Luca, việc Chúa chịu chết trên Thập giá là một biến cố cứu rỗi.

Thánh Gioan nhìn Thập giá như sự bộc lộ của vinh quang Thiên Chúa: �ức Kitô bị treo trên Thập giá là biểu trưng của việc Ngài được nhấc lên kh�i mặt đất để thu hút m�i sự v� với mình (Ga 12,32). Cuộc tử nạn bắt đầu với việc rửa chân cho các môn đệ và di chúc v� tình yêu: Chúa Giêsu giải thích ý nghĩa cái chết của mình như một cử chỉ tình nguyện để bộc lộ tình yêu dành cho các bằng hữu. Chính Ngài đi ra đón những kẻ lùng bắt mình. Cuộc tra tấn dã man biến thành lễ nghi phụng vụ, khi �ức Giêsu khoác tấm áo đ� với vòng gai, và bản án là Vua (Ga 19,14.19). Thánh Gioan lặng lẽ theo dõi những giây phút chót của Chúa trên Thập giá, ghi chú những cử chỉ nhằm hoàn tất Kinh Thánh: từ việc ký thác bà mẹ cho môn đệ, việc nhắp những gi�t giấm cho tới việc bị ng�n giáo đâm thủng sư�n; nhất là Gioan nhận định v� những hiệu quả của cái chết: máu, nước, Thánh Thần, biểu hiệu của mạch sống mới. Thập giá trở thành nơi bộc lộ của vinh quang Thiên Chúa: Thiên Chúa t� vinh quang của tình yêu khi ban Con Một cho nhân loại; nơi �ức Giêsu, Thập giá không phải là một nhục hình nhưng là ngai toà mà Ngài hành xử vương quy�n, không phải vương quy�n theo nghĩa trần tục nhưng là vương quy�n của tình yêu.

Như thế, cả bốn Phúc âm đã có một diễn trình từ chỗ tư�ng thuật một biến cố kết liễu cuộc đ�i của Chúa Giêsu cho đến chỗ khám phá ra ý nghĩa của biến cố trong kế hoạch của Thiên Chúa.

Nơi các tác phẩm của thánh Phaolô và của các thánh tông đồ, Thập giá được trình bày dưới khía cạnh của một việc tuyên xưng, hoặc trong l�i giảng hoặc trong phụng vụ. Trong những bài giảng đầu tiên của Phêrô, việc �ức Giêsu bị ngư�i Do thái nộp cho Philatô xét xử đóng đinh trên Thập giá đã trở thành một biến cố cứu độ: Thiên Chúa đã suy tôn �ức Giêsu làm �ức Chúa và vị Cứu tinh (Cv 2,36; 4,10; 10,39; 13,29). L�i tuyên xưng trong l�i giảng của các thánh tông đồ cũng trở thành l�i tuyên xưng đức tin của các tín hữu, đặc biệt là khi cử hành phụng vụ: “�ức Kitô đã chết vì tội chúng ta, theo l�i Kinh Thánh� (1Cr 15,3); “�ức Giêsu Kitô đã hạ mình, vâng l�i cho đến nỗi bằng lòng chịu chết, chết trên cây thập tự� (Pl 2,8); nhưng cái chết đó đã trở thành nguyên cớ cho sự siêu tôn: “�ức Giêsu Kitô là Chúa�. Trong thư gửi Côlôsê 1,19, chúng ta cũng gặp thấy l�i tuyên xưng dưới hình thức của thánh ca: “Thiên Chúa đã muốn làm cho tất cả sự viên mãn hiện diện ở nơi Ngư�i, cũng như muốn nh� Ngư�i mà làm cho muôn vật được hòa giải với mình. Nh� máu Ngư�i đổ ra trên Thập giá, Thiên Chúa đã đem lại bình an cho m�i loài dưới đất và muôn vật trên tr�i�.

 Khi nghe các tông đồ và các tín hữu tuyên dương một tội phạm bị xử tử trên Thập giá, nhi�u ngư�i đã chói tai và không kh�i đặt câu h�i: phải chăng các Kitô hữu là b�n ngư�i cuồng tín? Thế nhưng, thay vì tránh né nói tới Thập giá để kh�i gây hiểu lầm, thánh Phaolô đã dám đi thẳng vào vấn đ�: “Dân Do thái thì đòi phép lạ, dân Hy lạp thì tìm lý lẽ cao siêu; còn chúng tôi lại rao giảng một �ức Kitô trên Thập giá, một đi�u vấp phạm cho dân Do Thái và đi�u dại dột đối với dân Hy lạp. Thế nhưng, đối với ai được g�i, dù là Do thái hay Hy lạp, thì đó là một vị cứu tinh với quy�n năng và khôn ngoan của Thiên Chúa; bởi lẽ sự dại dột của Thiên Chúa thì khôn ngoan hơn con ngư�i gấp bội, và sự yếu ớt của Thiên Chúa thì mạnh mẽ hơn của con ngư�i trăm lần� (1Cr 1,18-25). Thánh Phaolô còn thêm: “Khi ở với anh em, tôi không biết chuyện gì khác ngoài �ức Giêsu Kitô, �ức Giêsu Kitô trên Thập giá� (1Cr 2,2).

Thiên Chúa đã biến đổi dụng cụ độc ác tàn nhẫn của con ngư�i thành dụng cụ diễn tả tình yêu thương bao dung, tha thứ; biến dụng cụ giết ngư�i thành dụng cụ giải thoát con ngư�i kh�i phải án chết đ�i đ�i; biến dụng cụ chế nhạo của con ngư�i thành dụng cụ diễn tả chiến thắng vinh quang của �ức Kitô. Như thánh Phaolô đã nói : “Thật thế, l�i rao giảng v� thập giá là một sự điên rồ đối với những kẻ đang trên đà hư mất, nhưng đối với chúng ta là những ngư�i được cứu độ, thì đó lại là sức mạnh của Thiên Chúa�(1Cr 1,18).

Nếu thập giá là biểu tượng của đau khổ thì �ấng chịu đóng đinh đã chiến thắng đau khổ. Chúa Kitô đã tạo ra sự khác biệt hoàn toàn giữa thập giá và kẻ bị đóng đinh. Khi nhận lấy thập giá, Chúa Kitô đã dùng tình yêu biến đau khổ thành ni�m vui. Tình yêu làm cho thập giá trở thành Thánh Giá.

Thập giá biểu tượng cho cuộc chiến đấu của Chúa Giêsu và cũng là biểu tượng cho tình yêu mạnh hơn sự chết và cho sự Thiện sẽ giành chiến thắng cuối cùng trên sự �c.

Thập giá là cánh cổng dẫn vào sự sống, thất bại chuyển thành chiến thắng, sự sống bị tước đoạt trở thành sự sống viên mãn, ai đánh mất mạng sống mình sẽ tìm gặp lại sự sống, ai can đảm chết cho Chúa Kitô sẽ được sống muôn đ�i.

 3. Thập giá là vinh dự

 Trên Thập giá, Chúa Giêsu đã đáp trả lại tất cả m�i bất công và hận thù bằng lòng bao dung tha thứ. Thập giá �ức Kitô không chất chứa hận thù, oán ghét mà luôn mang dáng đứng của tình yêu và sự khoan dung tha thứ. Trên Thập giá, Chúa Giêsu đã cầu nguyện cùng Chúa Cha: “Xin Cha tha cho chúng vì chúng không biết việc chúng làm�. Hơn thế nữa, Ngài công bố ơn cứu độ của Thiên Chúa ngay trên thập giá, lúc mà thế trần nhìn thấy Ngài trần trụi và yếu đuối nhất, khi Ngài ôm tr�n con ngư�i tội lỗi trần gian qua hình ảnh tên gian phi biết cúi mình nhận ra Chân Lý: “Tôi bảo thật anh, hôm nay, anh sẽ được ở với tôi trên Thiên �àng� (Lc 23,43).Chúa Giêsu đã xóa màu đen ghê tởm của sự dữ trong lòng con ngư�i qua việc phục hồi giá trị của mỗi nhân vị và đưa nhân loại đến với Thiên Chúa qua Tình Yêu toàn tha của Ngài. Chúa Giêsu đã dùng cạn hết m�i dấu chỉ của thế trần để biểu lộ Tình Yêu thâm sâu của Ngài cho chúng ta. �ó là màu trắng thanh khiết nhất và là ánh sáng đẹp nhất mà nhân trần này có thể chiêm ngưỡng.

“Lạy Cha, con phó linh hồn trong tay Cha�. Chúa Giêsu nói l�i phó dâng và Ngư�i trút hơi thở cuối cùng. Màn trong ��n Th� xé ra làm đôi. Giao Ước cũ đã hết hạn, Giao Ước mới đã khởi đầu.Viên sĩ quan chứng kiến cuộc Tử Nạn của Chúa đã tin nhận Ngư�i là �ấng Công Chính, dân chúng tham gia cũng ra v� đấm ngực ăn năn. Như vậy, ngay khi Chúa Giêsu vừa tắt thở, Thập giá đã tràn căng sức mạnh cứu rỗi và từ đó nên nguồn mạch đức tin. “Khi nào Ta bị treo lên, Ta sẽ kéo m�i sự lên với Ta�. Sinh th�i Chúa Giêsu đã có lần báo trước hiệu quả cứu độ của Thập giá, nhưng khi “gi�� Thập giá của Ngư�i đến, ngư�i ta mới thấy nghịch lý muôn đ�i của Tin mừng cứu rỗi: khôn ngoan biểu lộ qua điên dại; sức mạnh vươn lên từ yếu đuối; và sự sống hạnh phúc nẩy sinh từ những đi�u tưởng như mất mát chết chóc bi thương. Giáo Hội của những kẻ tin vào tình thương Thiên Chúa khởi nguồn từ đây (�GM Giuse Vũ Duy Thống).

Vì thế, ni�m vinh dự của ngư�i môn đệ �ức Kitô là: “Ước chi tôi chẳng hãnh diện v� đi�u gì, ngoài Thập giá �ức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta!� (Gal 6,14). Ni�m tự hào của ngư�i môn đệ v� Thập giá là sự khôn ngoan và quy�n năng của Thiên Chúa : “Sự điên rồ nơi Thiên Chúa thì khôn ngoan hơn loài ngư�i, và sự yếu đuối nơi Thiên Chúa thì mạnh sức hơn loài ngư�i� (1Cr 1,24 -25).

Thập giá đã in sâu và gắn chặt với Chúa Giêsu Kitô. Ngay cả sau khi Chúa sống lại vinh quang, các vết thương khổ nạn thập giá vẫn hiển hiện, vẫn không bị xóa nhòa. Thập giá Chúa Kitô xuyên qua th�i gian và hiện diện trong mỗi giây phút cuộc đ�i chúng ta. Sự hiện diện ấy làm thay đổi tất cả.

Chúng ta yêu mến, tôn th� Chúa Giêsu trên Thập giá.Trong xã hội tiêu thụ và hưởng thụ ngày nay, bóng tối của quy�n lực, ti�n của, danh v�ng, lạc thú đang che m� bóng Thập giá. Con ngư�i đang lao mình vào bóng tối bằng m�i giá. Xã hội hôm nay cần phải được ánh sáng của Thập giá soi dẫn. Từ Thập giá �ức Kitô, tình thương chúc phúc thế gian, sự sống chan chứa cho lòng ngư�i. Thập giá là vinh dự, là ni�m vui, là hy v�ng, là sự nghiệp và là hạnh phúc của ngư�i môn đệ Chúa Giêsu Kitô.

  Lm. Giuse Nguyễn Hữu An