Má»™t kitô hữu thiện tâm đã há»i Fritz Pearls, nhà tâm lý há»c lừng danh và can đảm, là liệu ông có được Æ¡n cứu rá»—i hay không. Ông trả lá»i bằng cách nói rằng, tôi vẫn Ä‘ang cố để tìm xem nên để ngưá»i ta dùng tôi thế nà o đây! Lá»i vặn lại cá»§a ông cÅ©ng giống lá»i cá»§a thánh nữ Têrêxa Avila, ngưá»i đã tuyên bố má»™t khi chúng ta đạt đến đỉnh cao nhất cá»§a sá»± trưởng thà nh thì chúng ta chỉ còn má»™t câu há»i là : Tôi sẽ có Ãch đến đâu? Cả hai Ä‘á»u đúng, và cái nhìn sâu sắc cá»§a há» là má»™t đòi há»i thách thức cần thiết. Chúng ta thưá»ng dá»… dà ng có má»™t quan Ä‘iểm sai cả vá» cương vị kitô hữu lẫn sá»± trưởng thà nh cá»§a con ngưá»i.
Má»™t khi đã trưởng thà nh, câu há»i không được đặt ra trong Ä‘á»i chúng ta là : Tôi phải là m gì để và o thiên đà ng? Hay, tôi phải là m gì để không và o há»a ngục? Äiá»u nà y không có nghÄ©a là sá»± lo lắng vá» Æ¡n cứu độ cá»§a chúng ta không quan trá»ng, hay thiên đà ng và há»a ngục không có tháºt, mà vấn đỠlà động cÆ¡ sâu xa nhất cá»§a chúng ta là phải là m việc cho ngưá»i khác chứ không cho bản thân mình. Thiết yếu, nếu chúng ta biết táºp trung và o nhu cầu cá»§a ngưá»i khác, thì Æ¡n cứu độ cá»§a chúng ta sẽ tá»± nhiên có. Có thể nói, cả Kinh thánh và những tinh hoa khôn ngoan cá»§a nhân loại Ä‘á»u cho rằng chúng ta không nên quá táºp trung và o việc giúp đỡ ngưá»i khác mà quên mất nhu cầu cá»§a chÃnh mình, nhưng cả hai, cÅ©ng như kinh Hòa Bình cá»§a thánh Phanxicô Ä‘á»u nói việc chăm lo bản thân là nghịch lý vì chÃnh lúc chúng ta cho ngưá»i khác là lúc chúng ta nháºn được những gì cần cho cuá»™c sống cá»§a chÃnh mình.
Vì thế mối báºn tâm tiên quyết cá»§a chúng ta là không nên đặt những loại câu há»i: Liệu tôi có được cứu độ hay không? Hay tháºm chà cả câu: “Liệu tôi có thấy Chúa Giêsu là đấng cứu độ riêng cá»§a tôi hay không?†Má»™t lần nữa, cần phải thẩm định lại Ä‘iá»u nà y: Äối vá»›i kitô hữu, mối liên hệ riêng tư và xúc cảm vá»›i Chúa không phải là điá»u không quan trá»ng hay có thể bá» qua. Tháºt váºy, trong Tin Mừng, đặc biệt trong Tin mừng thánh Gioan, má»™t mối liên hệ sâu Ä‘áºm, xúc cảm, và riêng tư vá»›i Chúa Giêsu là trá»ng tâm và mục Ä‘Ãch cá»§a vai trò môn đệ cá»§a kitô hữu. Xét cho cùng, chúng ta không phát triển mối liên hệ vá»›i Chúa Giêsu để có được năng lượng và kim chỉ nam đúng đắn để từ đó giúp đỡ ngưá»i khác, dù nó ở trong mối liên hệ nà y. Nhưng đúng hÆ¡n, chúng ta phát triển mối liên hệ máºt thiết vá»›i Chúa Giêsu vì cùng Ä‘Ãch cá»§a nó là lý do tối háºu để chúng ta trở nên kitô hữu.
Truyá»n thống giữ đạo cá»§a các phái Phúc âm và Công giáo La Mã đã xác nháºn Ä‘iá»u nà y là đúng. Không có gì hÆ¡n được mối liên hệ riêng tư và đầy xúc cảm vá»›i Chúa Giêsu và nếu không có mối liên hệ đó thì quả tháºt, chúng ta không phải là môn đệ Ä‘Ãch tháºt cá»§a Chúa Kitô nữa. Tuy nhiên, chÃnh Chúa Giêsu đã là m nhẹ bá»›t cách hiểu chÃnh thống cá»±c Ä‘oan hay sùng đạo phiến diện cá»§a vấn đỠnà y khi Ngà i gắn tình yêu máºt thiết đối vá»›i Ngà i và việc yêu tha nhân tóm gá»n trong Ä‘iá»u răn: KÃnh mến Äức Chúa Trá»i và yêu ngưá»i như mình váºy. Nói đơn giản là qua việc giúp ngưá»i là chúng ta đã yêu mến Chúa. Cương vị môn đệ kitô hữu không bao giá» hướng vá» mối quan hệ duy nhất giữa Chúa Giêsu và bản thân, cho dù luôn luôn phải là như thế.
Có má»™t sinh viên há»i má»™t linh mục bạn cá»§a tôi Ä‘ang dạy ở má»™t đại há»c Ä‘á»i: “Có bao giá» cha gặp Chúa Giêsu Kitô chưa?†Câu trả lá»i cá»§a cha, chắc chắn có má»™t chút gì đó mệt má»i: “Có, tôi đã gặp Chúa Giêsu Kitô, cuá»™c gặp gỡ nà y đã là m cuá»™c Ä‘á»i tôi đảo lá»™n! Có những lúc tôi ước mình chưa từng gặp Ngà i!†Trong câu trả lá»i có vẻ bất kÃnh gói gá»n rất đúng những Ä‘iểm quan trá»ng, rằng việc gặp gỡ Chúa Giêsu là má»™t cái gì đó cao hÆ¡n cuá»™c gặp gỡ riêng tư, lãng mạn, đầy xúc cảm và an toà n vá»›i Ngà i, và cuá»™c gặp gỡ vá»›i Chúa Giêsu thì cao hÆ¡n là cảm nháºn riêng tư trong linh hồn thấy mình được Thiên Chúa yêu thương và bảo bá»c.
Má»™t phần không thể nhân nhượng trong việc gặp gỡ Chúa Giêsu chÃnh là việc được sai Ä‘i, và không chỉ ra Ä‘i tìm con đưá»ng thiêng liêng cho riêng mình hay cho mục vụ cá nhân cá»§a mình. Sai Ä‘i nà y là được má»i gá»i và o cá»™ng Ä‘oà n, và o giáo há»™i, và được sai Ä‘i cùng vá»›i ngưá»i khác, “má»—i hai ngưá»iâ€, để, nói theo ẩn dụ cá»§a Nikos Kazantzakis là , “bước theo bước chân đầm đìa máu cá»§a Chúa Kitôâ€, nghÄ©a là bước Ä‘i trong há»—n loạn và thất bại, hiểu lầm và đóng Ä‘inh, bối rối và mệt má»i, bước Ä‘i trong bóng tối và dưá»ng như Thiên Chúa thì chỉ câm nÃn, đôi khi lòng dáºy lên hoà i nghi rằng liệu mình có tìm được má»™t tảng đá gối đầu hay không. Sá»± thân thiết vá»›i Chúa Giêsu gần như không giống gì vá»›i sá»± thân máºt trong các phim Hollywood hay trong sách thiêng liêng cá nhân cả. Sá»± thân thiết nà y đúng ra gần giống vá»›i sá»± thân thiết cá»§a Chúa Giêsu vá»›i Chúa Cha khi ngà i quyết vá» Giêrusalem, dù các môn đệ ngăn cản, chấp nháºn tất cả má»i khó khăn mà Ngà i biết Ä‘ang chá» sẵn cho mình. Các đội tiên phong cá»§a Dòng Tên tóm gá»n cương vị môn đệ cá»§a mình trong câu nà y: “Tan nát vì sá»± sống!†Lá»i nà y đã tóm gá»n tuyệt vá»i cả sá»± thân thiết và ý nghÄ©a cá»§a sá»± thân thiết.
Thánh Têrêxa Avila đã nói chúng ta trưởng thà nh trên con đưá»ng theo Chúa nếu những hoà i nghi và báºn tâm cá»§a chúng ta không còn quy hướng vá» mình nữa: Liệu tôi có được cứu độ hay không? Có bao giá» tôi gặp Chúa Giêsu Kitô chưa? Tôi có yêu Chúa Giêsu cho đủ hay không? Những câu há»i nà y vẫn luôn có giá trị, nhưng chúng không là trá»ng tâm cá»§a chúng ta. Những câu há»i tháºt sá»± cá»§a chúng ta phải là : Tôi sẽ có Ãch đến đâu?
Fritz Pearls đã há»a lại câu nà y cách đơn giản nhưng sinh động hÆ¡n như sau: Ngưá»i ta sẽ dùng tôi như thế nà o đây? Suốt cuá»™c Ä‘á»i trưởng thà nh cá»§a chúng ta, câu há»i trên phải lấn át câu há»i: Liệu tôi có được cứu độ hay không?
J.B. Thái Hòa dịch
Phanxicovn

