13.6 Thánh Antôn đệ Padua, Lmts
2 Cr 1:18-22; Tv 119:129,130,131,132,133,135; Mt 5:13-16
Thánh Antôn PaÄ‘ua, má»™t Ä‘á»i sống bá»ng cháy cho Tin Mừng
Lá»… mừng Thánh Antôn ngà y 13 tháng 6, Tiến sÄ© Giáo Há»™i là ngưá»i châu Âu ở thế ká»· XIII, ngà i sinh lại Lisbon và là đồ đệ cá»§a Thánh Phanxicô, ngà i rao giảng ở vùng đất Cathare, nhà sáng láºp tu viện ở Brive-la-Gaillarde, ngà i qua Ä‘á»i vì kiệt sức ở PaÄ‘ua.
Ai lại không biết Thánh Antôn PaÄ‘ua? Tượng ảnh cá»§a cha có khắp các nhà thá». Thánh Antôn PaÄ‘ua thuá»™c Dòng Phanxicô, hình ảnh hay gặp cá»§a cha là hình ảnh cha bồng Chúa Giêsu Hà i Äồng, đôi khi trên tay có cầm hoa huệ hay quyển sách, tượng trưng cho sá»± hiểu biết Thánh Kinh. Truyá»n thống dân gian còn cho cha là quan thầy các phép lạ tìm cá»§a bị mất.
Ngược vá»›i những gì ngưá»i ta nghÄ©, Thánh Antôn PaÄ‘ua không sinh ra ở PaÄ‘ua mà sinh ra ở Lisbon năm 1195, cha là ngưá»i đồng thá»i vá»›i Thánh Phanxicô và có tên là  Fernando. Chúng ta có Ãt thông tin vá» gia đình và tuổi thÆ¡ ấu cá»§a ngà i. Cha mẹ cá»§a cha thÃch cha là quan tòa, nhưng cha lại thÃch cầu nguyện. Năm 15 tuổi, cha rá»i tiện nghi êm ấm cá»§a gia đình để và o tu viện các tu sÄ© Dòng Thánh Âugutinô.
Tại đây cha nháºn được má»™t sá»± đà o tạo xuất sắc vá» Kinh Thánh và Giáo phụ há»c. Cha mẹ và bạn bè thỉnh thoảng đến thuyết phục cha, nhưng Fernando đã quyết chÃ. Thụ phong linh mục năm 25 tuổi, má»™t sá»± kiện mở ra cho cha các chân trá»i má»›i. Tháng 2-1220, các di tÃch cá»§a các vị tỠđạo đầu tiên Dòng Phanxicô cá»§a Marốc được Ä‘em vá» Bồ Äà o Nha. Fernando có gặp há» và i tháng trước đó và được đánh động bởi đức tin và niá»m vui cá»§a há». Cha cảm nghiệm má»™t Ä‘á»i sống khác. Cha và o Dòng Phanxicô theo tiếng gá»i trong lòng và muốn Ä‘i truyá»n giáo ở châu Phi. Cha lấy tên là Antôn và đi Marốc để chết tỠđạo ở đó. Ngà i theo thánh ý Chúa. Không phải ngưá»i Sarrasin là m ngà i Ä‘au khổ, nhưng việc từ bá» dá»± án thiết thân cá»§a mình đã là m cho ngà i Ä‘au khổ. Như thá» Chúa muốn cha hy sinh.
Năm 1221, cha đến Axixi sống trong Dòng Phanxicô thá»i tiên khởi. Trong má»™t lần há»p tổng tu nghị nhà Dòng, các sư huynh khám phá tà i năng hiểu biết vá» thần há»c cá»§a cha. Thánh Phanxicô, qua Ä‘á»i năm 1226, rất ấn tượng vá» cha Antôn. Có tà i rao giảng, Antôn đấu tranh vá»›i sá»± lạc giáo cá»§a ngưá»i Cathare ở Ã, rồi ngưá»i Albigeois ở vùng Midi nước Pháp. Hoà n toà n quên mình, cha sống theo lá»i mình giảng. Không ai có thể dá»ng dưng trước sá»± tháºt cá»§a lá»i cha giảng. Trong má»™t bà i giảng vá» Chúa Thánh Thần, cha nói: “Lá»i phải im Ä‘i để hà nh động được nói lênâ€.
Trang bị má»™t văn hóa thần há»c phong phú và tình yêu phát xuất từ con ngưá»i cá»§a mình, Antôn rá»i sáng khắp nÆ¡i. Vá»›i sá»± cho phép cá»§a Thánh Phanxicô, cha dạy ở Bologne, Toulouse, Montpellier và Limoges. Cha rút lui vá» hang đá Brive-la-Gaillarde, nÆ¡i đây cha xây lên má»™t tu viện. ChÃnh nÆ¡i nà y mà cha tìm lại má»™t bản thảo bị mất. Từ đó bắt đầu những gì cha là m sau khi qua Ä‘á»i: giúp tìm lại váºt đã bị mất.
Nếu có má»™t bà i giảng cho chim muông trong câu chuyện cuá»™c Ä‘á»i cá»§a Thánh Phanxicô thì Thánh Antôn có bà i giảng cho các con cá. Năm 1227, khi ngà i được cá» là m bá» trên tỉnh dòng Phanxicô miá»n Bắc nước Ã, thì ngà i đối diện vá»›i những ngưá»i lạc giáo ở Rimini. Những ngưá»i nà y không muốn nghe ngà i, váºy thì ngà i giảng Phúc Âm cho các con cá: “Äến vá»›i cha hỡi các con cá biển, hãy đến nghe Lá»i Chúa thay cho những ngưá»i nà y, há» từ chối không muốn nghe lá»i Chúaâ€. Các ngưá»i lạc giáo kinh ngạc vô cùng vì hà ng ngà n con cá đến nghe.
Có thể đây chỉ là má»™t huyá»n thoại như rất nhiá»u huyá»n thoại cá»§a thá»i Trung cổ… nhưng đức tin cá»§a Thánh Antôn không phải là không hấp dẫn đám đông. HỠđến từ khắp nÆ¡i để nghe các bà i giảng vá» lòng tốt, vá» hòa bình. Thánh Antôn không sợ ai, ngà i luôn bảo vệ những kẻ bị áp bức. Nhất là ngà i tấn công những ngưá»i là m già u trên sá»± khốn cùng cá»§a ngưá»i khác. Trong Lá»i nguyện Nháºp lá»…, Giáo Há»™i xem Thánh Antôn là “ngưá»i rao giảng lá»›n lao cho Tin Mừng và là ngưá»i bảo vệ ngưá»i nghèoâ€. Ngà i kêu gá»i má»—i tÃn hữu Kitô phải chiêm nghiệm bản tÃnh loà i ngưá»i nÆ¡i Chúa Giêsu, đó là đặc nét quan trá»ng cá»§a linh đạo Phanxicô. Má»™t ngà y ná», bá tước Tiso thấy ngà i Ä‘ang ôm Chúa Giêsu Hà i Äồng trong tay.
Thánh Antôn lui vá» tu viện Mẹ Maria ở PaÄ‘ua. Ngà y 13 tháng 6 năm 1231, ngà i qua Ä‘á»i vị kiệt sức lúc ba mươi sáu tuổi. Sá»± cứu rá»—i linh hồn là mục Ä‘Ãch cá»§a Ä‘á»i ngà i. Äể được cứu rá»—i: tâm hồn phải quay vá» vá»›i lòng thương xót Chúa. Sau khi hát kinh Äức Mẹ, lá»i cuối cùng cá»§a ngà i là : “Tôi thấy Chúa tôiâ€. Chỉ má»™t năm sau khi ngà i qua Ä‘á»i, Äức Giáo hoà ng Grêgôriô IX phong thánh cho ngà i. Má»™ cá»§a ngà i trở nên nÆ¡i hà nh hương rất quan trá»ng. Năm 1946, Äức Giáo hoà ng Piô XII phong tước vị “Tiến sÄ© Phúc Âm†cho ngà i.
Sá»± tôn kÃnh ngà i lan tá»a nhiá»u nhất và o thế ká»· XV đến XVI. Trở thà nh bổn mạng Quốc gia Bồ Äà o Nha, các nhà thám hiểm Bồ Äà o Nha là m cho cả thế giá»›i biết đến ngà i. Ngà i cÅ©ng là bổn mạng cá»§a các thá»§y thá»§ và ngưá»i bị tù. Rất nhiá»u phép lạ cá»§a ngà i được vẽ qua các danh há»a lá»›n như Titien, Pérugin, Murillo, Van Dyck…
Äặt những huấn dụ vá» muối và ánh sáng ngay sau Tám Mối Phúc Tháºt trong Bà i Giảng Trên Núi, Phúc Âm theo thánh Mát-thêu muốn khẳng định mạnh mẽ rằng sứ mạng loan báo Tin Mừng thuá»™c vá» bản chất cá»§a ngưá»i môn đệ. Muối và ánh sáng là những gì rất tác động. Bản chất cá»§a muối là mặn; và muối giúp là m mặn thứ khác. Bản chất cá»§a ánh sáng là sáng; và ánh sáng giúp soi sáng xung quanh. Äiá»u thú vị là cả muối và ánh sáng Ä‘á»u rất tÄ©nh lặng. Chúng có thể là m việc hết công suất mà tuyệt nhiên chẳng gây chút ồn à o nà o. Chúng tác động má»™t cách bất khả kháng, song cÅ©ng rất âm thầm. Chỉ cần chúng hiện diện đúng như bản chất cá»§a mình -là mặn, là sáng- và tá»± khắc môi trưá»ng xung quanh sẽ nhiá»…m ‘mặn’ và nhiá»…m ‘sáng’. Thế thôi.
Giáo Há»™i là muối và ánh sáng thế gian. Má»—i Kitô hữu tá»± bản chất cÅ©ng là muối và ánh sáng cá»§a thế gian. Há» sẽ đánh mất bản chất mặn cá»§a muối và tia sáng cá»§a ánh sáng, nếu chỉ vì má»™t chút lợi lá»™c váºt chất, má»™t chút dá»… dãi, mà há» thá»a hiệp vá»›i những gì Ä‘i ngược chân lý cá»§a Chúa Giêsu. Má»™t cách cụ thể, ngưá»i Kitô hữu sẽ không còn là muối và ánh sáng, nếu theo dòng chảy cá»§a xã há»™i, há» cÅ©ng lá»c lừa, móc ngoặc, dối trá.

