TẠI SAO VỢ CHỒNG PHẢI NÓI CHO NHAU NGHE

Một trong những nguyên nhân dẫn đến việc gia đình đổ vỡ là vợ chồng không còn nói được với nhau, hoặc không muốn nói với nhau: hai vợ chồng sống trong im lặng. Theo văn chương chính trị là h� đang trong th�i kỳ “chiến tranh lạnh�!

Nếu có dịp trao đổi và lắng nghe tâm sự của những cặp vợ chồng bất hạnh hoặc đang trên đà đổ vỡ, ngư�i ta sẽ được nghe hàng trăm câu chuyện, hàng ngàn lý do ngư�i này nói v� ngư�i kia. Vợ phê bình, chê trách chồng, chồng ngược lại, cũng phê bình, chỉ trích vợ. Nhưng tất cả chỉ là một lối diễn tả độc thoại, hoặc nói trông trổng, nói bóng nói gió, nói theo kiểu: “nói đấy mà đây động lòng�. Rất tiếc theo tâm lý h�c, cũng như theo sinh lý h�c, Thượng �ế đã sáng tạo bộ óc con ngư�i để làm nhi�u việc, ngoại trừ việc phải hiểu hoặc biết được vợ hay chồng mình muốn gì!

NGUYÊN NHÂN:

Dĩ nhiên trong tất cả những lý do đưa đến việc vợ chồng khắc khẩu, không lắng nghe nhau, không muốn nói và không nói được với nhau đ�u có sự góp mặt của cả hai ngư�i: ngư�i chồng cũng như ngư�i vợ. Vợ chồng là hai nhân tố chính, ngoài ra còn có sự can thiệp, ảnh hưởng của cha mẹ, anh chị em, bạn hữu của hai bên.

 

1.Thiếu tìm hiểu tâm lý:

Nói theo tính cách chuyên môn hơn, thì cuộc sống vợ chồng thư�ng gặp phải những khó khăn, những chuyện bất đồng là vì tâm lý khác biệt giữa nam và nữ, ảnh hưởng tâm lý giáo dục gia đình, tôn giáo, h�c đư�ng, xã hội, trong đó bao gồm ảnh hưởng của công ăn việc làm, của môi trư�ng sống và bạn bè.

Với từng ấy những phức tạp như vậy, ai dám nói mình hiểu chồng hoặc vợ 100%. Ai dám nói mình biết vợ hay chồng mình muốn gì? Ngư�i Việt Nam biểu cảm v� sự hiểu biết ấy bằng một câu nói rất vô thưởng, vô phạt chưa nói tới là phản tâm lý: “Tôi đi guốc trong bụng ông ấy.� Cái lối “suy bụng ta ra bụng ngư�i� này rất nguy hiểm và cũng là nguyên nhân gây nên những bế tắc trong việc tìm hiểu, trao đổi giữa vợ chồng. Sigmund Freud, cha đẻ của ngành Phân Tâm H�c, sau 20 năm miệt mài nghiên cứu v� tâm lý cũng phải thốt lên, đại khái: “Tôi mà biết đàn bà muốn gì, tôi chết li�n!�. Một cách tương tự, hiểu biết v� ước muốn của đàn ông cũng không phải là việc làm dễ dàng.

2. Cái tôi quá lớn:

Bên trong những nguyên nhân thư�ng gây ra tranh cãi, bất đồng giữa vợ chồng còn có một ngãng trở rất khó vượt qua, đó là cái tôi. Nhi�u nhà tâm lý, nhi�u bác sỹ tâm thần, nhi�u nhà Tâm Lý Thần Kinh, nhi�u Tâm Lý Gia Trị Liệu và Khảo Cứu không chỉ là những nạn nhân của sự cãi vã, tranh chấp trong gia đình, mà rất nhi�u ngư�i đã phải chấp nhận đau thương của hôn nhân đổ vỡ không phải vì h� không biết tâm lý, không hiểu v� sự khác biệt tâm lý nam nữ, nhưng chỉ vì cái tôi của h� qúa lớn. Lớn đến độ không thể hạ mình xuống dù thấp hơn một chút, và ngư�i đối diện là vợ hay chồng dù cố gắng lắm cũng không có thể nhìn thẳng vào mắt h� để hiểu được những gì h� đang suy nghĩ trong đầu. �ó cũng là hình ảnh thông thư�ng cho những cặp vợ chồng mà cái tôi của ngư�i này to hơn cái tôi của ngư�i kia. Hoặc cả hai cái tôi đ�u lớn như nhau.

Tôi phải đúng. Tôi phải vùng lên. Tôi phải cho nó biết tay. Tôi. Tôi. Và tôi. Như con cóc trong truyện ngụ ngôn của La Fontaine. Nó nhìn con bò rồi cứ phùng mang, trợn mắt hít vào cho căng phồng cái bụng đến độ nổ tung banh xác. Ngư�i có cái tôi quá lớn luôn luôn hành động như vậy cho mình hoặc cho vợ hay chồng mình. H� phải làm sao cho đối phương phải phùng mang, trợn mắt, tức càng hông cho đến khi nổ tung ra qua tranh cãi, chửi bới nhau mới thôi. Kết quả h� chẳng được gì, và ngư�i phối ngẫu cũng chẳng được gì ngoài trừ sự giận h�n, câm nín, và dè chừng nhau.

3. �ch kỷ trong lối sống và suy nghĩ:

Như vậy, theo phân tâm h�c, h� chính là ngư�i ích kỷ dù là dưới cái nhìn tự tôn, tự tin, tự ty, hay tự kỷ. Những ngư�i vợ hoặc ngư�i chồng này không một chút như�ng nhịn hay ít nhất là công bằng với nhau. H� suy nghĩ, hành động, và trong tất cả chỉ vì h�, vì cái tôi, vì tự ái cá nhân, hoặc vì những đa mê của chính h�. H� không có can đảm nói ra những suy nghĩ ích kỷ ấy trước mặt vợ hoặc chồng. H� cũng không chấp nhận nếu vợ hoặc chồng chỉ cho h� lối suy nghĩ, hành động thiếu trưởng thành ấy. Tóm lại, h� rất tự tôn nhưng lại cũng rất tự kỷ và tự ty. H� không dám đối diện với sự thật, dù cho sự thật ấy giúp h� thoát ra kh�i lối sống ích kỷ, kh�i suy nghĩ hẹp hòi mà h� đang gây ra cho vợ, cho chồng, cho gia đình h�.

Tóm lại, h� là ngư�i ngại nghe sự thật, luôn tránh né sự thật, và phản ứng của h� trước những sự thật thư�ng là rất tiêu cực qua ngôn ngữ cũng như hành động.

4. Tình yêu h�i hợt:

Nhưng nếu bảo h� là không có tình cảm, không yêu dành cho vợ hay chồng, lập tức h� sẽ phản ứng mạnh mẽ. H� nói h� yêu vợ, yêu chồng, yêu con. H� sẵn sàng hy sinh tất cả vì gia đình, vì các con. Và đi�u nay đúng một phần.

Cái không đúng còn lại chính là cái mà h� dành cho mình là cái tôi: Tôi trước gi� cũng vậy. Tôi giữ vững lập tư�ng. Yêu hay không yêu tự hành động của tôi đã nói rõ.

Khi gặp một ngư�i chồng hay ngư�i vợ như vậy, đến các nhà tâm lý và chuyên gia v� hôn nhân, gia đình cũng thấy rất khó khăn. Bởi vì nếu nói h� không yêu vợ hay chồng, hoặc con cái h�, lập tức h� phản đối. H� cho là nhà tâm lý hoặc chuyên gia không biết h�, không hiểu h�. Nhưng yêu như h� lại không phải là yêu. �ó chỉ là một sự trao ban tình cảm. �ó chỉ là một quan niệm và lối sống bình thư�ng của một ngư�i g�i là vợ hay chồng đối với nhau. Nhưng h� cho đó là đầy đủ phận sự, và h� là ngư�i chồng hoặc ngư�i vợ tốt.

Yêu không chỉ dừng lại ở những suy nghĩ và hành động theo cảm tình, theo lối sống và quan niệm bình thư�ng ai sao tôi vậy. Yêu là phải biết hy sinh. Không phải yêu một cách mơ hồ, yêu có đi�u kiện, tức là lúc nào thích thì yêu, không thích không yêu. Nhưng phải yêu “cho đến chết� như Chúa đã yêu. Tuy nhiên, cái chết ở đây trong tình yêu chân thật là vợ chồng chấp nhận như�ng nhịn nhau, lắng nghe nhau, và sửa đổi phần nào lối sống cho phù hợp với nhau. Cũng có thể nói : “Yêu là chết trong lòng một ít�. Và trong đ�i sống thư�ng ngày vợ chồng cũng chỉ cần những cái “ít� ấy với sự quan tâm là đủ hạnh phúc.

TRỊ LIỆU:

Với những khó khăn như vậy liệu hai vợ chồng có thể hóa giải được những xung khắc để kiến tạo một gia đình hạnh phúc không? Thưa có.

1.Tâm linh:

Bạn nên tạo một nếp sống tâm linh để bù lại cho chồng hay cho vợ mình. Tóm lại, quan niệm v� tâm linh luôn luôn phải có một chỗ đứng vững vàng trong đ�i sống tinh thần của bạn. Hãy nhớ lại dụ ngôn “Nước lã hóa rượu ngon�, và bạn tự biết mình phải làm gì, cần gì trong lãnh vực tinh thần. Hãy đến với �ức Trinh Nữ Maria khi bình rượu tình yêu của các bạn cảm thấy bị vơi cạn. Và hãy nói với Mẹ: “Chúng con hết rượu rồi!�

Không chỉ Thánh Kinh mới nhấn mạnh đến tâm linh, trong cái nhìn tâm lý trị liệu, những nhà tâm lý có nội tâm cũng khám ra bí quyết hạnh phúc và chữa lành ngay trong đ�i sống đạo và mối tương giao với Thiên Chúa. Nếu có dịp m�i bạn đ�c tác phẩm God, Faith, and Health của Jeff Levin, Ph.D.

Tóm lại, nếu chồng bạn không nghe bạn, vợ bạn cũng không nghe bạn thì bạn vẫn còn Chúa, còn �ức Trinh Nữ Maria luôn đồng hành và sẵn sàng nghe bạn. �i�u quan tr�ng là bạn có muốn tâm sự với các Ngài hay không? Và có muốn lắng nghe các Ngài hay không?

2. Lắng nghe nhau:

Lắng nghe nhau là một nghệ thuật trong phương pháp trị liệu hôn nhân. �ã là nghệ thuật thì bạn phải trau dồi và h�c h�i không ngừng. Một trong những bài h�c căn bản của nghệ thuật trao đổi, tâm sự, chia sẻ giữa vợ chồng là bài h�c “lắng nghe�. Chỉ khi lắng nghe bạn mới hiểu được ngư�i phối ngẫu của mình đang nghĩ gì và đang mong muốn ở bạn những gì? Nếu không lắng nghe, bạn rất dễ rơi vào võ đoán, kết án bừa bãi, tạo sự khó chịu, bực bội cho chồng hoặc vợ bạn.

Trong nghệ thuật lắng nghe, bạn cũng đừng bao gi� phớt l� những gì vợ hoặc chồng bạn muốn nói hoặc đã nói. Hậu quả không h� nh� như bạn tưởng, vì từ những dồn nén tâm lý ấy sẽ nẩy sinh rất nhi�u đi�u khó lư�ng khi mà sự chịu đựng câm nín của ngư�i ta đã đến lúc cần phải được giải t�a.

V� phần ngư�i nói dù là vợ hay chồng cũng phải theo nguyên tắc căn bản này, đó là:

“L�i nói không mất ti�n mua, lựa l�i mà nói cho vừa lòng nhau�,

Và:

“Nói ng�t nó l�t đến xương�.

Như vậy không phải hễ mình muốn gì là nói. Nói bất cứ lúc nào? Nói với bất cứ thái độ nào? Và nói bằng bất cứ ngôn ngữ nào? �ấy không phải là nói, mà là tra tấn lỗ tai, tra tấn trí tưởng tượng, và tra tấn tình cảm của chồng hoặc vợ.

Tiến Sĩ Trần Mỹ Duyệt