Ta tìm một sự hoàn hảo, nhưng kiếm đâu ra?

Hoàn hảo là đi�u chúng ta luôn mong ước. V� bản thân, ta muốn mình vừa xinh đẹp, gi�i giang, có tài vặt, thu hút ngư�i khác, thành công v� m�i mặt. Ta cũng muốn gia đình mình thật hạnh phúc, vợ chồng thuận hoà, ăn nên làm ra, con cái hiếu thảo, ngoan ngoãn, biết vâng l�i, yêu thương nhau. Ta mong xã hội mà mình đang sống được thái bình, có công bằng và bác ái; m�i ngư�i biết đối xử với nhau bằng sự chân thành, không gian dối, l�c lừa, không tệ nạn… Ta tha hồ vẽ lên trong đầu mình một viễn cảnh thiên đư�ng của cõi bồng lai, nơi tràn ngập bình an và hạnh phúc, không h� có một chút khiếm khuyết nào.

Nhưng có lẽ đó chỉ là và vẫn mãi là một đi�u ước, một ni�m hy v�ng của ta mà thôi. Chung quanh ta là đầy dẫy những bóng đen của cuộc sống. Cuộc sống không phải là một cuốn tiểu thuyết của riêng ta, nơi ta có thể làm chủ m�i góc cạnh của màn kịch. Sự bất hảo đã trở thành một phần của kiếp ngư�i. Ở đ�i, chẳng có gì là hoàn toàn miễn phí; chẳng có thành tựu nào tự kết trái đơm bông. Tất cả đ�u có cái giá của nó. �ược cái này, mất cái kia. Muốn thành công thì phải đổ mồ hôi nước mắt. Muốn cái trái ăn thì phải chịu khó lao nh�c. Tệ hại hơn, cuộc sống nhi�u khi phũ phàng đến độ nỡ cướp mất kh�i ta cả những gì là chính đáng hay chút nh� nhoi hạnh phúc mà ta gắng gượng mãi mới có được. Nhưng biết sao được, cuộc sống là thế!

Kiếm đâu ra một sự hoàn hảo tuyệt đối ở đ�i này? M�i sự vật đ�u có những thiếu thốn của nó. Con cá có thể tung tăng dưới nước nhưng không thể bay trên bầu tr�i. Ngược lại, đàn chim có thể soãi cánh muôn phương trên các tầng mây nhưng lại không thể vẫy vùng dưới vực sâu con nước. Loài ngư�i chúng ta tuy có trí tuệ cao nhưng tự mình lại không có những khả năng v� khứu giác hay thị giác, xúc giác như một số loài. Tạo Hoá không ban cho ai một sự hoàn hảo v� phương diện thể lý hay khả năng, nhưng lại bù đắp cho cái thiếu thốn của thụ tạo bằng một cái gì đó rất đặc biệt và rất riêng.

Tìm kiếm một sự hoàn hảo là đi�u tốt, nhưng đôi khi ta lại biến thành kẻ cầu toàn và có tham v�ng quá cao. Ta muốn một ngư�i chồng vừa làm ăn gi�i giang, lại vừa biết lãng mạn, quan tâm chăm sóc mình. Nhưng nếu anh ta đã dành hết sức lực cho công việc thì còn đâu th�i gian để suốt ngày quan tâm đến những cánh hoa hay ly cafe chi�u mưa như lúc hẹn hò? Ta muốn ngư�i vợ của mình phải vừa thạo việc nhà, nuôi dạy con cái thật tốt nhưng vẫn phải giữ được vóc dáng thanh xuân. Nhưng suốt ngày đầu tắt mặt tối với cả nghìn công việc không tên, thử h�i, cái vóc dáng xinh xắn ngày trước sao có thể không phai tàn? �ã đành, ngư�i chồng ngư�i vợ nào cũng phải nỗ lực hết sức để chu toàn bổn phận nhưng h� cần lắm sự cảm thông và nâng đỡ từ ngư�i kia, bởi sự hoàn hảo trong đ�i sống vợ chồng không đến từ sự hoàn hảo của mỗi ngư�i, nhưng đến từ sự bổ khuyết, hỗ trợ cho nhau. Chẳng phải vì thế mà ngư�i nam mới cần ngư�i nữ và ngư�i nữ mới cần đến ngư�i nam đó sao?

Ước muốn được trở nên hoàn hảo cũng dẫn ngư�i ta đến chỗ tham v�ng và hay so sánh mình với ngư�i khác. Nhưng tham v�ng của con ngư�i lại là thứ vô đáy. Có cái này lại muốn có cái kia. Con ngư�i tự cố gắng bắt thang để leo lên thật cao, để rồi phát hiện ra rằng đó chỉ là những hoài công không kết quả. Thật ra, con ngư�i cố gắng tích góp thật nhi�u cũng chỉ vì mong muốn mình và ngư�i thân được hạnh phúc. Nhưng hạnh phúc đâu nhất thiết phải là lắm của nhi�u ti�n, có quy�n có chức. Vẫn có rất nhi�u ngư�i cảm thấy bất hạnh trên đống vàng của mình đấy thôi. Nỗi cô đơn và chán chư�ng ập đến với tất cả m�i ngư�i, kể cả ngư�i nhốt mình trong căn nhà sang tr�ng lộng lẫy. �âu cần gì phải xinh đẹp quyến rũ mới hạnh phúc. Nhi�u minh tinh màn bạc, nổi tiếng là thế, vẫn tự tìm đến cái chết để trốn tránh cái khổ của thế gian đấy thôi. Vậy rốt cuộc, làm sao để thấy mình được tròn đầy, được viên mãn?

Thật ra, giữa dòng đ�i này, không có gì là hoàn hảo cả, chỉ là ngư�i ta có thấy mình đầy đủ hay không thôi. Hài lòng với đi�u mình đang thụ hưởng thì sẽ chẳng đòi h�i hay ham muốn đi�u gì nữa. Bình an đích thực hệ tại ở đi�u này. �ừng cố gắng chiếm đoạt hay khao khát nắm giữ đi�u gì không thuộc v� mình, cũng đừng lỡ mất những gì mình đang nắm giữ. Nếu không phải của mình thì có cố níu kéo cũng sẽ mất. Còn nếu không biết trân tr�ng cái mình đang có thì chính nó cũng sẽ vỗ cánh bay đi. Chúng ta cần phải biết cân bằng và dung hoà một căng thẳng đang tồn tại trong mình: một mặt là nỗ lực vươn lên không ngừng để hoàn thiện mình, mặt khác phải luôn giữ mình bình an với những gì đang lãnh nhận.

Sự hoàn hảo ư? Nó hệ tại lòng mình. Một bát cơm trắng có thể đã là quá đủ với một ngư�i; một núi sơn hào hải vị lại có khi chẳng đủ với một ngư�i khác. Ta là ta, ta là độc nhất giữa cuộc đ�i, chẳng cần gì phải so sánh với ngư�i khác. Bản thân ta là một sự hoàn hảo trong công trình tạo dựng của Tạo Hoá. Hài lòng với chính mình chính là bí quyết của hạnh phúc vì nó đưa ta vào đồng điệu với Tạo Hoá, �ấng luôn hài lòng v� chính ta.

Pr. Lê Hoàng Nam, SJ

dongten